CHAITRA SURESH RAO
CLCK -> HOME
just scroll down for other devaranama
ಸುಂದರಮೂರುತಿ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ
ಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ , ಶ್ರೀರಾಮಧ್ವನಿಗೆ ||
ಕಣಕಾಲಂದುಗೆ ಗೆಜ್ಜೆ ಝಣಝಣರೆನುತ
ಜಣಕು ಜಣಕುರೆಂದು ಕುಣಿಕುಣಿದಾಡುತ ||
ತುಂಬುರು ನಾರದ ವೀಣೆ ಬಾರಿಸುತ
ವೀಣೆ ಬಾರಿಸುತ ಶ್ರೀರಾಮನಾಮ ಪಾಡುತ ||
ಪುರಂದರವಿಠಲನ ನೆನೆದು ಪಾಡುತಲಿ
ನೆನೆದು ಪಾಡುತಲಿ ಆಲಿಂಗನ ಮಾಡುತಲಿ ||
***
Sundaramūruuti Mukhyaprāṇa banda manege
Prāṇa banda manege, Śrīrāmadhvanige ||
Kaṇakālanduge gejje jhaṇajhaṇarenuuta
Jaṇaku jaṇakurendu kuṇikuṇidāḍuuta ||
Tuumburu Nārada vīṇe bārisuuta
Vīṇe bārisuuta Śrīrāmanāma pāḍuuta ||
Purandaraviṭhalana nenedu pāḍuutaali
Nenedu pāḍuutaali āliṅgana māḍuutaali ||
Pronunciation Guide for you:
ś / Ś: Pronounced as 'sh' (as in Shiva).
ṇ / Ṇ: The hard 'n' (curl your tongue back, as in Krishna).
ḍ / Ḍ: The hard 'd' (as in Ramada).
ū / ī / ā: These indicate long vowels (drag the sound slightly longer).
***
ಈ ಸುಂದರವಾದ ಕೀರ್ತನೆಯು ದಾಸಸಾಹಿತ್ಯದ ಪಿತಾಮಹ ಶ್ರೀ ಪುರಂದರದಾಸರ ರಚನೆಯಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಅವರು ವಾಯುದೇವರ (ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ/ಹನುಮಂತ) ಆಗಮನವನ್ನು ಮತ್ತು ಅವರ ಭಕ್ತಿಯ ಆನಂದವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಮನೋಜ್ಞವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆ ಸಾರಾಂಶ (Summary)
ಈ ಕೀರ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ಪುರಂದರದಾಸರು ಶ್ರೀರಾಮನ ಪರಮ ಭಕ್ತನಾದ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣನು (ಹನುಮಂತನು) ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ಅಥವಾ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದಾನೆಂದು ಸಂಭ್ರಮಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಾಣದೇವರು ಬರುವುದರಿಂದ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಅಶಾಂತಿ ದೂರವಾಗಿ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಚೈತನ್ಯ ತುಂಬುತ್ತದೆ. ಅವರು ಕುಣಿಯುತ್ತಾ, ರಾಮನಾಮವನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾ ಬರುವ ರೀತಿಯನ್ನು ದಾಸರು ಇಲ್ಲಿ ಬಣ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರತಿ ಸಾಲಿನ ಅರ್ಥ
೧. ಪಲ್ಲವಿ:
ಸುಂದರಮೂರುತಿ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ
ಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ, ಶ್ರೀರಾಮಧ್ವನಿಗೆ ||
ಅರ್ಥ: ಮಂಗಳಕರವಾದ ರೂಪವುಳ್ಳ ಸುಂದರಮೂರ್ತಿ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವರು ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಕೇವಲ ಅತಿಥಿಯಾಗಿ ಬಂದಿಲ್ಲ, ಮನೆಗೆ ಹೊಸ 'ಪ್ರಾಣ' ಅಥವಾ ಚೈತನ್ಯವನ್ನು ತಂದಿದ್ದಾರೆ. ಶ್ರೀರಾಮನ ನಾಮಸ್ಮರಣೆಯ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾ, ರಾಮಭಕ್ತಿಯ ಸುವಾಸನೆಯನ್ನು ಹರಡುತ್ತಾ ಅವರು ಮನೆಗೆ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ.
೨. ಮೊದಲ ಚರಣ:
ಕಣಕಾಲಂದುಗೆ ಗೆಜ್ಜೆ ಝಣಝಣರೆನುತ
ಜಣಕು ಜಣಕುರೆಂದು ಕುಣಿಕುಣಿದಾಡುತ ||
ಅರ್ಥ: ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವರು ಸುಮ್ಮನೆ ನಡೆದು ಬರುತ್ತಿಲ್ಲ; ಅವರು ಪರಮಾತ್ಮನ ಧ್ಯಾನದ ಆನಂದದಲ್ಲಿ ಕುಣಿಯುತ್ತಾ ಬರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಕಾಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಅಂದುಗೆ (ಕಾಲಿನ ಆಭರಣ) ಮತ್ತು ಗೆಜ್ಜೆಗಳು 'ಝಣಝಣ' ಎಂದು ಶಬ್ದ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ. 'ಜಣಕು ಜಣಕು' ಎಂಬ ಲಯಬದ್ಧ ತಾಳಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಅವರು ಭಕ್ತಿಯ ಪರವಶತೆಯಿಂದ ನರ್ತಿಸುತ್ತಾ ಬರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
೩. ಎರಡನೇ ಚರಣ:
ತುಂಬುರು ನಾರದ ವೀಣೆ ಬಾರಿಸುತ
ವೀಣೆ ಬಾರಿಸುತ ಶ್ರೀರಾಮನಾಮ ಪಾಡುತ ||
ಅರ್ಥ: ದೇವರ್ಷಿಗಳಾದ ತುಂಬುರು ಮತ್ತು ನಾರದರು ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ವೀಣೆಯನ್ನು ನುಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆ ವೀಣೆಯ ನಾದದ ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರಾಣದೇವರು ಸದಾಕಾಲ 'ಶ್ರೀರಾಮ.. ಶ್ರೀರಾಮ..' ಎಂಬ ಪವಿತ್ರ ನಾಮವನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅಂದರೆ, ಎಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ರಾಮನಾಮವಿರುತ್ತದೋ ಅಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣನು ಸದಾ ಇರುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿನ ಭಾವ.
೪. ಮೂರನೇ ಚರಣ:
ಪುರಂದರವಿಠಲನ ನೆನೆದು ಪಾಡುತಲಿ
ನೆನೆದು ಪಾಡುತಲಿ ಆಲಿಂಗನ ಮಾಡುತಲಿ ||
ಅರ್ಥ: ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಪ್ರಾಣದೇವರು ತನ್ನ ಆರಾಧ್ಯ ದೈವವಾದ ಪುರಂದರವಿಠಲನನ್ನು (ಶ್ರೀಹರಿಯನ್ನು) ಮನಸಾರೆ ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾ ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ದೇವರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯರಾದ ಇವರು, ಭಕ್ತಿಯ ಪರಾಕಾಷ್ಠೆಯಲ್ಲಿ ದೇವರನ್ನು ಆಲಿಂಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ (ಅಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ), ಭಕ್ತರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
***
This beautiful devotional song (Kirtana) was composed by Sri Purandara Dasa, the father of Dasa Sahitya. In these verses, he describes the joyous arrival of Mukhyaprana (Hanuman/Vayu Deva), the supreme devotee of Lord Rama, into his home and heart.
Overall Summary
The song celebrates the arrival of Hanuman, who brings spiritual life (Prana) and energy to the household. Purandara Dasa vividly describes the physical beauty, the rhythmic sounds of his ornaments, and the divine atmosphere created by his singing of Lord Rama's name. It captures a moment of pure spiritual ecstasy and devotion.
Stanza-wise Meaning
1. Pallavi (Refrain)
Sundaramuruti Mukhyaprana banda manege
Prana banda manege, Shrirama dhvanige ||
Meaning: The beautiful idol-like Mukhyaprana (Hanuman) has entered my home. By his arrival, "Life" (Prana) itself has entered the house. He comes accompanied by the divine sound (Dhvani) and vibration of Lord Rama's holy name.
2. First Charana
Kanakalanduge gejje jhanajhanarenuta
Janaku janakurendu kunikunidaduta ||
Meaning: He is not merely walking; he is dancing in spiritual bliss. The anklets (Anduge) and bells (Gejje) on his feet are making a rhythmic 'Jhana-Jhana' sound. To the rhythmic beat of 'Janaku-Janaku', he is dancing with great joy as he approaches.
3. Second Charana
Tumburu Narada veene barisuta
Veene barisuta Shriramanama paduta ||
Meaning: Celestial musicians like Tumburu and Sage Narada are playing the Veena alongside him. While the music plays, Mukhyaprana is constantly singing the sacred name of Shri Rama. This highlights that wherever there is divine music and Rama’s name, Hanuman is present.
4. Third Charana
Purandaravithalana nenedu padutali
Nenedu padutali alingana madutali ||
Meaning: While singing and meditating upon Purandara Vithala (the presiding deity of the poet, Lord Vishnu), Hanuman is lost in deep devotion. He is so consumed by love for the Lord that he sings with the feeling of a divine embrace (Alingana), bringing that supreme grace into the home of the devotee.
***
ಸುಂದರಮೂರುತಿ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ಬಂದ ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ
ಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ ಶ್ರೀರಾಮನಾಮ ಧ್ವನಿಗೆ |ಪ.|
ಕನಕಲಂದುಗೆ ಗೆಜ್ಜೆ ಝಣಝಣರೆನುತ
ಝಣಕು ಝಣಕೆಂದು ನಾದವಗೈಯುತ
ಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ ಶ್ರೀರಾಮನಾಮ ಧ್ವನಿಗೆ||೧||
ತುಂಬುರು ನಾರದ ವೀಣೆ ಬಾರಿಸುತ
ರಾಮನಾಮ ಪಾಡುತ
ಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ ಶ್ರೀರಾಮನಾಮ ಧ್ವನಿಗೆ||೨||
ಪುರಂದರವಿಠಲನ ನೆನೆದು ಪಾಡುತಲಿ
ಆಲಿಂಗನ ಮಾಡುತಲಿ
ಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ ಶ್ರೀರಾಮನಾಮ ಧ್ವನಿಗೆ||೩||
***
ರಾಗ ಜಂಜೋಟಿ ಅಟತಾಳ
Kana kala anduge gejjeye , galu galurenutha,
Janakku janakku yendhu , kuni kuni dhadutha||1||
Thumburu naradharu veene barisutha,
Veene barisutha , Sri Rama nama padutha||2||
Purundara vittalna nenadhu padu thalli,
Nenadhu paduthalli , aalingana maduthalli ||3||
***
pallavi
sundara mUruti mukhya prANa banda namma manege shrI rAma nAma dhvanige
caraNam 1
kaNakAlanduge gejje jhaNa jhaNarenuta jhaNaku jhaNakurendu kuNi kuNidADuta
caraNam 2
tumburu nAradaru vINe pArisuta vINe pArisuta shrI rAma nAma pADuta
caraNam 3
purandara viTTalana nenedu pADutali nenendu pADutali Alingana mADutali
***
Shri Raama naama dhwani keli namma manege|
Praana banda mukhyapraana banda ||p||
Kanakalanduge gejje jhana jhanakennuta | jhanakennuta naadava maaduta ||1||
Tumburu naaradaru veeneya barisuta |
Veeneya barisuta kuni kunidaaduta ||2||
Purandara vithalana nenedu paadutali |
Nenedu paadutali alingana maduta ||3||
***
just scroll down for other devaranama
ಸುಂದರಮೂರುತಿ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ಬಂದ
ಸುಂದರಮೂರುತಿ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ಬಂದ
ನಮ್ಮನೆಗೆ ಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ
ಶ್ರೀರಾಮನಾಮ ಧ್ವನಿಗೆ ||ಪ||
ಕನಕಲಂದುಗೆ ಗೆಜ್ಜೆ ಝಣಝಣರೆನುತ
ಝಣಕು ಝಣಕೆಂದು ನಾದವಗೈಯುತ
ಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ ಶ್ರೀರಾಮನಾಮ ಧ್ವನಿಗೆ||೧||
ತುಂಬುರು ನಾರದ ವೀಣೆ ಬಾರಿಸುತ
ರಾಮನಾಮ ಪಾಡುತ
ಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ ಶ್ರೀರಾಮನಾಮ ಧ್ವನಿಗೆ||೨||
ಪುರಂದರವಿಠಲನ ನೆನೆದು ಪಾಡುತಲಿ
ಆಲಿಂಗನ ಮಾಡುತಲಿ
ಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ ಶ್ರೀರಾಮನಾಮ ಧ್ವನಿಗೆ||೩||
*************
suMdaramUruti mukhyaprANa baMda namma manege
prANa baMda manege shrIrAmanAma dhvanige |pa.|
kanakalaMduge gejje jhaNajhaNarenuta
jhaNaku jhaNakeMdu nAdavagaiyuta
prANa baMda manege shrIrAmanAma dhvanige||1||
tuMburu nArada vINe bArisuta
rAmanAma pADuta
prANa baMda manege shrIrAmanAma dhvanige||2||
puraMdaraviThalana nenedu pADutali
AliMgana mADutali
prANa baMda manege shrIrAmanAma dhvanige||3||
***
CLCK -> HOME
just scroll down for other devaranama
ಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ ಶ್ರೀ ರಾಮನಾಮ ಧ್ವನಿಗೆ
ರಾಮಾಯ ರಾಮಭದ್ರಾಯ ,ರಾಮ ಚಂದ್ರಾಯ ವೇದಸ್
ರಘುನಾಥಾಯ ನಾಥಾಯ ಸೀತಾಯಪತಯೇ ನಮಃ
ಸೀತಾಯಪತಯೇ ನಮಃ...
ಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ ಶ್ರೀರಾಮನಾಮ ಧ್ವನಿಗೆ
ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ , ಶ್ರೀರಾಮನಾಮ ಧ್ವನಿಗೆ||2||
ಕನಕಾಲಂದುಗೆ ಗೆಜ್ಜೆ ,ಝಣಝಣರೆನುತ
ಝಣಕು ಝಣಕು ಎಂದು ಕುಣಿ ಕುಣಿದಾಡುತ
ಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ ,ಶ್ರೀರಾಮನಾಮ ಧ್ವನಿಗೆ||2|| ||ಸುಂದರ||
ತುಂಬುರ ನಾರದ ವೀಣೆ ಬಾರಿಸುತ||2||
ರಾಮನಾಮ ಪಾಡುತ||2||
ರಾಮ ರಾಮ ಜೈ ಜೈ ರಾಮ||13||
ರಾಮ , ರಾಮ, ರಾಮ, ರಾಮ,ರಾಮ, ರಾಮ, ರಾಮ ||ಸುಂದರ||
ಪುರಂದರ ವಿಠಲನ ನೆನೆದು ಪಾಡುತಲಿ||2||
ಆಲಿಂಗನ ಮಾಡುತಲಿ||2||
ಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ ಶ್ರೀ ರಾಮನಾಮ ಧ್ವನಿಗೆ
ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ಬಂದ ಮನೆಗೆ ಶ್ರೀ ರಾಮನಾಮ ಧ್ವನಿಗೆ ||ಸುಂದರ||
*****
just scroll down for other devaranama