ಶ್ರೀಮೋಹನದಾಸರ ಆರಾಧನೆಯ ಪ್ರಯುಕ್ತ ದಶಾವತಾರದ ಆರತಿ ಪದ
ಲಕ್ಷ್ಮೀವಲ್ಲಭ ಜಯ ಪಕ್ಷಿವಾಹನ ಜಯ
ಮೋಕ್ಷದಾಯಕನೆ ಜಯ ಜಯ ॥ ಪ॥
ಮೋಕ್ಷದಾಯಕನೆ ಮಧುಸೂದನ ಪದ್ಮಾಕ್ಷಗಾರುತಿಯ ಬೆಳಗಿರೇ ॥ಅ.ಪ.॥
ಜಲದೊಳು ಸಂಚರಿಸಿ ಬಲು ಗಿರಿಯ ಧರಿಸಿದ
ಇಳೆಯ ದಾಡೆಯಿಂದ ನೆಗಹಿದಾ ||
ಇಳೆಯ ದಾಡೆಯಿಂದ ನೆಗಹಿದ ನರಹರಿ
ಚೆಲುವಗಾರುತಿಯ ಬೆಳಗಿರೆ ॥೧॥
ಶೋಭಾನೆ ಶೋಭಾನೆ ಶೋಭಾನೆ
ಚಿಕ್ಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾಗಿ ಬಲಿಯ ದಾನವ ಬೇಡಿ
ಆಕ್ರಮಿಸಿದನೆ ತ್ರಿಲೋಕ ||
ಆಕ್ರಮಿಸಿ ತ್ರಿಲೋಕನಾಳ್ದ ಶ್ರೀರಾಮ
ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣಗಾರುತಿಯ ಬೆಳಗಿರೇ ॥೨॥
ಶೋಭಾನೆ ಶೋಭಾನೆ ಶೋಭಾನೆ
ನಗ್ನನಾಗಿ ವ್ರತವಾ ವಿಘ್ನವ ಚರಿಸಿದ
ಅಜ್ಞಾನಿ ಕಲಿಯ ಸದೆದ ||
ಅಜ್ಞಾನಿ ಕಲಿಯ ಸದೆದ ಮೋಹನ್ನ ವಿಠ್ಠಲ
ಸರ್ವಜ್ಞಗಾರುತಿಯ ಬೆಳಗಿರೇ ॥೩॥
ಶೋಭಾನೆ ಶೋಭಾನೆ ಶೋಭಾನೆ
**
lakṣmīvallabha jaya pakṣivāhana jaya
mōkṣadāyakane jaya jaya ॥ pa ॥
mōkṣadāyakane madhusūdana padmākṣagārutiyabeḷagirē ॥a.pa.॥
jaladoḷu sañcharisi balu giriya dharisida
iḷeya dāḍeyinda negahidā ||
iḷeya dāḍeyinda negahida narahari
cheluvagārutiyabeḷagire ॥1||
śōbhāne śōbhāne śōbhāne
chikka brāhmaṇanāgi baliya dānava bēḍi
ākramisidane trilōka ||
ākramisi trilōkanāḷda śrīrāma
śrī kr̥ṣṇagārutiyabeḷagirē ॥2||
śōbhāne śōbhāne śōbhāne
nagnanāgi vratavā vighnava charisida
ajñāni kaliya sadeda ||
ajñāni kaliya sadeda mōhanna viṭhhaḷa
sarvajñagārutiyabeḷagirē ॥3||
śōbhāne śōbhāne śōbhāne
***
Pronunciation Guide
Pronounce 'ś' like the 'sh' in "shoe" and 'ṇ' and 'ḷ' with the tongue retroflexed against the roof of the mouth.
Long vowels (marked with a macron like ā, ī, ū) should be held for twice the duration of short vowels.
The retroflex 'ṭ' and 'ḍ' require curling the tongue tip back to touch the hard palate.
Read 'c' as 'ch' (as in "church") and double consonants (like 'tt' or 'll') with a slight emphasis.
Sanskrit/Kannada aspirates like 'bh' and 'dh' are pronounced with an audible puff of breath following the consonant.
***
Summary (Kannada)
ಶ್ರೀ ಮೋಹನದಾಸರ ಆರಾಧನೆಯ ಸುಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಮೋಹನದಾಸಾರ್ಯ ವಿರಚಿತವಾದ ಈ ದಶಾವತಾರದ ಆರತಿ ಪದವು ಆನಂದ ಭೈರವಿ ರಾಗ ಹಾಗೂ ಮಿಶ್ರ/ತಿಶ್ರ ನಡೆ ತಾಳದಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. "ಲಕ್ಷ್ಮೀವಲ್ಲಭನೇ, ಪಕ್ಷಿವಾಹನನೇ, ಮೋಕ್ಷದಾಯಕನೇ ನಿನಗೆ ಜಯವಾಗಲಿ, ಆ ಮಧುಸೂದನ ಹಾಗೂ ಪದ್ಮಾಕ್ಷನಿಗೆ ಆರತಿಯನ್ನು ಬೆಳಗಿ" ಎಂದು ದಾಸರು ಹರ್ಷದಿಂದ ಕರೆಯ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಮತ್ಸ್ಯ, ಕೂರ್ಮ, ವಾರಾಹ, ನರಸಿಂಹ, ವಾಮನ, ಪರಶುರಾಮ, ಶ್ರೀರಾಮ, ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ, ಬುದ್ಧ (ನಗ್ನವ್ರತ) ಹಾಗೂ ಕಲ್ಕಿ ಅವತಾರಗಳ ಕಥಾಸಾರವನ್ನು ಹೆಣೆದು, ಸಕಲ ಜ್ಞಾನಮಯನಾದ ಮೋಹನ ವಿಠ್ಠಲನಿಗೆ ಮಂಗಳಾರತಿಯನ್ನು ಬೆಳಗಿ ಶೋಭಾನೆಯನ್ನು ಹಾಡಲು ಈ ಕೃತಿಯು ಕರೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.
Padyada Artha (Kannada Stanza and Meaning)
ಪಲ್ಲವಿ
ಲಕ್ಷ್ಮೀವಲ್ಲಭ ಜಯ ಪಕ್ಷಿವಾಹನ ಜಯ
ಮೋಕ್ಷದಾಯಕನೆ ಜಯ ಜಯ ॥ ಪ ॥
ಅರ್ಥ: ಲಕ್ಷ್ಮಿದೇವಿಯ ಪತಿಯಾದ ಶ್ರೀಹರಿಯೇ ನಿನಗೆ ಜಯವಾಗಲಿ! ಗರುಡಧ್ವಜನಾದ ಪಕ್ಷಿವಾಹನನೇ ನಿನಗೆ ಜಯವಾಗಲಿ! ಭಕ್ತರಿಗೆ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸುವ ಪರಮಾತ್ಮನೇ ನಿನಗೆ ಸದಾ ಜಯ-ಜಯವಾಗಲಿ.
ಅನುಪಲ್ಲವಿ
ಮೋಕ್ಷದಾಯಕನೆ ಮಧುಸೂದನ ಪದ್ಮಾಕ್ಷಗಾರುತಿಯ ಬೆಳಗಿರೇ ॥ಅ.ಪ.॥
ಅರ್ಥ: ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಕರುಣಿಸುವವನೂ, ಮಧು ದೈತ್ಯನನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದವನೂ, ಕಮಲದಂತಹ ನಯನಗಳುಳ್ಳವನೂ ಆದ (ಪದ್ಮಾಕ್ಷ) ಶ್ರೀಹರಿಗೆ ಮುತ್ತಿನ ಮಂಗಳಾರತಿಯನ್ನು ಬೆಳಗಿರಿ!
ಚರಣ ೧
ಜಲದೊಳು ಸಂಚರಿಸಿ ಬಲು ಗಿರಿಯ ಧರಿಸಿದ
ಇಳೆಯ ದಾಡೆಯಿಂದ ನೆಗಹಿದಾ ||
ಇಳೆಯ ದಾಡೆಯಿಂದ ನೆಗಹಿದ ನರಹರಿ
ಚೆಲುವಗಾರುತಿಯ ಬೆಳಗಿರೆ ॥೧॥
ಶೋಭಾನೆ ಶೋಭಾನೆ ಶೋಭಾನೆ
ಅರ್ಥ: ಮತ್ಸ್ಯಾವತಾರವೆತ್ತಿ ಪ್ರಳಯದ ಜಲದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿದವನೇ, ಕೂರ್ಮಾವತಾರದಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಮಂದರ ಗಿರಿಯನ್ನು ಧರಿಸಿದವನೇ, ವಾರಾಹಾವತಾರದಲ್ಲಿ ಭೂಮಂಡಲವನ್ನು (ಇಳೆ) ತನ್ನ ಕೋರೆದಾಡೆಯಿಂದ ಮೇಲೆತ್ತಿದವನೇ, ಹಾಗೂ ಉಗ್ರ ನರಸಿಂಹಾವತಾರ ತಾಳಿದ ಚೆಲುವನಾದ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ಆರತಿಯನ್ನು ಬೆಳಗಿರಿ. ಶೋಭಾನೆಯುಂಟಾಗಲಿ!
ಚರಣ ೨
ಚಿಕ್ಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾಗಿ ಬಲಿಯ ದಾನವ ಬೇಡಿ
ಆಕ್ರಮಿಸಿದನೆ ತ್ರಿಲೋಕ ||
ಆಕ್ರಮಿಸಿ ತ್ರಿಲೋಕನಾಳ್ದ ಶ್ರೀರಾಮ
ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣಗಾರುತಿಯ ಬೆಳಗಿರೇ ॥೨॥
ಶೋಭಾನೆ ಶೋಭಾನೆ ಶೋಭಾನೆ
ಅರ್ಥ: ವಾಮನಾವತಾರದಲ್ಲಿ ಪುಟ್ಟ ಬಟುವಾಗಿ ಬಂದು ಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ಅಡಿ ದಾನವನ್ನು ಬೇಡಿ ಸಮಸ್ತ ತ್ರಿಲೋಕವನ್ನೂ ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡವನೇ, ದುಷ್ಟ ಕ್ಷತ್ರಿಯರನ್ನು ಮರ್ದಿಸಿ ಆಳಿದ ಪರಶುರಾಮ ಹಾಗೂ ಶ್ರೀರಾಮ-ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣಾವತಾರಿ ಶ್ರೀಹರಿಗೆ ಮಂಗಳಾರತಿಯನ್ನು ಬೆಳಗಿರಿ. ಶೋಭಾನೆಯುಂಟಾಗಲಿ!
ಚರಣ ೩
ನಗ್ನನಾಗಿ ವ್ರತವಾ ವಿಘ್ನವ ಚರಿಸಿದ
ಅಜ್ಞಾನಿ ಕಲಿಯ ಸದೆದ ||
ಅಜ್ಞಾನಿ ಕಲಿಯ ಸದೆದ ಮೋಹನ್ನ ವಿಠ್ಠಲ
ಸರ್ವಜ್ಞಗಾರುತಿಯ ಬೆಳಗಿರೇ ॥೩॥
ಶೋಭಾನೆ ಶೋಭಾನೆ ಶೋಭಾನೆ
ಅರ್ಥ: ಬೌದ್ಧಾವತಾರ ತಾಳಿ ದುಷ್ಟರ ವ್ರತ-ಯಜ್ಞಗಳಿಗೆ ವಿಘ್ನವನ್ನುಂಟುಮಾಡಿದವನೇ, ಹಾಗೂ ಕಲಿಯುಗದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಕ್ಯಾವತಾರ ತಾಳಿ ಅಜ್ಞಾನಿಯಾದ ಕಲಿಪುರುಷನನ್ನು ಸದೆಬಡಿಯುವವನೇ ಆದ ಸಕಲಜ್ಞಾನಮಯ ('ಸರ್ವಜ್ಞ') ಮೋಹನ ವಿಠ್ಠಲನಿಗೆ ಸಾಷ್ಟಾಂಗವೆರಗಿ ಮಂಗಳಾರತಿಯನ್ನು ಬೆಳಗಿರಿ. ಶೋಭಾನೆಯುಂಟಾಗಲಿ!
***
Summary (English)
Composed by Sri Mohana Dasaru and sung on the auspicious occasion of Sri Mohana Dasa Aradhana, this ten-incarnation (Dashavatara) Mangalarati hymn is set in Raga Ananda Bhairavi and Tishra Nade Taala. Celebrating the glory of Lakshmi's consort, the rider of Garuda, and the bestower of liberation, the hymn systematically recounts the ten divine avatars—Matsya, Kurma, Varaha, Narasimha, Vamana, Parashurama, Sri Rama, Sri Krishna, Buddha, and Kalki—and concludes by inviting all devotees to offer the auspicious lamp (Aarati) to the omniscient Lord Mohana Vithala while chanting verses of good fortune (Shobhane).
Meaning (English Transliterated Stanza and Meaning)
Pallavi
Lakṣmīvallabha jaya pakṣivāhana jaya
mōkṣadāyakane jaya jaya ॥ pa ॥
Meaning: Victory to You, O beloved Lord of Lakshmi! Victory to You, O Lord who rides the divine bird Garuda! Victory, victory to You, O bestower of supreme liberation!
Anupallavi
Mōkṣadāyakane madhusūdana padmākṣagārutiyabeḷagirē ॥a.pa.॥
Meaning: Offer the auspicious Mangalarati flame to the lotus-eyed Lord Madhusudana, the grantor of liberation!
Stanza 1
Jaladoḷu sañcharisi balu giriya dharisida
iḷeya dāḍeyinda negahidā ||
iḷeya dāḍeyinda negahida narahari
cheluvagārutiyabeḷagire ॥1||
Śōbhāne śōbhāne śōbhāne
Meaning: Perform Aarati to the enchanting Lord who swam the deluge as Matsya, supported the mighty mountain as Kurma, lifted the Earth upon His tusk as Varaha, and manifested as the magnificent Narahari! May auspiciousness prevail!
Stanza 2
Chikka brāhmaṇanāgi baliya dānava bēḍi
ākramisidane trilōka ||
ākramisi trilōkanāḷda śrīrāma
śrī kr̥ṣṇagārutiyabeḷagirē ॥2||
Śōbhāne śōbhāne śōbhāne
Meaning: Perform Aarati to Him who arrived as a young dwarf Brahmin (Vamana) begging three paces of land from King Bali and measured the three worlds, and who ruled as Parashurama, Sri Rama, and Sri Krishna! May auspiciousness prevail!
Stanza 3
Nagnanāgi vratavā vighnava charisida
ajñāni kaliya sadeda ||
ajñāni kaliya sadeda mōhanna viṭhhaḷa
sarvajñagārutiyabeḷagirē ॥3||
Śōbhāne śōbhāne śōbhāne
Meaning: Perform Aarati to the all-knowing Lord Mohana Vithala, who assumed the ascetic form (Buddha) to confound unrighteous practices and who shall descend as Kalki to vanquish the ignorant Kali demon! May auspiciousness prevail!
***
ಲಕ್ಷ್ಮೀವಲ್ಲಭ ಜಯ ಪಕ್ಷಿವಾಹನ ಜಯಮೋಕ್ಷದಾಯಕನೆ ಜಯ ಜಯ ಪ
ಮೋಕ್ಷದಾಯಕನೆ ಮಧುಸೂದನ ಪ-ದ್ಮಾಕ್ಷಗಾರುತಿಯ ಬೆಳಗಿರೇ ಅ.ಪ.
ಜಲದೊಳು ಸಂಚರಿಸಿ ಬಲು ಗಿರಿಯ ಧರಿಸಿದಇಳೆಯ ದಾಡೆಯಿಂದ ನೆಗಹಿದಾ ||ಇಳೆಯ ದಾಡೆಯಿಂದ ನೆಗಹಿದ ನರಹರಿ ಚೆಲುವಗಾರುತಿಯ ಬೆಳಗಿರೆ ಶೋಭಾನೆ 1
ಚಿಕ್ಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾಗಿ ಬಲಿಯ ದಾನವ ಬೇಡಿಆಕ್ರಮಿಸಿದನೆ ತ್ರಿಲೋಕ ||ಆಕ್ರಮಿಸಿ ತ್ರಿಲೋಕನಾಳ್ದ ಶ್ರೀರಾಮಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣಗಾರುತಿಯ ಬೆಳಗಿರೇ 2
ನಗ್ನನಾಗಿ ವ್ರತವಾ ವಿಘ್ನವ ಚರಿಸಿದಅಜ್ಞಾನಿ ಕಲಿಯ ಸದೆದ ||ಅಜ್ಞಾನಿ ಕಲಿಯ ಸದೆದ ಮೋಹನ್ನ ವಿಠ್ಠಲ ಸ-ರ್ವಜ್ಞಗಾರುತಿಯ ಬೆಳಗಿರೇ3
***
