CLCK -> HOME
just scroll down for other devaranama
ಪಲ್ಲವಿ: ಅಜ ಭವಾದಿಗಳೊಡೆಯ ಸುಜನರ ಪೊರೆವಾ.
ರಚನೆ: ಗುರುರಾಜ ಚಿಟಗುಪ್ಪಿ - ಧಾರವಾಡ
ರಾಗ: ಕೇದಾರ
ಸ್ವರ ಸಂಯೋಜನೆ: ಗುರುರಾಜ ಚಿಟಗುಪ್ಪಿ.
ಅಂಕಿತ: ರುಕ್ಮಿಣಿ- ಕೃಷ್ಣ ನಂದನ.
ರಚನೆ: ಗುರುರಾಜ ಚಿಟಗುಪ್ಪಿ - ಧಾರವಾಡ
ರಾಗ: ಕೇದಾರ
ಸ್ವರ ಸಂಯೋಜನೆ: ಗುರುರಾಜ ಚಿಟಗುಪ್ಪಿ.
ಅಂಕಿತ: ರುಕ್ಮಿಣಿ- ಕೃಷ್ಣ ನಂದನ.
ನಿಜದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತ ರಕ್ಷಕ ಗಜ ವರದ ||ಪ ||
ಅಜಮಿಳನು ಸಾವಿನಂಚಿನಲಿ ಕರೆದರು ಬಂದು|
ಸರಸಿಜ ದಳ ನೇತ್ರ ಸಲಹಿದೆಯೊ ಭಜಕ ಜನ ಪ್ರಿಯ||ಅಪ ||
ಕಾಲ ಕರ್ಮ ಕೂಡಿಬಂದು ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭದಿ ಜನಿಸಿ ಬಂದೆ|
ಕಾಲು ಕೈಯ ಚಲಿಸಲಾರದೆ ಯಾತನ ಸಹಿತ ನಾಗಿ||
ಕಾಲ ನವಮಾಸ ಕಳೆದೆನೋ ಹರಿಯೇ|
ಸಕಲಕ್ಕೆ ನೀನೇ ಕಾರಣ ಎಂಬುದ ಅರಿಯದೆ ಮೂರ್ಛೆಯಲಿ ಕಳೆದೆ||1||
ತಾಯಿಯ ಉದರದಿಂದ ಹೊರ ಬಂದೆ ರೋದಿಸುತ|
ಬಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕರೆಯ ಮೊಲೆ ಹಾಲು ಹೀರುತ ಬೆಳೆದೆ||
ಮಾಯೆ ಆವರಿಸೆ ಬಾಲ್ಯ ಕಳೆಯಿತು ಆಟ ಪಾಠಗಳಲ್ಲಿ|
ಕಾಯ ಬಲಿಯಿತು ಯೌವ್ವನದ ಮದದಲಿ ||2||
ಅಂಗನೆಯ ವಡನಾಟ ಕಾಮ ಕೂಟದಲಿ| ಸಂದಿತು ಪ್ರಾಯ-
ಅನಂಗನ ಅಧಿಪತ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಳೆಯಿತು ಅರ್ಧಾಯುಷ್ಯ ಇನ್ನು||
ಹಿಂಗದೆ ಹೋಯಿತು ಜೀವನದ ಆಸೆ|
ಮಂಗನಂತಿದೆ ಮನವಿನ್ನು ಸತ್ಸಂಗಕ್ಕೆ ಎಳಸಲಿಲ್ಲವೋ ||3||
ನವದ್ವಾರ ಪುರವೀ ದೇಹ ಜೀರ್ಣ ಆಗಿಹುದು|
ಜೀವನವನ್ನೆಲ್ಲ ಮೋಜಿನಲ್ಲಿ ಕಳೆಯದೆ||
ಯಾವ ಕ್ಷಣದಲೂ ನಿನ್ನ ಸೇವಿಸಿದ ನೆನಪಿಲ್ಲ|
ಜೀವ ತತ್ತರಿಸಿಹುದು ಯಮನ ಭಯಕೆ ||4||
ಸಂಸಾರ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ತಿರುಗಣೆಯ ಮಡುವಿನಲ್ಲಿ ಇನ್ನೆಷ್ಟು ಜನ್ಮವೋ ತಿಳಿಯೆ|
ಹಿಂಸೆಯಾಗುತಲಿಹುದು ಹೊರಬರುವ ದಾರಿ ಕಾಣದೆ||
ಹಂಸನಾಮಕ ನೀನು ಸಂಚಿತ ಆಗಾಮಿ ಪ್ರಾರಬ್ಧವ ಕಳೆದು|
ಕಂಸಾರಿ ನಿನ್ನಯ ಪುರದಲ್ಲಿ ರುಕ್ಮಿಣಿ- ಕೃಷ್ಣ ನಂದನನ ಇರಿಸು ನಿರಂತರ||5||
***
Pallavi:
Aja Bhavadigalodeya Sujanara Poreva |
Nijadalli Bhakta Rakshaka Gaja Varada ||
Anupallavi:
Ajamilanu Savinanchinali Karedaru Bandu |
Sarasija Dala Netra Salahideyo Bhajaka Jana Priya ||
Stanza 1:
Kaala Karma Kudibandu Tayiya Garbhadi Janisi Bande |
Kaalu Kaiya Chalishalarade Yaatana Sahita Naagi ||
Kaala Navamaasa Kaledeno Hariye |
Sakalakke Neene Kaarana Embuda Ariyade Moorcheyali Kalede ||
Stanza 2:
Tayiya Udaradinda Hora Bande Rodisuta |
Baayiyalli Akkareya Mole Haalu Heeruta Belede ||
Maaye Avarise Baalya Kaleyitu Ata Paathagalalli |
Kaaya Baliyitu Yauvvanada Madadali ||
Stanza 3:
Anganeya Vadanaata Kaama Kootadali | Sanditu Praaya -
Anangana Adhipatyadalli Kaleyitu Ardhayushya Innu ||
Hingade Hoyitu Jeevanada Aase |
Manganantide Manavinnu Satsangakke Elasalillavo ||
Stanza 4:
Navadwaara Puravee Deha Jeerna Agihudu |
Jeevanavannella Mojinalli Kaleyade ||
Yaava Kshanadalu Ninna Sevisida Nenapilla |
Jeeva Tattarishihudu Yamana Bhayake ||
Stanza 5:
Samsara Chakradalli Tiruganeya Maduvinali Inneshtu Janmavo Tiliye |
Himseyagutalihudu Horabaruna Daari Kaanade ||
Hamsanaamaka Neenu Sanchita Aagaami Praarabdhava Kaledu |
Kamsari Ninniya Puradalli Rukmini-Krishna Nandanana Irisu Nirantara ||
***
Pronunciation Key
'Aja' / 'Ajamilanu': Pronounce the 'A' short, like in "up."
'L' (ḷ): In words like Salahideyo, Kaleyitu, and Baliyitu, use the retroflex 'L' (curl the tongue back to the roof of the mouth).
'Th': In Satsangakke or Paathagalalli, use a soft 'th' sound like in "thin."
'Dh': In Deha or Adhipatyadalli, it is a voiced 'D' with a slight breath of air (aspirated).
'Vastu': (If used) Always a soft 'th'.
'Rukmini-Krishna Nandana': This is the Ankita Nama (signature name) of the composer, to be sung with reverence at the end.
***
ಗುರುರಾಜ ಚಿಟಗುಪ್ಪಿಯವರು ರಚಿಸಿರುವ ಈ ಕೀರ್ತನೆಯು ಮಾನವ ಜನ್ಮದ ವ್ಯರ್ಥತೆ, ಸಂಸಾರದ ಮಾಯೆ ಮತ್ತು ಭಗವಂತನ ಶರಣಾಗತಿಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಸಾರುತ್ತದೆ. ಇದರ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಭಾವಾರ್ಥ ಇಲ್ಲಿದೆ:
ಸಾರಾಂಶ (Summary)
ಈ ಕೀರ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ಕವಿಯು ಮನುಷ್ಯನು ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಸಾವಿನವರೆಗೆ ಹೇಗೆ ಲೌಕಿಕ ಸುಖಗಳಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿ ತನ್ನ ಜೀವನವನ್ನು ವ್ಯರ್ಥ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ ಎಂಬದನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭದ ಯಾತನೆ, ಬಾಲ್ಯದ ಆಟೋಟಗಳು, ಯೌವನದ ಮದ ಮತ್ತು ಮುಪ್ಪಿನ ಭಯದ ನಡುವೆ ಭಗವಂತನನ್ನು ಮರೆಯುವ ಮಾನವನ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೊನೆಗೆ ಸಂಸಾರ ಚಕ್ರದಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ನೀಡಿ, ತನ್ನ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಕಳೆದು ನಿನ್ನ ಪಾದದಲ್ಲಿ ನೆಲೆ ನೀಡು ಎಂದು 'ರುಕ್ಮಿಣಿ-ಕೃಷ್ಣ ನಂದನ' ಅಂಕಿತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಭಾವಾರ್ಥ (Stanza-wise Meaning)
ಪಲ್ಲವಿ ಮತ್ತು ಅನುಪಲ್ಲವಿ:
ಅಜ ಭವಾದಿಗಳೊಡೆಯ ಸುಜನರ ಪೊರೆವ | ನಿಜದಲ್ಲಿ ಭಕ್ತ ರಕ್ಷಕ ಗಜ ವರದ ||
ಅಜಮಿಳನು ಸಾವಿನಂಚಿನಲಿ ಕರೆದರು ಬಂದು | ಸರಸಿಜ ದಳ ನೇತ್ರ ಸಲಹಿದೆಯೊ ಭಜಕ ಜನ ಪ್ರಿಯ ||
ಅರ್ಥ: ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ಶಿವನೇ ಮೊದಲಾದ ದೇವತೆಗಳ ಒಡೆಯನಾದವನೇ, ಸಜ್ಜನರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವವನೇ, ಆನೆಯನ್ನು (ಗಜೇಂದ್ರ) ಕಾಪಾಡಿದ ವರದನೇ ನಿನಗೆ ವಂದನೆ. ಮರಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಜಾಮಿಳನು ನಿನ್ನನ್ನು ಕರೆದಾಗ ಬಂದು ಸಲಹಿದ ಕಮಲ ನೇತ್ರನೇ, ನೀನು ಭಕ್ತರ ಪ್ರಿಯನು.
ಮೊದಲನೇ ಪದ್ಯ:
ಕಾಲ ಕರ್ಮ ಕೂಡಿಬಂದು ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭದಿ ಜನಿಸಿ ಬಂದೆ | ಕಾಲು ಕೈಯ ಚಲಿಸಲಾರದೆ ಯಾತನ ಸಹಿತ ನಾಗಿ ||
ಕಾಲ ನವಮಾಸ ಕಳೆದೆನೋ ಹರಿಯೇ | ಸಕಲಕ್ಕೆ ನೀನೇ ಕಾರಣ ಎಂಬುದ ಅರಿಯದೆ ಮೂರ್ಛೆಯಲಿ ಕಳೆದೆ ||
ಅರ್ಥ: ಹರಿಯೇ, ಕಾಲ ಮತ್ತು ಕರ್ಮಗಳ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ನಾನು ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭವನ್ನು ಸೇರಿದ ನವಮಾಸಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿದ್ದವು. ಕೈಕಾಲುಗಳನ್ನು ಆಡಿಸಲಾಗದ ಆ ಯಾತನೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಸಕಲಕ್ಕೂ ನೀನೇ ಕಾರಣ ಎಂಬುದನ್ನು ಮರೆತು ನಾನು ಮೂರ್ಛಿತನಾಗಿ ಕಾಲ ಕಳೆದೆ.
ಎರಡನೇ ಪದ್ಯ:
ತಾಯಿಯ ಉದರದಿಂದ ಹೊರ ಬಂದೆ ರೋದಿಸುತ | ಬಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕರೆಯ ಮೊಲೆ ಹಾಲು ಹೀರುತ ಬೆಳೆದೆ ||
ಮಾಯೆ ಆವರಿಸೆ ಬಾಲ್ಯ ಕಳೆಯಿತು ಆಟ ಪಾಠಗಳಲ್ಲಿ | ಕಾಯ ಬಲಿಯಿತು ಯೌವ್ವನದ ಮದದಲಿ ||
ಅರ್ಥ: ಅಳುತ್ತಾ ಈ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಬಂದೆ, ತಾಯಿಯ ಹಾಲು ಕುಡಿಯುತ್ತಾ ಬೆಳೆದೆ. ಆದರೆ ಸಂಸಾರದ ಮಾಯೆ ಆವರಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಬಾಲ್ಯವೆಲ್ಲಾ ಆಟ-ಪಾಠಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಕಳೆದುಹೋಯಿತು. ಯೌವನ ಬಂದಂತೆ ಶರೀರದ ಬಲದ ಮೇಲೆ ಅಹಂಕಾರ (ಮದ) ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು.
ಮೂರನೇ ಪದ್ಯ:
ಅಂಗನೆಯ ಒಡನಾಟ ಕಾಮ ಕೂಟದಲಿ | ಸಂದಿತು ಪ್ರಾಯ- ಅನಂಗನ ಅಧಿಪತ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಳೆಯಿತು ಅರ್ಧಾಯುಷ್ಯ ಇನ್ನು ||
ಹಿಂಗದೆ ಹೋಯಿತು ಜೀವನದ ಆಸೆ | ಮಂಗನಂತಿದೆ ಮನವಿನ್ನು ಸತ್ಸಂಗಕ್ಕೆ ಎಳಸಲಿಲ್ಲವೋ ||
ಅರ್ಥ: ಸ್ತ್ರೀಯರ ಸಹವಾಸ ಮತ್ತು ಕಾಮದ ಸುಖದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಅರ್ಧ ಆಯುಷ್ಯವೇ ಮುಗಿದುಹೋಯಿತು. ಆದರೂ ಜೀವನದ ಮೇಲಿನ ಆಸೆಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ. ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಮಂಗನಂತೆ ಚಂಚಲವಾಗಿದೆಯೇ ಹೊರತು, ಎಂದೂ ಸತ್ಸಂಗ ಅಥವಾ ದೈವಭಕ್ತಿಯತ್ತ ಸಾಗಲಿಲ್ಲ.
ನಾಲ್ಕನೇ ಪದ್ಯ:
ನವದ್ವಾರ ಪುರವೀ ದೇಹ ಜೀರ್ಣ ಆಗಿಹುದು | ಜೀವನವನ್ನೆಲ್ಲ ಮೋಜಿನಲ್ಲಿ ಕಳೆಯದೆ ||
ಯಾವ ಕ್ಷಣದಲೂ ನಿನ್ನ ಸೇವಿಸಿದ ನೆನಪಿಲ್ಲ | ಜೀವ ತತ್ತರಿಸಿಹುದು ಯಮನ ಭಯಕೆ ||
ಅರ್ಥ: ಒಂಬತ್ತು ಬಾಗಿಲುಗಳಿರುವ ಈ ದೇಹವು ಈಗ ಮುಪ್ಪಿನಿಂದ ಜೀರ್ಣವಾಗಿದೆ. ಇಡೀ ಜೀವನವನ್ನು ಕೇವಲ ಮೋಜು-ಮಸ್ತಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಕಳೆದೆನೇ ಹೊರತು, ಒಂದೇ ಒಂದು ಕ್ಷಣವೂ ನಿನ್ನನ್ನು ನೆನೆಯಲಿಲ್ಲ. ಈಗ ಸಾವು ಹತ್ತಿರ ಬಂದಾಗ ಯಮನ ಭಯದಿಂದ ಜೀವ ತತ್ತರಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಐದನೇ ಪದ್ಯ:
ಸಂಸಾರ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ತಿರುಗಣೆಯ ಮಡುವಿನಲ್ಲಿ ಇನ್ನೆಷ್ಟು ಜನ್ಮವೋ ತಿಳಿಯೆ | ಹಿಂಸೆಯಾಗುತಲಿಹುದು ಹೊರಬರುವ ದಾರಿ ಕಾಣದೆ ||
ಹಂಸನಾಮಕ ನೀನು ಸಂಚಿತ ಆಗಾಮಿ ಪ್ರಾರಬ್ಧವ ಕಳೆದು | ಕಂಸಾರಿ ನಿನ್ನಯ ಪುರದಲ್ಲಿ ರುಕ್ಮಿಣಿ- ಕೃಷ್ಣ ನಂದನನ ಇರಿಸು ನಿರಂತರ ||
ಅರ್ಥ: ಈ ಸಂಸಾರವೆಂಬ ಸುಳಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿ ಇನ್ನು ಎಷ್ಟು ಜನ್ಮಗಳನ್ನು ಎತ್ತಬೇಕೋ ತಿಳಿಯದು. ಇಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಬರುವ ದಾರಿ ಕಾಣದೆ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಹಿಂಸೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ಹಂಸನಾಮಕನಾದ ಪರಮಾತ್ಮನೇ, ನನ್ನ ಸಂಚಿತ, ಆಗಾಮಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಾರಬ್ಧ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿ, ನಿನ್ನ ದಿವ್ಯಪುರದಲ್ಲಿ ಈ 'ರುಕ್ಮಿಣಿ-ಕೃಷ್ಣ ನಂದನ'ನಿಗೆ (ಕವಿಯ ಅಂಕಿತ) ಸದಾ ನೆಲೆ ನೀಡು.
***
This soulful Keertane, composed by Gururaja Chitaguppi in the Raga Kedara, explores the vanity of human life, the trap of worldly attachments (Samsara), and the ultimate necessity of surrendering to the Divine.
Summary
The composer reflects on the journey of a soul from the womb to old age. He describes how a human spends their life chasing sensory pleasures—childhood passes in play, youth in arrogance and lust, and middle age in greed—only to realize at the end that they never truly remembered God. He concludes with a desperate plea to the Lord (using the pen-name Rukmini-Krishna Nandana) to destroy his accumulated karmas and grant him a permanent place in the Divine Abode.
Stanza-wise Meaning
Refrain (Pallavi & Anupallavi):
Aja Bhavadigalodeya Sujanara Poreva | Nijadalli Bhakta Rakshaka Gaja Varada ||
Ajamilanu Savinanchinali Karedaru Bandu | Sarasija Dala Netra Salahideyo Bhajaka Jana Priya ||
Meaning: O Lord of Brahma (Aja) and Shiva (Bhava)! You are the protector of the virtuous and the true savior of Your devotees, just as You rescued the elephant (Gajendra). Even when the sinner Ajamila called Your name at the brink of death, You, the lotus-eyed one who loves His devotees, rushed to save him.
First Stanza:
Kaala Karma Kudibandu Tayiya Garbhadi Janisi Bande | Kaalu Kaiya Chalishalarade Yaatana Sahita Naagi ||
Kaala Navamaasa Kaledeno Hariye | Sakalakke Neene Kaarana Embuda Ariyade Moorcheyali Kalede ||
Meaning: Driven by time and my past karmas, I took birth in a mother's womb. I spent nine months in agony, unable to move my hands or feet. O Hari, I passed that time in a stupor, failing to realize that You are the cause of all existence.
Second Stanza:
Tayiya Udaradinda Hora Bande Rodisuta | Baayiyalli Akkareya Mole Haalu Heeruta Belede ||
Maaye Avarise Baalya Kaleyitu Ata Paathagalalli | Kaaya Baliyitu Yauvvanada Madadali ||
Meaning: I entered this world crying and grew up nourished by my mother's milk. Soon, the "Maya" (illusion) of the world enveloped me; my childhood was wasted in mere play and basic studies. As my body grew strong, I became intoxicated with the arrogance (Mada) of youth.
Third Stanza:
Anganeya Vadanaata Kaama Kootadali | Sanditu Praaya- Anangana Adhipatyadalli Kaleyitu Ardhayushya Innu ||
Hingade Hoyitu Jeevanada Aase | Manganantide Manavinnu Satsangakke Elasalillavo ||
Meaning: My prime years were spent in the company of women and the pursuit of lust. Under the dominion of Manmatha (the god of desire), half my life vanished. Yet, my worldly desires never faded; my mind remains restless like a monkey, never once yearning for the company of the saintly (Satsanga).
Fourth Stanza:
Navadwaara Puravee Deha Jeerna Agihudu | Jeevanavannella Mojinalli Kaleyade ||
Yaava Kshanadalu Ninna Sevisida Nenapilla | Jeeva Tattarishihudu Yamana Bhayake ||
Meaning: This body, a "city with nine gates," is now old and worn out. I spent my entire life in hollow entertainment, and I cannot recall a single moment where I served You with devotion. Now, as death nears, my soul trembles with the fear of Yama (the God of Death).
Fifth Stanza:
Samsara Chakradalli Tiruganeya Maduvinali Inneshtu Janmavo Tiliye | Himseyagutalihudu Horabaruna Daari Kaanade ||
Hamsanaamaka Neenu Sanchita Aagaami Praarabdhava Kaledu | Kamsari Pinnaya Puradalli Rukmini-Krishna Nandana Irisu Nirantara ||
Meaning: I do not know how many more births I must endure in this whirlpool of the cycle of life and death. It is agonizing not to see a way out. O Lord Hamsanaamaka, destroyer of Kamsa! Please wipe away my three types of Karma (Sanchita, Agami, and Prarabdha) and keep this "Rukmini-Krishna Nandana" (the poet) eternally at Your feet in Your divine abode.
***
Glossary of Terms:
Ajamila: A character from the Puranas saved by calling God's name at death.
Navadwaara Pura: A metaphorical description of the human body (the city with nine openings).
Sanchita/Agami/Prarabdha: The three forms of Karma (past, future, and currently bearing fruit).
***
