ankita ವಿಠಲೇಶ
ಮುನೀಂದ್ರಾ ನೋಡಿ ನಲಿದಾಡಿದೆ
ತನುವ ನೀಡಾಡಿ ಮನದಿ ಕೊಂಡಾಡಿ ನೋಡಿ ಪ
ಗುರುರಾಘವೇಂದ್ರಾ ಸುರಮುನಿಚಂದ್ರ
ಕರುಣಕಟಾಕ್ಷದ ಕಾಂತಿಕೋಮಲಾ
ದುರಿತವಿನಾಶಕ ದಿನಕರತೇಜಾ
ಪರಮಪಾವನ ಸಿರಿಗರೆವಮುಖಾಂಬುಜ ನೋಡಿ 1
ಯತಿವರದೇಂದ್ರಾ ಪೃಥಿವಿಸುರೇಂದ್ರಾ
ಹಿತದ ಹಸನ್ಮುಖಜ್ಯೋತಿ ಚಂದಿರಾ
ಪ್ರತಿಭೆಪ್ರಕಾಶದಿ ಕ್ಷಿತಿಗೆ ಶುಭೋದಯ
ನತಜನವಾಂಛಿತ ಪತಿಕರಿಸುವ ಪ್ರಭೆ ನೋಡಿ 2
ರಾಜರಾಜೇಂದ್ರ ರಾಜ್ಯಮಣೀಂದ್ರ
ತೇಜತಪೋಮಯ ಶಾಂತಿಸಾಗರ
ನೈಜದಿ ಶ್ರೀ ವಿಠಲೇಶ ಸುಸನ್ನಿಧಿ
ಯೋಜಿಸಿದೋರ್ವ ಮಹಾತ್ಮ ಪ್ರಸನ್ಮುಖ ನೋಡಿ 3
***
Pallavi
Munīndrā nōḍi nalidāḍide tanuva nīḍāḍi manadi koṇḍāḍi nōḍi ||
Charaṇa 1
Gururāghavēndrā suramunicandra karuṇakaṭākṣada kāntikōmalā |
duritavināśaka dinakaratējā paramapāvana sirigarevamukhāmbuja nōḍi ||
Charaṇa 2
Yativaradēndrā pr̥thivisurēndrā hitada hasanmukhajyōti candirā |
pratibhe prakāśadi kṣitige śubhōdaya natajanavāñchita patikarisuva prabhe nōḍi ||
Charaṇa 3
Rājarājēndrā rājyamaṇīndrā tējatapōmaya śāntisāgara |
naijadi śrī viṭhalēśa susannidhi yōjisidōrva mahātma prasanmukha nōḍi ||
***
Pronunciation Guide
Long Vowels: Vowels with macrons (ā, ē, ī, ō, ū) are long (hold for two beats).
Retroflexes: For ḷ, ṇ, ḍ, ṭ, curl the tongue back to the roof of the mouth (e.g., nōḍi, koṇḍāḍi).
Aspiration: Add a soft breath for bh, dh, th (e.g., śubhōdaya, pratibhe).
Special 'ś' and 'ṣ': Use a soft "sh" for ś (as in śānti) and a sharper "sh" for ṣ (as in kaṭākṣada).
***
ಶ್ರೀ ವಿಠಲೇಶ ದಾಸರ (೧೯೦೮-೧೯೮೨) ಈ ಕೃತಿಯು ಮಂತ್ರಾಲಯದ ಶ್ರೀ ರಾಘವೇಂದ್ರ ಸ್ವಾಮಿಗಳ ದಿವ್ಯ ಸನ್ನಿಧಿಯನ್ನು ಕಂಡಾಗ ಉಂಟಾಗುವ ಆನಂದವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಭಕ್ತಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಾರಾಂಶ (Summary)
ಈ ಹಾಡಿನಲ್ಲಿ ದಾಸರು ಗುರು ರಾಘವೇಂದ್ರರನ್ನು ಕಂಡಾಗ ತಮ್ಮ ತನು-ಮನಗಳು ಹೇಗೆ ಪುಳಕಿತಗೊಂಡವು ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರಾಯರನ್ನು "ಮುನೀಂದ್ರ", "ಯತಿವರೇಂದ್ರ" ಮತ್ತು "ತಪೋಮಯ ಶಾಂತಿಸಾಗರ" ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾ, ಅವರ ಮುಖದ ಕಾಂತಿ, ಸೂರ್ಯನಂತಹ ತೇಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ಭಕ್ತರ ಇಷ್ಟಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸುವ ಅವರ ಕರುಣೆಯನ್ನು ದಾಸರು ಕೊಂಡಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಶ್ರೀ ವಿಠಲೇಶನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ರಾಯರ ಪ್ರಸನ್ನ ಮುಖವನ್ನು ನೋಡಿ ಧನ್ಯನಾದೆ ಎಂದು ಅವರು ಸಾರಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾವಾರ್ಥ (Paragraph-wise Meaning)
ಪಲ್ಲವಿ:
ಮುನೀಂದ್ರಾ ನೋಡಿ ನಲಿದಾಡಿದೆ
ತನುವ ನೀಡಾಡಿ ಮನದಿ ಕೊಂಡಾಡಿ ನೋಡಿ ||
ಅರ್ಥ: ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ ರಾಘವೇಂದ್ರರನ್ನು ಕಂಡು ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಆನಂದದಿಂದ ನಲಿದಾಡುತ್ತಿದೆ. ಅವರನ್ನು ಕೊಂಡಾಡುತ್ತಾ, ಅವರಿಗೆ ಶರಣಾಗುತ್ತಾ (ತನುವ ನೀಡಾಡಿ) ಆ ದಿವ್ಯ ರೂಪವನ್ನು ಕಂಡು ನಾನು ಧನ್ಯನಾಗಿದ್ದೇನೆ.
ಚರಣ ೧:
ಗುರುರಾಘವೇಂದ್ರಾ ಸುರಮುನಿಚಂದ್ರ ಕರುಣಕಟಾಕ್ಷದ ಕಾಂತಿಕೋಮಲಾ |
ದುರಿತವಿನಾಶಕ ದಿನಕರತೇಜಾ ಪರಮಪಾವನ ಸಿರಿಗರೆವ ಮುಖಾಂಬುಜ ನೋಡಿ || 1 ||
ಅರ್ಥ: ದೇವರ್ಷಿಗಳಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಗುರು ರಾಘವೇಂದ್ರರೇ, ನಿಮ್ಮ ಕರುಣಾಪೂರಿತ ನೋಟವು ಅತ್ಯಂತ ಕೋಮಲವಾಗಿದೆ. ಸೂರ್ಯನ ತೇಜಸ್ಸಿನಂತೆ ಪಾಪಗಳನ್ನು (ದುರಿತ) ನಾಶಮಾಡುವ ನಿಮ್ಮ ಪರಮ ಪಾವನವಾದ, ಸದಾ ಐಶ್ವರ್ಯ-ಮಂಗಳಗಳನ್ನು ಸುರಿಸುವ ಕಮಲದಂತಹ ಮುಖವನ್ನು ಕಂಡು ನಾನು ಹರ್ಷಿತನಾಗಿದ್ದೇನೆ.
ಚರಣ ೨:
ಯತಿವರದೇಂದ್ರಾ ಪೃಥಿವಿಸುರೇಂದ್ರಾ ಹಿತದ ಹಸನ್ಮುಖಜ್ಯೋತಿ ಚಂದಿರಾ |
ಪ್ರತಿಭೆ ಪ್ರಕಾಶದಿ ಕ್ಷಿತಿಗೆ ಶುಭೋದಯ ನತಜನವಾಂಛಿತ ಪತಿಕರಿಸುವ ಪ್ರಭೆ ನೋಡಿ || 2 ||
ಅರ್ಥ: ಯತಿಶ್ರೇಷ್ಠರೇ, ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿರುವ ದೇವತೆಗಳಂತೆ (ಪೃಥಿವಿಸುರ) ಪೂಜ್ಯರಾದವರೇ, ನಿಮ್ಮ ಹಸನ್ಮುಖವು ಚಂದ್ರನ ಜ್ಯೋತಿಯಂತೆ ಹಿತ ನೀಡುತ್ತದೆ. ನಿಮ್ಮ ಜ್ಞಾನದ ಪ್ರತಿಭೆಯು ಈ ಭೂಮಿಗೆ (ಕ್ಷಿತಿ) ಹೊಸ ಸೂರ್ಯೋದಯದಂತೆ ಶುಭವನ್ನು ತರುತ್ತದೆ. ಶರಣಾದ ಭಕ್ತರ ಆಸೆಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸುವ ನಿಮ್ಮ ದಿವ್ಯ ಪ್ರಭೆಯನ್ನು ಕಂಡು ನಾನು ಆನಂದಿಸಿದ್ದೇನೆ.
ಚರಣ ೩:
ರಾಜರಾಜೇಂದ್ರ ರಾಜ್ಯಮಣೀಂದ್ರ ತೇಜತಪೋಮಯ ಶಾಂತಿಸಾಗರ |
ನೈಜದಿ ಶ್ರೀ ವಿಠಲೇಶ ಸುಸನ್ನಿಧಿ ಯೋಜಿಸಿದೋರ್ವ ಮಹಾತ್ಮ ಪ್ರಸನ್ಮುಖ ನೋಡಿ || 3 ||
ಅರ್ಥ: ಯತಿರಾಜರಲ್ಲಿ ರಾಜರಂತಿರುವವರೇ, ತಪಸ್ಸಿನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಶಾಂತಿ ಸಮುದ್ರವೇ ನೀವು. ಶ್ರೀ ವಿಠಲೇಶನ ದಿವ್ಯ ಸನ್ನಿಧಿಯನ್ನು ನಮಗೆ ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟ ಅಥವಾ ಅಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಮಹಾತ್ಮರಾದ ನಿಮ್ಮ ಆ ಪ್ರಸನ್ನ ಮುಖವನ್ನು ಕಂಡು ನನ್ನ ಜನ್ಮ ಸಾರ್ಥಕವಾಯಿತು.
***
English Meaning
Summary: This kirtana by Sri Vittalesha Dasa captures the spiritual ecstasy of beholding Guru Raghavendra Swami. The poet describes the Guru as the moon among sages and a sun that destroys sins. He praises the Guru’s smiling face, which radiates peace like an ocean and brings a new dawn of auspiciousness to the earth. The song concludes by celebrating the vision of the Guru in the presence of Lord Vittalesha.
Stanza-wise Meaning:
Pallavi: Seeing the king of sages (Raghavendra), my heart dances with joy. Bowing my body and praising him in my mind, I am overjoyed by his sight.
Stanza 1: O Guru Raghavendra, the moon among divine sages! Your glance is filled with tender compassion. Like the sun, you destroy all sins. I behold your extremely holy, lotus-like face that showers prosperity.
Stanza 2: O best among ascetics, the lord of the earthly gods! Your smiling face is like the soothing light of the moon. Your brilliant intellect brings a new dawn to the world. I marvel at the radiance that fulfills every wish of those who surrender to you.
Stanza 3: You are the king of kings in the spiritual realm, an ocean of peace filled with the power of penance. I have seen the cheerful face of the Great Soul who is always in the true presence of Lord Vittalesha.
***
ರಾಗ: ವಿಶ್ರಕಾಪಿ ತಾಳ: ಕವ್ವಾಲಿ (raga tala may differ in audio)
No comments:
Post a Comment