ಶ್ರೀವೇಣುಗೋಪಾಲದಾಸರ ಕೃತಿ
ಶ್ರೀ ವಿಜಯದಾಸರ ಸ್ತೋತ್ರ ಪದ
ಕಾಯೋ ಕಾಯೋ ಕಾಯೋ - ವರವೀಯೋ ॥ಪ॥
ಕಾಯೋ ಕಾಯೋ ವರವೀಯೋ ವಿಜಯ
ಗುರುರಾಯ ನೀನಲ್ಲದೆ ಉಪಾಯ ಮತ್ತಿಲ್ಲ ॥ಅ.ಪ॥
ತಾಪತ್ರಯ ಬಲುದ್ದೀಪನವಾಗಿದೆ
ನೀ ಪರಿಪಾಲಿಸದೀಪರಿ ಥರವೇ
ಪಾಪಗಳೆಣಿಸದೆ ಪಾವನ ಮಾಳ್ಪದು
ಶ್ರೀಪತಿ ಪಡೆದ ಸುರಾಪಗದಂತೆ ॥೧॥
ಸ್ವೀಕರಿಸೆನ್ನ ನಿರಾಕರಿಸದೆ ಬಲು
ವ್ಯಾಕುಲನಾಗಿಹೆ ನೀ ಕರುಣದಲಿ
ದೂರ ನೀ ನೋಡಲು ಆರು ಇಲ್ಲವೊ ಗತಿ
ಕಾರುಣ್ಯದಿಂದ ನಿವಾರಿಸೊ ದುರಿತ ॥೨॥
ಮಾನವರೊಳಗೆಲ್ಲ ಈ ನರಮೂರ್ಖನು
ಏನು ಅರಿಯ ಬಲು ದೀನನಾಗಿಹನು
ಆಲಸ್ಯ ತಾಳದು ಪಾಲಿಸು
ವೇಣು ಗೋ-ಪಾಲ ವಿಠಲನಾಳು ಕೃಪಾಳು॥೩॥
***
kāyō kāyō kāyō - varavīyō ॥pa॥
kāyō kāyō varavīyō vijaya
gururāya nīnallade upāya mattilla ॥a.pa॥
tāpatraya baluddīpanavāgide
nī paripālisadīpari tharavē
pāpagaḷeṇisade pāvana māḷpadu
śrīpati paḍeda surāpagadante ॥1॥
svīkarisenna nirākarisade balu
vyākulanāgihe nī karuṇadali
dūra nī nōḍalu āru illavo gati
kāruṇyadinda nivāriso durita ॥2॥
mānavaroḷagella ī naramūrkhanu
ēnu ariya balu dīnanāgihanu
ālasya tāḷadu pālisu
vēṇu gō-pāla viṭhalanāḷu kr̥pāḷu॥3॥
***
Pronunciation Guide
Pronounce 'ś' like the 'sh' in "shoe" and 'ṇ' and 'ḷ' with the tongue retroflexed against the roof of the mouth.
Long vowels (marked with a macron like ā, ī, ū) should be held for twice the duration of short vowels.
The retroflex 'ṭ' and 'ḍ' require curling the tongue tip back to touch the hard palate.
Read 'c' as 'ch' (as in "church") and double consonants (like 'tt' or 'll') with a slight emphasis.
Sanskrit/Kannada aspirates like 'bh' and 'dh' are pronounced with an audible puff of breath following the consonant.
***
Summary (Kannada)
ಶ್ರೀ ವೇಣುಗೋಪಾಲದಾಸರ (ವೇಣು ಗೋಪಾಲ ವಿಠಲ ಅಂಕಿತ) ಈ ಆತ್ಮನಿವೇದನೆಯ ಸ್ತೋತ್ರ ಪದದಲ್ಲಿ ತೋಡಿ ರಾಗ ಹಾಗೂ ಆದಿತಾಳದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ವಿಜಯದಾಸರ (ವಿಜಯ ಗುರುರಾಯರ) ಪಾವನ ಪಾದಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಂಸಾರದ ತಾಪತ್ರಯಗಳಿಂದ ಬೆಂದು ನೊಂದು ದೀನನಾಗಿರುವ ತನ್ನನ್ನು ವಿಜಯ ಗುರುರಾಯರು ಕಾಯಬೇಕೆಂದು, ಪಾಪಗಳನ್ನು ಎಣಿಸದೆ ಶ್ರೀಹರಿಯ ಚರಣದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಗಂಗೆಯಂತೆ ಪಾವನಗೊಳಿಸಬೇಕೆಂದು ಶರಣಾಗತರಾಗಿ ಬೇಡಲಾಗಿದೆ. ವಿಜಯದಾಸರನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ತನಗೆ ಬೇರೆ ಉಪಾಯವಿಲ್ಲವೆಂದು ಸಾರುತ್ತಾ, ವೇಣು ಗೋಪಾಲ ವಿಠಲನ ದಾಸರಾದ ಗುರುಗಳು ಕೃಪೆಯಿಂದ ತನ್ನ ದುರಿತಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿ ಪಾಲಿಸಬೇಕೆಂದು ಈ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಆಯಾ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದೆ.
Padyada Artha (Kannada Stanza and Meaning)
ಪಲ್ಲವಿ
ಕಾಯೋ ಕಾಯೋ ಕಾಯೋ - ವರವೀಯೋ ॥ಪ॥
ಅರ್ಥ: ಹೇ ವಿಜಯ ಗುರುರಾಯರೇ, ನನ್ನನ್ನು ಕಾಪಾಡು, ಕಾಪಾಡು, ಕಾಪಾಡು ಮತ್ತು ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ವರವನ್ನು ಕರುಣಿಸು!
ಅನುಪಲ್ಲವಿ
ಕಾಯೋ ಕಾಯೋ ವರವೀಯೋ ವಿಜಯ
ಗುರುರಾಯ ನೀನಲ್ಲದೆ ಉಪಾಯ ಮತ್ತಿಲ್ಲ ॥ಅ.ಪ॥
ಅರ್ಥ: ಹೇ ವಿಜಯ ಗುರುರಾಯರೇ, ನನ್ನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿ ಉದ್ಧರಿಸಲು ನೀವಲ್ಲದೆ ನನಗೆ ಬೇರೆ ಯಾವ ಗತಿಯೂ ಉಪಾಯವೂ ಇಲ್ಲ.
ಚರಣ ೧
ತಾಪತ್ರಯ ಬಲುದ್ದೀಪನವಾಗಿದೆ
ನೀ ಪರಿಪಾಲಿಸದೀಪರಿ ಥರವೇ
ಪಾಪಗಳೆಣಿಸದೆ ಪಾವನ ಮಾಳ್ಪದು
ಶ್ರೀಪತಿ ಪಡೆದ ಸುರಾಪಗದಂತೆ ॥೧॥
ಅರ್ಥ: ಸಂಸಾರದ ತಾಪತ್ರಯಗಳು ಬೆಂಕಿಯಂತೆ ಉರಿಯುತ್ತಿವೆ; ನೀವು ನನ್ನನ್ನು ಈ ರೀತಿ ಪರಿಪಾಲಿಸದೆ ಕೈಬಿಡುವುದು ಸರಿಯೇ? ಶ್ರೀಪತಿಯಾದ ಮಹಾವಿಷ್ಣುವಿನ ಪಾದದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ದೇವನದಿ ಗಂಗೆಯು (ಸುರಾಪಗ) ಜನರ ಪಾಪಗಳನ್ನು ಎಣಿಸದೆ ಹೇಗೆ ಪಾವನಗೊಳಿಸುತ್ತಾಳೋ, ಹಾಗೆಯೇ ನನ್ನ ಪಾಪಗಳನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ ನನ್ನನ್ನು ಪಾವನಗೊಳಿಸಿ.
ಚರಣ ೨
ಸ್ವೀಕರಿಸೆನ್ನ ನಿರಾಕರಿಸದೆ ಬಲು
ವ್ಯಾಕುಲನಾಗಿಹೆ ನೀ ಕರುಣದಲಿ
ದೂರ ನೀ ನೋಡಲು ಆರು ಇಲ್ಲವೊ ಗತಿ
ಕಾರುಣ್ಯದಿಂದ ನಿವಾರಿಸೊ ದುರಿತ ॥೨॥
ಅರ್ಥ: ನನ್ನನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸದೆ ಸ್ವೀಕರಿಸು; ನಾನು ಸಂಸಾರ ದುಃಖದಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ವ್ಯಾಕುಲನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ನೀವೇ ನನ್ನನ್ನು ಕಣ್ಣೆತ್ತಿ ನೋಡದೆ ದೂರ ತಳ್ಳಿದರೆ ನನಗೆ ಬೇರೆ ಯಾರೂ ಗತಿಯಿಲ್ಲ; ನಿನ್ನ ಕಾರುಣ್ಯದಿಂದ ನನ್ನ ಸಕಲ ದುರಿತಗಳನ್ನು (ಪಾಪಗಳನ್ನು) ನಿವಾರಿಸು.
ಚರಣ ೩
ಮಾನವರೊಳಗೆಲ್ಲ ಈ ನರಮೂರ್ಖನು
ಏನು ಅರಿಯ ಬಲು ದೀನನಾಗಿಹನು
ಆಲಸ್ಯ ತಾಳದು ಪಾಲಿಸು
ವೇಣು ಗೋ-ಪಾಲ ವಿಠಲನಾಳು ಕೃಪಾಳು॥೩॥
ಅರ್ಥ: ಸಮಸ್ತ ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಈ ನರನು ಮಹಾ ಮೂರ್ಖನಾಗಿದ್ದು, ಏನನ್ನೂ ಅರಿಯದ ದೀನನಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಇನ್ನು ತಡಮಾಡದೆ (ಆಲಸ್ಯ ತಾಳದೆ) ನನ್ನನ್ನು ಪಾಲಿಸು. ವೇಣು ಗೋಪಾಲ ವಿಠಲನ ಪ್ರಿಯ ದಾಸರಾದ, ಕೃಪಾಳುಗಳಾದ ಹೇ ವಿಜಯ ಗುರುರಾಯರೇ ನನ್ನನ್ನು ಕಾಯೋ!
***
Summary (English)
In this poignant devotional composition set in Raga Todi and Adi Tala, Sri Venugopaladasa (bearing the ankita 'Venu Gopala Vithala') surrenders completely at the feet of Sri Vijayadasa (Vijaya Gururaya). Describing the intense afflictions of worldly life (tapatraya), the poet pleads with the Guru to cleanse his sins without judging his shortcomings—just as the holy river Ganga purifies all who reach her. Entreating the compassionate Guru not to delay, the song seeks absolute refuge, ultimate liberation, and protection from all distress.
Meaning (English Transliterated Stanza and Meaning)
Pallavi
Kāyō kāyō kāyō - varavīyō ॥pa॥
Meaning: Protect me, protect me, protect me, O Master, and bestow Your divine boons upon me!
Anupallavi
Kāyō kāyō varavīyō vijaya
gururāya nīnallade upāya mattilla ॥a.pa॥
Meaning: Protect me and grant me boons, O Vijaya Gururaya! Other than You, there is no other recourse or refuge for me.
Stanza 1
Tāpatraya baluddīpanavāgide
nī paripālisadīpari tharavē
pāpagaḷeṇisade pāvana māḷpadu
śrīpati paḍeda surāpagadante ॥1॥
Meaning: The threefold miseries of life burn intensely like fire; is it fair for You not to protect me thus? Without counting my sins, purify me just as the celestial river Ganga (Surapaga) born from Sri Hari's feet purifies all.
Stanza 2
Svīkarisenna nirākarisade balu
vyākulanāgihe nī karuṇadali
dūra nī nōḍalu āru illavo gati
kāruṇyadinda nivāriso durita ॥2॥
Meaning: Accept me without rejection, for I am deeply distressed. If You look away from me, I have no other refuge in this world; with Your compassion, dispel all my sins and suffering!
Stanza 3
Mānavaroḷagella ī naramūrkhanu
ēnu ariya balu dīnanāgihanu
ālasya tāḷadu pālisu
vēṇu gō-pāla viṭhalanāḷu kr̥pāḷu॥3॥
Meaning: Among all humans, this fool knows nothing and remains utterly helpless. Do not delay any further, protect me, O compassionate servant of Sri Venu Gopala Vithala!
***
kruti by venugopala dasaru
ಶ್ರೀ ವಿಜಯದಾಸರ ಸ್ತೋತ್ರ ಪದಗಳು
ಕಾಯೋ ಕಾಯೋ ಕಾಯೋ - ವರವೀಯೋ ಪ
ಕಾಯೋ ಕಾಯೋ ವರವೀಯೋ ವಿಜಯ ಗುರುರಾಯ ನೀನಲ್ಲದುಪಾಯ ಮತ್ತಿಲ್ಲ ಅ.ಪ
ತಾಪತ್ರಯ ಬಲುದ್ದೀಪನವಾಗಿದೆನೀ ಪರಿಪಾಲಿಸದೀಪರಿ ಥರವೇ 1
ಪಾಪಗಳೆಣಿಸದೆ ಪಾವನ ಮಾಳ್ಪದುಶ್ರೀಪತಿ ಪಡೆದ ಸುರಾಪಗದಂತೆ 2
ಸ್ವೀಕರಿಸೆನ್ನ ನಿರಾಕರಿಸದೆ ಬಲುವ್ಯಾಕುಲನಾಗಿಹೆ ನೀ ಕರುಣದಲಿ 3
ದೂರ ನೀ ನೋಡಲು ಆರು ಇಲ್ಲವೊ ಗತಿಕಾರುಣ್ಯದಿಂದ ನಿವಾರಿಸೊ ದುರಿತ 4
ಒಂದರಿತವನಲ್ಲ ಇಂದಿರೇಶನ ಪದದ್ವಂದ್ವವ ತೋರೋ ಹೇ ತಂದೆ ಕರುಣದಿ 5
ಮಾನವರೊಳಗೆಲ್ಲ ಈ ನರಮೂರ್ಖನುಏನು ಅರಿಯ ಬಲು ದೀನನಾಗಿಹನು 6
ಆಲಸ್ಯ ತಾಳದು ಪಾಲಿಸು ವೇಣು ಗೋ-ಪಾಲ ವಿಠಲನ ಆಳು ಕೃಪಾಳು 7
***
