ಶ್ರೀಗುರುಗೋಪಾಲದಾಸರ ಕೃತಿ
ಕೊಟ್ಟ ಬಿಡಾರದಲಿ ಎಷ್ಟು ದಿನ ಜೀವಿಸಲೊ |
ಕಷ್ಟ ಪಡಲಾರೆ ಹರಿಯೆ || ಪ |
ಕೋಟಲೆಯ ಸಂಸಾರ ಸಾಗರದಿ ಸಿಲುಕಿ ನಾ |
ಪಾಟು ಬಡಲಾರೆ ಹರಿಯೆ ॥
ಕಟ್ಟುಗಳು ಸಡಲಿದವು ಬಳೆಮೊಳೆ ಕದಲಿದವು |
ದಟ್ಟ ಕಂಭಗಳು ಕುಸಿದವು ।
ಕಟ್ಟು ಪಡಸಾಲೆಗಳು ಬಟ್ಟ ಬಯಲಾದವು |
ಕಟ್ಟಿ ಹೊದ್ದಿಸಲಾರೆನೊ ಸ್ವಾಮಿ ॥ ೧ ॥
ಆರೆರಡು ಹಾರಿದವು ಹಾರಿ ಹೋಯಿತು ಹೊದಿಕೆ |
ಜಾರಿ ಬಿದ್ದವು ಗಳುಗಳು |
ಆರು ಮೂರೆಂಬ ತಲೆಬಾಗಿಲೆಲ್ಲವು ಕುಸಿದು ।
ಸೋರುತಿದೆ ನಾಲ್ಕು ಕಡಿಗೆ ಸ್ವಾಮಿ || ೨ ||
ಗೇಣೇಳು ನಿಚ್ಚಣಿಕೆ ಬಾಣದ ನೆಲೆ ಸೂತ್ರ |
ಕ್ಷೋಣಿಯಲಿ ಓಡ್ಯಾಡುತ
ಪ್ರಾಣ ನಾಯಕ ಗುರುಗೋಪಾಲ ವಿಠಲ ।
ಆನಂದನಿಲಯವಾಸಾ ಶ್ರೀಶಾ ॥ ೩ ॥
***
koṭṭa biḍāradali eṣṭu dina jīvisalo |
kaṣṭa paḍalāre hariye || pa ||
kōtaleya saṁsāra sāgaradi siluki nā |
pāṭu baḍalāre hariye ॥
kaṭṭugaḷu saḍalidavu baḷemoḷe kadalidavu |
daṭṭa kaṁbhagaḷu kusidavu ।
kaṭṭu paḍasālegalu baṭṭa bayalādavu |
kaṭṭi hoddisalāreno svāmi ॥ 1 ॥
āreradu hāridavu hāri hōyitu hodike |
jāri biddavu gaḷugaḷu |
āru mūremba talebāgilellavu kusidu |
sōrutide nālku kaḍige svāmi || 2 ||
gēṇēlu niccaṇike bāṇada nele sūtra |
kṣōṇiyali ōḍyāḍuta
prāṇa nāyaka gurugōpāla viṭhala |
ānandanilayavāsā śrīśā || 3 ||
***
Pronunciation Guide
Pronounce 'ś' like the 'sh' in "shoe" and 'ṇ' and 'ḷ' with the tongue retroflexed against the roof of the mouth.
Long vowels (marked with a macron like ā, ī, ū) should be held for twice the duration of short vowels.
The retroflex 'ṭ' and 'ḍ' require curling the tongue tip back to touch the hard palate.
Read 'c' as 'ch' (as in "church") and double consonants (like 'tt' or 'll') with a slight emphasis.
Sanskrit/Kannada aspirates like 'bh' and 'dh' are pronounced with an audible puff of breath following the consonant.
***
Summary (Kannada)
ಶ್ರೀ ಗುರುಗೋಪಾಲದಾಸರ ಈ ಸುಂದರ ಹಾಗೂ ತತ್ವಜ್ಞಾನಭರಿತ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ, ಮಾನವ ದೇಹವನ್ನು ಒಂದು ಜೀರ್ಣವಾದ ಬಿಡಾರಕ್ಕೆ (ಮನೆಗೆ) ಹೋಲಿಸಿ, ಸಂಸಾರ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿ ಪಡುವ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ರೂಪಕವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ವಯಸ್ಸಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ದೇಹದ ಇಂದ್ರಿಯಗಳೂ, ಮೂಳೆಗಳೂ, ಸ್ನಾಯುಗಳೂ (ಕಂಬಗಳು, ಗಳುಗಳು) ಸಡಿಲಗೊಂಡು ಶಿಥಿಲಗೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ. ಈ ನಶ್ವರವಾದ ದೇಹದ ಬಾಂಧವ್ಯಗಳನ್ನು ತಾಳಲಾರದೆ, ಹೇ ಹರಿಯೇ, ನಿನ್ನ ದಿವ್ಯ ಚರಣಗಳ ಸೇರಲು ಕಾತರಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ಗುರುಗೋಪಾಲ ವಿಠಲನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಲಾಗಿದೆ.
Padyada Artha (Kannada Stanza and Meaning)
ಪಲ್ಲವಿ
ಕೊಟ್ಟ ಬಿಡಾರದಲಿ ಎಷ್ಟು ದಿನ ಜೀವಿಸಲೊ | ಕಷ್ಟ ಪಡಲಾರೆ ಹರಿಯೆ || ಪ ||
ಕೋಟಲೆಯ ಸಂಸಾರ ಸಾಗರದಿ ಸಿಲುಕಿ ನಾ | ಪಾಟು ಬಡಲಾರೆ ಹರಿಯೆ ॥
ಅರ್ಥ: ಹೇ ಹರಿಯೇ, ನೀನು ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಈ ದೇಹವೆಂಬ ಬಿಡಾರದಲ್ಲಿ (ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಮನೆಯಲ್ಲಿ) ಇನ್ನು ಎಷ್ಟು ದಿನ ಜೀವಿಸಲಿ? ಈ ಸಂಸಾರವೆಂಬ ಭವಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿ ನಾನು ಪಡುವ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಇನ್ನು ಸಹಿಸಲಾರೆ.
ಚರಣ ೧
ಕಟ್ಟುಗಳು ಸಡಲಿದವು ಬಳೆಮೊಳೆ ಕದಲಿದವು | ದಟ್ಟ ಕಂಭಗಳು ಕುಸಿದವು ।
ಕಟ್ಟು ಪಡಸಾಲೆಗಳು ಬಟ್ಟ ಬಯಲಾದವು | ಕಟ್ಟಿ ಹೊದ್ದಿಸಲಾರೆನೊ ಸ್ವಾಮಿ ॥ ೧ ॥
ಅರ್ಥ: ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಿಂದ ದೇಹದ ಕಟ್ಟುಗಳು (ಸಂಧುಗಳು) ಸಡಲಿದವು, ಮೂಳೆಗಳ ಮೊಳೆಗಳು ಕದಲಿದವು, ಶರೀರವನ್ನು ತಡೆದಿರುವ ದಟ್ಟ ಕಂಭಗಳಂತಹ ಕಾಲುಗಳು ಕುಸಿದವು. ಮನೆಯಂತಿರುವ ಈ ದೇಹದ ಮುಂಭಾಗದ ಹಜಾರಗಳೆಲ್ಲವೂ ಬಟ್ಟ ಬಯಲಾದವು (ಶಿಥಿಲವಾದವು); ಇದನ್ನು ಇನ್ನು ರಿಪೇರಿ ಮಾಡಿ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾರೆನೋ ಸ್ವಾಮಿ!
ಚರಣ ೨
ಆರೆರಡು ಹಾರಿದವು ಹಾರಿ ಹೋಯಿತು ಹೊದಿಕೆ | ಜಾರಿ ಬಿದ್ದವು ಗಳುಗಳು |
ಆರು ಮೂರೆಂಬ ತಲೆಬಾಗಿಲೆಲ್ಲವು ಕುಸಿದು । ಸೋರುತಿದೆ ನಾಲ್ಕು ಕಡಿಗೆ ಸ್ವಾಮಿ || ೨ ||
ಅರ್ಥ: ಹನ್ನೆರಡು (ಆರೆರಡು - ಜ್ಞಾನೇಂದ್ರಿಯ ಮತ್ತು ಕರ್ಮೇಂದ್ರಿಯಗಳು) ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಶಕ್ತಿ ಕುಂದಿತು, ಮೈಯ ಮೇಲಿನ ಹೊದಿಕೆಯು (ಚರ್ಮ/ಆರೋಗ್ಯ) ಹೋಯಿತು, ದೇಹದ ಗಳುಗಳಂತಹ ಮೂಳೆಗಳು ಜಾರಿ ಬಿದ್ದವು. ಒಂಬತ್ತು ದ್ವಾರಗಳೆಂಬ (ಆರು ಮೂರು - ಒಂಬತ್ತು ಬಾಗಿಲುಗಳು) ತಲೆಬಾಗಿಲುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಕುಸಿದು, ದೇಹವು ಎಲ್ಲಾ ಕಡೆಯಿಂದಲೂ ಜ್ಞಾನಹೀನತೆಯಿಂದ ಸೋರುತ್ತಿದೆ.
ಚರಣ ೩
ಗೇಣೇಳು ನಿಚ್ಚಣಿಕೆ ಬಾಣದ ನೆಲೆ ಸೂತ್ರ | ಕ್ಷೋಣಿಯಲಿ ಓಡ್ಯಾಡುತ
ಪ್ರಾಣ ನಾಯಕ ಗುರುಗೋಪಾಲ ವಿಠಲ । ಆನಂದನಿಲಯವಾಸಾ ಶ್ರೀಶಾ || ೩ ||
ಅರ್ಥ: ಏಳು ಗೇಣಿನ ಈ ದೇಹದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣದ ನಾಯಕನಾಗಿ ಓಡಾಡುತ್ತಿರುವ ಹೇ ಗುರುಗೋಪಾಲ ವಿಠಲನೇ, ಆನಂದನಿಲಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಶ್ರೀಶನೇ, ನನ್ನನ್ನು ಈ ಸಂಸಾರದಿಂದ ಪಾರುಮಾಡು!
***
Summary (English)
In this profound philosophical composition, Sri Guru Gopaladasa compares the human body to a dilapidated temporary shelter (bidara) and expresses the fatigue of navigating the ocean of worldly existence (samsara). As old age sets in, the bodily structure weakens—joints loosen, pillars collapse, and doors decay. Pleading with the Lord, the devotee expresses his inability to endure further worldly suffering and seeks refuge at the lotus feet of Guru Gopala Vitthala.
Meaning (English Transliterated Stanza and Meaning)
Pallavi
koṭṭa biḍāradali eṣṭu dina jīvisalo | kaṣṭa paḍalāre hariye || pa ||
kōtaleya saṁsāra sāgaradi siluki nā | pāṭu baḍalāre hariye ॥
Meaning: O Hari, for how many days must I live in this temporary shelter (body) You have given? Trapped in the ocean of samsara, I can no longer endure this suffering!
Stanza 1
kaṭṭugaḷu saḍalidavu baḷemoḷe kadalidavu | daṭṭa kaṁbhagaḷu kusidavu ।
kaṭṭu paḍasālegalu baṭṭa bayalādavu | kaṭṭi hoddisalāreno svāmi ॥ 1 ॥
Meaning: The joints have loosened, the structural pegs have shifted, and the strong supporting pillars (legs) have collapsed. The verandas of this bodily house have opened up wide to the elements; I can no longer patch it up and sustain it, O Lord!
Stanza 2
āreradu hāridavu hāri hōyitu hodike | jāri biddavu gaḷugaḷu |
āru mūremba talebāgilellavu kusidu | sōrutide nālku kaḍige svāmi || 2 ||
Meaning: The twelve senses have lost their vigor, the protective cover has vanished, and the bone-beams have slipped and fallen. All the nine gateway doors of the head have collapsed, and this body leaks from all four directions, O Lord!
Stanza 3
gēṇēlu niccaṇike bāṇada nele sūtra | kṣōṇiyali ōḍyāḍuta
prāṇa nāyaka gurugōpāla viṭhala | ānandanilayavāsā śrīśā || 3 ||
Meaning: Roaming upon this earth within this short span of a body, O Lord of life Guru Gopala Vitthala, dweller of the Abode of Bliss, O Lord of Sri, protect me!
***
ಕೊಟ್ಟ ಬಿಡಾರದಲಿ ಎಷ್ಟು ದಿನ ಜೀವಿಸಲೋ
ಕಷ್ಟಪಡಲಾರೆನೋ ಹರಿಯೇ ll ಪ ll
ಕೋಟಲೆಯ ಸಂಸಾರ ಸಾಗರದೊಳು ಸಿಲುಕಿ
ಪಾಟು ಪಡಲಾರೆನು ಹರಿಯೇ ll ಅ ಪ ll
ಕಟ್ಟುಗಳು ಸಡಲಿದವು ಬಳೆಮೊಳೆ ಕದಲಿದವು
ನೆಟ್ಟ ಕಂಬಗಳು ಕುಸಿದವು I ತೊಟ್ಟಿ ಪಡಸಾಲೆಗಳು ಬಟ್ಟ ಬಯಲಾದವು
ಕಟ್ಟಿ ಹೊತ್ತಿಸಲಾರೆನು ಹರಿಯೇ ll 1 ll
ಆರೆರಡು ಹಾರಿದವು ಹಾರಿ ಹೋಯಿತು ಹೊದಿಕೆ
ಜಾರಿ ಬಿದ್ದವು ಗಳುಗಳು l
ಆರು ಮೂರೆಂಬ ತಲೆ ಬಾಗಿಲೆಲ್ಲವು ಕುಸಿದು ಸೋರುತಿದೆ ನಾಲ್ಕು ಕಡೆಗೆ ಸ್ವಾಮಿ ll 2 ll
ಗೇಣೇಳು ನಿಚ್ಚಳಿಕೆ ಬಾಡದ ನೆಲೆಸೂತ್ರ
ಶೋಣಿಯೋಳು ಓಲ್ಯಾಡುತಾ l ಪ್ರಾಣನಾಯಕ ಗುರುಗೋಪಾಲ ವಿಠಲ
ಆನಂದ ನಿಲಯಾವಾಸ ಶ್ರೀಶ ll 3 ll
***
No comments:
Post a Comment