gayathri tumkur venkatesh
..
raaga abheri
RAGA.. ?
CLICK-> INDEX ದೇವರನಾಮ ಕೇಳಿ ಕಲಿಯಲು ಲಿಂಕ್ LINKS TO LEARN DEVARANAMA
or just scroll down for other devaranama
ಹೆಜ್ಜೆ ನೋಡೋಣ ಬಾರೆ ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣನ
ಗೆಜ್ಜೆಯ ಕಾಲಿನ ಅರ್ಜುನಸಾರಥಿ
ಮೂರ್ಜಗದೊಡೆಯನ ಪ.
ಮಚ್ಛನಾಗಿ ವೇದವ ತಂದವನಂತೆ ಕೂರ್ಮನಾಗಿ[ಭೂಧರ]ಪೊತ್ತವನಂತೆವರಹ
ನರಹರಿಯಾಗಿ ದುರುಳರ ಸೀಳಿದಚೆಲುವ
ರೂಪದಿ ದಾನವ ಬೇಡಿ ತುಳಿದ ಪುಟ್ಟ 1
ಸೂರ್ಯಕೋಟಿ ಪ್ರಕಾಶದಿ ಮೆರೆವನ
ಚಂದ್ರಕೋಟಿ ಶೀತಲದಿಂದ ಬರುವನ
ಮಂದೆಯ ಕಾಯುತ ಮೈಯ್ಯೆಲ್ಲ ಧೂಳ್ಗಳು
ಚೆಂದದಿಂದ ಕೊಳಲನೂದುತ ಬರುತಿಹ 2
ಮಾತೃದ್ರೋಹವ ಮಾಡಿದ ಪರಶುರಾಮನ
ಪಿತೃವಾಕ್ಯವ ಸಲಿಸಿದ ಶ್ರೀರಾಮನ
ಕೃಷ್ಣಾವತಾರನಬೌದ್ಧ ಸ್ವರೂಪನ
ಹಯವÀನೇರಿದ ಕಲ್ಕಿಹಯವದನನ ದಿವ್ಯ 3
***
ಗೆಜ್ಜೆಯ ಕಾಲಿನ ಅರ್ಜುನಸಾರಥಿ
ಮೂರ್ಜಗದೊಡೆಯನ ಪ.
ಮಚ್ಛನಾಗಿ ವೇದವ ತಂದವನಂತೆ ಕೂರ್ಮನಾಗಿ[ಭೂಧರ]ಪೊತ್ತವನಂತೆವರಹ
ನರಹರಿಯಾಗಿ ದುರುಳರ ಸೀಳಿದಚೆಲುವ
ರೂಪದಿ ದಾನವ ಬೇಡಿ ತುಳಿದ ಪುಟ್ಟ 1
ಸೂರ್ಯಕೋಟಿ ಪ್ರಕಾಶದಿ ಮೆರೆವನ
ಚಂದ್ರಕೋಟಿ ಶೀತಲದಿಂದ ಬರುವನ
ಮಂದೆಯ ಕಾಯುತ ಮೈಯ್ಯೆಲ್ಲ ಧೂಳ್ಗಳು
ಚೆಂದದಿಂದ ಕೊಳಲನೂದುತ ಬರುತಿಹ 2
ಮಾತೃದ್ರೋಹವ ಮಾಡಿದ ಪರಶುರಾಮನ
ಪಿತೃವಾಕ್ಯವ ಸಲಿಸಿದ ಶ್ರೀರಾಮನ
ಕೃಷ್ಣಾವತಾರನಬೌದ್ಧ ಸ್ವರೂಪನ
ಹಯವÀನೇರಿದ ಕಲ್ಕಿಹಯವದನನ ದಿವ್ಯ 3
***
Pallavi
Hejje nōḍōṇa bāre gōpālakr̥ṣṇana |
gejjeya kālina arjunasārathi mūrjagadoḍeyana ||
Charaṇa 1
Macchanāgi vēdava tandavanante kūrmanāgi bhūdhara pottavanante |
varaha narahariyāgi duruḷara sīḷida celuva rūpadi dānava bēḍi tuḷida puṭṭa ||
Charaṇa 2
Sūryakōṭi prakāśadi merevana candrakōṭi śītaladinda baruvana |
mandeya kāyuta maiyyella dhūḷgaḷu cendadinda koḷalanūduta burutiha ||
Charaṇa 3
Mātr̥drōhava māḍida paraśurāmana pitr̥vākyava salisida śrīrāmana |
kr̥ṣṇāvatārana bauddha svarūpana hayavanērida kalki hayavadanana divya ||
***
Pronunciation Guide
Long Vowels: Vowels with macrons (ā, ē, ī, ō, ū) are long (hold for two beats).
Retroflexes: For ḷ, ṇ, ḍ, ṭ, curl the tongue back (e.g., nōḍōṇa, tuḷida).
Syllabic 'r̥': Pronounce r̥ as a short "ri" (e.g., kr̥ṣṇa, mātr̥).
Nasal 'ñ' and 'ṅ': The ñ in Gōpālañ is soft. Standard nasals as in mandeya and candrā.
***
ಶ್ರೀ ವಾದಿರಾಜ ತೀರ್ಥರ (ಅಂಕಿತ: ಹಯವದನ) ಈ ಕೃತಿಯು ಭಗವಂತನ ದಶಾವತಾರಗಳ ವೈಭವವನ್ನು ಮತ್ತು ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣನ ದಿವ್ಯವಾದ ನಡಿಗೆಯನ್ನು ವರ್ಣಿಸುವ ಸುಂದರ ರಚನೆಯಾಗಿದೆ.
ಸಾರಾಂಶ (Summary)
ಈ ಹಾಡಿನಲ್ಲಿ ದಾಸರು ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣನ ಪಾದಗಳ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನು ನೋಡಲು ಆಹ್ವಾನ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಅರ್ಜುನನ ಸಾರಥಿಯಾದ, ಮೂರು ಲೋಕಗಳಿಗೆ ಒಡೆಯನಾದ ಆ ಪರಮಾತ್ಮನು ಮತ್ಸ್ಯ, ಕೂರ್ಮ, ವರಾಹ, ನರಸಿಂಹ ಮುಂತಾದ ಹತ್ತು ಅವತಾರಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ದುಷ್ಟರನ್ನು ಶಿಕ್ಷಿಸಿ, ಶಿಷ್ಟರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದ ಬಗೆಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಮರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸೂರ್ಯ-ಚಂದ್ರರ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ, ಗೋವುಗಳನ್ನು ಕಾಯುತ್ತಾ ಕೊಳಲನ್ನು ಊದುವ ಆ ಕೃಷ್ಣನ ದಿವ್ಯ ರೂಪ ಮತ್ತು ಕಲ್ಕಿಯವರೆಗಿನ ಅವತಾರಗಳ ಮಹಿಮೆ ಇಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದೆ.
ಭಾವಾರ್ಥ (Paragraph-wise Meaning)
ಪಲ್ಲವಿ:
ಹೆಜ್ಜೆ ನೋಡೋಣ ಬಾರೆ ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣನ |
ಗೆಜ್ಜೆಯ ಕಾಲಿನ ಅರ್ಜುನಸಾರಥಿ ಮೂರ್ಜಗದೊಡೆಯನ ||
ಅರ್ಥ: ಗೆಜ್ಜೆ ಕಟ್ಟಿದ ಕಾಲಿನಿಂದ ಸುಂದರವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣನ ಹೆಜ್ಜೆಗಳನ್ನು ನೋಡಲು ಬನ್ನಿ. ಆತನು ಅರ್ಜುನನ ಸಾರಥಿಯಾಗಿ ರಥ ನಡೆಸಿದವನು ಮತ್ತು ಈ ಮೂರು ಲೋಕಗಳಿಗೆ ಏಕೈಕ ಒಡೆಯನಾಗಿದ್ದಾನೆ.
ಚರಣ ೧:
ಮಚ್ಛನಾಗಿ ವೇದವ ತಂದವನಂತೆ ಕೂರ್ಮನಾಗಿ ಭೂಧರ ಪೊತ್ತವನಂತೆ |
ವರಹ ನರಹರಿಯಾಗಿ ದುರುಳರ ಸೀಳಿದ ಚೆಲುವ ರೂಪದಿ ದಾನವ ಬೇಡಿ ತುಳಿದ ಪುಟ್ಟ || 1 ||
ಅರ್ಥ: ಈ ಪ್ಯಾರಾದಲ್ಲಿ ಐದು ಅವತಾರಗಳ ವರ್ಣನೆಯಿದೆ. ಮತ್ಸ್ಯನಾಗಿ (ಮಚ್ಛ) ವೇದಗಳನ್ನು ತಂದವನು, ಕೂರ್ಮನಾಗಿ ಭೂಮಿಯ ಭಾರವನ್ನು (ಮಂದರ ಪರ್ವತ) ಹೊತ್ತವನು, ವರಾಹ ಮತ್ತು ನರಸಿಂಹನಾಗಿ ದುಷ್ಟರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದವನು. ಪುಟ್ಟ ವಾಮನನಾಗಿ ಬಂದು ಬಲಿ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯಲ್ಲಿ ದಾನ ಬೇಡಿ ಆತನನ್ನು ತುಳಿದವನು ಈ ಚೆಲುವ ಕೃಷ್ಣ.
ಚರಣ ೨:
ಸೂರ್ಯಕೋಟಿ ಪ್ರಕಾಶದಿ ಮೆರೆವನ ಚಂದ್ರಕೋಟಿ ಶೀತಲದಿಂದ ಬರುವನ |
ಮಂದೆಯ ಕಾಯುತ ಮೈಯ್ಯೆಲ್ಲ ಧೂಳ್ಗಳು ಚೆಂದದಿಂದ ಕೊಳಲನೂದುತ ಬರುತಿಹ || 2 ||
ಅರ್ಥ: ಆತನು ಕೋಟಿ ಸೂರ್ಯರ ಪ್ರಕಾಶದಂತೆ ಬೆಳಗುವವನು ಮತ್ತು ಕೋಟಿ ಚಂದ್ರರ ತಂಪು ಹರಿಸುತ್ತಾ ಬರುವವನು. ಗೋವುಗಳ ಮಂದೆಯನ್ನು ಕಾಯುವಾಗ ಮೈಯೆಲ್ಲ ಧೂಳಾಗಿದ್ದರೂ, ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾಗಿ ಕೊಳಲನ್ನು ಊದುತ್ತಾ ಬರುತ್ತಿರುವ ಕೃಷ್ಣನ ರೂಪ ಮನೋಹರವಾಗಿದೆ.
ಚರಣ ೩:
ಮಾತೃದ್ರೋಹವ ಮಾಡಿದ ಪರಶುರಾಮನ ಪಿತೃವಾಕ್ಯವ ಸಲಿಸಿದ ಶ್ರೀರಾಮನ |
ಕೃಷ್ಣಾವತಾರನ ಬೌದ್ಧ ಸ್ವರೂಪನ ಹಯವನೇರಿದ ಕಲ್ಕಿ ಹಯವದನನ ದಿವ್ಯ || 3 ||
ಅರ್ಥ: ಇಲ್ಲಿ ಉಳಿದ ಅವತಾರಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ. ತಂದೆಯ ಆಜ್ಞೆಯಂತೆ ತಾಯಿಯ ಶಿರಚ್ಛೇದ ಮಾಡಿದ ಪರಶುರಾಮ (ಇದು ಲೋಕ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಕರ್ತವ್ಯ), ತಂದೆಯ ಮಾತನ್ನು ಉಳಿಸಲು ವನವಾಸಕ್ಕೆ ಹೋದ ಶ್ರೀರಾಮ, ದೇವಕೀ ನಂದನ ಕೃಷ್ಣ, ಬೌದ್ಧ ರೂಪದವನು ಮತ್ತು ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಕುದುರೆಯನ್ನೇರಿ (ಹಯ) ಬರುವ ಕಲ್ಕಿ ಅವತಾರ—ಹೀಗೆ ಹಯವದನನ ದಿವ್ಯ ಲೀಲೆಗಳನ್ನು ದಾಸರು ಸ್ಮರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
***
English Meaning
Summary: This kirtana by Vadiraja Tirtha invites everyone to witness the beautiful footsteps of Lord Gopalakrishna. The poet describes the ten incarnations (Dashavatara) of Vishnu, through which He protected the world. From the early forms like Matsya and Kurma to the heroic Rama and Krishna, and finally the future Kalki, the song celebrates the supreme power and grace of Lord Hayavadana.
Stanza-wise Meaning:
Pallavi: Come, let us see the footsteps of Gopalakrishna, whose feet are adorned with tinkling bells. He is the charioteer of Arjuna and the Lord of all three worlds.
Stanza 1: He brought back the Vedas as the Fish (Matsya) and bore the weight of the earth as the Tortoise (Kurma). As the Boar (Varaha) and the Man-Lion (Narasimha), He destroyed the wicked. As the tiny Vamana, He asked for alms and subdued the demon King Bali.
Stanza 2: He shines with the brilliance of a million suns and approaches with the coolness of a million moons. Even with dust on His body from tending the cattle, He looks magnificent as He comes playing His flute.
Stanza 3: He is Parashurama (who obeyed his father's harsh command), the noble Rama (who fulfilled his father's word), Krishna, Buddha, and finally Kalki who arrives on a horse. These are the divine forms of Lord Hayavadana.
***
raagam: AbhEri tala Adi
pallavi
hejje nODoNa bArE gOpAla krSNana gejjeya kAlina arjuna sArathi mUrjagadoDeyana
caraNam 1
matsyanAgi vEdava tandavanante kUrmanAgi bhUdhara pOttavante
varaha narahariyAgi duruLara sILidA celuva rUpadi dAnava bEDi tuLida
caraNam 2
mArtu vadhEyA mADiDa parashurAmanna pitru vAkyava salisida shrI rAmanna
mandeya kAyutta maiyalla dULgaLU candadindali koLaLanOdutta barutiha
caraNam 3
sUryakOTi prakAshadi merevanna candrakOTi shItaladinda baruvanna
krSNAvatAranna bauddhasva rUpanna hayavanErida kalki hayavadana divya hejje
***
just scroll down for other devaranama
No comments:
Post a Comment