🌹🌹ಪದ್ಮದ ರಂಗೋಲೆ🌹🌹 ( sampradayada hadu)
ಅಂದಾದ ರಂಗವಾಲಿಯನ್ಹಾಕಿದೇವನ ಮುಂದೆ
ಅನಂತ ಪುಣ್ಯವ ಗಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ||ಪಲ್ಲ||
ಗೌರಿ ಪುತ್ರನ ಚರಣಕ್ಕೆ ಎರಗಿ
ವರವ ಬೇಡುತ ಸರಸ್ವತಿ ದೇವಿಗೆ
ಹರುಷದಿ ಹಾಕುವ ರಂಗವಾಲಿಯ
ಅರುಹುವೆ ನಿಮಗೆ ಅತಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ||೧||
#ಹುಣ್ಣಿಮೆ #ಮುಂದಿನ #ಏಕಾದಶಿ #ದಿನದಿ
#ಬೃಹಸ್ಪತಿ #ವಾರವು #ಬಂದಿರಲಾಗ
#ಒಂಬತ್ತು #ಪದ್ಮವ #ಹಾಕಬೇಕೆಂದು
#ಹಿರಿಯರು #ಪೇಳಿದ #ರೀ #ಮಾತ||೨||
ಶುಧ್ಧ ಸ್ನಾನವ ಮಾಡಿ ಮಡಿಯುಟ್ಟು
ದೇವನಮುಂದೆ ರಂಗವಾಲಿಯನ್ಹಾಕಿ
ಅರಿಷಿಣ ಕುಂಕುಮ ದೀಪ ಧೂಪದಿ
ಹುಣ್ಣಿಮೆ ವರಿಗೆ ಹಾಕಬೇಕೆನುತ||೩||
#ಒಂಬತ್ತು #ಶಂಖು #ಚಕ್ರ #ಪದ್ಮವ #ಹಾಕುತ್ತ
#ಒಂಬತ್ತು #ವರುಷವು #ನಿಷ್ಟೆಯಿಂದಲಿ
#ಸುವರ್ಣದ #ಪದ್ಮವ ಮಾಡಿಸುತ್ತಲಿ
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ದಾನ ಕೊಡಬೇಕೆನ್ನುತಲಿ||೪||
ಪವಿತ್ರವಾದ ವ್ರತ ದಾವುದೆನ್ನುತ
ರುಕ್ಮಿಣಿ ಹರಿಯ ಕೇಳುತಲಿರಲು
ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣನು ನುಡಿದನು ನಸುನಗುತಲಿ
ಈ ಪದ್ಮದ ರಂಗೋಲೆ ಹಾಕಬೇಕೆನುತ||೫||
ಕಷ್ಟ ದಾರಿದ್ರ್ಯ ವು ದೂರ ಸರಿಯುವವು
ಶ್ರೇಷ್ಟ ಜೀವನ ಸಾಗಿ ಹೋಗುವುದು
ಲೋಲನ ದಯವು ದೊರಿಯುವದೆಂದು
ಹಯವದನನು ತಾ ನುಡಿದಿಹನಂದು||೬||
ನಾರಿಯರಿಗೆ ಬಂದ ರಜಸ್ವಲ ದೋಷವು
ದೂರವಾಗುವುದೆಂದು ಕೃಷ್ಣನು ನುಡಿಯೆ
ಸಾರಸಮುಖಿಯರು ಸರಸದಿಂದಲಿ ಹಾಕಿ
ಮಧ್ವೇಶಕೃಷ್ಣನ ದಯ ಪೊಂದಲೆಂದು||೭||
***
Pallavi:
Andāda rangavāliyanhākidēvana munde |
Ananta puṇyava galisikoḷḷi ||
Charana 1:
Gauri putrana charaṇakke eragi
Varava bēḍuta sarasvati dēvige |
Haruṣadi hākuva rangavāliya
Aruhuve nimage ati bhaktiyinda || 1 ||
Charana 2:
Huṇṇime mundina ēkādaśi dinadi
Bṛhaspati vāravu bandiralāga |
Ombattu padmava hākabēkendu
Hiriyaru pēḷida rī māta || 2 ||
Charana 3:
Śudhdha snānava māḍi maḍiyuṭṭu
Dēvanamunde rangavāliyanhāki |
Ariṣiṇa kunkuma dīpa dhūpadi
Huṇṇime varige hākabēkenuta || 3 ||
Charana 4:
Ombattu śankhu chakra padmava hākutta
Ombattu varuṣavu niṣṭheyindali |
Suvarṇada padmava māḍisuttali
Brāhmaṇarige dāna koḍabēkennutali || 4 ||
Charana 5:
Pavitravāda vrata dāvudennuta
Rukmiṇi hariya kēḷutaliralu |
Śrī kṛṣṇanu nuḍidanu nasunagutali
Ī padmada rangōle hākabēkenuta || 5 ||
Charana 6:
Kaṣṭa dāridryavu dūra sariyuvavu
Śrēṣṭa jīvana sāgi hōguvudu |
Lōlana dayavu doriyuvadendu
Hayavadananu tā nuḍidihanandu || 6 ||
Charana 7:
Nāriyarige banda rajasvala dōṣavu
Dūravāguvedendu kṛṣṇanu nuḍiye |
Sārasamukhiyaru sarasadindali hāki
Madhvēśakṛṣṇana daya pondalendu || 7 ||
***
Quick Pronunciation Guide:
ś (sh): Soft 'sh' as in "sugar" or "she" (e.g., śudhdha).
ṣ (sh): Harder 'sh' with the tongue curled back (e.g., haruṣadi).
ṇ (na): Retroflex 'n' where the tongue touches the roof of the mouth (e.g., puṇya).
ḷ (la): Retroflex 'l' common in Kannada (e.g., koḷḷi).
ē / ō: Long vowel sounds (e.g., hākabēkendu).
***
ಈ ಹಾಡಿನ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ಪ್ಯಾರಾದ ಅರ್ಥ ಇಲ್ಲಿದೆ:
ಸಾರಾಂಶ (Summary):
ಈ ಹಾಡು 'ಪದ್ಮದ ರಂಗೋಲೆ' ಎಂಬ ವಿಶಿಷ್ಟ ವ್ರತ ಅಥವಾ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ದೇವನ ಮುಂದೆ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ರಂಗೋಲೆ ಹಾಕುವುದರಿಂದ ಎಂತಹ ಪುಣ್ಯ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು ಯಾವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಕಬೇಕು ಮತ್ತು ಈ ವ್ರತದ ಫಲವಾಗಿ ದಾರಿದ್ರ್ಯ ದೂರವಾಗಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ (ಮಧ್ವೇಶಕೃಷ್ಣ) ಅನುಗ್ರಹ ಹೇಗೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಹಾಡು ಮನೋಜ್ಞವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.
ಅರ್ಥ (Paragraph-wise Meaning):
ಪಲ್ಲವಿ:
ಅಂದಾದ ರಂಗವಾಲಿಯನ್ಹಾಕಿದೇವನ ಮುಂದೆ |
ಅನಂತ ಪುಣ್ಯವ ಗಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ ||
ಅರ್ಥ: ದೇವರ ಮುಂದೆ ಸುಂದರವಾದ ರಂಗೋಲಿಯನ್ನು ಹಾಕಿ, ಆ ಮೂಲಕ ಅನಂತವಾದ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ನಿಮ್ಮದಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ ಎಂದು ಭಕ್ತರಿಗೆ ಈ ಹಾಡು ಕರೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.
೧ನೇ ಪದ್ಯ:
ಗೌರಿ ಪುತ್ರನ ಚರಣಕ್ಕೆ ಎರಗಿ ವರವ ಬೇಡುತ ಸರಸ್ವತಿ ದೇವಿಗೆ |
ಹರುಷದಿ ಹಾಕುವ ರಂಗವಾಲಿಯ ಅರುಹುವೆ ನಿಮಗೆ ಅತಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ||೧||
ಅರ್ಥ: ಗಣಪತಿಯ ಪಾದಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ, ವಿದ್ಯಾದೇವತೆ ಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾ, ಅತ್ಯಂತ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಈ ರಂಗೋಲೆ ಹಾಕುವ ಕ್ರಮವನ್ನು ನಿಮಗೆ ತಿಳಿಸಿಕೊಡುತ್ತೇನೆ.
೨ನೇ ಪದ್ಯ:
ಹುಣ್ಣಿಮೆ ಮುಂದಿನ ಏಕಾದಶಿ ದಿನದಿ ಬೃಹಸ್ಪತಿ ವಾರವು ಬಂದಿರಲಾಗ |
ಒಂಬತ್ತು ಪದ್ಮವ ಹಾಕಬೇಕೆಂದು ಹಿರಿಯರು ಪೇಳಿದ ರೀ ಮಾತ ||೨||
ಅರ್ಥ: ಹುಣ್ಣಿಮೆಯ ನಂತರ ಬರುವ ಏಕಾದಶಿಯ ದಿನ, ಅದರಲ್ಲೂ ಗುರುವಾರ (ಬೃಹಸ್ಪತಿ ವಾರ) ಬಂದರೆ ಅದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಶಸ್ತ. ಅಂದು ಒಂಬತ್ತು ಪದ್ಮದ (ಕಮಲ) ರಂಗೋಲಿಗಳನ್ನು ಹಾಕಬೇಕು ಎಂದು ಹಿರಿಯರು ಹೇಳಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
೩ನೇ ಪದ್ಯ:
ಶುಧ್ಧ ಸ್ನಾನವ ಮಾಡಿ ಮಡಿಯುಟ್ಟು ದೇವನಮುಂದೆ ರಂಗವಾಲಿಯನ್ಹಾಕಿ |
ಅರಿಷಿಣ ಕುಂಕುಮ ದೀಪ ಧೂಪದಿ ಹುಣ್ಣಿಮೆ ವರಿಗೆ ಹಾಕಬೇಕೆನುತ ||೩||
ಅರ್ಥ: ಮಡಿಯುಟ್ಟು ದೇವನ ಮುಂದೆ ರಂಗೋಲಿ ಹಾಕಿ, ಅದಕ್ಕೆ ಅರಿಶಿನ-ಕುಂಕುಮ ಹಚ್ಚಿ, ಧೂಪ-ದೀಪಗಳಿಂದ ಪೂಜಿಸಬೇಕು. ಈ ಕ್ರಮವನ್ನು ಹುಣ್ಣಿಮೆಯವರೆಗೆ ಪಾಲಿಸಬೇಕು.
೪ನೇ ಪದ್ಯ:
ಒಂಬತ್ತು ಶಂಖು ಚಕ್ರ ಪದ್ಮವ ಹಾಕುತ್ತ ಒಂಬತ್ತು ವರುಷವು ನಿಷ್ಟೆಯಿಂದಲಿ |
ಸುವರ್ಣದ ಪದ್ಮವ ಮಾಡಿಸುತ್ತಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ದಾನ ಕೊಡಬೇಕೆನ್ನುತಲಿ ||೪||
ಅರ್ಥ: ಒಂಬತ್ತು ಶಂಖ, ಚಕ್ರ ಮತ್ತು ಪದ್ಮದ ರಂಗೋಲಿಗಳನ್ನು ಒಂಬತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ಹಾಕುತ್ತಾ ಬಂದು, ನಂತರ ಚಿನ್ನದ ಪದ್ಮವನ್ನು ಮಾಡಿಸಿ ದಾನ ನೀಡಬೇಕು ಎಂಬುದು ಈ ವ್ರತದ ನಿಯಮ.
೫ನೇ ಪದ್ಯ:
ಪವಿತ್ರವಾದ ವ್ರತ ದಾವುದೆನ್ನುತ ರುಕ್ಮಿಣಿ ಹರಿಯ ಕೇಳುತಲಿರಲು |
ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣನು ನುಡಿದನು ನಸುನಗುತಲಿ ಈ ಪದ್ಮದ ರಂಗೋಲೆ ಹಾಕಬೇಕೆನುತ ||೫||
ಅರ್ಥ: ಒಮ್ಮೆ ರುಕ್ಮಿಣಿ ದೇವಿಯು ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರವಾದ ವ್ರತ ಯಾವುದು ಎಂದು ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಕೇಳಿದಾಗ, ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ನಸುನಗುತ್ತಾ 'ಈ ಪದ್ಮದ ರಂಗೋಲೆ ಹಾಕುವುದೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ವ್ರತ' ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ.
೬ನೇ ಪದ್ಯ:
ಕಷ್ಟ ದಾರಿದ್ರ್ಯ ವು ದೂರ ಸರಿಯುವವು ಶ್ರೇಷ್ಟ ಜೀವನ ಸಾಗಿ ಹೋಗುವುದು |
ಲೋಲನ ದಯವು ದೊರಿಯುವದೆಂದು ಹಯವದನನು ತಾ ನುಡಿದಿಹನಂದು ||೬||
ಅರ್ಥ: ಇದನ್ನು ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಕಷ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಬಡತನ ದೂರವಾಗುತ್ತವೆ. ಜೀವನ ಸುಖಮಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಯವದನನ (ಪರಮಾತ್ಮನ) ಕೃಪೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಈ ಪದ್ಯ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
೭ನೇ ಪದ್ಯ:
ನಾರಿಯರಿಗೆ ಬಂದ ರಜಸ್ವಲ ದೋಷವು ದೂರವಾಗುವುದೆಂದು ಕೃಷ್ಣನು ನುಡಿಯೆ |
ಸಾರಸಮುಖಿಯರು ಸರಸದಿಂದಲಿ ಹಾಕಿ ಮಧ್ವೇಶಕೃಷ್ಣನ ದಯ ಪೊಂದಲೆಂದು ||೭||
ಅರ್ಥ: ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಅರಿವಿಲ್ಲದೆ ತಗಲುವ ದೋಷಗಳು ಈ ಭಕ್ತಿಯ ರಂಗೋಲಿಯಿಂದ ದೂರವಾಗುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸ್ತ್ರೀಯರೆಲ್ಲರೂ ಪ್ರೀತಿ-ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಈ ರಂಗೋಲೆ ಹಾಕಿ 'ಮಧ್ವೇಶಕೃಷ್ಣನ' ದಯೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ ಎಂಬ ಹಾರೈಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಹಾಡು ಮುಕ್ತಾಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ಹಾಡಿನಲ್ಲಿ ನೀವು ಕೇಳಿದ 'ಮಧ್ವೇಶಕೃಷ್ಣ' ಎಂಬ ಅಂಕಿತವು ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಹಾಡುಗಳು ಹರಿದಾಸ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಒಂದು ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿವೆ.
***
this beautiful Sampradayada Hadu (Traditional Folk/Customary Song) is used so clearly in a song dedicated to the sacred ritual of drawing Rangoli.
Summary
This song, titled "Padmada Rangole" (The Lotus Rangoli), explains the spiritual significance of drawing a specific lotus-patterned Rangoli in front of the deity. It describes the auspicious timing (Thursdays or Ekadashis near a Full Moon), the ritualistic purity required, and the immense benefits—such as removing poverty and doshas (afflictions)—that one gains by performing this act of devotion to Madhweshakrishna.
Paragraph-wise Meaning
Chorus / Pallavi
Andada rangavaliyanhaakidevana munde |
Ananta punyava galisikolli ||
Meaning: Draw a beautiful Rangoli in front of the Lord and earn infinite spiritual merit (Punya). This is an invitation to all devotees to start their worship with this artistic offering.
1st Stanza
Gauri putrana charanakke eragi varava beduta saraswati devige |
Harushadi haakuva rangavaliya aruhuye nimage ati bhaktiyinda || 1 ||
Meaning: After bowing to the feet of Lord Ganesha (Gauri’s son) and seeking blessings from Goddess Saraswati, I shall explain to you, with great devotion, the method of drawing this joyful Rangoli.
2nd Stanza
Hunnime mundina ekadashi dinadi bruhaspati vaaravu bandiralaga |
Ombattu padmava haakabekendu hiriyaru pelida ree maata || 2 ||
Meaning: Our elders have taught us that it is most auspicious to draw nine lotus patterns when an Ekadashi falls on a Thursday (Bruhaspati Vaara) following a Full Moon (Hunnime).
3rd Stanza
Shudhdha snaanava maadi madiyuttu devanamunde rangavaliyanhaaki |
Arishina kunkuma deepa dhoopadi hunnime varige haakabekenuta || 3 ||
Meaning: After taking a ritual bath and wearing pure clothes (Madi), draw the Rangoli before the Lord. Decorate it with turmeric, vermilion, and offer incense and lamps. This practice should continue until the Full Moon.
4th Stanza
Ombattu shankhu chakra padmava haakutta ombattu varushavu nishtheyindali |
Suvarnada padmava maadisuttali braahmanarige daana kodabekenutali || 4 ||
Meaning: For nine years, one should faithfully draw the patterns of nine Conch shells (Shankha), Discs (Chakra), and Lotuses (Padma). At the completion of this vow, one should donate a golden lotus to a learned person.
5th Stanza
Pavitravaada vrata daavudenuta rukmini hariya kelutaliralu |
Shri krishnanu nudidanu nasunagutali ee padmada rangole haakabekenuta || 5 ||
Meaning: When Goddess Rukmini asked Lord Hari which vow is the most sacred, Shri Krishna smiled gently and told her that drawing this "Padma Rangole" is the supreme ritual.
6th Stanza
Kashta daaridrya vu doora sariyuvavu shreshta jeevana saagi hoguvudu |
Lolana dayavu doriyuvadendu hayavadananu taa nudidihanandu || 6 ||
Meaning: Lord Hayavadana (an avatar of Vishnu) declared that by doing this, all hardships and poverty will vanish, and one will lead a noble life blessed by the Lord's grace.
7th Stanza
Naariyarige banda rajasvala doshavu dooravaaguvedendu krishnanu nudiye |
Saarasamukhiyaru sarasadindali haaki madhweshakrishnanu daya pondalendu || 7 ||
Meaning: Lord Krishna states that this ritual removes the various doshas (spiritual afflictions) that women may unknowingly incur. Therefore, let all women draw these patterns with love and devotion to receive the eternal grace of Madhweshakrishna.
***