ಅರ್ಧಮನವೀಯಾದಿರು vijaya vittala ankita suladi ಜನಾರ್ದನ ಮಹಾತ್ಮೆ ಸುಳಾದಿ ARDHA MANAVEEYAADIRU JANARDHANA MAHATME SULADI

ರಾಗ : ಗೌಳ 

Audio by Vidwan Sumukh Moudgalya

RESTART MOBILE IF AUDIO IS NOT PLAYING  CLICK-> HOME

CLICK-> INDEX ದೇವರನಾಮ ಕೇಳಿ ಕಲಿಯಲು ಲಿಂಕ್ LINKS TO LEARN DEVARANAMA

or just scroll down for other devaranama 

ಶ್ರೀ ವಿಜಯದಾಸಾರ್ಯ ವಿರಚಿತ  ಶ್ರೀ ವಲ್ಕಲ ಕ್ಷೇತ್ರಸ್ಥ ಜನಾರ್ದನಸ್ವಾಮಿ ಮಹಾತ್ಮೆ ಸುಳಾದಿ 

 ಧ್ರುವತಾಳ 

ಅರ್ಧಮನವೀಯಾದಿರು ಬಿದ್ದೆ ನಿನ್ನ ಪಾದಕ್ಕೆ 

ಉದ್ಧರಿಪುದು ಸಮುದ್ರ ಶಯ್ಯಾ 

ಹದ್ದು ಹಾವಿಗೆ ಹರಿದೆದ್ದು ಕವಿದಂತೆ 

ಕೃದ್ಧಾಗಳಿಂದಲಿ ಪೊಂದಿಪ್ಪನೊ 

ಒದ್ದು ಕಡಿಗೆ ನೂಕೊ ಸದ್ದಡಗಿಸಿ ಖಳರ 

ಸದ್ದಾಗದಂತೆ ಒಳಗೆ ತಿದ್ದಿಡುವುದು 

ಶುದ್ಧ ಸ್ವಭಾವ ನಮ್ಮ ವಿಜಯವಿಠಲ ಜ -

ನಾರ್ಧನ ರಕ್ಷಣ ಅಬ್ಧಿನಿವಾಸ ll1ll

 ಮಟ್ಟತಾಳ 

ಒಂದು ದಿನದಲಜನು ಚಂದದಿಂದಲಿ ಆ 

ನಂದ ವೈಜಯಂತಿ ಎಂದೆಂಬೊ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ 

ವೃಂದಾರಕ ಸಿದ್ಧಗಂಧರ್ವ ಸರ್ವ 

ಸಂದಣಿಯಲ್ಲಿ ನವನಂದನರ ಸಹಿತ 

ಅಂದು ವಾಲಗವಾಗೆ ಮಂದಹಾಸದಲಿನಾ 

ರಂದ ಮುನಿಪ ನಡೆತಂದನು ಎದುರಾಗಿ 

ಇಂದಿರಾಪತಿ ಗೋವಿಂದ ವಿಜಯವಿಠ -

 ಲಂ ದಾಗಿರುತಿರಲು ಬಂದನು ಪಾಡುತಲಿ 

ಬಂದು ಜನಾರ್ಧನನ ಮಂದರದಲಿ ನುಡಿಸಿ ll2ll

 ರೂಪಕತಾಳ 

ಬರಲು ನಾರದಮುನಿ ಪರಮೇಷ್ಟಿ ಆತ್ಮಜನ 

ನೆರವಾಗಿ ಬರುತಿಪ್ಪ ಹರಿಮೂರುತಿಯ ನೋಡಿ 

ಸರಸರನೆ ಎದ್ದು ನಿಂದರಲಾಗಿ ನವಪ್ರಜೆ 

ಶ್ವರರು ಹಾಸ್ಯವಮಾಡೆ ಹರಿದು ಶಾಪಿಸಿ ನೀವು 

ನರರಾಗಿ ಪುಟ್ಟಿ ಸಂಚರಿಸು ಎಂದೆನಲಾಗಿ 

ಮ[ರು]ಗಿ ತಮ್ಮೊಳಗೆ ತತ್ತರಿಸೀದವರಾಗ 

ಸುರಪಾಲ ವಿಜಯವಿಠಲ ಜನಾರ್ಧನನೆಂಬೊ 

ಸುರಮುನಿಯಾ ಕೊಂಡಾಡಿ ವರದಾರೀವಾರ್ತಿ ll3ll

 ಝಂಪೆತಾಳ 

ಕೇಳಿ ಕೌತುಕವೆಂದು ತಲೆದೂಗಿ ಹರಿಲೀಲೆಗೆ 

ಪೇಳಲಾರಳವೆ ಶೃತಿವಚನದಿಂದ 

ಭೂಲೋಕದಲಿ ಪರಶು ರಾಮಕ್ಷೇತ್ರ ಉಂಟು 

ವಾಲಯಾಲಿಪ್ಪ ಅಶ್ವತ್ಥದವಲ್ಲೀ 

ಮೇಲಾದ ಕಣ್ವಮುನಿ ಆಶ್ರೈಸಿ ಇರುತಿಪ್ಪ 

ಪೇಳುವೆನು ಮನಶುದ್ಧರಾಗಿ ಕೇಳಿ 

ಅಲಸಾ ಗೈಸದತಿ ಪೋಗಿ ನಿಮ್ಮಯ ಶಾಪ 

ಬೀಳೂ ಹಾಕುವದಕುಪಾಯವಂದೂ 

ಶ್ರೀಲೋಲ ವಿಜಯವಿಠಲ ಜನಾರ್ಧನನೆಂದು 

ಬೀಳುಕೊಟ್ಟನು ನವ ಪ್ರಜೇಸರಿಗೆ ll4ll

 ತ್ರಿವಿಡಿತಾಳ 

ನಾಋದ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಭೈರವಾಸದಜನೀ 

ವಾರವ ಕೊಡಲಾದರ ಸಂಗಡದಲ್ಲೀ 

ಶರೀರ ಧರಿಸಿ ಬಂದರು ನಾರವಸನ 

ಭೋರಾನೆತಂದಿಲ್ಲಿ ಕೇಡಾದದಂದು ಮೊದಲು 

ಧಾರುಣಿ ಒಳಗೆ ವಲ್ಕಲ ಕ್ಷೇತ್ರವೆಂದಿದು 

ಕಾರಣವಾಯಿತು ಪಂಚಕ್ರೋಶಾ 

ಸಾರಸುಂದರ ವಿಜಯವಿಠಲ ಜನಾರ್ಧನ 

ಮೀರಿದ ದೈವದ ಮಾಯಾವಿನ್ನೆಂತುಂಟೊ ll5ll

 ಝಂಪೆತಾಳ 

ಒಂಭತ್ತುಮಂದಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಕ್ಕಳು ಬಂದು 

ಸಂಭ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅಶ್ವತ್ಥವನ್ನೂ 

ಅಂಬಕಾದಿಂದಲ್ಲಿ ನೀಕ್ಷಿಸಲು ಸ್ವರ್ಣಮಯ 

ಅಂಬರಕೆ ತುಳುಕುತಿದೆ ಅಲ್ಲಿಗಲ್ಲೀ 

ಕೊಂಬಿಕೊಂಬಿ ಎಲೆಮೂಲಾಗ್ರ ಪರಿಯಂತ 

ತುಂಬಿಹರು ಸುರರಾದಿ ತೆರವಿಲ್ಲದೆ 

ಜಂಬುದ್ವೀಪದೊಳಗೆ ಇದಕೆಣೆ ಇಲ್ಲೆಂದು 

ಇಂಬು ಮಾಡಿದರದರ ಛಾಯದಲ್ಲೀ 

ಕಂಬುಧರ ವಿಜಯವಿಠಲ ಜನಾರ್ಧನ ಪರ 

ನೆಂಬ ಮುನಿಪನು ಬಂದ ಕುಂಭಿಣಿಸುರನಾಗಿ ll6ll

 ತ್ರಿವಿಡಿತಾಳ 

ಪ್ರಜೇಶ್ವರರಿಗೆ ಉಪದೇಶವ ತಿಳುಹಿದ 

ದ್ವಿಜನಾಗಿ ಬಂದ ನಾರದಮುನಿ ಅಂದೂ 

ದ್ವಿಜಗಮನನ ಬಳಿಗೆ ಪೋಗಿ ತುತಿಸಿ ಚಕ್ರ 

ನಿಜವಾಗಿ ಕಳುಹಿ ಚಕ್ರತೀರ್ಥವೆನಿಸಿದ 

ಭಜಿಸುತ್ತ ಮನದೊಳು ಹರಿಯ ಚರಣವನ್ನು 

ಅಜನ ಬಳಿಗೆಯೈದ ಭಾಗವತರಮಣಿ 

ತ್ರಿಜಗ ಮಧ್ಯದಲೊಂದು ಯಾಗ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ 

ರುಜುವಾದ ನೆಲನೆನಗರುಹೆನಲು 

ಅಜನ ಮಾತನು ಕೇಳಿ ಕರವ ಜೋಡಿಸಿನಿಂದು 

ಸುಜನರಾಗ್ರಣಿ ಪೇಳಿದನಿದರ ಮಹಿಮಿಯಾ 

ಗಜವರದಾ ವಿಜಯವಿಠಲ ಶ್ರೀಜನಾರ್ಧನ 

ಯಜಮಾನನಾಗುವ ಮೇಧದಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದೂ ll7ll

 ಅಟ್ಟತಾಳ 

ಹರುಷದಿಂದಲಿ ಬಂದು ಪರಮೇಷ್ಟಿಯಾಗವ 

ಸುರರಸಹಿತವಾಗಿ ಸರಿಯಿಲ್ಲವಧಾನಾ 

ಸರಿಯಾದೆ ಕೊಡುತಿರೆ ನಿರುತಾದಲ್ಲಿ ವೈಶ್ವಾ 

ನರಗೆ ವಖ್ಖಸವಾಗೆ ಪರಿಹಾರಾ ಕಾಣಾದೆ 

ಭರದಿಂದಲಿ ಅಗ್ನಿ ಹರಿಯಾ ಮೊರೆಯೋಗೆ 

ಕರುಣಾದಿಂದಲಿ ಕೇಳಿ ಹರಿಬಂದಾ ಬಾಲಾ ಭೂ -

ಸುರ ವೇಷವನು ತಾಳಿ ಇರಲದೆ ಕ್ಷುದಿ ಪರಿ 

ಹರಿಸೆಂದು ಗ್ರಾಸವಾ  ತರಿಸಿವಾದರಿಸಿ 

ಪರಮಸೋಜಿಗವೆಂದು ಸುರಜೇಷ್ಠ ತಲೆದೂಗಿ 

ಹರಿಮಾಯಾ ವಿಜಯವಿಠಲ ಜನಾರ್ಧನ 

ಕರುಣಿಯಾ ಮನದಲ್ಲಿ ಸ್ಮರಿಸಿ ಮನ್ನಿಸಿದ ll8ll

 ಆದಿತಾಳ 

ಎಲ್ಲೆ ಓದನರಾಸಿ ಎಲ್ಲೆ ನಾನಾಕರಾಸಿ 

ಎಲ್ಲೆ ಘೃತದ ಮಡುವು ಎಲ್ಲೆಲ್ಲಿ ಇದ್ದವೆಲ್ಲಾ 

ಅಲ್ಲಿಗಲ್ಲಿಗೆ ಬಯಲು ನಿಲ್ಲದಡಗಿದವು 

ಎಲ್ಲಿ ಅದ್ಭೂತವೆಂದು ತಲ್ಲಣಿಸಲು ಇತ್ತಲು 

ಬಲ್ಲಿದ ದೈವ ಕರದಲ್ಲಿ ಆ ಪೋಷಣಿಯಾ 

ನಿಲ್ಲದೆ ಪಿಡಿದು ಗ್ರಾಸಾ 

ಇಲ್ಲಾವೆಂದರೆ ನಾನು ಕೊಳ್ಳತಕ್ಕವನೆಂದು 

ಸೊಲ್ಲು ಪೇಳಾಲೆಂದು ಅಜನು 

ಮೆಲ್ಲಾನೆ ತುತಿಸಿ ಸಿರಿವಲ್ಲಭನ ಲೀಲೆ ತಿಳಿದು 

ನಿಲ್ಲಿಸಿದ ಯಾಗವನು ಇಲ್ಲಿನವ ಪ್ರಜೇಸನು 

ಪುಲ್ಲನಾಭವೊಲಿಸಿ ವೇಗದಲಿ ಮನುಜ ದೇಹಬಿಟ್ಟು 

ಸಲ್ಲಿದರು ಪೂರ್ವದಂತೆ ಎಲ್ಲರಿಂದ ಪೂಜೆ 

ಗೊಳ್ಳುತನ ವಳ್ಳಿತಿದು ಭಾಗೀರಥೀ 

ಉಳ್ಳ ತಾಮ್ರಪರ್ಣಿಸಲಿಲಾ 

ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿಪ್ಪ 

ಅಲ್ಲಿಗಲ್ಲಿಗೆ ಧರೆ ನರರೂ 

ಒಲ್ಲೆ ಎನದೇ ಇಂದು ಕ್ಷಾಯದಲ್ಲಿ ಮಿಂದು ಶುದ್ಧನಾಗೆ 

ಎಲ್ಲ ದೋಷಂಗಳು ಇರದೆ ತಲ್ಲಣಿಸಿ ಪೋಗುವುವು 

ಖುಲ್ಲರರಿ ಜನಾರ್ಧನ ವಿಜಯವಿಠಲರೇಯಾ 

ಎಳ್ಳಿನಿತು ಬಿಡದೆ ಸಾರೆ ಗೆಲ್ಲಿಸುವ ಶೋಕದಿಂದ ll9ll

 ಜತೆ 

ವಲ್ಕಲಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಾ ವಾಸ ಜನಾರ್ಧನ 

ಬಲವಂತ ವಿಜಯವಿಠಲ ಪಾವಕಪಾಲಾ ll10ll

***

1. Dhṛvatāḷa

Ardhamanavīyādiru bidde ninna pādakke |

Uddharipuḍu samudra śayyā |

Haddu hāvige harideddu kavidante |

Kṛddhāgaḷindari pōndippanō |

Oddu kaḍige nūko saddaḍagisi khaḷara |

Saddāgādante oḷage tiddiḍuvuḍu |

Śuddha svabhāva namma vijayaviṭhṭhala ja - |

Nārdhana rakṣaṇa abdhinivāsa ॥ 1 ॥

2. Maṭṭatāḷa

Ondu dinadalajanu chandadindali ā |

Nanda vaijayanti endeṃbo sabheyalli |

Vṛndāraka siddhagandharva sarva |

Sandaṇiyalli navanandanara sahita |

Andu vālagavāge mandahāsadalinā - |

randa munipa naḍetandanu edurāgi |

Indirāpati gōvinda vijayaviṭhṭha - |

laṃ dāgirutiralu bandanu pāḍutali |

Bandu janārdhanana mandaradali nuḍisi ॥ 2 ॥

3. Rūpakatāḷa

Baralu nāradamuni paramēṣṭhi ātmajana |

Neravāgi barutippa harimūrutiya nōḍi |

Sarasarane eddu nindaralāgi navapraje - |

śvararu hāsyavamāḍe haridu śāpisi nīvu |

Nararāgi puṭṭi sañcharisu endenalāgi |

Marugi tammaoḷage tattarisīdavarāga |

Surapāla vijayaviṭhṭhala janārdhananeṃbo |

Suramuniyā koṇḍāḍi varadārīvārti ॥ 3 ॥

4. Jhaṃpetāḷa

Kēḷi kautukavendu taledūgi harilīlege |

Pēḷalāraḷave śṛtivachanadinda |

Bhūlōkadali paraśu rāmakṣētra uṇṭu |

Vālayālippa aśvatthadavallī |

Mēlāda kaṇvamuni āśraisi irutippa |

Pēḷuvenu manaśuddharāgi kēḷi |

Alasā gaisadati pōgi nimmaya śāpa |

Bīḷū hākuvadakupāyavandū |

Śrīlōla vijayaviṭhṭhala janārdhananendu |

Bīḷukoṭṭanu nava prajēsarige ॥ 4 ॥

5. Triviḍatāḷa

Nārada kṛpeyinda bhairavāsadajanī - |

vārava koḍalādara saṅgadaḍallī |

Śarīra dharisi bandaru nāravasana |

Bhōrānetandilli kēḍādadandu modalu |

Dhāruṇi oḷage valkala kṣētravendidu |

Kāraṇavāyitu pañchakrōśā |

Sārasundara vijayaviṭhṭhala janārdhana |

Mīrida daivada māyāvinneṃtuṇṭō ॥ 5 ॥

6. Jhaṃpetāḷa

Ombhattumandi brahmana makkaḷu bandu |

Saṃbhramadalli aśvatthavannū |

Ambakādindalli nīkṣisalu svarṇamaya |

Ambarake tuḷukutide alligallī |

Kombikombi elemūlāgra pariyanta |

Tumbiharu surarādi teravillade |

Jambudvīpadoḷage idakeṇe illendu |

Imbu māḍidaradara chāyadallī |

Kambudhara vijayaviṭhṭhala janārdhana para - |

nēṃba munipanu banda kumbhiṇisuranāgi ॥ 6 ॥

7. Triviḍatāḷa

Prajēśvararige upadēśava tiḷuhida |

Dvijanāgi banda nāradamuni andū |

Dvijagamanana baḷige pōgi tutisi chakra |

Nijavāgi kaḷuhi chakratīrthavenisida |

Bhajisutta manadoḷu hariya charaṇavannu |

Ajana baḷigeyaida bhāgavataramaṇi |

Trijaga madhyadalondu yāga māḍuvudakke |

Rujuvāda nelanenagarubenalu |

Ajana mātanu kēḷi karava jōḍisinindu |

Sujanarāgraṇi pēḷidanidara mahimiyā |

Gajavaradā vijayaviṭhṭhala śrījanārdhana |

Yajamānanāguva mēdhadallige bandū ॥ 7 ॥

8. Aṭṭatāḷa

Haruṣadindali bandu paramēṣṭhiyāgava |

Surarasahitavāgi sariyillavadhānā |

Sariyāde koḍutire nirutadalli vaiśvā - |

narage vakhkhasavāge parihārā kāṇāde |

Bharadindali agni hariyā moreyōge |

Karuṇadindali kēḷi haribandā bālā bhū - |

sura vēṣavanu tāḷi iralade kṣudi pari - |

harisendu grāsā tarisivādarisi |

Paramasōjigavendu surajēṣṭha taledūgi |

Harimāyā vijayaviṭhṭhala janārdhana |

Karuṇiyā manadalli smarisi mannisida ॥ 8 ॥

9. Āditāḷa

Elle ōdanarāsi elle nānākarāsi |

Elle ghṛtada maḍuvu ellelli iddavellā |

Alligallige bayalu nilladaḍagidavu |

Elli adbhūtavendu tallaṇisalu ittalu |

Ballida daiva karadalli ā pōṣaṇiyā |

Nillade piḍidu grāsā |

Illāvendare nānu koḷḷatakkavanendu |

Sollu pēḷālendu ajanu |

Mellāne tutisi sirivallabhana līle tiḷidu |

Nillisida yāgavanu illina nava prajēsanu |

Pullanābhavolisi vēgadali manuja dēhabittu |

Sallidaru pūrvadante ellarinda pūje |

Goḷutana vaḷḷitidu bhāgīrathī |

Uḷḷa tāmraparṇisalilā |

Ellā prakhyātavāgippa |

Alligallige dhare nararū |

Olle enadē indu kṣāyadalli mindu śuddhanāge |

Ella dōṣaṃgaḷu irade tallaṇisi pōguvuvu |

Khuḷḷarari janārdhana vijayaviṭhṭhalarēyā |

Eḷḷinitu biḍade sāre gellisuva śōkadinda ॥ 9 ॥

10. Jate

Valkalā kṣētradā vāsa janārdhana |

Balavanta vijayaviṭhṭhala pāvakapālā ॥ 10 ॥

***

Pronunciation Guide

Vowel Length: Letters with a horizontal bar (like ā, ī, ū, ē, ō) are long vowels—stretch their sound out for two beats instead of one.

The Soft 'D' and 'T': The symbols t and d are pronounced softly with your tongue touching your upper teeth (like "th" in theme or this), while ṭ and ḍ are hard sounds made by curling the tongue back (like two or dog).

The Nasal 'M' and Dot: An ṃ or ḥ at the end of a word adds a resonant nasal hum or a quick, breathing echo sound.

The Looped 'L': The special letter ḷ is a retroflex sound made by flipping your tongue quickly against the very roof of your mouth.

No Blind Breaks: Read conjunct letters (like kṣa, rthā, jña, śra) as single, fluidly connected sounds without placing an artificial pause or vowel gap between them.

***

ಶ್ರೀ ವಿಜಯದಾಸರು ವಿರಚಿತವಾಗಿರುವ ಈ ಸುಳಾದಿಯು ಕೇರಳದ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರವಾದ 'ವಲ್ಕಲ ಕ್ಷೇತ್ರ' (ಇಂದಿನ ವರ್ಕಲಾ - Varkala, ಜನಾರ್ದನಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ) ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಶ್ರೀ ಜನಾರ್ದನಸ್ವಾಮಿಯ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಸಾರುವ ಅದ್ಭುತ ಕೃತಿಯಾಗಿದೆ. ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಾನಸ ಪುತ್ರರಾದ ನವ ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳಿಗೆ ನಾರದ ಮುನಿಗಳು ಶಾಪ ನೀಡಿದ್ದು, ನಂತರ ಅವರು ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿ, ಶ್ರೀಹರಿಯ ಮಾಯೆಯನ್ನು ಕಂಡು ಮುಕ್ತಿ ಪಡೆದ ಪೌರಾಣಿಕ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ದಾಸಾರ್ಯರು ಇಲ್ಲಿ ಮನೋಜ್ಞವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಸಾರಾಂಶ (Summary)

ಧ್ರುವ ಮತ್ತು ಮಟ್ಟತಾಳ: ಸಾಧಕನು ತನ್ನ ಅರ್ಧಮನಸ್ಸನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಪೂರ್ಣಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಜನಾರ್ದನನ ಪಾದಗಳಿಗೆ ಶರಣಾಗಬೇಕು. ಬ್ರಹ್ಮದೇವನ ವೈಜಯಂತಿ ಸಭೆಗೆ ನಾರದ ಮುನಿಗಳು ಬಂದಾಗ, ಬ್ರಹ್ಮನ ಒಂಬತ್ತು ಜನ ಮಕ್ಕಳಾದ ನವ ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳು ನಾರದರನ್ನು ನೋಡಿ ಹಾಸ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಕೋಪಗೊಂಡ ನಾರದರು ಅವರಿಗೆ "ನೀವು ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿರಿ" ಎಂದು ಶಾಪ ನೀಡುತ್ತಾರೆ.

ರೂಪಕ ಮತ್ತು ಝಂಪೆತಾಳ: ಶಾಪದಿಂದ ತತ್ತರಿಸಿದ ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳು ಕ್ಷಮೆಯನ್ನು ಯಾಚಿಸಿದಾಗ, ನಾರದರು ಕರುಣೆಯಿಂದ ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿರುವ ಪರಶುರಾಮ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ (ಕೇರಳ ಭಾಗ) ಹೋಗಲು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಕಣ್ವ ಮುನಿಗಳ ಆಶ್ರಮದ ಬಳಿ ಇರುವ ಪವಿತ್ರ ಅಶ್ವತ್ಥ ವೃಕ್ಷದ ನೆರಳಿನಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಜನಾರ್ದನಸ್ವಾಮಿಯನ್ನು ಕುರಿತು ತಪಸ್ಸು ಮಾಡಿದರೆ ಶಾಪವಿಮೋಚನೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಉಪಾಯ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

ತ್ರಿವಿಡ ಮತ್ತು ಝಂಪೆತಾಳ (೫ ಮತ್ತು ೬): ನಾರದರ ಆಜ್ಞೆಯಂತೆ ಅವರು ಮರಗಳ ತೊಗಟೆಯ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು (ವಲ್ಕಲ) ಧರಿಸಿ ಬಂದಿದ್ದರಿಂದ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ 'ವಲ್ಕಲ ಕ್ಷೇತ್ರ' ಎಂದು ಹೆಸರಾಯಿತು. ಅಲ್ಲಿಯ ಅಶ್ವತ್ಥ ವೃಕ್ಷವನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಅದು ದೇವತೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿ ಸ್ವರ್ಣಮಯವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾರದರು ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ವೇಷದಲ್ಲಿ ಬಂದು ಅವರ ಶಾಪ ನಿವಾರಣೆಗಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ 'ಚ್ರಕತೀರ್ಥ'ವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಾರೆ.

ತ್ರಿವಿಡ ಮತ್ತು ಅಟ್ಟತಾಳ (೭ ಮತ್ತು ೮): ಬ್ರಹ್ಮದೇವನು ಭೂಮಿಯ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಹಾಯಾಗವನ್ನು ಮಾಡಲು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ ವಲ್ಕಲ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾನೆ. ಯಾಗದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿದೇವನಿಗೆ (ವೈಶ್ವಾನರ) ಅತಿಯಾದ ಹವಿಸ್ಸನ್ನು ಜೀರ್ಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆ ತಳಮಳಗೊಂಡಾಗ, ಶ್ರೀಹರಿಯು ಒಬ್ಬ ಸಣ್ಣ ಬಾಲ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ವೇಷದಲ್ಲಿ ಬಂದು ಯಾಗಶಾಲೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಸಕಲ ಅನ್ನರಾಶಿಯನ್ನು ಉಣಲಾರಂಭಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಆದಿತಾಳ ಮತ್ತು ಜತೆ: ಆ ಬಾಲಕನು ಯಾಗದ ಸಮಸ್ತ ಅನ್ನ, ತುಪ್ಪದ ಮಡುವುಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಮುಗಿಸಿ, "ಇನ್ನೂ ಹಸಿವೆ ಇದೆ, ಆಹಾರ ಕೊಡಿ" ಎಂದಾಗ ಬ್ರಹ್ಮದೇವನಿಗೆ ಬಂದಿರುವುದು ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಶ್ರೀಹರಿ ಎಂದು ಮನವರಿಕೆಯಾಗಿ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾನೆ. ನವ ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳು ಭಗವಂತನನ್ನು ಒಲಿಸಿಕೊಂಡು ಮನುಷ್ಯ ದೇಹವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಮುಕ್ತಿ ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ. ಗಂಗೆಗಿಂತಲೂ ಪವಿತ್ರವಾದ ತಾಮ್ರಪರ್ಣಿ ನದಿಯ ಸಮುದ್ರ ಸಂಗಮವಿರುವ ಈ ವಲ್ಕಲ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ ಸಕಲ ಪಾಪಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲನ ಕೃಪೆಯನ್ನು ದಾಸರು ಕೊಂಡಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಅರ್ಥ (Meaning Parawise)

೧. ಧ್ರುವತಾಳ (ಜನಾರ್ದನನ ಪಾದಕ್ಕೆ ಶರಣಾಗತಿ)

ಅರ್ಥ: ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಶಯನಿಸಿರುವ ಶ್ರೀಹರಿಯೇ (ಸಮುದ್ರ ಶಯ್ಯಾ), ನಾನು ಯಾವುದೇ ದ್ವಂದ್ವವಿಲ್ಲದೆ, ಅರ್ಧಮನಸ್ಸನ್ನು ತೋರದೆ ಪೂರ್ಣ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳಿಗೆ ಬಿದ್ದಿದ್ದೇನೆ, ನನ್ನನ್ನು ಉದ್ಧರಿಸು. ಹದ್ದು ಮತ್ತು ಹಾವಿನ ನಡುವೆ ವೈರವಿದ್ದಾಗ, ಹದ್ದು ಹಾವನ್ನು ಸೀಳಿ ಕಬಳಿಸುವಂತೆ, ನನ್ನನ್ನು ಕಾಡುತ್ತಿರುವ ಕಾಮ-ಕ್ರೋಧಾದಿ ದುಷ್ಟ ಶತ್ರುಗಳು ನನ್ನನ್ನು ಆವರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ಸ್ವಾಮಿ, ಆ ಖಳರ (ದುಷ್ಟ ಗುಣಗಳ) ಸದ್ದನ್ನು ಅಡಗಿಸಿ, ಅವರನ್ನು ಒದ್ದು ದೂರ ತಳ್ಳು. ಯಾರಿಗೂ ತಿಳಿಯದಂತೆ ನನ್ನ ಅಂತರಂಗದ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಒಳಗೊಳಗೇ ತಿದ್ದಿ ಸನ್ಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ ತರು. ಶುದ್ಧ ಸ್ವಭಾವದವನೂ, ಕ್ಷೀರಸಮುದ್ರ ನಿವಾಸಿಯೂ ಆದ ನಮ್ಮ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲ ಜನಾರ್ದನನೇ, ನೊಂದವರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ನಿನ್ನದೇ ಹೊಣೆ.

೨. ಮಟ್ಟತಾಳ (ಬ್ರಹ್ಮಸಭೆಗೆ ನಾರದರ ಆಗಮನ)

ಅರ್ಥ: ಒಂದು ದಿನ ಬ್ರಹ್ಮದೇವನು (ಅಜನು) ಅತ್ಯಂತ ವೈಭವದಿಂದ 'ಆನಂದ ವೈಜಯಂತಿ' ಎಂಬ ತನ್ನ ದಿವ್ಯ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿದ್ದನು. ಅಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು (ವೃಂದಾರಕ), ಸಿದ್ಧರು, ಗಂಧರ್ವರು ಹಾಗೂ ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಕ್ಕಳಾದ ಒಂಬತ್ತು ಜನ ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳು (ನವನಂದನರು) ನೆರೆದಿದ್ದರು.

ಇಂತಹ ಭವ್ಯವಾದ ವಾಲಗವು (ಸಭೆ) ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ, ಮಂದಹಾಸ ಮುಖದ ನಾರದ ಮುನಿಗಳು ಶ್ರೀಹರಿಯ ಗುಣಗಾನ ಮಾಡುತ್ತಾ, ಇಂದಿರಾಪತಿಯೂ ಗೋವಿಂದನೂ ಆದ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲನ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಹಾಡುತ್ತಾ ಆ ಸಭೆಯ ಎದುರಿಗೆ ನಡೆದು ಬಂದರು. ಹಾಗೆ ಬಂದು ಜನಾರ್ದನನ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮನ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿಸಿದರು.

೩. ರೂಪಕತಾಳ (ನವ ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳಿಗೆ ನಾರದರ ಶಾಪ)

ಅರ್ಥ: ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಾನಸ ಪುತ್ರರಾದ ನಾರದ ಮುನಿಗಳು ಸಭೆಗೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಹರಿಮೂರ್ತಿಯಂತಿದ್ದ ಅವರನ್ನು ನೋಡಿ ಬ್ರಹ್ಮದೇವನು ಗೌರವದಿಂದ ಸರಸರನೆ ಎದ್ದು ನಿಂತುಕೊಂಡನು. ಇದನ್ನು ಕಂಡ ಬ್ರಹ್ಮನ ಉಳಿದ ಒಂಬತ್ತು ಜನ ಮಕ್ಕಳು (ನವ ಪ್ರಜೇಶ್ವರರು) ಹಾಸ್ಯ ಮಾಡಿದರು (ತಂದೆಯಾದ ಬ್ರಹ್ಮನೇ ಮಗನಾದ ನಾರದನಿಗೆ ಎದ್ದು ನಿಲ್ಲಬೇಕೇ ಎಂದು ನಕ್ಕರು).

ಇದರಿಂದ ಕೋಪಗೊಂಡ ನಾರದರು, "ನೀವು ನಿಮ್ಮ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಮರೆತು ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ನಕ್ಕಿದ್ದರಿಂದ, ಭೂಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯರಾಗಿ (ನರರಾಗಿ) ಹುಟ್ಟಿ ಸಂಚರಿಸಿ" ಎಂದು ಶಾಪ ನೀಡಿದರು. ಇದರಿಂದ ಮರುಗಿ, ತತ್ತರಿಸಿದ ಆ ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳು ತಪ್ಪು ತಿಳಿವಳಿಕೆಯಿಂದ ಕ್ಷಮೆಯಾಚಿಸಿ, ದೇವಪಾಲಕನಾದ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲ ಜನಾರ್ದನನ ಸ್ವರೂಪರಾದ ನಾರದ ಮುನಿಯನ್ನು ಕೊಂಡಾಡಿ ಶಾಪವಿಮೋಚನೆಯ ದಾರಿಯನ್ನು ಕೇಳಿದರು.

೪. ಝಂಪೆತಾಳ (ಶಾಪವಿಮೋಚನೆಗೆ ಉಪಾಯ)

ಅರ್ಥ: ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಕೇಳಿ, ಹರಿಯ ಲೀಲೆಗೆ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ತಲೆದೂಗುತ್ತಾ (ವೇದ ವಚನಗಳಿಂದಲೂ ಹರಿಯ ಲೀಲೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣ ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಅರಿಯುತ್ತಾ) ನಾರದರು ಕೌತುಕದಿಂದ ಶಾಪವಿಮೋಚನೆಯ ದಾರಿಯನ್ನು ಹೇಳಿದರು. "ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿ ಪರಶುರಾಮ ಕ್ಷೇತ್ರ ಎಂಬ ಪವಿತ್ರ ಜಾಗವಿದೆ (ಕೇರಳದ ಸಮುದ್ರ ತೀರ). ಅಲ್ಲಿ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿಯಾದ ಭಗವಂತನ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯವಿರುವ ಒಂದು ದಿವ್ಯ ಅಶ್ವತ್ಥ ವೃಕ್ಷವಿದೆ.

ಆ ಮರದ ಬಳಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಕಣ್ವ ಮುನಿಯು ಆಶ್ರಮವನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ. ನೀವು ಯಾವುದೇ ಆಲಸ್ಯವನ್ನು ಮಾಡದೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿ. ನಿಮ್ಮ ಶಾಪವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಅದೇ ಸೂಕ್ತವಾದ ಉಪಾಯ" ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಶ್ರೀಲೋಲನಾದ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲ ಜನಾರ್ದನನ ನಾಮವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾ ಆ ನವ ಪ್ರಜೇಶ್ವರರನ್ನು ನಾರದರು ಅಲ್ಲಿಂದ ಕಳುಹಿಸಿಕೊಟ್ಟರು.

೫. ತ್ರಿವಿಡತಾಳ (ವಲ್ಕಲ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಉಗಮ)

ಅರ್ಥ: ನಾರದ ಮುನಿಗಳ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಆ ಒಂಬತ್ತು ಜನ ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳು ಭೂಲೋಕಕ್ಕೆ ಬರಲು ಸಿದ್ಧರಾದರು. ಅವರು ಮನುಷ್ಯ ಶರೀರವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಬರುವಾಗ ತಮ್ಮ ವೈಭವದ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಮುನಿಗಳಂತೆ ಮರದ ತೊಗಟೆಯ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು (ವಲ್ಕಲ ನಾರವಸನ) ಧರಿಸಿ ಧುಮುಕಿದರು. ಅವರು ಆಕಾಶದಿಂದ ಇಳಿಯುವಾಗ ಆ ವಸ್ತ್ರಗಳು ಜೋರಾಗಿ ಹರಿದು ಬಿದ್ದವು.

ಅವರು ಧರಿಸಿದ್ದ ವಲ್ಕಲ ವಸ್ತ್ರಗಳು ಬಿದ್ದ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಅಂದಿನಿಂದ ಆ ಭೂಮಿಗೆ 'ವಲ್ಕಲ ಕ್ಷೇತ್ರ' (ಐದು ಕ್ರೋಶ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಪಂಚಕ್ರೋಶ ಕ್ಷೇತ್ರ) ಎಂದು ಹೆಸರು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರನಾದ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲ ಜನಾರ್ದನನ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಮೀರಿದ ದೈವದ ಮಾಯೆ ಇನ್ನೆಲ್ಲೂ ಉಂಟೇ? ಆತನ ಸಂಕಲ್ಪದಂತೆ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಉದಯಿಸಿತು.

೬. ಝಂಪೆತಾಳ (ದೇವತಾಮಯ ಅಶ್ವತ್ಥ ವೃಕ್ಷದ ದರ್ಶನ)

ಅರ್ಥ: ಬ್ರಹ್ಮನ ಒಂಬತ್ತು ಮಂದಿ ಮಕ್ಕಳು ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ಆ ವಲ್ಕಲ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಬಂದು ಕಣ್ವ ಆಶ್ರಮದ ಬಳಿಯಿದ್ದ ಆ ಅಶ್ವತ್ಥ ವೃಕ್ಷವನ್ನು ತಮ್ಮ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ (ಅಂಬಕದಿಂದ) ವೀಕ್ಷಿಸಿದರು. ಆ ಮರವು ಸ್ವರ್ಣಮಯವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾ ಆಕಾಶದವರೆಗೂ (ಅಂಬರಕ್ಕೆ) ತುಳುಕುತ್ತಿತ್ತು.

ಆ ವೃಕ್ಷದ ಕೊಂಬೆಕೊಂಬೆಗಳು, ಎಲೆಗಳು, ಮೂಲ ಮತ್ತು ಅಗ್ರಭಾಗದ ಪರ್ಯಂತ (ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ) ಸಕಲ ದೇವತೆಗಳು ಯಾವುದೇ ಜಾಗ ಖಾಲಿಯಿಲ್ಲದಂತೆ ತುಂಬಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದರು! ಇಡೀ ಜಂಬೂದ್ವೀಪದೊಳಗೆ ಈ ಮರಕ್ಕೆ ಸಾಟಿಯಾದದ್ದು ಬೇರೆ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲವೆಂದು ಅರಿತು ಪ್ರಜಾಪತಿಗಳು ಆ ಮರದ ಛಾಯೆಯಲ್ಲಿ (ನೆರಳಿನಲ್ಲಿ) ತಪಸ್ಸಿಗೆ ಕುಳಿತರು. ಆಗ ಶಂಖಧರನಾದ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲ ಜನಾರ್ದನನ ಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ನಾರದ ಮುನಿಗಳು ಒಬ್ಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ (ಕುಂಭಿಣಿಸುರನಾಗಿ) ವೇಷ ಧರಿಸಿ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದರು.

೭. ತ್ರಿವಿಡತಾಳ (ಚಕ್ರತೀರ್ಥದ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮನ ಯಾಗ)

ಅರ್ಥ: ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಂದ ನಾರದ ಮುನಿಗಳು ಆ ಪ್ರಜೇಶ್ವರರಿಗೆ ತಪಸ್ಸಿನ ಉಪದೇಶವನ್ನು ನೀಡಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಶ್ರೀಹರಿಯ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದಾಗ, ಹರಿಯು ತನ್ನ ಸುದರ್ಶನ ಚಕ್ರವನ್ನು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಿಕೊಟ್ಟನು. ಆ ಚಕ್ರವು ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸೀಳಿ ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪವಿತ್ರ ತೀರ್ಥವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿತು, ಅದಕ್ಕೆ 'ಚಕ್ರತೀರ್ಥ' ಎಂದು ಹೆಸರಾಯಿತು. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಭಾಗವತ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಬ್ರಹ್ಮದೇವನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹರಿಯ ಚರಣಗಳನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾ, ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಹತ್ತರವಾದ ಯಾಗವನ್ನು (ಯಜ್ಞ) ಮಾಡಲು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ, ಅದಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ (ರುಜುವಾದ) ಶುದ್ಧ ನೆಲವನ್ನು ತೋರಿಸು ಎಂದು ಹರಿಯಲ್ಲಿ ಬೇಡಿಕೊಂಡಿದ್ದನು.

ಬ್ರಹ್ಮನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಕೇಳಿ, ಕೈಮುಗಿದು ನಿಂತ ಸುಜನರಾಗ್ರಣಿಯಾದ ಶ್ರೀಹರಿಯು ಈ ವಲ್ಕಲ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ತಿಳಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿ ಯಾಗ ಮಾಡಲು ಸೂಚಿಸಿದನು. ಗಜೇಂದ್ರವರದನಾದ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲ ಶ್ರೀಜನಾರ್ಧನನೇ ಆ ಯಾಗಕ್ಕೆ ಸ್ವತಃ ಯಜಮಾನನಾಗಿ ನಿಲ್ಲಲು ಆ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿರುವ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಬಂದನು.

೮. ಅಟ್ಟತಾಳ (ಬಾಲ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾಗಿ ಬಂದ ಶ್ರೀಹರಿಯ ಲೀಲೆ)

ಅರ್ಥ: ಬ್ರಹ್ಮದೇವನು ಸಕಲ ದೇವತೆಗಳ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಹರ್ಷದಿಂದ ಬಂದು ಆ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅದ್ವಿತೀಯವಾದ ಯಾಗವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು. ಯಾಗದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುವ ಹವಿಸ್ಸನ್ನು ಸರಿ ಸಮಾನವಾಗಿ ಹಂಚಿ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಯಜ್ಞಕುಂಡದ ಅಗ್ನಿದೇವನಿಗೆ (ವೈಶ್ವಾನರ) ಆ ಹವಿಸ್ಸಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಅತಿಯಾಗಿ ಅದನ್ನು ಜೀರ್ಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆ ತಳಮಳಗೊಂಡನು.

ಇದಕ್ಕೆ ಪರಿಹಾರ ಕಾಣದೆ ಅಗ್ನಿಯು ತಕ್ಷಣವೇ ಶ್ರೀಹರಿಯನ್ನು ಮೊರೆಹೊಕ್ಕನು. ಕರುಣೆಯಿಂದ ಅಗ್ನಿಯ ಮೊರೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದ ಶ್ರೀಹರಿಯು, ಅಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಸಣ್ಣ ಬಾಲ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ (ಬಾಲ ಭೂಸುರ) ವೇಷವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದನು. ಆ ಬಾಲಕನು ತನಗೆ ತೀವ್ರವಾದ ಹಸಿವೆಯಾಗಿದೆ (ಕ್ಷುದಿ) ಎಂದು ಹೇಳಿ, ಯಾಗಶಾಲೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಅನ್ನದ ಗ್ರಾಸ್ವನ್ನು (ಆಹಾರವನ್ನು) ತರಿಸಿಕೊಂಡು ತಿನ್ನಲು ಆರಂಭಿಸಿದನು. ಇದನ್ನು ನೋಡಿ ದೇವತಾ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಬ್ರಹ್ಮದೇವನು ಅತ್ಯಂತ ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ತಲೆದೂಗಿ, ಇದು ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲ ಜನಾರ್ದನನ ಮಹಾಮಾಯೆ ಎಂದು ಅರಿತು, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆತನ ಕರುಣೆಯನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿ ಗೌರವಿಸಿದನು.

೯. ಆದಿತಾಳ (ಶಾಪವಿಮೋಚನೆ ಮತ್ತು ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪಾಪನಾಶಕ ಮಹಿಮೆ)

ಅರ್ಥ: ಯಾಗಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ್ದ ಅನ್ನದ ರಾಶಿಗಳು (ಓದನರಾಶಿ), ನಾನಾ ಬಗೆಯ ಭಕ್ಷ್ಯಗಳ ರಾಶಿಗಳು ಹಾಗೂ ತುಪ್ಪದ ಕೆರೆಗಳು (ಘೃತದ ಮಡುವು) ಎಲ್ಲೆಲ್ಲಿ ಇದ್ದವೋ, ಆ ಬಾಲಕನು ತಿನ್ನಲಾರಂಭಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಅವೆಲ್ಲವೂ ಕ್ಷಣಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಮಾಯವಾಗಿ ಬಯಲಾದವು! ಇದನ್ನು ಕಂಡು ಎಲ್ಲರೂ "ಇದೇನು ಅದ್ಭುತ!" ಎಂದು ತಲ್ಲಣಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ಜಗದ್ರಕ್ಷಕನಾದ ಆ ಬಲಶಾಲಿ ದೈವವು ತನ್ನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಆಹಾರವನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾ ನಿಂತಿತ್ತು. "ಇಲ್ಲಿ ಇನ್ನು ಆಹಾರವೇ ಇಲ್ಲ ಎಂದರೆ ನಾನು ಈ ಯಾಗವನ್ನೇ ಕಬಳಿಸುತ್ತೇನೆ" ಎಂದು ಬಾಲಕನು ನುಡಿದಾಗ, ಬ್ರಹ್ಮದೇವನು ಮೆಲ್ಲನೆ ಆತನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿ, ಸಿರಿವಲ್ಲಭನ ಲೀಲೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರಿತುಕೊಂಡು ಯಾಗವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದನು.

ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ನವ ಪ್ರಜೇಶ್ವರರು ಕಮಲನಾಭನಾದ (ಪುಲ್ಲನಾಭ) ಹರಿಯನ್ನು ಒಲಿಸಿಕೊಂಡು, ತಮ್ಮ ಮನುಷ್ಯ ದೇಹವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ತಕ್ಷಣವೇ ಪೂರ್ವದಂತೆ ದಿವ್ಯ ದೇವತಾ ರೂಪವನ್ನು ಪಡೆದು ಮುಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದರು. ಗಂಗೆಯಷ್ಟೇ ಪವಿತ್ರವಾದ ತಾಮ್ರಪರ್ಣಿ ನದಿಯ ನೀರು ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಸೇರುವ ಈ ವಲ್ಕಲ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿದೆ. ಈ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿರುವ ಮನುಷ್ಯರು ಯಾರೇ ಆಗಲಿ, "ನನಗೆ ಬೇಡ" ಎನ್ನದೇ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಸಮುದ್ರ ಸಂಗಮದಲ್ಲಿ (ದಕ್ಷಿಣ ಕಾಶಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಇಲ್ಲಿ) ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿದರೆ, ಅವರ ಸಕಲ ದೋಷಗಳು ಮತ್ತು ಪಾಪಗಳು ತಳಮಳಗೊಂಡು ಓಡಿಹೋಗುತ್ತವೆ. ದುಷ್ಟ ಸಂಹಾರಕನಾದ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲರೇಯನು ತನ್ನನ್ನು ನಂಬಿ ಬಂದವರನ್ನು ಎಳ್ಳಿನಿತೂ (ಸ್ವಲ್ಪವೂ) ಕೈಬಿಡದೆ, ಅವರ ಶೋಕವನ್ನು ದೂರ ಮಾಡಿ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಗೆಲ್ಲಿಸುತ್ತಾನೆ.

೧೦. ಜತೆ (ಮುಕ್ತಾಯ)

ಅರ್ಥ: ವಲ್ಕಲ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ವಾಸವಾಗಿರುವ ಶ್ರೀ ಜನಾರ್ದನಸ್ವಾಮಿಯು ಅತ್ಯಂತ ಬಲವಂತನೂ, ಅಗ್ನಿದೇವನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದವನೂ (ಪಾವಕಪಾಲ) ಆದ ನಮ್ಮ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲನೇ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.

***

This Suḷādi celebrates the sacred geography and history of the famous Valkala Kṣētra (modern-day Varkala Janardanaswamy Temple in Kerala, India). It describes the cosmic events involving Lord Brahma, the sage Narada, and the nine Prajapatis (patriarchs of creation) that led to the manifestation of this holy site, famously revered as the "Kashi of the South."

Summary

Dhruva and Matta Talas: The seeker surrenders entirely to Lord Janardana, asking Him to eliminate inner vices just as an eagle tears apart a serpent. The narrative begins in Lord Brahma's celestial assembly (Vaijayanti Sabha), where his nine sons, the Prajapatis, mistakenly laugh at the arrival of the great sage Narada. Offended by their vanity, Narada curses them to be born as ordinary mortals on Earth.

Rūpaka and Jhampe Talas (3 & 4): Distressed by the curse, the Prajapatis beg for forgiveness. Moved by compassion, Narada instructs them to go to the holy Parashurama Kshetra (the coastal region of Kerala) on Earth. He directs them to a supreme, spiritually charged banyan tree (Ashwatha) near the hermitage of Sage Kanva to perform intense penance to Lord Janardana.

Trivida and Jhampe Talas (5 & 6): Following Narada's advice, the nine Prajapatis descend to Earth. Rejecting their celestial robes, they wear clothes made of tree bark (Valkala). As they descend, their bark garments fall onto this land, giving the holy site the permanent name Valkala Kshetra. Upon arrival, they witness the banyan tree glowing with golden celestial light, completely occupied by cosmic deities. Narada arrives disguised as a brahmin to guide them and establishes the holy Chakra Tirtha (a sacred pond).

Trivida and Aṭṭa Talas (7 & 8): Concurrently, Lord Brahma decides to perform a grand cosmic sacrifice (Yaga) at the center of the Earth and chooses Valkala Kshetra. During the rituals, the deity of fire, Agni (Vaishvanara), becomes dangerously bloated and unable to digest the massive sacrificial offerings. Responding to Agni's desperate prayers, Sri Hari manifests as a young brahmin boy and begins consuming the mountain of food offerings.

Ādi Tala and Jate: The young boy instantly devours mountains of food and lakes of clarified butter, demanding even more. Lord Brahma recognizes the boy as none other than Sri Hari and worships Him. Concluding their penance, the nine Prajapatis are freed from their human bodies and regain their divine forms. The poet concludes by praising the sacred waters of the site, where the river Tamraparni meets the ocean, declaring that a ritual bath here dissolves all sins.

Section-wise Meaning

1. Dhruva Tala (The Prayer for Absolute Surrender)

Meaning: O Supreme Lord reclining on the ocean (Samudra Śayyā)! I have dropped myself completely at Your feet without any divided mind or hesitation; please lift me up and liberate me. Just as an eagle fiercely rises and tears a serpent to pieces, the furious inner enemies (vices like anger, lust, and greed) have surrounded and swamped my consciousness.

O Lord, step forward, crush the noise of these wicked inner traits, and throw them far away. Quietly, without making a public display, correct my inner character from within. O pure-natured Lord Vijaya Vithala Janardana, Resident of the cosmic ocean, protecting the distressed is fully Your responsibility.

2. Matta Tala (Narada's Arrival at Brahma's Court)

Meaning: One day, Lord Brahma (Aja) was seated in absolute grandeur in his celestial court known as the Ananda Vaijayanti Sabha. The assembly was densely packed with gatherings of demigods (Vrindaraka), realized mystics (Siddhas), celestial musicians (Gandharvas), and his own nine newly created sons, the Prajapatis (Navanandanas).

As this majestic assembly was underway, the ever-smiling sage Narada Muni walked right into the court, singing praises of the Lord. Immersed in the contemplation of Vijaya Vithala, the Consort of Goddess Indira and Govinda, Narada filled Brahma's mansion with the divine resonance of Janardana's glories.

3. Rūpaka Tala (The Curse of the Nine Prajapatis)

Meaning: As Narada Muni, the mind-born son of Brahma, entered the court looking like a personification of Lord Hari Himself, Lord Brahma immediately stood up out of deep reverence. Seeing their father stand up for their brother, the nine Prajapatis mockingly laughed at the situation, viewing it as comical.

Angered by their arrogance, Narada cursed them, saying, "Since you have lost your wisdom to vanity, go down to the earthly realm, take birth as ordinary human beings (Nararāgi puṭṭi), and wander the Earth." Trembling with grief and realizing their severe mistake, the Prajapatis wept, praised the great sage who represents Lord Vijaya Vithala Janardana, and begged for the path of redemption.

4. Jhampe Tala (The Remedy for Redemption)

Meaning: Listening to their desperate plea and nodding in awe of Sri Hari's playful cosmic drama (Hari Līle)—the depths of which even the Vedic texts cannot fully articulate—Narada kindly revealed the remedy. He said, "Down on Earth, there exists a sacred territory called Parashurama Kshetra. Within that land, there stands an omnipresent, divine banyan tree (Ashwatha).

Near that holy tree, the great Sage Kanva resides in his hermitage. Go there immediately without any laziness or delay. Purify your minds and listen: that place holds the supreme remedy to dissolve your curse." Invoking the name of Lord Vijaya Vithala Janardana, the beloved of Lakshmi, Narada bid farewell to the nine patriarchs.

5. Trivida Tala (The Manifestation of Valkala Kshetra)

Meaning: Blessed by Narada's guidance, the nine Prajapatis prepared to descend to the earthly plane. To enter the mortal world as ascetics, they cast off their celestial luxury and wore simple robes made of rough tree bark (Valkala). As they rapidly plummeted from the heavens, their bark garments loosened and fell onto the land below.

Because their bark clothing fell upon this soil, this five-league region (Pañcha Krōsha) historically became known across the earth as 'Valkala Kṣētra'. Who can possibly comprehend the grand illusion (Māya) of our exquisitely beautiful Lord Vijaya Vithala Janardana? It was by His supreme will that this holy land emerged.

6. Jhampe Tala (The Vision of the Golden Tree)

Meaning: The nine sons of Brahma arrived with great reverence at Valkala Kshetra and beheld the holy banyan tree near Kanva's hermitage with their own eyes (Ambaka). The tree was radiant with a pure golden hue, its spiritual energy overflowing right up to the skies (Ambara).

From its thick branches and twigs down to the tips of its leaves and its deep roots, the tree was completely occupied by hosts of cosmic deities, leaving absolutely no empty space. Realizing that there was no parallel to this tree anywhere in the entire continent of Jambudvipa, the Prajapatis sat under its shade for penance. At that moment, prompted by Lord Vijaya Vithala Janardana, Narada Muni arrived there disguised as an eminent brahmin (Kumbhiṇisurana_āgi).

7. Trivida Tala (The Establishment of Chakra Tirtha)

Meaning: Disguised as a brahmin, Narada Muni initiated the Prajapatis into the sacred codes of penance. He then prayed to Sri Hari, who dispatched His divine weapon, the Sudarshana Chakra, to the site. The Chakra struck the earth, carving out a holy pond that came to be called 'Chakra Tīrtha'.

Meanwhile, Lord Brahma, the foremost of devotees, was seeking a perfectly aligned, faultless piece of land to conduct a massive sacrificial ritual (Yaga) spanning the three worlds. Responding to Brahma's prayers, Sri Hari revealed the structural glory of Valkala Kshetra. Lord Vijaya Vithala Janardana, the savior of Elephant King Gajendra, personally arrived at the sacrificial arena to oversee the grand event as its ultimate Master (Yajamāna).

8. Aṭṭa Tala (The Miracle of the Brahmin Boy)

Meaning: Lord Brahma joyfully commenced the grand sacrifice in the presence of all the primary demigods. As the sacred offerings (Havissu) were distributed into the sacrificial fire, the deity of fire, Agni (Vaiṣvānara), found the massive volume of offerings completely unmanageable and suffered severe digestive agony.

Finding no remedy, Agni desperately cried out to Sri Hari for protection. Moved by compassion, Sri Hari manifested right there in the form of a small brahmin boy (Bāla Bhūsura). Complaining of an insatiable, roaring hunger (Kṣudi), the boy ordered the sacrificial priests to bring him the massive mounds of food offerings and began eating them rapidly. Watching this astonishing event, Lord Brahma nodded in pure amazement, realizing it was the cosmic play of Lord Vijaya Vithala Janardana, and mentally worshiped His grace.

9. Ādi Tala (The Liberation and the Power of the Holy Waters)

Meaning: Wherever the massive mountains of cooked rice, heaps of varied delicacies, and vast lakes of clarified butter (Ghṛtada maḍuvu) were kept in the arena, they vanished into thin air the moment the boy began eating! As the assembly panicked in shock at this miracle, the Almighty Lord held out His hands, demanding even more food. The boy declared, "If you tell me there is no more food left, I shall consume this entire sacrifice itself!" Lord Brahma gently sang hymns of praise, fully comprehending the Leela of the Lord of Lakshmi, and successfully concluded the Yaga.

Simultaneously, the nine Prajapatis, through their intense penance, secured the grace of the lotus-naveled Lord (Pullanābha), shed their human bodies, and instantly reassumed their original celestial forms. This Valkala Kshetra, where the holy river Tamraparni—as pure as the Ganges—merges with the ocean, is universally renowned. If mortals on this earth, without dismissing it, immerse themselves in this sacred ocean confluence, all their deep-rooted sins and spiritual blemishes will panic and run away. The destroyer of evil, Lord Vijaya Vithala Janardana, never abandons those who seek shelter in Him; He completely dissolves their grief and grants them ultimate victory.

10. Jate (Conclusion)

Meaning: The supreme Lord Janardanaswamy who permanently resides in Valkala Kshetra is none other than our immensely powerful Lord Vijaya Vithala, the ultimate savior of the god of fire (Pāvaka Pāla).

***