by Margadarshi Shesha Iyengar (ankita 'kosala/kosalapura')
ಆಳ್ವಾರಾಚಾರ್ಯಸ್ತುತಿ
ನಾಥವಾನಸ್ಮಿ ವಿಪ್ರನಾರಾಯಣೇನ ನಾಥವಾ
ರಂಗನಾಕೈಂಕರ್ಯರಚನ ಪರಾಯಣೇ ನಾಥವಾ ಪ
ದಿನದಿನ ಪ್ರವಾರ್ದಿತ ತುಲಸೀವನ
ಘನ ಸುಮ ತರುಲತಿಕಾ ಮಿತಾನನ|
ವನ ಮಾಲಿಕಾಂಶಪ್ರಭವ ನಾದಿ
ತ ನಿಗಮೆ ನಾ ಶಾಂತಿ ನಿಧಾನೇ ನಾಥವಾ 1
ಶರಣಾಗತರಕ್ಷಕ ರಂಗೇಶ್ವರ
ವಿರಚಿತವಿಸ್ಮಯ ಕರದೌತ್ಯೆನಾ-
ಹರಿಭಕ್ತ ಚೋಳ ನರವರವಂದಿತಪಾದ
ಸರಸಿಜನ ಬುಧಸಂಸ್ತುತ್ಯೇ ನಾಥವಾ2
ಅತುರಿತಾಶ್ರೀಮಾಲಿಕಾರಿ ದ್ರಾವಿಡ
ಕೃತಿರಚನಾಕಾರಿತÀ ಲೋಕೇನಾ
ಅತಿವಿಚಿತ್ರ ಮಾಲ್ಯ ಸಮರ್ಪಣ ಹಾ-
ರ್ಷಿತ ಕೋಸಲನಗರಿ ನಾಯಕೇನ ನಾಥವಾ 3
***
पल्लवि:
नाथवानस्मि विप्रनारायणेन नाथवा |
रङ्गनाकैङ्कर्यरचन परायणे नाथवा ||
चरण १:
दिनदिन प्रवर्धित तुलसीवन |
घन सुम तरुलतिका मितानन |
वन मालिकांशप्रभव नादित |
निगमे ना शान्ति निधाने नाथवा ||
चरण २:
शरणागतरक्षक रङ्गेश्वर |
विरचितविस्मय करदौत्येना |
हरिभक्त चोल नरवरवन्दितपाद |
सरसिजन बुधसंस्तुत्ये नाथवा ||
चरण ३:
अतुरिताश्रीमालिकादि द्राविड |
कृतिरचनाकारित लोकेना |
अतिविचित्र माल्य समर्पण हा-
र्षित कोसलनगरी नायकेन नाथवा ||
***
Pallavi:
Nāthavānasmi vipranārāyaṇēna nāthavā |
Raṅganākaiṅkaryaracana parāyaṇē nāthavā ||
Charana 1:
Dinadina pravardita tulasīvana |
Ghana suma tarulatikā mitānana |
Vana mālikāṃśaprabhava nādita |
Nigamē nā śānti nidhānē nāthavā ||
Charana 2:
Śaraṇāgatarakṣaka raṅgēśvara |
Viracitavismaya karadautyēnā |
Haribhakta cōḷa naravaravanditapāda |
Sarasijana budhasaṃstutyē nāthavā ||
Charana 3:
Aturitāśrīmālikāri drāviḍa |
Kṛtiracanākārita lōkēnā |
Ativicitra mālrya samarpaṇa hā-
rṣita kōsalanagari nāyakēna nāthavā ||
***
Pronunciation Guide
Retroflex Sounds (ḍ, ḷ, ṇ, ṣ, ṭ): Keep the tongue curled back.
Aspirated Consonants (dh, bh, gh, kh, ph): Ensure a soft puff of air follows these sounds.
Vowel Length: Hold long vowels (ā, ī, ū, ē, ō) for double the duration of short ones.
'Ś' Sound: Pronounced like the 'sh' in "shoe".
Rhythm: Maintain a devotional and meditative tempo, ensuring the Sanskrit flow is smooth and resonant.
***
Summary (Kannada)
ಈ ಸ್ತೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ಶೇಷ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್ ಅವರು ತೊಂಡರಡಿಪ್ಪೊಡಿ ಆಳ್ವಾರರನ್ನು (ವಿಪ್ರನಾರಾಯಣರು) ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾ, ಅವರ ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಕೈಂಕರ್ಯದ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತಿದಿನ ತುಳಸೀ ಮಾಲೆಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ಶ್ರೀರಂಗನಾಥನನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸಿದ ಆಳ್ವಾರರ ದಿವ್ಯ ಜೀವನವನ್ನು ಹಾಗೂ ಅವರ ಶರಣಾಗತಿಯನ್ನು ಕವಿ ಇಲ್ಲಿ ಕೊಂಡಾಡಿದ್ದಾರೆ.
Padyada Artha (Kannada)
Pallavi:
ನಾಥವಾನಸ್ಮಿ ವಿಪ್ರನಾರಾಯಣೇನ ನಾಥವಾ ರಂಗನಾಕೈಂಕರ್ಯರಚನ ಪರಾಯಣೇ ನಾಥವಾ ||
ಅರ್ಥ: ವಿಪ್ರನಾರಾಯಣರ (ತೊಂಡರಡಿಪ್ಪೊಡಿ ಆಳ್ವಾರರು) ಆಶ್ರಯ ನನಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದೆ. ಶ್ರೀರಂಗನಾಥನ ಕೈಂಕರ್ಯವನ್ನೇ ಮುಖ್ಯವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುವ ಆ ಆಳ್ವಾರರ ದಯೆ ನನಗಿದೆ.
Charana 1:
ದಿನದಿನ ಪ್ರವಾರ್ದಿತ ತುಲಸೀವನ ಘನ ಸುಮ ತರುಲತಿಕಾ ಮಿತಾನನ | ವನ ಮಾಲಿಕಾಂಶಪ್ರಭವ ನಾದಿ ತ ನಿಗಮೆ ನಾ ಶಾಂತಿ ನಿಧಾನೇ ನಾಥವಾ ||
ಅರ್ಥ: ಪ್ರತಿದಿನವೂ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಬೆಳೆಸಿದ ತುಳಸೀವನದಿಂದ ಕೂಡಿದವರು, ಹೂವು-ಬಳ್ಳಿಗಳ ಸುಂದರ ವನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರು, ವನಮಾಲೆಯ ಅಂಶದಿಂದ ಜನಿಸಿದವರು ಮತ್ತು ಶಾಂತಿಯ ಸಾಕಾರಮೂರ್ತಿಯಾದ ಆಳ್ವಾರರಿಗೆ ನಾನು ಶರಣು.
Charana 2:
ಶರಣಾಗತರಕ್ಷಕ ರಂಗೇಶ್ವರ ವಿರಚಿತವಿಸ್ಮಯ ಕರದೌತ್ಯೆನಾ | ಹರಿಭಕ್ತ ಚೋಳ ನರವರವಂದಿತಪಾದ ಸರಸಿಜನ ಬುಧಸಂಸ್ತುತ್ಯೇ ನಾಥವಾ ||
ಅರ್ಥ: ರಂಗೇಶ್ವರನಿಗಾಗಿ ಆಶ್ಚರ್ಯಕರವಾದ ರಾಯಭಾರ ಮಾಡಿದವರು, ಹರಿಭಕ್ತರಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪಾದಕಮಲಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರು ಮತ್ತು ಪಂಡಿತರಿಂದ ಸ್ತುತಿಸಲ್ಪಡುವ ಆಳ್ವಾರರಿಗೆ ನಾನು ಶರಣು.
Charana 3:
ಅತುರಿತಾಶ್ರೀಮಾಲಿಕಾರಿ ದ್ರಾವಿಡ ಕೃತಿರಚನಾಕಾರಿತ ಲೋಕೇನಾ | ಅತಿವಿಚಿತ್ರ ಮಾಲ್ಯ ಸಮರ್ಪಣ ಹರ್ಷಿತ ಕೋಸಲನಗರಿ ನಾಯಕೇನ ನಾಥವಾ ||
ಅರ್ಥ: ಸುಂದರ ಹೂಮಾಲೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿದವರು, ದ್ರಾವಿಡ ಪ್ರಬಂಧಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದವರು, ತಮ್ಮ ಮಾಲೆಯಿಂದ ಶ್ರೀರಂಗನಾಥನನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸಿದ ಕೋಸಲನಗರಿಯ ನಾಯಕನಾದ ಆಳ್ವಾರರಿಗೆ ನಾನು ಶರಣು.
***
Summary (English)
In this 'Alwaracharya Stuti', Margadarshi Shesha Iyengar praises Tondaradippodi Alwar (Vipranarayana). He highlights the Alwar's dedicated service of offering daily flower garlands to Lord Ranganatha and his deep surrender. The poet seeks the guidance and grace of this great devotee, acknowledging his role in spreading the beauty of devotional service.
Meaning (English)
Pallavi:
Nathavanasmi Vipranarayanena nathava | Ranganakainkaryarachana parayane nathava ||
(I am under the protection of Vipranarayana. I am protected by the one who is devoted to the service of Lord Ranganatha.)
Charana 1:
Dinadina pravardita tulasivana ghana suma tarulotika mitanana | Vana malikansha prabhava nadita nigame na shanti nidhane nathava ||
(To the one who nurtured the Tulasi garden daily, who lived amidst flowers and creepers, born of the essence of the Vanamala, the knower of Vedas and the abode of peace, I surrender.)
Charana 2:
Sharanagatarakshaka Rangeshvara virachitavismaya karadautyena | Haribhakta Chola naravaravandita pada sarasijana budhasanstutye nathava ||
(To the one who performed the amazing service of an ambassador for Lord Ranganatha, whose lotus feet are worshipped by the Chola king, and who is praised by the wise, I surrender.)
Charana 3:
Aturita srimalikari Dravida kritirachanakarita Lokena | Ativichitra malya samarpana harshita Kosalanagari nayakena nathava ||
(To the one who composed Dravida Prabandhams and delighted the Lord of Kosalanagari by offering exquisite flower garlands, I surrender.)
***
