sung as purandara vittala ankita
CLICK-> INDEX ದೇವರನಾಮ ಕೇಳಿ ಕಲಿಯಲು ಲಿಂಕ್ LINKS TO LEARN DEVARANAMA
or just scroll down for other devaranama
check ?
same song written by purandara dasaru -
must be by purandara dasaru only
ಮರೆತೆಯೇನೋ ರಂಗ ಮಂಗಳಾಂಗ ।।ಪ।।
ಕೋಲು ಕೈಯಲಿ ಕೊಳಲು ಜೋಲುಗಂಬಳಿ ಹೆಗಲ
ಮ್ಯಾಲೆ ಕಲ್ಲಿಚೀಲಿ ಕೊಂಕಳಲ್ಲಿ
ಕಾಲಗಡಗವನಿಟ್ಟು ಕಾಡೊಳಿಹ ಪಶುಹಿಂಡ
ಲಾಲಿಸುವ ಬಾಲಕರ ಮ್ಯಾಳದೊಳಗಿದ್ದೆನ್ನ ।।೧।।
ಕಲ್ಲು ಮಣಿ ಕವಡೆಯನು ಕಾಡೊಳಿಹ ಗುಲಗಂಜಿ
ಸಲ್ಲದೊಡವೆಯ ನೀನು ಸರ್ವಾಂಗಕೆ
ಅಲ್ಲಲ್ಲೆಸೆಯೆ ಧರಿಸಿ ನವಿಲುಗರಿಗಳ ಗೊಂಡೆ
ಅಲ್ಲಿ ಗೊಲ್ಲರ ಕೂಡ ಚಲ್ಲಾಟ ಮಾಡುತಲಿ ।।೨।।
ಸಿರಿದೇವಿ ಬಂದು ಸೇರಿದ ಬಳಿಕ ಲೋಕದಲಿ
ಸಿರಿ ಅರಸನೆಂದು ಸೇವಕರರಿವರೋ
ಶರಣಾಗತರ ಪೊರೆವ ಶ್ರೀ ರಂಗವಿಠಲಯ್ಯ
ನರಸಿಂಗ ನೀನಿರುವ ಪರಿಯ ಮುಂದಿನ ಸಿರಿಯು ।।೩।।
***
Pallavi
Mareteyēnō Raṅga maṅgaḷāṅga ||
Charana 1
Kōlu kaiyali koḷalu jōlugaṃbaḷi hegala |
Myāle kallicīli koṅkaḷalli |
Kālagaḍagavaniṭṭu kāḍōḷiha pashuhiṇḍa |
Lālisuva bālakara myāḷadoḷagiddenna || 1 ||
Charana 2
Kallu maṇi kavaḍeyanu kāḍōḷiha gulagañji |
Salladoḍaveya nīnu sarvāṅgake |
Allalleseye dharisi navilugarigaḷa goṇḍe |
Alli gollara kūḍa callāṭa māḍutali || 2 ||
Charana 3
Siridēvi baṃdu sērida baḷika lōkadali |
Siri arasanendu sēvakararivarō |
Sharaṇāgatara poreva Shrī Raṅgavithaḷayya |
Narasiṃga nīniruva pariya mundina siriyu || 3 ||
***
Pronunciation Key
Myāle / Myāḷa: The 'myā' is a specific dialect sound in Kannada poetry, pronounced like the "ma" in "Mad" but elongated (m-yaa-lay).
Retroflex 'ḷ' and 'ṇ': In words like koḷalu (flute) or goṇḍe (cluster/bunch), curl your tongue back to the roof of the mouth for the 'ḷ' and 'ṇ'.
Anusvara (ṃ): The dot in maṅgaḷāṅga or raṅga sounds like the "ng" in "angle."
Soft 'th': The 'th' in Raṅgavithaḷayya is a soft dental sound, similar to "theory," not a hard "T."
Double Consonants: Words like kallu or gollara should have a slight stress on the double 'l' sound, like in the word "fully."
***
ಶ್ರೀಪಾದರಾಜರ (ಅಂಕಿತ: ರಂಗವಿಠ್ಠಲ) ಈ ಕೀರ್ತನೆಯು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಸರಳತೆ ಮತ್ತು ಆತನ ಐಶ್ವರ್ಯದ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಬಹಳ ಸುಂದರವಾಗಿ ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಾರಾಂಶ (Summary)
ಈ ಕೀರ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಪಾದರಾಜರು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನನ್ನು (ರಂಗನನ್ನು) ಕುರಿತು ತುಸು ವಿನೋದ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. "ರಂಗಾ, ಈಗ ನೀನು ವೈಕುಂಠದಲ್ಲಿ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಜೊತೆ ಸಕಲ ಐಶ್ವರ್ಯದಿಂದ ಇದ್ದೀಯಲ್ಲಾ, ಅಂದು ಗೋಪಾಲಕನಾಗಿ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಗೊಲ್ಲರ ಜೊತೆ ಕಳೆದ ಆ ಬಡತನದ ಅಥವಾ ಸರಳತೆಯ ದಿನಗಳನ್ನು ಮರೆತುಬಿಟ್ಟೆಯಾ?" ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತಾರೆ. ಭಗವಂತನು ತನ್ನ ಭಕ್ತರಿಗಾಗಿ ಎಷ್ಟು ಸರಳನಾಗಬಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ಕೃತಿ ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.
ಪ್ರತಿ ಪದ್ಯದ ಅರ್ಥ (Meaning Paragraph-wise)
ಪಲ್ಲವಿ:
ಮರೆತೆಯೇನೋ ರಂಗ ಮಂಗಳಾಂಗ ||
ಅರ್ಥ: ಮಂಗಳಕರವಾದ ರೂಪವುಳ್ಳ ಹೇ ರಂಗನಾಥನೇ, ನಿನ್ನ ಹಳೆಯ ದಿನಗಳನ್ನು ನೀನೇನಾದರೂ ಮರೆತುಬಿಟ್ಟೆಯಾ? (ಈಗಿನ ವೈಭವದಲ್ಲಿ ಅಂದಿನ ದಿನಗಳು ನೆನಪಿದೆಯೇ ಎಂದು ಕವಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ).
ಚರಣ 1:
ಕೋಲು ಕೈಯಲಿ ಕೊಳಲು ಜೋಲುಗಂಬಳಿ ಹೆಗಲ
ಮ್ಯಾಲೆ ಕಲ್ಲಿಚೀಲಿ ಕೊಂಕಳಲ್ಲಿ
ಕಾಲಗಡಗವನಿಟ್ಟು ಕಾಡೊಳಿಹ ಪಶುಹಿಂಡ
ಲಾಲಿಸುವ ಬಾಲಕರ ಮ್ಯಾಳದೊಳಗಿದ್ದೆನ್ನ || ೧ ||
ಅರ್ಥ: ಅಂದು ನೀನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಕೋಲು, ತುಟಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಳಲು, ಹೆಗಲ ಮೇಲೆ ಹಳೆಯ ಕಂಬಳಿ ಮತ್ತು ಕಂಕುಳಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲಿನ ಚೀಲವನ್ನು (ಊಟದ ಬುತ್ತಿ ಅಥವಾ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಚೀಲ) ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದೆ. ಕಾಲಿಗೆ ಕಡಗಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಹಸುಗಳನ್ನು ಮೇಯಿಸುತ್ತಾ, ನಿನ್ನ ಗೆಳೆಯರಾದ ಗೋಪಾಲಕರ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾಗಿ ಬೆರೆತು ಹೋಗಿದ್ದ ಆ ದಿನಗಳನ್ನು ಮರೆತೆಯಾ?
ಚರಣ 2:
ಕಲ್ಲು ಮಣಿ ಕವಡೆಯನು ಕಾಡೊಳಿಹ ಗುಲಗಂಜಿ
ಸಲ್ಲದೊಡವೆಯ ನೀನು ಸರ್ವಾಂಗಕೆ
ಅಲ್ಲಲ್ಲೆಸೆಯೆ ಧರಿಸಿ ನವಿಲುಗರಿಗಳ ಗೊಂಡೆ
ಅಲ್ಲಿ ಗೊಲ್ಲರ ಕೂಡ ಚಲ್ಲಾಟ ಮಾಡುತಲಿ || ೨ ||
ಅರ್ಥ: ಬೆಲೆಬಾಳುವ ಆಭರಣಗಳ ಬದಲು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಕಲ್ಲು, ಮಣಿ, ಕವಡೆ ಮತ್ತು ಗುಲಗಂಜಿಗಳನ್ನೇ ಒಡವೆಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನಿನ್ನ ಶರೀರಕ್ಕೆ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. ತಲೆಯಲ್ಲಿ ನವಿಲುಗರಿಯನ್ನು ಮುಡಿದು, ಗೊಲ್ಲರ ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಕಾಡಿನ ತುಂಬೆಲ್ಲಾ ಆಟವಾಡುತ್ತಾ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಆ ದಿನಗಳು ನಿನಗೆ ನೆನಪಿದೆಯೇ?
ಚರಣ 3:
ಸಿರಿದೇವಿ ಬಂದು ಸೇರಿದ ಬಳಿಕ ಲೋಕದಲಿ
ಸಿರಿ ಅರಸನೆಂದು ಸೇವಕರರಿವರೋ
ಶರಣಾಗತರ ಪೊರೆವ ಶ್ರೀ ರಂಗವಿಠಲಯ್ಯ
ನರಸಿಂಗ ನೀನಿರುವ ಪರಿಯ ಮುಂದಿನ ಸಿರಿಯು || ೩ ||
ಅರ್ಥ: ಈಗ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿಯೇ (ಸಿರಿದೇವಿ) ನಿನ್ನನ್ನು ಬಂದು ಸೇರಿದ ಮೇಲೆ, ನೀನು ಈ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಅಧಿಪತಿಯಾದ 'ಸಿರಿ ಅರಸ'ನಾಗಿದ್ದೀಯ. ಈಗ ನಿನಗೆ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಸೇವಕರು ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಶರಣಾಗತರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಹೇ ಶ್ರೀ ರಂಗವಿಠಲನೇ (ನರಸಿಂಹನೇ), ಈಗ ನಿನಗಿರುವ ಈ ಐಶ್ವರ್ಯ ಮತ್ತು ವೈಭವದ ಮುಂದೆ ಅಂದಿನ ಆ ಸರಳತೆಯೇ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಸಿರಿ (ಸೌಂದರ್ಯ) ಅಷ್ಟೆ. ಅಥವಾ ಈ ಐಶ್ವರ್ಯ ಬಂದ ಮೇಲೆ ನೀನು ಹಳೆಯ ಭಕ್ತರನ್ನು ಮರೆಯಬೇಡ ಎಂಬುದು ಕವಿಯ ಆಶಯ.
***
This enchanting kirthana by Sripadarajaru (using the pen name Rangavittala) is a playful and devotional taunt directed at Lord Krishna.
Summary
The poet asks Lord Ranganatha if he has forgotten his humble beginnings as a cowherd boy in Gokula now that he is the "Lord of Wealth" (Consort of Lakshmi). Sripadarajaru vividly contrasts Krishna’s current supreme majesty with his past life—carrying a wooden staff, wearing a rough blanket, and playing with pebbles and cowries in the forest. It highlights the divine accessibility (Saulabhya) of God, who once preferred the company of simple cowherds over the grandeur of Vaikuntha.
Meaning Verse-by-Verse
Pallavi (Refrain)
Mareteyeno Ranga Mangalanga ||
Meaning: Have you forgotten those days, O Ranga, the one with the auspicious form? (The poet asks if the Lord’s current status has made Him forget His past adventures).
Charana 1
Kolu kaiyali kolalu jolugambali hegala
Myale kallicheeli konkallalli
Kalagadagavanittu kadoliha pashuhinda
Lalisuva balakara myaladolagiddenna || 1 ||
Meaning: Do you remember when you held a simple wooden stick in your hand and a flute at your lips? You carried a coarse, hanging blanket on your shoulder and a small bag of stones (used for herding or games) tucked at your waist. Wearing simple anklets, you spent your days in the forest tending to herds of cattle, completely immersed in the group of playful cowherd boys. Have you forgotten being one among them?
Charana 2
Kallu mani kavadeyanu kadoliha gulaganji
Salladodaveya neenu sarvangake
Allalleseye dharisi navilugarigala gonde
Alli gollara kooda challata madutali || 2 ||
Meaning: Instead of gold and diamonds, you decorated your entire body with pebbles, beads, cowrie shells, and red Gulaganji seeds found in the forest—ornaments that hold no worldly value. You wore bunches of peacock feathers in your hair and spent your time playing restless games and pranks with the Gopa boys. Have you forgotten those "worthless" yet priceless ornaments?
Charana 3
Siridevi bandu serida balika lokadali
Siri arasanendu sevakararivaro
Sharanagatara poreva Shri Rangavithalayya
Narasinga neeniruva pariya mundina siriyu || 3 ||
Meaning: Now that the Goddess of Wealth, Lakshmi (Siridevi), has joined you, the whole world recognizes you as the "King of Prosperity." You are surrounded by countless servants ready to do your bidding. O Shri Rangavittala (who also took the form of Narasimha), the protector of those who seek refuge! Does your current grand status make the simple glory of your childhood seem distant, or was that simple life actually your greatest wealth?
***
ರಾಗ ಕಾಂಬೋಧಿ ತಾಳ ಝಂಪೆ (raga, taala may differ in audio)
Mareteyeno ranga mangalanga turukara kayvalli tondanagiddenna ||pa||
Kolu kaiyali kolalu jolugambali hegala
Myale kallicili konkalalli
Kalagadagavanittu kadoliha pasuhinda
Lalisuva balakara myaladolagiddenna ||1||
Kallu mani kavadeyanu kadoliha gulaganji
Salladodaveya ninu sarvangake
Allalleseye dharisi navilugarigala gonde
Alli gollara kuda callata madutali ||2||
Siridevi bandu serida balika lokadali
Siri arasanendu sevakararivaro
Saranagatara poreva sri rangavithalayya
Narasinga niniruva pariya mundina siriyu ||3||
***
No comments:
Post a Comment