ಶ್ರೀಗೋಪಾಲದಾಸರ ಕೃತಿ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಭಾಗ - ಕಲಿಬಾಧ ದೂರಮಾಡುವ ವಿಷಯ
ಆರು ಕಾಯುವರಯ್ಯ ನೀ ದೂರ ನೋಡಿದರೆ
ಧಾರುಣಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಭಕುತರನಾ
ನಾರಾಯಾಣಾದುರಿತ ನಿವಾರಣ ಮುಖ್ಯ
ಕಾರಣ ಕರ್ತು ಶುಭಕರ ವೆಂಕಟರಮಣ॥ಪ॥
ಈ ಕಲಿಯುಗದಲಿ ನಿನ್ನ ಭಕುತರುಗಳನು
ಯೇಕ ದೇಶದಿ ಸ್ವಲ್ಪರು
ನಾ ಕಾಣುವೆನು ಅಸುರ ಜನರೆ ಬಹಳವಾಗಿ
ಭೀಕರಿಸುತಲೆರಗೋರು
ಈ ಕಲಿಗೆ ನೀ ವರವ ಇತ್ತ ಕಾರಣ
ಅವಾ ನಾನಾಕ ಪರಿಯಲಿ ದಣಿಸುವಾ
ನಾ ಕಾಣೆ ಸಾತ್ವಿಕ ಜನರಿಗೆ ಸಾಧನವು
ಯಾಕೆ ಸುಮ್ಮನೆ ಇದ್ದಿಹೆ ಎಲೋ ವೆಂಕಟಾ॥೧॥
ಅನಾಚಾರ ಅಗಮ್ಯಗಮನ ಮಿಥ್ಯಾಜ್ಞಾನ
ಅನೇಕ ಬಗೆ ಅಸಾಧನದಿ
ಹೀನ ವೃತ್ತಿಯಲಿ ಪ್ರವರ್ತಕರಾದ ಬಲು
ಹೀನ ಜೀವರುಗಳಿಗೆ
ನಾನಾ ಪರಿಯೈಶ್ಚರ್ಯಗಳನಿತ್ತು ಅವರಿಂದ
ಜ್ಞಾನಿಗಳನ್ನು ದಣಿಪೆ
ನಿನ್ನಿಂದ ಹೀಗೆ ಮಾಡಾ ಕುಳಿತಡಾಯಿತೆ
ಯೇನು ಗತಿಯೋ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ದೇವಾ॥೨॥
ಕಲಿಯುಗದಲಿ ಯಿನ್ನು ಸಾಧನವೆಂಬುವಾ ತ್ರಿವಿಧ
ಫಲವು ಅಧಿಕ
ನೆಲೆ ಅರಿತು ಅವರವರ ನೀನು ಪೊರೆವದು ನಿನ್ನ
ಸಲೆ ಬಿರಿದಿಗಿನ್ನು ಉಚಿತಾ
ಸಲುವಾ ನಿಶ್ಚಯ ಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಯಿಂದುಟ್ಟುಡವುಂಟು
ಚಲಿಸುವರು ಮಧ್ಯಸ್ಥರು
ಭಳಿರೆ ಭಕುತರ ಪೊರವ ಬಿರಿದು ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲೋ
ಖಳರುಕ್ಕ ತಗ್ಗಿಸೊದೆ ತಿಳಿವಿಕೆ ನಮಗಯ್ಯಾ 3
ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಧರ್ಮನಡಿಸೆವೆಂಬೋದು ಯಿತ್ತೆ
ಇನ್ನೊಂದು ಬಿನ್ನೈಸುವೇ
ಚನ್ನಾಗಿ ಭಕತರನ ಭಯ ನಿವಾರಣ ಮಾಡಿ
ನಿನ್ನ ಸ್ಮರಣ್ಯಾಗುವಂತೆ
ಚನ್ನಾಗಿ ಒಬ್ಬ ಭಕುತನಲ್ಲಿ ನೀ ನಿಂತು
ಅನ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಗೊಡದೆ
ಇನ್ನಾವ ದೈತ್ಯರನ ಕೆಡಿಸಿ ನೀನು ಮತ್ತೆ
ಪುಣ್ಯ ಕರ್ಮಕೆ ಪ್ರವರ್ತಕನಾಗದಿರೆ ಇನ್ನು 4
ಇಷ್ಟು ಪರಿ ನೀಯಾಕೆ ಮೊರೆಯಿಡುವಿಯೆಂದರೆ
ಕಷ್ಟ ಬಹಳವು ಸಮಯ ಸಾತ್ವಿಕರಿಗೆ
ಶಿಷ್ಟರನ ಪೊರವಾದು ದುಷ್ಟರನ ತರಿವುವದು
ಇಷ್ಟೇವೆ ಸರಿ ನಿನ್ನ ಬಿರಿದಿಗಿನ್ನು
ಘಟ್ಯಾಗಿ ವರವನ್ನು ನೀಡವನೆಂತೆಂದು
ಇಟ್ಟೆನು ನಿನಗೆ ಮೊರಿಯಾ
ಶ್ರಿಷ್ಟಿಗೊಡೆಯ ನಮ್ಮ ಗೋಪಾಲವಿಠಲ ನೀ
ಬಿಟ್ಟು ಕೊಟ್ಟರೆ ಮತ್ತೆ ಬ್ಯಾರೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬಿಲ್ಲಾ 5
***
Pallavi
āru kāyuvarayya nī dūra nōḍidare
dhāruṇiyallidda bhakutaranā
nārāyaṇādurita nivāraṇa mukhya
kāraṇa kartu śubhakaraveṅkaṭaramaṇa || pa ||
Charanam 1
ī kaliyugadali ninna bhakutarugaḷanu yēka dēśadi svalparu
nā kāṇuvenu asura janare bahaḷavāgi bhīkarisutaleragōru
ī kalige nī varava itta kāraṇa avā nānāka pariyali daṇisuvā
nā kāṇe sātvika janarige sādhanavu yāke summane iddihe elō veṅkaṭā || 1 ||
Charanam 2
anācāra agamyaagamana mithyājñāna anēka bage asādhanadi
hīna vṛttiyali pravartakarāda balu hīna jīvarugaḷige
nānā pariyaiśvaryagaḷanittu avarinda jñānigaḷanu daṇipe
ninninda hīgē māḍā kuḷitaḍāyite yēnu gatiyō prāṇigaḷe dēvā || 2 ||
Charanam 3
kaliyugadali yinnu sādhanavembuvā trividha phalavu adhika
nele aritu avaravara nīnu porevadu ninna sale biridiginnu ucitā
saluvā niścaya jñānigaḷige yinduṭṭuḍavuṇṭu calisuvaru madhyastharu
bhaḷire bhakutara porava biridu bēkāgillō khaḷarukka taggisode tiḷivike namagayyā || 3 ||
Charanam 4
innu kelavu dharmanaḍisevembōdu yitte innōndu binnhaisuvē
cannāgi bhakutarana bhaya nivāraṇa māḍi ninna smaraṇyāguvante
cannāgi obba bhakutanalli nī nintu anye heccagoḍade
innāva daityarana keḍisi nīnu matte puṇya karmake pravartakanāgadiru innu || 4 ||
Charanam 5
iṣṭu pari nīyāke moreyiḍuviyandare kaṣṭa bahaḷavu samaya sātvikarige
śiṣṭarana poravādu duṣṭarana tarivuvadu iṣṭēve sari ninna biridiginnu
ghaṭyāgi varavannu nēḍavanenteandu iṭṭenu ninage moriyā
śriṣṭigoḍeya namma gōpālaviṭhala nī biṭṭu koṭṭare matte byāre innobbiillā || 5 ||
***
Pronunciation Guide
Vowels: Vowels with macron lines over them (ā, ē, ī, ō, ū) are long vowel sounds. Hold them for two beats (like "aa" or "ee").
Retroflexes: For letters with dots underneath (ḍ, ṭ, ṇ, ḷ, ṣ), curl the tip of your tongue backwards to touch the roof of your mouth when pronouncing them (e.g., nōḍidare, dhāruṇiyallidda, veṅkaṭā, kuḷitaḍāyite, ucitā, ghaṭyāgi, iṭṭenu, iṣṭu, śiṣṭarana, duṣṭarana).
The special 'ḷ' sound: The 'ḷ' in bhakutarugaḷanu, bahaḷavāgi, jīvarugaḷige, pariyaiśvaryagaḷanittu, jñānigaḷanu, bhaḷire, khaḷarukka, and gōpālaviṭhala is a heavy, retroflex 'l' sound made by curling the tongue back and flipping it down quickly.
The 'ś' and 'ṣ' sounds:
The 'ś' in śubhakaraveṅkaṭaramaṇa, dēśadi, pariyaiśvaryagaḷanittu, niścaya, and śriṣṭigoḍeya is a soft, breathy sibilant like the "sh" in "she".
The 'ṣ' in iṣṭu, śiṣṭarana, duṣṭarana, and śriṣṭigoḍeya represents the deep, retroflex "sh" sound pronounced with the tongue curled back.
The 'jñ' blend: The 'jñ' in mithyājñāna and jñānigaḷanu is a nasalized palatal blend, commonly pronounced like "gyaa" or "nyaa" depending on regional traditions.
The nasal 'veṅkaṭā' and 'raṅga' variations: The 'ṅ' in veṅkaṭā is a sharp nasal "ng" sound, matching the "ng" sound in "sink".
***
ಇದು ನವಕೋಟಿ ನಾರಾಯಣರ ದಿವ್ಯ ಅವತಾರಗಳಲ್ಲೊಬ್ಬರಾದ, ಜಗನ್ನಾಥದಾಸರ ಪರಮ ಗುರುಗಳಾದ ಶ್ರೀ ಗೋಪಾಲದಾಸರ (ಅಂಕಿತನಾಮ: ಗೋಪಾಲವಿಠಲ) ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾದ ಕೀರ್ತನೆಯಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ದಾಸರು ಕಲಿಯುಗದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಸಾತ್ವಿಕ ಭಕ್ತರು ಪಡುತ್ತಿರುವ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಟ್ಟುವಂತೆ ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾ, ತಿರುಪತಿಯ ಶ್ರೀ ವೆಂಕಟರಮಣನಿಗೆ ಕಲಿಬಾಧೆಯನ್ನು ದೂರಮಾಡಲು ಅತ್ಯಂತ ಆವೇಶ ಮತ್ತು ಆರ್ದ್ರತೆಯಿಂದ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದ್ದಾರೆ.
🌟 ಒಟ್ಟಾರೆ ಸಾರಾಂಶ
ಈ ಕೀರ್ತನೆಯ ಮುಖ್ಯ ಸಾರಾಂಶವೆಂದರೆ ಕಲಿಗಾಲದ ಕ್ರೂರ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಸಾತ್ವಿಕರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು. ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಅಸುರ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯ ಜನರೇ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದು, ಅವರು ಧರ್ಮಿಷ್ಠರನ್ನು ಸದಾ ಕಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಗೋಪಾಲದಾಸರು ಬೇಸರ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅನಾಚಾರ, ಸುಳ್ಳು ಮತ್ತು ಪಾಪ ಕೃತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಹೀನ ಜನರಿಗೆ ಸಕಲ ಐಶ್ವರ್ಯಗಳು ಸಿಗುತ್ತಿದ್ದು, ಅವರು ಜ್ಞಾನಿಗಳನ್ನು ನಿಂದಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಭಗವಂತನು ಸುಮ್ಮನೆ ಕುಳಿತಿರುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ ಎಂದು ದಾಸರು ದೇವರನ್ನೇ ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಭಗವಂತನ ನಾಮಸ್ಮರಣೆಯೊಂದೇ ಸಾಧನವಾಗಿದ್ದು, ಸತ್ಪುರುಷರ ಭಯವನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿ ಅವರ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ದೇವರ ಕರ್ತವ್ಯವಾಗಿದೆ. ಭಗವಂತನಾದ ಗೋಪಾಲವಿಠಲನು ದುಷ್ಟರ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಅಡಗಿಸಿ, ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪುಣ್ಯ ಕರ್ಮಗಳು ಮತ್ತೆ ನೆಲೆಸುವಂತೆ ಮಾಡಬೇಕು; ಏಕೆಂದರೆ ಆತನನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಭಕ್ತರನ್ನು ಕಾಯುವ ಸೌಮ್ಯ ಆಶ್ರಯ ಬೇರೆಲ್ಲೂ ಇಲ್ಲ ಎಂಬ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶರಣಾಗತಿಯೇ ಈ ಕೀರ್ತನೆಯ ಸಾರವಾಗಿದೆ.
📜 ಭಾವಾರ್ಥ
ಪಲ್ಲವಿ
ಆರು ಕಾಯುವರಯ್ಯ ನೀ ದೂರ ನೋಡಿದರೆ
ಧಾರುಣಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಭಕುತರನಾ
ನಾರಾಯಾಣಾದುರಿತ ನಿವಾರಣ ಮುಖ್ಯ
ಕಾರಣ ಕರ್ತು ಶುಭಕರ ವೆಂಕಟರಮಣ ॥ಪ॥
ಭಾವಾರ್ಥ: ಎಲೈ ಸಕಲ ಪಾಪಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವ (ದುರಿತ ನಿವಾರಣ), ಜಗತ್ತಿನ ಸೃಷ್ಟಿ-ಸ್ಥಿತಿ-ಲಯಗಳಿಗೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣಕರ್ತನಾದ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಮಂಗಳವನ್ನುಂಟುಮಾಡುವ (ಶುಭಕರ) ತಿರುಪತಿಯ ವೆಂಕಟರಮಣನೇ! ಈ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿರುವ (ಧಾರುಣಿಯಲ್ಲಿದ್ದ) ನಿನ್ನ ಪರಮ ಭಕ್ತರನ್ನು ನೀನೇ ಕಣ್ಣೆತ್ತಿ ನೋಡದೆ ದೂರ ತಳ್ಳಿದರೆ, ಇನ್ನು ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಯುವವರು (ರಕ್ಷಿಸುವವರು) ಯಾರು ಇದ್ದಾರಯ್ಯ? ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ.
1. ಮೊದಲನೇ ನುಡಿ
ಈ ಕಲಿಯುಗದಲಿ ನಿನ್ನ ಭಕುತರುಗಳನು ಯೇಕ ದೇಶದಿ ಸ್ವಲ್ಪರು
ನಾ ಕಾಣುವೆನು ಅಸುರ ಜನರೆ ಬಹಳವಾಗಿ ಭೀಕರಿಸುತಲೆರಗೋರು
ಈ ಕಲಿಗೆ ನೀ ವರವ ಇತ್ತ ಕಾರಣ ಅವಾ ನಾನಾಕ ಪರಿಯಲಿ ದಣಿಸುವಾ
ನಾ ಕಾಣೆ ಸಾತ್ವಿಕ ಜನರಿಗೆ ಸಾಧನವು ಯಾಕೆ ಸುಮ್ಮನೆ ಇದ್ದಿಹೆ ಎಲೋ ವೆಂಕಟಾ ॥೧॥
ಭಾವಾರ್ಥ: ಈ ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೋ ಒಂದು ಕಡೆ (ಏಕ ದೇಶದಿ) ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಸಂಖ್ಯೆಯ (ಸ್ವಲ್ಪರು) ನಿಜವಾದ ಭಕ್ತರನ್ನು ನಾನು ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಆದರೆ ರಾಕ್ಷಸ ಗುಣವುಳ್ಳ ಅಸುರ ಜನರೇ ಎಲ್ಲೆಡೆ ತುಂಬಿ ತುಳುಕುತ್ತಿದ್ದು, ಅವರು ಸಜ್ಜನರನ್ನು ಭಯಭೀತರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿ ಅವರ ಮೇಲೆ ಮುಗಿಬೀಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನೀನೇ ಈ ಕಲಿಪುರುಷನಿಗೆ ವರವನ್ನು ನೀಡಿ ಅಧಿಕಾರ ಕೊಟ್ಟಿರುವುದರಿಂದ, ಅವನು ಸಾತ್ವಿಕರನ್ನು ನಾನಾ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಡಿ ದಣಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಈ ಕಠಿಣ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಡ ಸಾತ್ವಿಕ ಜನರಿಗೆ ನಿನ್ನ ನಾಮಸ್ಮರಣೆಯ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ಸಾಧನ ಮಾರ್ಗ ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ಎಲೈ ವೆಂಕಟೇಶನೇ, ನೀನು ಯಾಕೆ ಏನೂ ಅರಿಯದವನಂತೆ ಸುಮ್ಮನೆ ಕುಳಿತಿದ್ದೀಯೆ?
2. ಎರಡನೇ ನುಡಿ
ಅನಾಚಾರ ಅಗಮ್ಯಗಮನ ಮಿಥ್ಯಾಜ್ಞಾನ ಅನೇಕ ಬಗೆ ಅಸಾಧನದಿ
ಹೀನ ವೃತ್ತಿಯಲಿ ಪ್ರವರ್ತಕರಾದ ಬಲು ಹೀನ ಜೀವರುಗಳಿಗೆ
ನಾನಾ ಪರಿಯೈಶ್ಚರ್ಯಗಳನಿತ್ತು ಅವರಿಂದ ಜ್ಞಾನಿಗಳನ್ನು ದಣಿಪೆ
ನಿನ್ನಿಂದ ಹೀಗೆ ಮಾಡಾ ಕುಳಿತಡಾಯಿತೆ ಯೇನು ಗತಿಯೋ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ದೇವಾ ॥೨॥
ಭಾವಾರ್ಥ: ಧರ್ಮ ಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ನಡೆಯುವ (ಅನಾಚಾರ), ಹೋಗಬಾರದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ (ಅಗಮ್ಯಗಮನ), ತಪ್ಪು ತಿಳುವಳಿಕೆ ಉಳ್ಳ (ಮಿಥ್ಯಾಜ್ಞಾನ) ಮತ್ತು ದುರ್ನಡತೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಹೀನ ಬುದ್ಧಿಯ ಜನರೇ ಇಂದು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇಂತಹ ದುಷ್ಟ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ನೀನು ನಾನಾ ರೀತಿಯ ಐಶ್ವರ್ಯ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದೀಯೆ! ಅವರು ಆ ಹಣದ ಮದದಿಂದ ಪರಮ ಜ್ಞಾನಿಗಳನ್ನು ಕಾಡಿ ಸತಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಕ್ಷಾತ್ ನೀನೇ ದುಷ್ಟರಿಗೆ ಶಕ್ತಿ ಕೊಟ್ಟು ಜ್ಞಾನಿಗಳನ್ನು ದಣಿಸಲು ಕುಳಿತರೆ ಹೇಗೆ ದೇವ? ಇನ್ನು ಈ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿರುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ, ಸತ್ಪುರುಷರಿಗೆ ಯಾವ ಗತಿ ತಾನೆ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ ಹೇಳು?
3. ಮೂರನೇ ನುಡಿ
ಕಲಿಯುಗದಲಿ ಯಿನ್ನು ಸಾಧನವೆಂಬುವಾ ತ್ರಿವಿಧ ಫಲವು ಅಧಿಕ
ನೆಲೆ ಅರಿತು ಅವರವರ ನೀನು ಪೊರೆವದು ನಿನ್ನ ಸಲೆ ಬಿರಿದಿಗಿನ್ನು ಉಚಿತಾ
ಸಲುವಾ ನಿಶ್ಚಯ ಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಯಿಂದುಟ್ಟುಡವುಂಟು ಚಲಿಸುವರು ಮಧ್ಯಸ್ಥರು
ಭಳಿರೆ ಭಕುತರ ಪೊರವ ಬಿರಿದು ಬೇಕಾಗಿಲ್ಲೋ ಖಳರುಕ್ಕ ತಗ್ಗಿಸೊದೆ ತಿಳಿವಿಕೆ ನಮಗಯ್ಯಾ 3
ಭಾವಾರ್ಥ: ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕಠಿಣ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇದ್ದರೂ, ಭಗವಂತನ ನಾಮಸ್ಮರಣೆಯೆಂಬ ಸಾಧನೆಯಿಂದ ಸಿಗುವ ಪುಣ್ಯದ ಫಲವು (ತ್ರಿವಿಧ ಫಲ) ತುಂಬಾ ದೊಡ್ಡದಾಗಿದೆ. ಭಕ್ತರ ಯೋಗ್ಯತೆಯ ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಸತ್ಯವನ್ನು ಅರಿತು ಅವರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು (ಪೊರೆಯುವುದು), ಜಗತ್ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವ ನಿನ್ನ 'ಭಕ್ತವತ್ಸಲ' ಎಂಬ ಬಿರುದಿಗೆ (ಬಿರಿದಿಗೆ) ತಕ್ಕುದಾದ ಒಳಿತಾದ ಕೆಲಸವಾಗಿದೆ. ಇಂದು ನಿಶ್ಚಲ ಜ್ಞಾನವಿರುವ ಕೆಲವರಿಗೆ ಉಡಲು-ತೊಡಲು ಬಟ್ಟೆ ಸಿಗುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಮಧ್ಯಮ ಸ್ಥಿತಿಯ ಜನರೇ ಕಲಿಯ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಮನಸ್ಸು ಚಲಿಸಿ ತೊಳಲಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಭಕ್ತರನ್ನು ಕಾಯುವ ನಿನ್ನ ಆ ದಿವ್ಯ ಬಿರುದು ಕೇವಲ ಹೆಸರಿಗಷ್ಟೇ ಇರಬಾರದು; ದುಷ್ಟರ (ಖಳರ) ಅಹಂಕಾರದ ಉಕ್ಕನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಿ ಧರ್ಮವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯುವುದೇ ನೀನು ನಮಗೆ ನೀಡಬೇಕಾದ ನಿಜವಾದ ತಿಳಿವಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಅಭಯವಾಗಿದೆ.
4. ನಾಲ್ಕನೇ ನುಡಿ
ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಧರ್ಮನಡಿಸೆವೆಂಬೋದು ಯಿತ್ತೆ ಇನ್ನೊಂದು ಬಿನ್ನೈಸುವೇ
ಚನ್ನಾಗಿ ಭಕತರನ ಭಯ ನಿವಾರಣ ಮಾಡಿ ನಿನ್ನ ಸ್ಮರಣ್ಯಾಗುವಂತೆ
ಚನ್ನಾಗಿ ಒಬ್ಬ ಭಕುತನಲ್ಲಿ ನೀ ನಿಂತು ಅನ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಗೊಡದೆ
ಇನ್ನಾವ ದೈತ್ಯರನ ಕೆಡಿಸಿ ನೀನು ಮತ್ತೆ ಪುಣ್ಯ ಕರ್ಮಕೆ ಪ್ರವರ್ತಕನಾಗದಿರೆ ಇನ್ನು 4
ಭಾವಾರ್ಥ: ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಇನ್ನು ಮುಂದೆಯೂ ಸ್ವಲ್ಪವಾದರೂ ಧರ್ಮ ನಡೆಯಬೇಕು ಎಂಬ ಇಚ್ಛೆ ನಿನಗಿದ್ದರೆ, ನಾನು ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು (ಬಿನ್ನಹವನ್ನು) ಒಪ್ಪಿಸುತ್ತೇನೆ ಕೇಳು. ನೀನು ಸಾತ್ವಿಕ ಭಕ್ತರ ಮನಸ್ಸಿನ ಕಲಿಬಾಧೆಯ ಭಯವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿವಾರಣೆ ಮಾಡಿ, ಅವರು ಸದಾ ನಿನ್ನ ನಾಮಸ್ಮರಣೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವಂತೆ ಅನುಗ್ರಹಿಸು. ನೀನೇ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬ ಭಕ್ತನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ದೃಢವಾಗಿ ನಿಂತು, ಅವರಲ್ಲಿ ಅಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಅಹಂಕಾರದ ಅನ್ಯಾಯಗಳು (ಅನ್ಯೆ) ಹೆಚ್ಚಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊ. ಧರ್ಮ ವಿರೋಧಿಗಳಾದ ದೈತ್ಯ ಬುದ್ಧಿಯ ಜನರನ್ನು ಸರ್ವನಾಶ ಮಾಡಿ, ಈ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಸತ್ಕರ್ಮಗಳು ಮತ್ತು ಪುಣ್ಯ ಕಾರ್ಯಗಳು ಮತ್ತೆ ಪ್ರೇರೇಪಿತಗೊಳ್ಳುವಂತೆ (ಪ್ರವರ್ತಕನಾಗುವಂತೆ) ನೀನೇ ಮುನ್ನಡೆಸಬೇಕು.
5. ಐದನೇ ನುಡಿ
ಇಷ್ಟು ಪರಿ ನೀಯಾಕೆ ಮೊರೆಯಿಡುವಿಯೆಂದರೆ ಕಷ್ಟ ಬಹಳವು ಸಮಯ ಸಾತ್ವಿಕರಿಗೆ
ಶಿಷ್ಟರನ ಪೊರವಾದು ದುಷ್ಟರನ ತರಿವುವದು ಇಷ್ಟೇವೆ ಸರಿ ನಿನ್ನ ಬಿರಿದಿಗಿನ್ನು
ಘಟ್ಯಾಗಿ ವರವನ್ನು ನೀಡವನೆಂತೆಂದು ಇಟ್ಟೆನು ನಿನಗೆ ಮೊರಿಯಾ
ಶ್ರಿಷ್ಟಿಗೊಡೆಯ ನಮ್ಮ ಗೋಪಾಲವಿಠಲ ನೀ ಬಿಟ್ಟು ಕೊಟ್ಟರೆ ಮತ್ತೆ ಬ್ಯಾರೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬಿಲ್ಲಾ 5
ಭಾವಾರ್ಥ: "ನೀನು ಯಾಕಪ್ಪಾ ಇಷ್ಟೊಂದು ಹಠ ಹಿಡಿದು ನನ್ನ ಮುಂದೆ ಕಣ್ಣೀರಿಡುತ್ತಾ ಮೊರೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದೀಯೆ?" ಎಂದು ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಕೇಳಿದರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ: ಈ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಾತ್ವಿಕ ಸತ್ಪುರುಷರಿಗೆ ಕಲಿಯಿಂದ ಒದಗಿರುವ ಕಷ್ಟಗಳು ಅಷ್ಟಿಷ್ಟಲ್ಲ, ತುಂಬಾ ಬಹಳಷ್ಟಿದೆ! ಸಜ್ಜನರನ್ನು (ಶಿಷ್ಟರನ್ನು) ಸಲಹುವುದು ಮತ್ತು ದುಷ್ಟರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವುದು (ತರಿಯುವುದು)—ಇದೇ ನಿನ್ನ ನಿಜವಾದ ಅವತಾರದ ಕರ್ತವ್ಯ ಮತ್ತು ನಿನ್ನ ಬಿರುದಿಗೆ ತಕ್ಕ ನ್ಯಾಯವಾಗಿದೆ. ನೀನು ನಿನ್ನ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ರಕ್ಷಣೆಯ ವರವನ್ನು ನೀಡುವ ಮಹಾಪ್ರಭು ಎಂದು ನಂಬಿ ನಾನು ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳಿಗೆ ಈ ಮೊರೆಯನ್ನು ಇಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ. ಇಡೀ ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಒಡೆಯನಾದ ನಮ್ಮ ಕಾಗಿನೆಲೆಯ 'ಗೋಪಾಲವಿಠಲನೇ', ನೀನೇ ಕೈಬಿಟ್ಟರೆ (ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟರೆ) ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಯಲು ಈ ಇಡೀ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದಲ್ಲಿ ಮತ್ಯಾರೂ ಇಲ್ಲಪ್ಪಾ!
***
This is a powerful, urgent prayer composed by Sri Gopala Dasaru (who wrote under the pen name Gopala Vitthala), one of the most prominent saints of the Haridasa lineage. In this song, the poet graphically describes the immense hardships faced by righteous, spiritually minded people (Satvikas) due to the dark, corruptive influence of the age of Kali (Kaliyuga). He poses passionate, direct questions to Lord Venkataramana of Tirupati, urging Him to step in and neutralize the affliction of Kali.
🌟 Overall Summary
The core theme of this composition is a desperate cry to protect the righteous from the oppressive onslaught of Kaliyuga. Sri Gopala Dasaru laments that true devotees have become a tiny minority, while individuals with demonic, aggressive traits (asuras) dominate and terrorize society. Paradoxically, those who engage in corruption, deceit, and sin are showered with immense wealth and power, which they use to mock and exhaust the wise (jnanis). The poet boldly asks the Lord why He remains a silent spectator when He Himself granted Kali the authority to rule. Emphasizing that chanting the divine name is the only anchor left for good people, he implores Lord Gopala Vitthala to crush the arrogance of the wicked and restore cosmic justice. He concludes with total surrender, stating that if the Lord abandons His devotees, they have nowhere else to turn.
📜 Verse-by-Verse Meaning
Pallavi
Aaru Kaayuvarayya Nee Doora Nodidare
Dhaaruniyallidda Bhakutaranaa
Naaraayaṇaadurita Nivaaraṇa Mukhya
Kaaraṇa Kartu Shubhakara Venkaṭaramaṇa ||P||
Meaning: O Lord Venkataramana, the absolute destroyer of sins (durita nivaarana), the primary cause of creation, sustenance, and dissolution (mukhya kaarana kartu), and the bringer of auspiciousness (shubhakara)! If You look away from afar and distance Yourself from Your devoted children on this earth (dhaaruniyallidda), who else is there to shield and save us? No one.
1. First Charanam
Ee Kaliyugadali Ninna Bhakutarugaḷanu Yēka Dēshadi Svalparu
Naa Kaaṇuvenu Asura Janare Bahuḷavaagi Bheekaributaleregōru
Ee Kalige Nee Varava Itta Kaaraṇa Avaa Naanaaka Pariyali Daṇisuvaa
Naa Kaaṇe Saatvika Janarige Saadhanavu Yaake Summane Iddihe Elō Venkaṭā ||1||
Meaning: In this dark age of Kali, I see your genuine devotees scattered in isolated corners (yeka deshadi), reduced to a tiny, fragile minority (svalparu). Meanwhile, wicked people with demonic traits (asura jana) have multiplied immensely, aggressively terrifying and lunging at the good. Because You historically granted a boon of authority to this personification of Kali, he is relentlessly exhausting and torturing the righteous in countess ways. I see no other spiritual anchor (saadhana) or escape route for the Satvikas except Your name. Given this crisis, O Venkata, why are You sitting so silently as if nothing is happening?
2. Second Charanam
Anaachaara Agamyagamana Mithyaajñaana Anēka Bage Asadhanadi
Heena Vṛttiyali Pravartakaraada Balu Heena Jeevarugaḷige
Naana Pariyaiścharyagaḷanittu Avarinda Jñānigaḷanu Daṇipe
Ninninda Heegē Maaḍaa Kuḷitaḍāyite Yēnu Gatiyō Praaṇigaḷe Dēvaa ||2||
Meaning: Society is overrun by degenerate souls (heena jeevaru) who indulge in corrupt practices (anaachaara), walk forbidden and immoral paths (agamyagamana), propagate false knowledge (mithyaajñaana), and thrive on sinful livelihoods. Yet, You are showering these very low-minded people with diverse forms of wealth, fortune, and influence (aishcharyagalu)! Armed with the arrogance of that wealth, they harass and exhaust the wise sages (jnanis). O God, if You choose to sit back and empower the wicked to drain the virtuous, what hope or refuge (gati) is left for the innocent living beings of this world?
3. Third Charanam
Kaliyugadali Yinnu Saadhanavembuvaa Trividha Phalaavu Adhika
Nele Aritu Avaravara Neenu Porevadu Ninna Sale Biridiginnu Uchitaa
Saluvaa Niśchaya Jñānigaḷige Yinduṭṭuḍavuṇṭu Chalisuvaru Madhyastharu
Bhaḷire Bhakutara Porava Biridu Bēkaagillō Khaḷarukka Taggisode Tiḷivike Namagayya ||3||
Meaning: Even amidst the horrors of Kaliyuga, the spiritual fruit (trividha phala) of remembering God is exceptionally high. Therefore, understanding the true intent and spiritual capacity of your devotees and protecting (porevadu) them is highly fitting for Your world-renowned title (biridu) of 'Bhaktavatsala' (Lover of Devotees). Today, while the rare, unwavering knowers of truth (nishchaya jnanis) barely get food and clothing, it is the ordinary, middle-tier people (madhyastha) whose minds are wavering and fluctuating under Kali's pressure. Your grand title of being the protector of devotees shouldn't just be an empty label; crushing the swelling pride and ego of the wicked (khalarukka taggisode) is the real reassurance and understanding we seek from You, My Lord.
4. Fourth Charanam
Innu Kelavu Dharmanaḍisevemboodu Yitte Innōndu Biinnaisuvē
Channaagi Bhakutarana Bhaya Nivaaraṇa Maaḍi Ninna Smaraṇyaaguvante
Channaagi Obba Bhakutanalli Nee Nintu Anye Hechchagoḍade
Innaava Daityarana Keḍisi Neenu Matte Puṇya Karmake Pravartakanaagadiru Innu ||4||
Meaning: If You still intend for even a shred of righteousness (dharma) to survive on this earth moving forward, let me place one more humble petition (binnahe) before You. Completely uproot the fear of Kali from the minds of Your devotees, ensuring they can continuously immerse themselves in Your divine remembrance (smaraṇe). Stand firmly and brilliantly inside the heart of each individual devotee, ensuring that internal negativity, injustice, or ego (anye) does not grow. Destructively dismantle the plans of those with demonic mindsets (daityaru) and actively step forward as the prime motivator (pravartaka) for virtuous deeds and holy actions on this earth once again.
5. Fifth Charanam
Iṣṭu Pari Neeyaake Moreyiḍuviyandare Kaṣṭa Bahaḷavu Samaya Saatvikarige
Śiṣṭarana Poravaadu Duṣṭarana Tarivuvadu Iṣṭēve Sari Ninna Biridiginnu
Ghaṭyaagi Varavannu Nēḍavanenteandu Iṭṭenu Ninage Moriyaa
Śriṣṭigoḍeya Namma Gōpaalaviṭhala Nee Biṭṭu Koṭṭare Matte Byāre Innobbiilla ||5||
Meaning: If You ask me, "Why are you weeping and pleading before me with such persistent intensity?", my answer is simple: the suffering (kashta) inflicted upon the virtuous Satvikas at this moment is simply unbearable and immense! Protecting the disciplined and noble (shishtara) and weeding out the wicked (dushtara)—this is the fundamental duty of Your incarnations and the only true justice aligned with Your name. Firmly believing that You are the absolute Sovereign who guarantees protection to His children, I have laid this tearful plea at Your feet. O Lord Gopala Vitthala, Master of the entire cosmic creation (srishtigodeya)! If You choose to abandon us, there is absolutely no one else in this entire universe to watch over us!
***
