Wednesday, 4 December 2019

ಕರುಣಿಸಿ ಕೇಳು ಕಂದನ ಮಾತನು purandara vittala KARUNISI KELU KANDANA MAATANU



RESTART MOBILE IF AUDIO IS NOT PLAYING  CLICK-> HOME

or just scroll down for other devaranama 

ಕರುಣಿಸಿ ಕೇಳೊ ಕಂದನ ಮಾತನು ||ಪ||

ಗರುಡವಾಹನನೆ ಗಂಗೆಯ ಪೆತ್ತ ಶ್ರೀ ಹರಿಯೆ ||ಅ||

ಇತ್ತ ಬಾರೆಂಬರಿಲ್ಲ , ಯಾರು ಕೇಳುವರಿಲ್ಲ
ಹತ್ತಿರ ಕುಳ್ಳಿರಿಸಿ ಆದರಿಪರಿಲ್ಲ
ತತ್ತರಗೊಳುತೇನೆ ತಾವರೆಲೆನೀರಂತೆ
ಚಿತ್ತ ಭ್ರಮಿಸಿ ಕಣ್ಣು ಕತ್ತಲಾಯಿತು ಹರಿಯೆ ||

ಇಂದುಂಬಶನವಿಲ್ಲ , ಇರವ ಕೇಳುವರಿಲ್ಲ
ಒಂದು ಸುತ್ತಿಗೆ ತುಂಡು ಅರಿವೆ ಇಲ್ಲ
ಬೆಂದೊಡಲಿಗೆ ಒಬ್ಬರಯ್ಯೊ ಎಂಬುವರಿಲ್ಲ
ಬಿಂದುಮಾತ್ರದಿ ಸುಖವ ನಾ ಕಾಣೆ ಹರಿಯೆ ||

ಎಲ್ಲಿದ್ದರೆನಗೊಂದು ನೆಲೆಯಿಲ್ಲ ಶ್ರೀಹರಿ
ಅಲ್ಲವ ತಿಂದಿಲಿಯಂತೆ ಬಲಲುವೆನೆ
ಫುಲ್ಲಲೋಚನ ಪೂರ್ಣದಯದಿ ಸಲಹೊ ಎನ್ನ
ಸಲ್ಲದ ನಾಣ್ಯವ ಮಾಡಿಬಿಡುವರೆ ಹರಿಯೆ ||

ನಖಕೇಶಪರಿಯಂತ ನಾನಾಭವದಿ ನೊಂದೆ
ಸುಖವ ಕಾಣೆನು ಬಿಂದುಮಾತ್ರದಲಿ
ಮುಖವರಿಯದ ರಾಜ್ಯದೊಳಗೆ ಎನ್ನನು ಬಿಟ್ಟು
ಬಕನಂತೆ ಮಾಳ್ಪುದುಚಿತವೆ ಶ್ರೀಹರಿಯೆ ||

ಇಷ್ಟು ದಿವಸ ನಿನ್ನ ನೆನೆಯದ ಕಾರಣ
ಕಷ್ಟಪಟ್ಟೆನು ಸ್ವಾಮಿ ಕಾಯೊ ಎನ್ನ
ಮುಟ್ಟಿ ಭಜಿಸಲಿಲ್ಲ ಮುರವೈರಿ ನೀ ದಯ-
ವಿಟ್ಟು ಸಲಹೊ ಶ್ರೀಪುರಂದರವಿಠಲ ||
***

Pallavi
Karuṇisi kēḷo kandana mātana ||

Anupallavi
Garuḍavāhanane gaṅgeya petta śrī hariye ||

Charaṇa 1
Itta bārembarilla, yāru kēḷuvarilla
Hattira kuḷḷirisi ādariparilla
Tattaragoḷutēne tāvarelenīrante
Chitta bhramisi kaṇṇu kattalāyitu hariye ||

Charaṇa 2
Indumbaśanavilla, irava kēḷuvarilla
Ondu suttige tuṇḍu arive illa
Bendoḍalige obbarayyo embuvarilla
Bindumātradi sukhava nā kāṇe hariye ||

Charaṇa 3
Ellidderenagondu neleyilla śrīhari
Allava tindiliyante balaluvene
Phullalōchana pūrṇadayadi salaho enna
Sallada nāṇyava māḍibiḍuvare hariye ||

Charaṇa 4
Nakhakēśapariyanta nānābhavadi nonde
Sukhava kāṇenu bindumātradali
Mukhavariyada rājyadoḷage ennanu biṭṭu
Bakanante māḷpuduchitave śrīhariye ||

Charaṇa 5
Iṣṭu divasa ninna neneyada kāraṇa
Kaṣṭapaṭṭēnu svāmi kāyo enna
Muṭṭi bhajisalilla muravairi nī daya -
Viṭṭu salaho śrīpurandaraviṭhala ||
***

Pronunciation Guide:
ā / ē / ī / ō: Long vowels (hold the sound longer).

ḍ / ḷ / ṇ: Retroflex sounds (tongue touches the roof of the mouth).

ś / ṣ: Different 'Sh' sounds.

Ph: Pronounced as an aspirated 'P' (like in 'up-hill'), though often simplified to 'F' in modern singing.

Th: Pronounced as a soft 'T' (like in 'Thai' or 'Thara').
***

ಪುರಂದರದಾಸರ ಈ ಕೀರ್ತನೆಯು ಒಬ್ಬ ಭಕ್ತನ ಅತ್ಯಂತ ದೈನ್ಯ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಭಗವಂತನ ಮೇಲಿರುವ ಅಚಲವಾದ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಬಡತನದ ಗೋಳಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಸಂಸಾರದ ಸುಳಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿ ದಿಕ್ಕುಗಾಣದ ಜೀವದ ಮೊರೆಯಾಗಿದೆ.

ಸಾರಾಂಶ (Summary)
ಈ ಕೀರ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ದಾಸರು ತಮಗೊದಗಿರುವ ಅಸಹಾಯಕತೆಯನ್ನು ಹರಿಯ ಮುಂದೆ ತೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. "ನನ್ನನ್ನು ಆದರಿಸುವವರಿಲ್ಲ, ಹಸಿವಿಗೆ ಅನ್ನವಿಲ್ಲ, ಮೈಗೆ ಬಟ್ಟೆಯಿಲ್ಲ; ಸಂಸಾರದ ತತ್ತರದಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣು ಕತ್ತಲೆ ಕವಿಯುತ್ತಿದೆ" ಎಂದು ಅಳುತ್ತಾ, "ಇಷ್ಟು ದಿವಸ ನಿನ್ನನ್ನು ಮರೆತಿದ್ದೇ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಕಷ್ಟಗಳಿಗೆ ಕಾರಣ" ಎಂಬ ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪದೊಂದಿಗೆ ಶ್ರೀ ಹರಿಯ ಪಾದಕ್ಕೆ ಶರಣಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರತಿ ಪದ್ಯದ ಅರ್ಥ (Verse-wise Meaning)
ಪಲ್ಲವಿ ಹಾಗೂ ಅನುಪಲ್ಲವಿ:

ಕರುಣಿಸಿ ಕೇಳೊ ಕಂದನ ಮಾತನು | ಗರುಡವಾಹನನೆ ಗಂಗೆಯ ಪೆತ್ತ ಶ್ರೀ ಹರಿಯೆ ||
ಅರ್ಥ: ಗರುಡನನ್ನು ವಾಹನವಾಗುಳ್ಳವನೇ, ಪವಿತ್ರ ಗಂಗೆಯನ್ನು ಹೆತ್ತವನೇ (ಪಾದದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಸಿದವನೇ) ಶ್ರೀ ಹರಿಯೇ, ನಿನ್ನ ಈ ಮಗನ ಕಳಕಳಿಯ ಮಾತನ್ನು ದಯವಿಟ್ಟು ಕೇಳು.

ಚರಣ ೧:

ಇತ್ತ ಬಾರೆಂಬರಿಲ್ಲ , ಯಾರು ಕೇಳುವರಿಲ್ಲ | ಹತ್ತಿರ ಕುಳ್ಳಿರಿಸಿ ಆದರಿಪರಿಲ್ಲ |
ತತ್ತರಗೊಳುತೇನೆ ತಾವರೆಲೆನೀರಂತೆ | ಚಿತ್ತ ಭ್ರಮಿಸಿ ಕಣ್ಣು ಕತ್ತಲಾಯಿತು ಹರಿಯೆ ||
ಅರ್ಥ: ಹರಿಯೇ, ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನನ್ನನ್ನು "ಇತ್ತ ಬಾ" ಎಂದು ಕರೆಯುವವರಿಲ್ಲ, ನನ್ನ ನೋವನ್ನು ಕೇಳುವವರಿಲ್ಲ. ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಹತ್ತಿರ ಕುಳ್ಳಿರಿಸಿ ಆದರಿಸುವವರು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ. ತಾವರೆ ಎಲೆಯ ಮೇಲಿನ ನೀರಿನ ಹನಿಯಂತೆ ನನ್ನ ಬದುಕು ಅಸ್ಥಿರವಾಗಿ ತತ್ತರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ಗೊಂದಲದಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ಭ್ರಮಿತಗೊಂಡು ಭವಿಷ್ಯವೇ ಕತ್ತಲೆಯಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ.

ಚರಣ ೨:

ಇಂದುಂಬಶನವಿಲ್ಲ , ಇರವ ಕೇಳುವರಿಲ್ಲ | ಒಂದು ಸುತ್ತಿಗೆ ತುಂಡು ಅರಿವೆ ಇಲ್ಲ |
ಬೆಂದೊಡಲಿಗೆ ಒಬ್ಬರಯ್ಯೊ ಎಂಬುವರಿಲ್ಲ | ಬಿಂದುಮಾತ್ರದಿ ಸುಖವ ನಾ ಕಾಣೆ ಹರಿಯೆ ||
ಅರ್ಥ: ಇವತ್ತು ತಿನ್ನಲು ಅನ್ನವಿಲ್ಲ, ನಾನು ಎಲ್ಲಿದ್ದೇನೆ ಹೇಗೆದ್ದೇನೆ ಎಂದು ವಿಚಾರಿಸುವವರಿಲ್ಲ. ಮೈ ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಒಂದು ತುಂಡು ಬಟ್ಟೆಯೂ ಗತಿಯಿಲ್ಲದಂತಾಗಿದೆ. ಹಸಿವಿನಿಂದ ಬೇಯುತ್ತಿರುವ ಈ ಹೊಟ್ಟೆಯನ್ನು ನೋಡಿ "ಅಯ್ಯೋ" ಎನ್ನುವ ಕರುಣಾಳುಗಳಿಲ್ಲ. ನನ್ನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪ (ಬಿಂದುಮಾತ್ರ) ಸುಖವನ್ನೂ ನಾನು ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ ಹರಿಯೇ.

ಚರಣ ೩:

ಎಲ್ಲಿದ್ದರೆನಗೊಂದು ನೆಲೆಯಿಲ್ಲ ಶ್ರೀಹರಿ | ಅಲ್ಲವ ತಿಂದಿಲಿಯಂತೆ ಬಲಲುವೆನೆ |
ಫುಲ್ಲಲೋಚನ ಪೂರ್ಣದಯದಿ ಸಲಹೊ ಎನ್ನ | ಸಲ್ಲದ ನಾಣ್ಯವ ಮಾಡಿಬಿಡುವರೆ ಹರಿಯೆ ||
ಅರ್ಥ: ನಾನು ಎಲ್ಲೇ ಹೋದರೂ ನನಗೊಂದು ನೆಲೆ ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ. ವಿಷವನ್ನು ತಿಂದ ಇಲಿಯಂತೆ ನಾನು ಒದ್ದಾಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ (ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದೇನೆ). ಕಮಲದಂತಹ ಕಣ್ಣುಳ್ಳವನೇ, ಸಂಪೂರ್ಣ ದಯೆಯಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಕಾಪಾಡು. ಚಲಾವಣೆಯಲ್ಲಿಲ್ಲದ 'ಖೋಟಾ ನಾಣ್ಯ'ದಂತೆ ನನ್ನನ್ನು ಕೈಬಿಡುವುದು ನಿನಗೆ ಸರಿಯೇ?

ಚರಣ ೪:

ನಖಕೇಶಪರಿಯಂತ ನಾನಾಭವದಿ ನೊಂದೆ | ಸುಖವ ಕಾಣೆನು ಬಿಂದುಮಾತ್ರದಲಿ |
ಮುಖವರಿಯದ ರಾಜ್ಯದೊಳಗೆ ಎನ್ನನು ಬಿಟ್ಟು | ಬಕನಂತೆ ಮಾಳ್ಪುದುಚಿತವೆ ಶ್ರೀಹರಿಯೆ ||
ಅರ್ಥ: ಕಾಲಿನ ಉಗುರಿನಿಂದ ತಲೆಯ ಕೂದಲಿನವರೆಗೆ (ದೇಹದಾದ್ಯಂತ) ನಾನು ನಾನಾ ರೀತಿಯ ಸಂಕಟಗಳಿಂದ ನೊಂದಿದ್ದೇನೆ. ಅಪರಿಚಿತರ ನಡುವೆ, ಯಾರೂ ಗುರುತಿಸದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ನನ್ನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಬಕಪಕ್ಷಿಯಂತೆ ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಕಾಯುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು ನಿನಗೆ ಉಚಿತವೇ ಹರಿಯೇ?

ಚರಣ ೫:

ಇಷ್ಟು ದಿವಸ ನಿನ್ನ ನೆನೆಯದ ಕಾರಣ | ಕಷ್ಟಪಟ್ಟೆನು ಸ್ವಾಮಿ ಕಾಯೊ ಎನ್ನ |
ಮುಟ್ಟಿ ಭಜಿಸಲಿಲ್ಲ ಮುರವೈರಿ ನೀ ದಯವಿಟ್ಟು ಸಲಹೊ ಶ್ರೀಪುರಂದರವಿಠಲ ||
ಅರ್ಥ: ಸ್ವಾಮಿ, ಇಷ್ಟು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಲಿಲ್ಲ, ಆ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ನಾನು ಇಷ್ಟೊಂದು ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ನಿನ್ನನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಭಜಿಸುವ ಬುದ್ಧಿ ನನಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಮುರಾಸುರನ ವೈರಿಯಾದ ಪುರಂದರವಿಠಲನೇ, ಈಗಲಾದರೂ ದಯವಿಟ್ಟು ನನ್ನನ್ನು ಕಾಪಾಡು.

ವಿಶೇಷ ಟಿಪ್ಪಣಿ: ಈ ಹಾಡು ಮನುಷ್ಯನು ಕಷ್ಟಕಾಲದಲ್ಲಿ ದೇವರಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಾಗುವ ಸಹಜ ಗುಣವನ್ನು ಮತ್ತು ದೇವರಿಲ್ಲದ ಜೀವನ ಎಷ್ಟು ಶೂನ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
***

This poignant composition by Purandara Dasa is a raw and emotional expression of a soul in distress. It depicts a state of total social and material isolation, where the poet realizes that his past neglect of the Divine is the root of his current misery.

Summary
The song is a "cry for help" from a devotee who feels completely abandoned by the world. He describes a life of extreme poverty—lacking food, shelter, and even a kind word from a stranger. He compares his unstable life to a drop of water on a lotus leaf. Ultimately, he confesses that his suffering stems from forgetting God, and he begs Purandara Vithala for mercy, asking the Lord not to treat him like a "useless coin."

Verse-wise Meaning
Pallavi & Anupallavi:

Karunisi kelo kandana maatana | Garudavaahanane gangeya petta shri hariye ||
Meaning: O Lord Hari, who rides the mighty Garuda and from whose feet the holy Ganga was born, please listen to the words of this child with compassion.

Verse 1:

Itta barembarilla, yaaru keluvarilla | Hattira kullirisi adariparilla |
Tattaragolutene taavarelenirante | Chitta bhramisi kannu kattalayitu hariye ||
Meaning: There is no one to call me toward them, and no one to listen to my woes. No one invites me to sit beside them or treats me with respect. I am trembling and unstable like a drop of water on a lotus leaf; my mind is clouded, and my vision has turned pitch black with despair.

Verse 2:

Indumbashanavilla, irava keluvarilla | Ondu suttige tundu arive illa |
Bendodalige obbarayyo embuvarilla | Bindumaatradi sukhava na kaane hariye ||
Meaning: I have no food to eat today, and no one asks of my well-being. I do not even have a decent piece of cloth to cover myself. No one says "alas" in sympathy for my starving body. I cannot find even a drop of happiness in this life, O Hari.

Verse 3:

Ellidderenagondu neleyilla shrihari | Allava tindiliyante balaluvene |
Phullalochana poornadayadi salaho enna | Sallada naanyava maadibiduvare hariye ||
Meaning: No matter where I go, I find no place to rest. I am struggling like a rat that has consumed poison. O Lotus-eyed Lord, protect me with Your full grace. Is it fair for You to discard me like a counterfeit coin that has no value?

Verse 4:

Nakhakeshapariyanta naanabhavadi nonde | Sukhava kaanenu bindumaatradali |
Mukhavariyada raajyadologe ennanu bittu | Bakanante maalpuduchitave shrihariye ||
Meaning: From my toenails to the hair on my head, I am aching with various worldly pains. I haven't seen a speck of joy. Is it right for You to leave me in a strange land where no one knows my face, waiting lonely and still like a crane (Baka)?

Verse 5:

Ishtu divasa ninna neneyada kaarana | Kashtapattenu swami kaayo enna |
Mutti bhajisalilla muravairi nee dayavittu salaho shri purandaravithala ||
Meaning: My Lord, I realize now that I suffered all these days because I failed to remember You. I did not devote myself to Your worship. O Enemy of the demon Mura, show mercy now and protect me, O Shri Purandara Vithala.
***


pallavi

karuNisi kELo kandana mAtanu

anupallavi

garuDa vAhanane gangeya petta shrI hariye

caraNam 1

itta bArembarilla yAru kELuvarilla hattira kuLLirisi Adariparilla
tattara koLutEne tAvarele nIrante citta bhramasi kaNNu kattalAyitu hariye

caraNam 2

indumbashanavilla irava kELuvarilla ondu suttige tuNDu ariveyilla
pondoDalige obbayyo embuvarilla bindu mAtradi sukhava nA kANe hariye

caraNam 3

elliddarenagondu neleyilla shrI hari allava tindiliyante baLaluvene
pullalOcana pUrNa dayadi salaho enna sallada nANyava mADi biDuvare hariye

caraNam 4

nakha kEsha pariyanta nAnA bhavadi nonde sukhava kANenu bindu mAtradali
mukhavariyada rAjyadoalage ennanu biTTu bakanante mALpudu citave shrI hariye

caraNam 5

iSTu divasa ninna neneyada kAraNa kaSTa paTTenu svAmi kAyo enna
muTTi bhajisilla muravairi nI dayaviTTu salaho purandara viTTala
***

ರಾಗ ಆನಂದಭೈರವಿ ಅಟತಾಳ 

ಕರುಣಿಸಿ ಕೇಳು ಕಂದನ ಮಾತನುಗರುಡವಾಹನಗಂಗಾಜನಕಶ್ರೀಹರಿಯೇ ಪ

ಇತ್ತ ಬಾ ಎಂಬರಿಲ್ಲ ಇರವ ಕೇಳುವರಿಲ್ಲಹತ್ತಿರ ಕುಳ್ಳಿರಿಸಿ ಆದರಿಪರಿಲ್ಲ ||ತತ್ತರ ಪಡುತಿಹೆ ತಾವರೆಲೆಯ ನೀರಂತೆಹತ್ತು ನೂರು ನಾಮವ ಪೊತ್ತ ಶ್ರೀ ಹರಿಯೇ 1

ಇಂದಿಗಶನವಿಲ್ಲ ನಿಂದಿರೆ ನೆರಳಿಲ್ಲಒಂದೆ ಸುತ್ತಿಗೆ ತುಂಡು ಅರಿವೆಯಿಲ್ಲ ||ಬೆಂದೊಡಲಿಗೆ ಒಬ್ಬರಯ್ಯೋ ಎಂಬುವರಿಲ್ಲಬಿಂದು ಮಾತ್ರದ ಸುಖಕಾಣಿನಾ ಹರಿಯೇ2

ಎಲ್ಲಿದ್ದರೆನಗೊಂದು ನೆಲೆಯಿಲ್ಲ ಶ್ರೀಹರಿಅಲ್ಲ ತಿಂದಿಲಿಯಂತೆ ಬಳಲುವೆನೊ ||ಘುಲ್ಲಲೋಚನ ಪೂರ್ಣ ದಯದಿ ಸಲಹೊ ಎನ್ನಸಲ್ಲದ ನಾಣ್ಯವ ಮಾಡುವರೆ ಹರಿಯೇ 3

ನಖಶಿಖ ಪರ್ಯಂತ ನಾನಾ ಹಿಂಸೆಯ ಪಟ್ಟೆಸುಖವೆಂಬುದನು ಕಾಣೆ ಸ್ವಪ್ನದಲುಮುಖವರಿಯದ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆನ್ನನು ಎಳತಂದುಕಕಮಕ ಮಾಡುವುದುಚಿತವೆ ಹರಿಯೇ 4

ಇಷ್ಟುದಿವಸ ನಿನ್ನನೆನೆಯದ ಕಾರಣಕಷ್ಟ ಪಟ್ಟೆನು ಸ್ವಾಮಿ ಕಾಯೊ ಎನ್ನ ||ಮುಟ್ಟಿ ಭಜಿಸಲಿಲ್ಲ ಮುರವೈರಿ ನೀ ದಯವಿಟ್ಟು ಸಲಹೊ ಶ್ರೀಪುರಂದರವಿಠಲ5
******

No comments:

Post a Comment