ರಾಗ ಪೂರ್ವಿಕಲ್ಯಾಣಿ ಆದಿತಾಳ
CLICK-> INDEX ದೇವರನಾಮ ಕೇಳಿ ಕಲಿಯಲು ಲಿಂಕ್ LINKS TO LEARN DEVARANAMA
or just scroll down for other devaranama
ಕಡು ಜ್ಞಾನ-ಭಕ್ತಿ-ವೈರಾಗ್ಯದ ನಿಧಿಯೆ ॥ ಅ.ಪ ॥
ವರ ಮಧ್ವಮತ ಕ್ಷೀರಾಂಬುಧಿಗೆ ಚಂದ್ರನಾದೆ ।
ಗುರು ವ್ಯಾಸರಾಯರಿಂದುಪದೇಶಗೊಂಡೆ ॥
ಎರಡೆರಡು ಲಕ್ಷದಿಪ್ಪತೈದು ಸಾವಿರ ।
ವರ ನಾಮಾವಳಿ ಮಾಡಿ ಹರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದೆ ॥ 1 ॥
ಗಂಗಾದಿ ಸಕಲ ತೀರ್ಥಂಗಳ ಚರಿಸಿ ತು - ।
ರಂಗವದನ ವೇದವಾಸ್ಯನ ॥
ಹಿಂಗದೆ ಮನದಲ್ಲಿ ನೆನೆದು ನೆನೆದು ಮರೆವ ।
ಮಂಗಳ ಮಹಿಮೆಯ ನುತಿಸಿ ನುತಿಸಿ ನಾ ॥ 2 ॥
ನಿನ್ನತಿಶಯಗುಣ ವರ್ಣಿಸಲಳವಲ್ಲ ।
ನಿನ್ನ ಸೇವಕನ ಸೇವಕನೆಂತೆಂದು ॥
ಪನ್ನಗಶಯನ ಮುಕುಂದ ಕರುಣ ಪ್ರ - ।
ಸನ್ನ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲ ಸಂಪನ್ನ ॥ 3 ॥
***
Aḍigaḷigoṃdipe puraṃdara guruve ॥ (Pallavi)
Kaḍu jñāna-bhakti-vairāgyada nidhiye ॥ (Anupallavi)
Vara madhvamata kṣīrāmbudhige caṃdranāde ।
Guru vyāsarāyariṃdupadēśagoṃḍe ॥
Stanza 1 Eraḍeraḍu lakṣadippataidu sāvira ।
Vara nāmāvaḷi māḍi harige arpiside ॥ 1 ॥
Gaṃgādi sakala tīrthaṃgaḷa carisi tu - ।
Raṃgavadana vēdavāsyana ॥
Hiṃgade manadalli nenedu nenedu mareva ।
Maṃgaḷa mahimeya nutisi nutisi nā ॥ 2 ॥
Stanza 3 Ninnatiśayaguṇa varṇisalallavalla ।
Ninna sēvakana sēvakanaṃteṃdu ॥
Pannagaśayana mukuṃda karuṇa pra -
Sanna vijayaviṭhṭhala saṃpanna ॥ 3 ॥
***
Quick Pronunciation Guide *
ḷ (La): Retroflex 'L' (curl tongue to the roof of the mouth).
ś (Sha): Soft 'sh' as in Shiva.
ṣ (Sha): Harder 'sh' as in Krishna.
Long Vowels (ā, ē, ī, ō, ū): Pronounce for two beats to keep the Tala (rhythm).
ṃ (Anusvara): A nasal humming sound.
***
ಶ್ರೀ ವಿಜಯದಾಸರು (ಅಂಕಿತ: ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲ) ರಚಿಸಿರುವ ಈ ಕೃತಿಯು ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತದ ಪಿತಾಮಹರಾದ ಶ್ರೀ ಪುರಂದರದಾಸರನ್ನು ಕುರಿತಾದ ಭಕ್ತಿಪೂರ್ವಕ ಸ್ತೋತ್ರವಾಗಿದೆ. ವಿಜಯದಾಸರು ಪುರಂದರದಾಸರನ್ನು ತಮ್ಮ ಮಾನಸಿಕ ಗುರುಗಳೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಈ ಸ್ತುತಿಯನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ಸಾರಾಂಶ (Summary)
ಈ ಕೃತಿಯು ಶ್ರೀ ಪುರಂದರದಾಸರ ಮಹಿಮೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಅಪಾರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸೇವೆಯನ್ನು ಕೊಂಡಾಡುತ್ತದೆ. ಪುರಂದರದಾಸರು ಜ್ಞಾನ, ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ವೈರಾಗ್ಯದ ನಿಧಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಶ್ರೀ ವ್ಯಾಸರಾಜರಿಂದ ಉಪದೇಶ ಪಡೆದು, ಲಕ್ಷಾಂತರ ಕೀರ್ತನೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ ಹರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದ ಮಹಾತ್ಮರು. ಅಂತಹ ಮಹಾನ್ ಗುರುಗಳ ಪಾದಗಳಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾ, ಅವರ ದಿವ್ಯ ಗುಣಗಳನ್ನು ವರ್ಣಿಸಲು ಅಸಾಧ್ಯವೆಂದು ವಿಜಯದಾಸರು ಇಲ್ಲಿ ವಿನಯದಿಂದ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾವಾರ್ಥ (Parawise Meaning)
ಪಲ್ಲವಿ ಮತ್ತು ಅನುಪಲ್ಲವಿ: ಗುರು ವಂದನೆ
ಅಡಿಗಳಿಗೊಂದಿಪೆ ಪುರಂದರ ಗುರುವೆ ॥
ಕಡು ಜ್ಞಾನ-ಭಕ್ತಿ-ವೈರಾಗ್ಯದ ನಿಧಿಯೆ ॥
ಭಾವಾರ್ಥ: ಜ್ಞಾನ, ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ವೈರಾಗ್ಯಗಳ ಸಾಕಾರ ಮೂರ್ತಿಯಾದ ಶ್ರೀ ಪುರಂದರ ಗುರುಗಳೇ, ನಿಮ್ಮ ಪಾದಕಮಲಗಳಿಗೆ ಅನಂತ ನಮಸ್ಕಾರಗಳು. ನೀವು ಕೇವಲ ದಾಸರಲ್ಲ, ಅಧ್ಯಾತ್ಮದ ಮಹಾನ್ ನಿಧಿಯಾಗಿದ್ದೀರಿ.
ಮೊದಲನೆಯ ಪ್ಯಾರಾ: ಕೀರ್ತನೆಗಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸೇವೆ
ವರ ಮಧ್ವಮತ ಕ್ಷೀರಾಂಬುಧಿಗೆ ಚಂದ್ರನಾದೆ । ಗುರು ವ್ಯಾಸರಾಯರಿಂದುಪದೇಶಗೊಂಡೆ ॥
ಎರಡೆರಡು ಲಕ್ಷದಿಪ್ಪತೈದು ಸಾವಿರ । ವರ ನಾಮಾವಳಿ ಮಾಡಿ ಹರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದೆ ॥
ಭಾವಾರ್ಥ: ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಮಧ್ವ ಮತವೆಂಬ ಕ್ಷೀರಸಾಗರಕ್ಕೆ ನೀವು ಚಂದ್ರನಂತಿದ್ದೀರಿ (ಚಂದ್ರನು ಸಮುದ್ರದ ಉಬ್ಬರಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವಂತೆ, ನೀವು ಮಧ್ವ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಪ್ರಸಾರಕ್ಕೆ ಕಾರಣರಾದಿರಿ). ಶ್ರೀ ವ್ಯಾಸರಾಜ ಗುರುಗಳಿಂದ ಅಂಕಿತ ಮತ್ತು ಉಪದೇಶವನ್ನು ಪಡೆದ ನೀವು, ಒಟ್ಟು ನಾಲ್ಕು ಲಕ್ಷದ ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ಸಾವಿರ ಕೀರ್ತನೆಗಳನ್ನು (ನಾಮಾವಳಿಗಳನ್ನು) ರಚಿಸಿ ಆ ಭಗವಂತನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದಿರಿ.
2ನೆಯ ಪ್ಯಾರಾ: ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಮತ್ತು ಹರಿನಾಮ ಸ್ಮರಣೆ
ಗಂಗಾದಿ ಸಕಲ ತೀರ್ಥಂಗಳ ಚರಿಸಿ ತುರಂಗವದನ ವೇದವಾಸ್ಯನ ॥
ಹಿಂಗದೆ ಮನದಲ್ಲಿ ನೆನೆದು ನೆನೆದು ಮರೆವ ಮಂಗಳ ಮಹಿಮೆಯ ನುತಿಸಿ ನುತಿಸಿ ನಾ ॥
ಭಾವಾರ್ಥ: ಗಂಗೆಯ ಮೊದಲಾದ ಸಕಲ ಪುಣ್ಯ ತೀರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ, ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾ, ಹಯಗ್ರೀವ ರೂಪಿ (ತುರಂಗವದನ) ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ಸದಾ ಕಾಲ ನಿಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಮರಿಸಿದಿರಿ. ಆ ಮಂಗಳಕರವಾದ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಹರಿಯನ್ನು ನೀವು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಸ್ತುತಿಸಿದಿರಿ; ಅಂತಹ ನಿಮ್ಮ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ನಾನೂ ಕೊಂಡಾಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
3ನೆಯ ಪ್ಯಾರಾ: ವಿನಯಪೂರ್ವಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ
ನಿನ್ನತಿಶಯಗುಣ ವರ್ಣಿಸಲಳವಲ್ಲ । ನಿನ್ನ ಸೇವಕನ ಸೇವಕನೆಂತೆಂದು ॥
ಪನ್ನಗಶಯನ ಮುಕುಂದ ಕರುಣ ಪ್ರಸನ್ನ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲ ಸಂಪನ್ನ ॥
ಭಾವಾರ್ಥ: ಪುರಂದರ ಗುರುಗಳೇ, ನಿಮ್ಮ ಅತಿಶಯವಾದ ದಿವ್ಯ ಗುಣಗಳನ್ನು ವರ್ಣಿಸಲು ನನ್ನಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ನಾನು ನಿಮ್ಮ ಸೇವಕರ ಸೇವಕನಾಗಿ ಇರಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ. ಶೇಷಶಯನನಾದ (ಪನ್ನಗಶಯನ), ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುವ ಮುಕುಂದನಾದ ನನ್ನ ಪ್ರಿಯ 'ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲ'ನು ನಿಮ್ಮ ಭಕ್ತಿಗೆ ಮೆಚ್ಚಿ ಪ್ರಸನ್ನನಾಗಿದ್ದಾನೆ; ಅಂತಹ ಸಕಲ ಗುಣ ಸಂಪನ್ನರಾದ ನಿಮಗೆ ನನ್ನ ನಮನಗಳು.
ಈ ಕೃತಿಯು ದಾಸ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದುದು, ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಒಬ್ಬ ಮಹಾನ್ ದಾಸರು (ವಿಜಯದಾಸರು) ಇನ್ನೊಬ್ಬ ದಾಸವರೇಣ್ಯರಿಗೆ (ಪುರಂದರದಾಸರಿಗೆ) ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಗೌರವವಾಗಿದೆ.
***
This composition by Sri Vijaya Dasa (with the ankita Vijaya Vitthala) is a profound tribute to Sri Purandara Dasa, the "Pitamaha" (grandfather) of Carnatic music. Vijaya Dasa considered Purandara Dasa his spiritual mentor, and this song beautifully captures the reverence one great Haridasa has for another.
Summary
The poem is a hymn of praise for the virtues and literary contributions of Sri Purandara Dasa. He is described as a treasure trove of knowledge, devotion, and detachment. The verses highlight his initiation by Sri Vyasaraja and his monumental feat of composing 475,000 songs dedicated to Lord Hari. Vijaya Dasa humbly states that he is merely a "servant of the servant" of such a magnificent Guru.
Stanza-wise Meaning
Refrain (Pallavi & Anupallavi): Salutations to the Guru
Aḍigaḷigoṃdipe puraṃdara guruve ॥
Kaḍu jñāna-bhakti-vairāgyada nidhiye ॥
Meaning: I bow down to your lotus feet, O Guru Purandara Dasa. You are a vast treasure house of intense knowledge (Jnana), unwavering devotion (Bhakti), and total detachment (Vairagya).
Stanza 1: The Scholar and the Composer
Vara madhvamata kṣīrāmbudhige caṃdranāde । Guru vyāsarāyariṃdupadēśagoṃḍe ॥
Eraḍeraḍu lakṣadippataidu sāvira । Vara nāmāvaḷi māḍi harige arpiside ॥
Meaning: You are like the moon to the milk-ocean of the Madhwa philosophy (bringing tides of joy and growth to the faith). Having received sacred initiation and the Ankita (pen name) from the great Guru Sri Vyasaraja, you composed 4,25,000 (two plus two lakhs and twenty-five thousand) divine songs and offered them as a garland of names to Lord Hari.
Stanza 2: The Pilgrim's Devotion
Gaṃgādi sakala tīrthaṃgaḷa carisi tu - । Raṃgavadana vēdavāsyana ॥
Hiṃgade manadalli nenedu nenedu mareva । Maṃgaḷa mahimeya nutisi nutisi nā ॥
Meaning: You traveled to all the holy rivers, starting with the Ganges, constantly meditating on the Lord who has the face of a horse (Hayagriva or Turangavadana) and who is the soul of the Vedas. Without a moment's pause, you remembered His auspicious glories; I now spend my time praising those very glories that you sang.
Stanza 3: Humble Submission
Ninnatiśayaguṇa varṇisalallavalla । Ninna sēvakana sēvakaneteṃdu ॥
Pannagaśayana mukuṃda karuṇa pra - । Sanna vijayaviṭhṭhala saṃpanna ॥
Meaning: It is impossible for me to fully describe your extraordinary divine qualities. I consider myself only as a "servant of your servants." My Lord Vijaya Vitthala, who reclines on the serpent (Ananta), is highly pleased with your devotion. O virtuous one, I bow to you.
This is a classic piece for your raocollections blog, as it bridges the gap between the "Dasa Trinity" (Purandara, Kanaka, and Vijaya Dasa).
***
pallavi
aDigaLandipe purandara guruvE
anupallavi
kadu jnAna bhakti vairAgyada nudhiye
caraNam 1
vara madhvamata kSIrAmbudhige candranade guru vyAsarAyarindupadEshagoNDe
eraDeraDu lakSIdippattaidu sAvira vara nAmALi mADi harige arpisside
caraNam 2
gangAd sakala tIrthangaLa carisi turanga vadana vEdavyAsara
hingade manadalli mereva mangaLa mahimeyanutisi nutisi nA
caraNam 3
ninnatishaya guNa varNisallaLavalla ninna sEvakana sEvakanentendu
pannaga shayana mukunda karuNa prasanna vijayaviThala sampanna
***
ಅಡಿಗಳಿಗೊಂದಿಪೆ ಪುರಂದರಗುರುವೆ ||ಪ||
ಕಡುಜ್ಞಾನಭಕ್ತಿವೈರಾಗ್ಯದ ನಿಧಿಯೆ ||ಅ||
ವರ ಮಧ್ವಮತ ಕ್ಷೀರಾಂಬುಧಿಗೆ ಚಂದ್ರನಾದೆ
ಗುರು ವ್ಯಾಸರಾಯರಿಂದುಪದೇಶಗೊಂಡೆ
ಎರಡೆರಡು ಲಕ್ಷದಿಪ್ಪತ್ತೈದು ಸಾವಿರ
ವರನಾಮಾವಳಿ ಮಾಡಿ ಹರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದೆ ||೧||
ಗಂಗಾದಿ ಸಕಲ ತೀರ್ಥಂಗಳ ಚರಿಸಿದೆ
ರಂಗವದನ ವೇದವ್ಯಾಸನ
ಹಿಂಗದೆ ಮನದಲ್ಲಿ ನೆನೆದು ನೆನೆದು ಮೆರೆವ
ಮಂಗಳಮಹಿಮೆಯ ನುತಿಸಿ ನುತಿಸಿ ನಾ ||೨||
ನಿನ್ನತಿಶಯಗುಣ ವರ್ಣಿಸಲಳವಲ್ಲ
ನಿನ್ನ ಸೇವಕನ ಸೇವಕನೆಂತೆಂದು
ಪನ್ನಗಶಯನ ಮುಕುಂದ ಕರುಣ ಪ್ರ-
ಸನ್ನ ವಿಜಯವಿಠಲ ಸಂಪನ್ನ ||೩||
*******
