ಶ್ರೀ ಕಾರ್ಪರ ನರಹರಿದಾಸ ಕೃತಿ ಶ್ರೀ ವೇದವ್ಯಾಸ ದೇವರನ್ನು ಕುರಿತು
ವೇದವ್ಯಾಸರ ದಿವ್ಯಪಾದ ಪದುಮಯುಗಲ
ಆರಾಧಿಸುತಿರು ಮನುಜಾ ||ಪ||
ವೇದಗಳಿಗೆ ಸಮ್ಮತವಾದ ಪುರಾಣಗಳ
ಸಾದರದಲಿ ರಚಿಸಿ ಮೋದವ ಬೀರಿದ ||ಅ.ಪ||
ಧರಿಯೊಳು ಸುಜನರಿಗೆ ವರಧರ್ಮ ತಿಳಿಸೆಂದು
ಸುರಮುನಿ ಪ್ರಾರ್ಥನದಿ
ಪರಮ ಮಂಗಲ ವೀರವರ ಭಾಗವತ ಗ್ರಂಥ
ವಿರಚಿಸಿ ಶುಕಮುನಿಗೆ ಕರುಣದಿಂದರುಹಿದ ||೧||
ವಾಸಿಪ ಮುನಿಗುಣ ಭೂಷಿತ ಬದರಿಯೋಳ್
ತೋಷ ತೀರ್ಥರ ಕರೆದು
ಭೂಸುರ ಜನರಿಗೆ ಮೋಕ್ಷದಾಯಕ ಸೂತ್ರ
ಭಾಷ್ಯವ ರಚಿಸೆಂದಾದೇಶವ ನೀಡಿದ ||೨||
ಅರಿದರಾದ್ಯಯುಧ ಧರಿಸಿ ಷೋಡಶ ಸಂಖ್ಯ
ಕರಗಳಿಂದಲಿ ಶೋಭಿತ
ಶರಣು ಜನಕೆ ಸುರತರು ವೆನಿಸಿ ಧರೆಯೊಳು
ಮೆರೆವ ಕಾರ್ಪರ ನರಹರಿ ರೂಪಾತ್ಮಕನಾದ ||೩||
***
vēdavyāsara divyapāda padmayugala
ārādhisutiru manujā ||pa||
vēdagaḷige sammatavāda purāṇagaḷa
sādaradali rachisi mōdava bīrida ||a.pa||
dhariyoḷu sujanarige varadharma tiḷisendu
suramuni prārthanadi
parama maṅgala vīravara bhāgavata grantha
virachisi śukamunige karuṇadindaruhida ||1||
vāsipa muniguṇa bhūṣita badariyōḷ
tōṣa tīrthara karedu
bhūsura janarige mōkṣadāyaka sūtra
bhāṣyava rachisendādēśava nīḍida ||2||
aridarādyayudha dharisi ṣōḍaśa saṅkhya
karagaḷindali śōbhita
śaraṇu janake surataru venisi dhariyoḷu
mereva kārpara narahari rūpātmakanāda ||3||
***
Pronunciation Guide
Pronounce 'ś' like the 'sh' in "shoe" and 'ṇ' and 'ḷ' with the tongue retroflexed against the roof of the mouth.
Long vowels (marked with a macron like ā, ī, ū) should be held for twice the duration of short vowels.
The retroflex 'ṭ' and 'ḍ' require curling the tongue tip back to touch the hard palate.
Read 'c' as 'ch' (as in "church") and double consonants (like 'tt' or 'll') with a slight emphasis.
Sanskrit/Kannada aspirates like 'bh' and 'dh' are pronounced with an audible puff of breath following the consonant.
***
Summary (Kannada)
ಶ್ರೀ ಕಾರ್ಪರ ನರಹರಿದಾಸರ ಈ ಸುಂದರ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಮೋಹನ ರಾಗ ಹಾಗೂ ಮಿಶ್ರಛಾಪು ತಾಳದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ವೇದವ್ಯಾಸ ದೇವರ ದಿವ್ಯ ಚರಣಕಮಲಗಳನ್ನು ಆರಾಧಿಸಲು ಮಾನವಕುಲಕ್ಕೆ ಬೋಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ವೇದ ಸಮ್ಮತವಾದ ಪುರಾಣಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಅತ್ಯಂತ ಮಂಗಲಕರವಾದ ಶ್ರೀಮದ್ಭಾಗವತ ಮಹಾಗ್ರಂಥವನ್ನು ರಚಿಸಿ ಶುಕಮುನಿಗಳಿಗೆ ಅನುಗ್ರಹಿಸಿದವರೂ, ಬದರಿಕಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರನ್ನು ಕರೆದು ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರಗಳಿಗೆ ಭಾಷ್ಯವನ್ನು ರಚಿಸಲು ಆದೇಶಿಸಿದವರೂ ಆದ ಶ್ರೀ ವೇದವ್ಯಾಸರು ಕಾರ್ಪರ ನರಹರಿಯ ದಿವ್ಯ ರೂಪವಾಗಿದ್ದು, ಶರಣಾದ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಕಲ್ಪವೃಕ್ಷದಂತೆ ಅಭಯ ನೀಡುತ್ತಾರೆಂದು ಕೊಂಡಾಡಲಾಗಿದೆ.
Padyada Artha (Kannada Stanza and Meaning)
ಪಲ್ಲವಿ
ವೇದವ್ಯಾಸರ ದಿವ್ಯಪಾದ ಪದುಮಯುಗಲ
ಆರಾಧಿಸುತಿರು ಮನುಜಾ ||ಪ||
ಅರ್ಥ: ಎಲೈ ಮಾನವನೇ, ಶ್ರೀ ವೇದವ್ಯಾಸ ದೇವರ ದಿವ್ಯವಾದ ಪಾದಕಮಲಗಳ ಜೋಡಿಯನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಆರಾಧಿಸುತ್ತಿರು.
ಅನುಪಲ್ಲವಿ
ವೇದಗಳಿಗೆ ಸಮ್ಮತವಾದ ಪುರಾಣಗಳ
ಸಾದರದಲಿ ರಚಿಸಿ ಮೋದವ ಬೀರಿದ ||ಅ.ಪ||
ಅರ್ಥ: ಚತುರ್ವೇದಗಳಿಗೆ ಸಮ್ಮತವೂ, ಪೂರಕವೂ ಆದ ಅಷ್ಟಾದಶ ಪುರಾಣಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಆದರದಿಂದ ರಚಿಸಿ, ಲೋಕಕ್ಕೆ ಜ್ಞಾನಾನಂದವನ್ನು ಬೀರಿದವರೂ ಆ ಶ್ರೀ ವೇದವ್ಯಾಸರೇ.
ಚರಣ ೧
ಧರಿಯೊಳು ಸುಜನರಿಗೆ ವರಧರ್ಮ ತಿಳಿಸೆಂದು
ಸುರಮುನಿ ಪ್ರಾರ್ಥನದಿ
ಪರಮ ಮಂಗಲ ವೀರವರ ಭಾಗವತ ಗ್ರಂಥ
ವಿರಚಿಸಿ ಶುಕಮುನಿಗೆ ಕರುಣದಿಂದರುಹಿದ ||೧||
ಅರ್ಥ: ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸಜ್ಜನರಿಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ಧರ್ಮವನ್ನು ತಿಳಿಸಬೇಕೆಂದು ದೇವತೆಗಳು ಹಾಗೂ ಮುನಿಗಳು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದಾಗ, ಪರಮ ಮಂಗಳಕರವಾದ ಮಹಾಭಾಗವತ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ರಚಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಕರುಣೆಯಿಂದ ತಮ್ಮ ಪುತ್ರರಾದ ಶುಕಮಹರ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಉಪದೇಶಿಸಿದರು.
ಚರಣ ೨
ವಾಸಿಪ ಮುನಿಗುಣ ಭೂಷಿತ ಬದರಿಯೋಳ್
ತೋಷ ತೀರ್ಥರ ಕರೆದು
ಭೂಸುರ ಜನರಿಗೆ ಮೋಕ್ಷದಾಯಕ ಸೂತ್ರ
ಭಾಷ್ಯವ ರಚಿಸೆಂದಾದೇಶವ ನೀಡಿದ ||೨||
ಅರ್ಥ: ಪವಿತ್ರವಾದ ಬದರಿಕಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿ, ಆನಂದತೀರ್ಥರನ್ನು (ಶ್ರೀ ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರನ್ನು) ಕರೆದು, ಸಜ್ಜನರಿಗೆ ಹಾಗೂ ಭೂಸುರರಿಗೆ ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಕರುಣಿಸುವ ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರ ಭಾಷ್ಯವನ್ನು ರಚಿಸಬೇಕೆಂದು ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿ ಆದೇಶ ನೀಡಿದರು.
ಚರಣ ೩
ಅರಿದರಾದ್ಯಯುಧ ಧರಿಸಿ ಷೋಡಶ ಸಂಖ್ಯ
ಕರಗಳಿಂದಲಿ ಶೋಭಿತ
ಶರಣು ಜನಕೆ ಸುರತರು ವೆನಿಸಿ ಧರೆಯೊಳು
ಮೆರೆವ ಕಾರ್ಪರ ನರಹರಿ ರೂಪಾತ್ಮಕನಾದ ||೩||
ಅರ್ಥ: ಚಕ್ರ-ಶಂಖಾದಿ ದಿವ್ಯ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಹದಿನಾರು ಕರಗಳಿಂದ (ಹಸ್ತಗಳಿಂದ) ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ, ಶರಣಾಗತರಾದ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಕಲ್ಪವೃಕ್ಷದಂತಿದ್ದು ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ವಿರಾಜಿಸುವ, ಕಾರ್ಪರ ನರಹರಿಯ ದಿವ್ಯ ರೂಪವೇ ಆದ ಶ್ರೀ ವೇದವ್ಯಾಸರಿಗೆ ಶರಣು.
***
Summary (English)
In this devotional composition set in Raga Mohana and Mishra Chapu Tala, Sri Karpara Naraharidasa urges humanity to worship the divine lotus feet of Sage Vedavyasa. Glorifying Sri Vedavyasa as the composer of the sacred Puranas and the revered Srimad Bhagavatam taught to Sage Shuka, the song highlights His divine instruction to Sri Madhvacharya (Ananda Teertha) at Badarikashrama to write the Brahma Sutra Bhashya. The poet exalts Sage Vedavyasa as the very embodiment of Karpara Narasimha who acts as a wish-fulfilling tree (Surataru) for all surrendered devotees.
Meaning (English Transliterated Stanza and Meaning)
Pallavi
Vēdavyāsara divyapāda padmayugala
ārādhisutiru manujā ||pa||
Meaning: O mortal man, continuously worship the pair of divine lotus feet of Lord Vedavyasa!
Anupallavi
Vēdagaḷige sammatavāda purāṇagaḷa
sādaradali rachisi mōdava bīrida ||a.pa||
Meaning: He who reverently composed the Puranas aligned with the sacred Vedas, spreading spiritual joy across the universe.
Stanza 1
Dhariyoḷu sujanarige varadharma tiḷisendu
suramuni prārthanadi
parama maṅgala vīravara bhāgavata grantha
virachisi śukamunige karuṇadindaruhida ||1||
Meaning: Responding to the prayers of gods and sages to teach supreme righteousness to the virtuous on Earth, He composed the auspicious Srimad Bhagavatam and compassionately imparted it to Sage Shuka.
Stanza 2
Vāsipa muniguṇa bhūṣita badariyōḷ
tōṣa tīrthara karedu
bhūsura janarige mōkṣadāyaka sūtra
bhāṣyava rachisendādēśava nīḍida ||2||
Meaning: Residing in Badarikashrama adorned by holy sages, He summoned Sri Madhvacharya (Toshatirtha) and instructed Him to compose the commentary on the Brahma Sutras to grant liberation to noble seekers.
Stanza 3
Aridarādyayudha dharisi ṣōḍaśa saṅkhya
karagaḷindali śōbhita
śaraṇu janake surataru venisi dhariyoḷu
mereva kārpara narahari rūpātmakanāda ||3||
Meaning: Adorned with sixteen arms bearing divine weapons, shining as a wish-fulfilling tree to surrendered devotees, He is the very manifestation of Lord Karpara Narasimha!
***
ಆರಾಧಿಸುತಿರು ಮನುಜಾ ||pa||
ವೇದಗಳಿಗೆ ಸಮ್ಮತವಾದ ಪುರಾಣಗಳ
ಸಾದರದಲಿ ರಚಿಸಿ ಮೋದವ ಬೀರಿದ ||a.pa||
ಧರಿಯೊಳು ಸುಜನರಿಗೆ ವರಧರ್ಮ ತಿಳಿಸೆಂದು
ಸುರಮುನಿ ಪ್ರಾರ್ಥನದಿ
ಪರಮ ಮಂಗಲ ವೀರವರ ಭಾಗವತ ಗ್ರಂಥ
ವಿರಚಿಸಿ ಶುಕಮುನಿಗೆ ಕರುಣದಿಂದರುಹಿದ ||1||
ವಾಸಿಪ ಮುನಿಗುಣ ಭೂಷಿತ ಬದರಿಯೋಳ್
ತೋಷ ತೀರ್ಥರ ಕರೆದು
ಭೂಸುರ ಜನರಿಗೆ ಮೋಕ್ಷದಾಯಕ ಸೂತ್ರ
ಭಾಷ್ಯವರಚಿಸೆಂದಾದೇಶವ ನೀಡಿದ||2||
ಅರಿದರಾದ್ಯಯುಧ ಧರಿಸಿ ಷೋಡಶಸಂಖ್ಯ
ಕರಗಳಿಂದಲಿ ಶೋಭಿತ
ಶರಣು ಜನಕೆ ಸುರತರು ವೆನಿಸಿ ಧರೆಯೊಳು
ಮೆರೆವ ಕಾರ್ಪರ ನರಹರಿ ರೂಪಾತ್ಮಕನಾದ ||3||
******
