CLICK-> INDEX ದೇವರನಾಮ ಕೇಳಿ ಕಲಿಯಲು ಲಿಂಕ್ LINKS TO LEARN DEVARANAMA
or just scroll down for other devaranama
ತುಳಸಿ ಮಧ್ಯದಿ ಇರುವ ಕೃಷ್ಣನಬಳಸಿ ನೋಡುವ ಬನ್ನಿರೆ ||
ಗೊಲ್ಲ ಸತಿಯರ ಗಲ್ಲ ಪಿಡಿದುಎಲ್ಲ ನಟನೆಯ ತೋರುವ
ಫುಲ್ಲ ನಾಭನಮೆಲ್ಲ ಮೆಲ್ಲನೆಎಲ್ಲ ಹೆಂಗಳು ನೋಡಿರೆ ||
ಕಾಮಿ ಜನರಿಗೆ ಕಾಮಿತಾರ್ಥವಪ್ರೇಮದಿಂದಲಿ ಕೊಡುತಿಹ
ಕಾಮನೈಯನ ಚರಣ ಕಮಲವನಂಬಿ ಬದುಕುವ ಬನ್ನಿರೆ||
ಅಂಗರಾಗ ಶ್ರೀರಂಗ ಮಂಗಳಸಿಂಗರದಿ ತಾ ನಿಂತಿಹ
ಮಂಗಳಾಂಗನ ಮಂಗಳಾರತಿಎಲ್ಲ ಹೆಂಗಳು ನೋಡಿರೆ ||
ಒಂದು ಕೈಯಲಿ ಗಂಧಪುಷ್ಪ ಮ-ತ್ತೊಂದು ಕೈಯಲಿ ರಂಗನು
ಮಂದಹಾಸದಿ ಇಂದುಮುಖಿಯರಿ-ಗ್ಹೊಂದಿಸುವನತಿ ಚಂದದಿ ||
ಶುಕ್ರವಾರದಿ ಪೂಜೆಗೊಂಬುವಚಕ್ರಧರ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು
ನಕ್ರಹರ ತ್ರಿವಿಕ್ರಮನು ಮನ-ವಾಕ್ರಮಿಸಿ ಸುಖ ಕೊಡುತಿಹ ||
***
ಗೊಲ್ಲ ಸತಿಯರ ಗಲ್ಲ ಪಿಡಿದುಎಲ್ಲ ನಟನೆಯ ತೋರುವ
ಫುಲ್ಲ ನಾಭನಮೆಲ್ಲ ಮೆಲ್ಲನೆಎಲ್ಲ ಹೆಂಗಳು ನೋಡಿರೆ ||
ಕಾಮಿ ಜನರಿಗೆ ಕಾಮಿತಾರ್ಥವಪ್ರೇಮದಿಂದಲಿ ಕೊಡುತಿಹ
ಕಾಮನೈಯನ ಚರಣ ಕಮಲವನಂಬಿ ಬದುಕುವ ಬನ್ನಿರೆ||
ಅಂಗರಾಗ ಶ್ರೀರಂಗ ಮಂಗಳಸಿಂಗರದಿ ತಾ ನಿಂತಿಹ
ಮಂಗಳಾಂಗನ ಮಂಗಳಾರತಿಎಲ್ಲ ಹೆಂಗಳು ನೋಡಿರೆ ||
ಒಂದು ಕೈಯಲಿ ಗಂಧಪುಷ್ಪ ಮ-ತ್ತೊಂದು ಕೈಯಲಿ ರಂಗನು
ಮಂದಹಾಸದಿ ಇಂದುಮುಖಿಯರಿ-ಗ್ಹೊಂದಿಸುವನತಿ ಚಂದದಿ ||
ಶುಕ್ರವಾರದಿ ಪೂಜೆಗೊಂಬುವಚಕ್ರಧರ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು
ನಕ್ರಹರ ತ್ರಿವಿಕ್ರಮನು ಮನ-ವಾಕ್ರಮಿಸಿ ಸುಖ ಕೊಡುತಿಹ ||
***
Pallavi
Tuḷasi madhyadi iruva kr̥ṣṇana |
baḷasi nōḍuva bannire ||
Charaṇa 1
Golla satiyara galla piḍidu |
ella naṭaneya tōruva |
phulla nābhana mella mellane |
ella heṅgaḷu nōḍire ||
Charaṇa 2
Kāmi janarige kāmitārthava |
prēmadindali koḍutiha |
kāmanaiyana charaṇa kamalava |
nambi badukuva bannire ||
Charaṇa 3
Aṅgarāga śrīraṅga maṅgaḷa |
siṅgaradi tā nintiha |
maṅgaḷāṅgana maṅgaḷārati |
ella heṅgaḷu nōḍire ||
Charaṇa 4
Ondu kaiyali gandhapuṣpa ma- |
ttondu kaiyali raṅganu |
mandahasadi indumukhiyari- |
ghondisuvanati chandadi ||
Charaṇa 5
Śukravāradi pūjegombuva |
chakradhara śrīkr̥ṣṇanu |
nakrahara trivikramanu mana- |
vākramisi sukha koḍutiha ||
***
Pronunciation Key
ā, ē, ī, ū: Long vowels (pronounced with double the duration of short ones).
ḷ: Retroflex 'l' (tongue curls back to the roof of the mouth, as in Heṅgaḷu).
ṇ: Retroflex 'n' (as in Kr̥ṣṇana).
ḍ: Hard 'd' (as in Drum).
ś / ṣ: Soft 'sh' and retroflex 'sh' sounds.
r̥: Vocalic 'ri' sound (as in Kr̥ṣṇa).
***
ಶ್ರೀ ವ್ಯಾಸರಾಜರು ರಚಿಸಿರುವ ಈ ಕೃತಿಯು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ದಿವ್ಯ ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ಅವನ ಲೀಲೆಗಳನ್ನು ಗೋಪಿಕೆಯರ ಕಣ್ಣಿನ ಮೂಲಕ ಅತ್ಯಂತ ಮನೋಜ್ಞವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಾರಾಂಶ (Summary)
ಈ ಹಾಡಿನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಸರಾಜರು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರದ ಸುಂದರ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ತುಳಸಿ ಬೃಂದಾವನದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವ ಕೃಷ್ಣನು ಗೋಪಿಕೆಯರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಹೇಗೆ ಕದಿಯುತ್ತಾನೆ, ಅವನ ಅಂಗ ಸೌಂದರ್ಯ ಎಂತಹುದು ಮತ್ತು ಅವನು ಭಕ್ತರ ಸಂಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ದೂರ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಭಕ್ತರ ಇಷ್ಟಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ಕೃಷ್ಣನ ಕರುಣಾಮಯಿ ರೂಪವನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಭಾವಾರ್ಥ (Paragraph-wise Meaning)
ಪಲ್ಲವಿ:
ತುಳಸಿ ಮಧ್ಯದಿ ಇರುವ ಕೃಷ್ಣನ | ಬಳಸಿ ನೋಡುವ ಬನ್ನಿರೆ ||
ಅರ್ಥ: ತುಳಸಿ ಬೃಂದಾವನದ ಪವಿತ್ರ ಪರಿಸರದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನನ್ನು, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಹಾಕುತ್ತಾ (ಬಳಸಿ), ಅವನ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಕಣ್ಣುಂಬ ಸವಿಯಲು ಎಲ್ಲರೂ ಬನ್ನಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಚರಣ ೧:
ಗೊಲ್ಲ ಸತಿಯರ ಗಲ್ಲ ಪಿಡಿದು | ಎಲ್ಲ ನಟನೆಯ ತೋರುವ |
ಫುಲ್ಲ ನಾಭನ ಮೆಲ್ಲ ಮೆಲ್ಲನೆ | ಎಲ್ಲ ಹೆಂಗಳು ನೋಡಿರೆ ||
ಅರ್ಥ: ಗೋಪಿಕೆಯರ ಕೆನ್ನೆಯನ್ನು ಪಿಡಿದು ತುಂಟತನ ಮಾಡುವ, ನಾನಾ ಬಗೆಯ ಲೀಲೆಗಳನ್ನು ತೋರುವ ಆ ನಟವರನನ್ನು ನೋಡಿರಿ. ಕಮಲದಂತೆ ಸುಂದರವಾದ ನಾಭಿಯುಳ್ಳ ಆ ಪದ್ಮನಾಭನು ಮೆಲ್ಲನೆ ನೀಡುತ್ತಿರುವ ದರ್ಶನವನ್ನು ಸ್ತ್ರೀಯರೆಲ್ಲರೂ ನೋಡಿ ಆನಂದಿಸಿ.
ಚರಣ ೨:
ಕಾಮಿ ಜನರಿಗೆ ಕಾಮಿತಾರ್ಥವ | ಪ್ರೇಮದಿಂದಲಿ ಕೊಡುತಿಹ |
ಕಾಮನೈಯನ ಚರಣ ಕಮಲವ | ನಂಬಿ ಬದುಕುವ ಬನ್ನಿರೆ ||
ಅರ್ಥ: ತನ್ನನ್ನು ಹಂಬಲಿಸುವ ಭಕ್ತರ ಸಕಲ ಇಷ್ಟಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಪೂರೈಸುವವನು ಇವನು. ಮನ್ಮಥನ ತಂದೆಯಾದ (ಕಾಮನೈಯ) ಆ ಶ್ರೀಹರಿಯ ಪಾದಕಮಲಗಳನ್ನೇ ನಂಬಿ, ಜೀವನವನ್ನು ಸಾರ್ಥಕಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬನ್ನಿ.
ಚರಣ ೩:
ಅಂಗರಾಗ ಶ್ರೀರಂಗ ಮಂಗಳ | ಸಿಂಗರದಿ ತಾ ನಿಂತಿಹ |
ಮಂಗಳಾಂಗನ ಮಂಗಳಾರತಿ | ಎಲ್ಲ ಹೆಂಗಳು ನೋಡಿರೆ ||
ಅರ್ಥ: ಮೈಗೆ ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯಗಳನ್ನು ಲೇಪಿಸಿಕೊಂಡು, ಮಂಗಳಕರವಾದ ಅಲಂಕಾರಗಳಿಂದ (ಸಿಂಗರ) ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿರುವ ಶ್ರೀರಂಗನು ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ. ಅಂತಹ ಮಂಗಳಕರ ಮೂರ್ತಿಗೆ ಬೆಳಗುತ್ತಿರುವ ಮಂಗಳಾರತಿಯನ್ನು ಎಲ್ಲರೂ ಕಂಡು ಪುನೀತರಾಗಿ.
ಚರಣ ೪:
ಒಂದು ಕೈಯಲಿ ಗಂಧಪುಷ್ಪ ಮ- | ತ್ತೊಂದು ಕೈಯಲಿ ರಂಗನು |
ಮಂದಹಾಸದಿ ಇಂದುಮುಖಿಯರಿ- | ಗ್ಹೊಂದಿಸುವನತಿ ಚಂದದಿ ||
ಅರ್ಥ: ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಒಂದು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಗಂಧ ಮತ್ತು ಹೂವುಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಮತ್ತೊಂದು ಕೈಯಿಂದ ಚಂದ್ರನಂತಹ ಮುಖವುಳ್ಳ (ಇಂದುಮುಖಿ) ಗೋಪಿಕೆಯರಿಗೆ ಮಂದಹಾಸದೊಂದಿಗೆ ವಂದಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಅಥವಾ ಸ್ವಾಗತಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಈ ದೃಶ್ಯವು ಅತ್ಯಂತ ನಯನಮನೋಹರವಾಗಿದೆ.
ಚರಣ ೫:
ಶುಕ್ರವಾರದಿ ಪೂಜೆಗೊಂಬುವ | ಚಕ್ರಧರ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು |
ನಕ್ರಹರ ತ್ರಿವಿಕ್ರಮನು ಮನ- | ವಾಕ್ರಮಿಸಿ ಸುಖ ಕೊಡುತಿಹ ||
ಅರ್ಥ: ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಶುಕ್ರವಾರದ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಆನಂದದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಚಕ್ರಧಾರಿ ಕೃಷ್ಣನು, ಹಿಂದೆ ಗಜೇಂದ್ರನನ್ನು ಮೊಸಳೆಯಿಂದ (ನಕ್ರಹರ) ರಕ್ಷಿಸಿದವನು. ಅಂತಹ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ತ್ರಿವಿಕ್ರಮನು ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನ್ನು ತುಂಬಿಕೊಂಡು ನಮಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಸುಖವನ್ನು ಕರುಣಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
ಈ ಕೃತಿಯು ಭಕ್ತರಿಗೆ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನ ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ಮಹಿಮೆಯ ಅರಿವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.
***
This devotional song composed by Shri Vyasarajaru (though also found in the repertoire of Helavanakatte Giriyamma) describes the divine beauty and playful acts of Lord Krishna as he stands amidst the sacred Tulsi plants.
Summary
The song is an invitation to devotees, especially the Gopis, to come and witness the enchanting form of Shri Krishna in the Tulsi garden. It portrays him as the "Magician of Hearts" who teases the cowherd women, fulfills the desires of the faithful, and radiates auspiciousness. The lyrics emphasize his role as the protector (the one who saved the elephant from the crocodile) and his presence in the hearts of those who worship him, particularly on Fridays.
Stanza-wise Meaning
Pallavi
Tulasi madhyadi iruva kr̥ṣṇana | baḷasi nōḍuva bannire ||
Meaning: Come, everyone, to see Lord Krishna who is standing in the middle of the Tulsi plants. Let us circumambulate (Baḷasi) him with devotion and feast our eyes on his divine form.
Stanza 1
Golla satiyara galla piḍidu | ella naṭaneya tōruva |
Phulla nābhanamella mellane | ella heṅgaḷu nōḍire ||
Meaning: Look at him, the one who playfully holds the cheeks (Galla) of the cowherd women and performs various divine acts (Nataneya). O women, look closely and slowly at the one with the lotus-like navel (Padmanabha) as he reveals his beauty to you.
Stanza 2
Kāmi janarige kāmitārthava | prēmadindali koḍutiha |
Kāmanaiyana charaṇa kamalavana- | mbi badukuva bannire ||
Meaning: He is the one who lovingly fulfills all the righteous desires (Kāmitārtha) of those who long for him. Come, let us lead a meaningful life by surrendering to the lotus feet of the father of Manmatha (Kāmanaiya).
Stanza 3
Aṅgarāga śrīraṅga maṅgaḷa | siṅgaradi tā nintiha |
Maṅgaḷāṅgana maṅgaḷārati | ella heṅgaḷu nōḍire ||
Meaning: Look at Shri Ranga, standing there adorned with fragrant pastes (Angaraga) and auspicious ornaments. Observe the "Mangalarati" (waving of the sacred lamp) being performed for this Lord of auspiciousness.
Stanza 4
Ondu kaiyali gandhapuṣpa ma- | ttondu kaiyali raṅganu |
Mandahasadi indumukhiyari- | ghondisuvanati chandadi ||
Meaning: With sandalwood paste and flowers in one hand, Ranga uses his other hand to greet or welcome the moon-faced (Indumukhi) Gopis with a gentle smile. The sight is incredibly beautiful (Ati chanda).
Stanza 5
Śukravāradi pūjegombuva | chakradhara śrīkr̥ṣṇanu |
Nakrahaṟa trivikramanu mana- | vākramisi sukha koḍutiha ||
Meaning: Lord Krishna, the bearer of the Discus (Chakradhara), who specially accepts worship on Fridays, is the same hero who saved the elephant by killing the crocodile (Nakra-hara). As the mighty Trivikrama, he occupies our minds and grants us eternal happiness.
***
Tulasi madhyadi iruva krushnana |
Balasi noduva bannire || pa||
Golla satiyara galla pididu |
Ella nataneya toruva |
Pullanabana mella mellage |
Ella hengalu nodire || 1 ||
Kami janarige kamitarthava |
Premadindali kodutiha |
Kamanayyana carana kamalava |
Nambi badukuva bannire || 2 ||
Angaraga sriranga mangala |
Singaradi ta nintiha |
Mangalangana mangalarati | ella |
Hengalu nodire || 3 ||
Ondu kaiyalli gandha pushpa | ma |
Ttondu kaiyali ranganu |
Mandahasadi indumukiyarige |
Hondisuvanati chandadi || 4 ||
Sukravaradi pujegombuva |
Cakradhara srikrushnanu |
Nakrahara trivikramanu | mana |
Vakramisi suka kodutiha ||
***
No comments:
Post a Comment