CLICK-> INDEX ದೇವರನಾಮ ಕೇಳಿ ಕಲಿಯಲು ಲಿಂಕ್ LINKS TO LEARN DEVARANAMA
or just scroll down for other devaranama
ತೇರನೇರಿ ಮೆರೆದು ಬರುವ ಭೂಸುರವಂದ್ಯ ಯಾರಕ್ಕ ಕ|
ಗುರು ರಾಘವೇಂದ್ರರೆಂತೆಂಬೋ ಯತಿ ಕುಲ ತಿಲಕ ಕೇಳ್ತಾಂಗಿ ||ಪ||
ಚಂದದಿ ಕುಂದನ ಮುಕುಟವ ಧರಿಸಿದ ಸುಂದರನೀತ ಯಾರಕ್ಕ|
ತಂದೆಯ ಆಘಹರಿದು ನರಹರಿಯ ತೋರಿದ ಪ್ರಹ್ಲಾದರಾಯ ಕೇಳ್ತಾಂಗಿ ||1||
ವಿಪ್ರರು ದಾಸರು ಯತಿತತಿಗಳ ಕೂಡಿ ಬರುತಿಹ ನೀತ ಯಾರಕ್ಕ|
ಕಪ್ಪು ಕೃಷ್ಣನ ಒಪ್ಪಿಸಿ ಕುಣಿಸಿದ ವ್ಯಾಸರಾಯ ಕೇಳ್ತಾಂಗಿ ||2||
ವರಹಜ ನದಿಯ ತೀರದಿ ಇದ್ದು ಭಕುತರ ಪೊರೆವವ ಯಾರಕ್ಕ|
ಹರುಷದಿ ಆನಂದ ವಿಠಲನ ಸಾರಿದ ಪರಿಮಳ ರಾಯ ಕೇಳ್ತಾಂಗಿ ||3
***
ಗುರು ರಾಘವೇಂದ್ರರೆಂತೆಂಬೋ ಯತಿ ಕುಲ ತಿಲಕ ಕೇಳ್ತಾಂಗಿ ||ಪ||
ಚಂದದಿ ಕುಂದನ ಮುಕುಟವ ಧರಿಸಿದ ಸುಂದರನೀತ ಯಾರಕ್ಕ|
ತಂದೆಯ ಆಘಹರಿದು ನರಹರಿಯ ತೋರಿದ ಪ್ರಹ್ಲಾದರಾಯ ಕೇಳ್ತಾಂಗಿ ||1||
ವಿಪ್ರರು ದಾಸರು ಯತಿತತಿಗಳ ಕೂಡಿ ಬರುತಿಹ ನೀತ ಯಾರಕ್ಕ|
ಕಪ್ಪು ಕೃಷ್ಣನ ಒಪ್ಪಿಸಿ ಕುಣಿಸಿದ ವ್ಯಾಸರಾಯ ಕೇಳ್ತಾಂಗಿ ||2||
ವರಹಜ ನದಿಯ ತೀರದಿ ಇದ್ದು ಭಕುತರ ಪೊರೆವವ ಯಾರಕ್ಕ|
ಹರುಷದಿ ಆನಂದ ವಿಠಲನ ಸಾರಿದ ಪರಿಮಳ ರಾಯ ಕೇಳ್ತಾಂಗಿ ||3
***
Pallavi
Tēranēri meredu baruva bhūsuravandya yārakka |
Guru rāghavēndrarentēmbō yati kula tilaka kēḷtāṅgi ||
Stanza 1
Candadi kundaṇa mukuṭava dharisida sundaranīta yārakka |
Tandeya aghaharidu narahariya tōrida prahlādarāya kēḷtāṅgi ||
Stanza 2
Vipraru dāsaru yatitatigaḷa kūḍi barutiha nīta yārakka |
Kappu kr̥ṣṇana oppisi kuṇisida vyāsarāya kēḷtāṅgi ||
Stanza 3
Varahaja nadiya tīradi iddu bhakutara porevava yārakka |
Haruṣadi ānanda viṭhalana sārida parimala rāya kēḷtāṅgi ||
***
Key Pronunciation & Vocabulary Notes
Bhūsuravandya: Bhū-su-ra-van-dya. Literally "worshipped by the gods of the earth" (learned scholars/Brahmins).
Kēḷtāṅgi: Kēḷ-tāṅ-gi. A combination of Kēḷu (listen) + Taṅgi (younger sister). It sets the conversational tone of the song.
Kundaṇa: Refers to pure, refined gold.
Aghaharidu: Agha (sin) + Haridu (destroyed/removed). Referring to Prahlada saving his lineage despite his father's sins.
Varahaja: A poetic name for the Tungabhadra River.
Parimala Rāya: A famous title for Sri Raghavendra Swamy, derived from his masterful commentary Sudarshana Parimala on the Anuvyakhyana.
***
A Note on the Author
Ananda Vittala (Kulkarni Rama Rao) was a prolific composer who lived between 1869 and 1918. His ankita (pen name) is Ananda Vittala. This song is a "Kanda Padya" style often sung during Rathotsava (chariot festivals) at Mantralaya or other Raghavendra Swamy Mutt branches.
***
ಶ್ರೀ ಆನಂದ ವಿಠಲರಾದ ಕುಲಕರ್ಣಿ ರಾಮರಾಯರು (೧೮೬೯-೧೯೧೮) ವಿರಚಿಸಿದ ಈ ಕೀರ್ತನೆಯು ಶ್ರೀ ರಾಘವೇಂದ್ರ ಸ್ವಾಮಿಗಳ ಮೂರು ಅವತಾರಗಳನ್ನು (ಪ್ರಹ್ಲಾದ, ವ್ಯಾಸರಾಜ ಮತ್ತು ರಾಘವೇಂದ್ರ) ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸುತ್ತದೆ. ಇಬ್ಬರು ಸಖಿಯರು ಅಥವಾ ಅಕ್ಕ-ತಂಗಿಯರು ಪರಸ್ಪರ ಸಂವಾದ ನಡೆಸುವ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಹಾಡು ಮೂಡಿಬಂದಿದೆ.
ಸಾರಾಂಶ (Summary)
ಈ ಕೀರ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಳು ಸಖಿಯು ರಥವೇರಿ ವೈಭವದಿಂದ ಬರುತ್ತಿರುವ ಮಹಾತ್ಮನನ್ನು ನೋಡಿ "ಈತ ಯಾರಕ್ಕ?" ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬಳು "ಈತನೇ ಯತಿಕುಲ ತಿಲಕರಾದ ಗುರು ರಾಘವೇಂದ್ರರು" ಎಂದು ಉತ್ತರಿಸುತ್ತಾ, ಅವರ ಹಿಂದಿನ ಅವತಾರಗಳಾದ ಪ್ರಹ್ಲಾದ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಸರಾಜರ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತಾಳೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಮಂತ್ರಾಲಯದ ತುಂಗಭದ್ರಾ ತೀರದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿ ಭಕ್ತರನ್ನು ಸಲಹುವ 'ಪರಿಮಳ ರಾಯ' ಈತನೇ ಎಂದು ಗುರುಗಳನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಭಾವಾರ್ಥ (Kannada Meaning)
ಪಲ್ಲವಿ:
ತೇರನೇರಿ ಮೆರೆದು ಬರುವ ಭೂಸುರವಂದ್ಯ ಯಾರಕ್ಕ |
ಗುರು ರಾಘವೇಂದ್ರರೆಂತೆಂಬೋ ಯತಿ ಕುಲ ತಿಲಕ ಕೇಳ್ತಾಂಗಿ ||
ಭಾವಾರ್ಥ: "ಅಕ್ಕಾ ನೋಡು! ರಥದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು ವೈಭವದಿಂದ ಮೆರೆದು ಬರುತ್ತಿರುವ, ಭೂದೇವತೆಗಳಿಂದ (ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ/ಜ್ಞಾನಿಗಳಿಂದ) ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವ ಈ ಮಹಾಪುರುಷ ಯಾರಿರಬಹುದು?" ಎಂದು ತಂಗಿ ಕೇಳುತ್ತಾಳೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಅಕ್ಕನು "ತಂಗಿ ಕೇಳು, ಈತನೇ ಯತಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ (ಯತಿ ಕುಲ ತಿಲಕ) ಶ್ರೀ ರಾಘವೇಂದ್ರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು" ಎಂದು ಉತ್ತರಿಸುತ್ತಾಳೆ.
ಪದ್ಯ ೧:
ಚಂದದಿ ಕುಂದನ ಮುಕುಟವ ಧರಿಸಿದ ಸುಂದರನೀತ ಯಾರಕ್ಕ |
ತಂದೆಯ ಆಘಹರಿದು ನರಹರಿಯ ತೋರಿದ ಪ್ರಹ್ಲಾದರಾಯ ಕೇಳ್ತಾಂಗಿ ||
ಭಾವಾರ್ಥ: "ಚಿನ್ನದ ಕಿರೀಟವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿರುವ ಈತ ಯಾರಕ್ಕ?" ಎಂದು ಕೇಳಿದಾಗ, ಅಕ್ಕನು "ತಂಗಿ ಕೇಳು, ಈತನೇ ಹಿಂದೆ ಪ್ರಹ್ಲಾದನಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿ, ತನ್ನ ತಂದೆಯಾದ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿನ ಪಾಪವನ್ನು (ಆಘ) ಹೋಗಲಾಡಿಸಿ, ಸಾಕ್ಷಾತ್ ನರಸಿಂಹ ದೇವರನ್ನೇ ಕಂಭದಿಂದ ತೋರ್ಪಡಿಸಿದ ಪ್ರಹ್ಲಾದರಾಜ" ಎನ್ನುತ್ತಾಳೆ. (ಶ್ರೀ ರಾಘವೇಂದ್ರರ ಮೊದಲ ಅವತಾರ ಪ್ರಹ್ಲಾದ).
ಪದ್ಯ ೨:
ವಿಪ್ರರು ದಾಸರು ಯತಿತತಿಗಳ ಕೂಡಿ ಬರುತಿಹ ನೀತ ಯಾರಕ್ಕ |
ಕಪ್ಪು ಕೃಷ್ಣನ ಒಪ್ಪಿಸಿ ಕುಣಿಸಿದ ವ್ಯಾಸರಾಯ ಕೇಳ್ತಾಂಗಿ ||
ಭಾವಾರ್ಥ: "ವಿಪ್ರರು, ದಾಸರು ಮತ್ತು ಯತಿಗಳ ಸಮೂಹದೊಂದಿಗೆ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಬರುತ್ತಿರುವ ಈತ ಯಾರಕ್ಕ?" ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ, "ತಂಗಿ ಕೇಳು, ಈತನೇ ಶ್ರೀ ವ್ಯಾಸರಾಜರಾಗಿ ಅವತರಿಸಿದಾಗ ತನ್ನ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಆ ಕಪ್ಪು ಕೃಷ್ಣನನ್ನು (ಉಡುಪಿ ಕೃಷ್ಣ) ಮೆಚ್ಚಿಸಿ, ಆತನ ಮುಂದೆ ಕುಣಿದು ಕೊಂಡಾಡಿದ ಮಹಾತ್ಮ" ಎಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತಾಳೆ. (ಶ್ರೀ ರಾಘವೇಂದ್ರರ ಎರಡನೇ ಅವತಾರ ವ್ಯಾಸರಾಜ).
ಪದ್ಯ ೩:
ವರಹಜ ನದಿಯ ತೀರದಿ ಇದ್ದು ಭಕುತರ ಪೊರೆವವ ಯಾರಕ್ಕ |
ಹರುಷದಿ ಆನಂದ ವಿಠಲನ ಸಾರಿದ ಪರಿಮಳ ರಾಯ ಕೇಳ್ತಾಂಗಿ ||
ಭಾವಾರ್ಥ: "ವರಹಜ ನದಿಯ (ತುಂಗಭದ್ರಾ ನದಿ) ತೀರದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿ ಭಕ್ತರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಿರುವ ಈತ ಯಾರಕ್ಕ?" ಎಂದು ಕೇಳಿದಾಗ, "ತಂಗಿ ಕೇಳು, ಈತನೇ ಸದಾ ಸಂತೋಷದಿಂದ ತನ್ನ ಆರಾಧ್ಯ ದೈವ ಆನಂದ ವಿಠಲನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವ, 'ಪರಿಮಳ' ಎಂಬ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಬರೆದ ಪರಿಮಳಾಚಾರ್ಯರು ಅಥವಾ ಶ್ರೀ ರಾಘವೇಂದ್ರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು" ಎಂದು ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತಾಳೆ.
ಈ ಕೀರ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ರಾಘವೇಂದ್ರ ಸ್ವಾಮಿಗಳ ಪ್ರಹ್ಲಾದ - ವ್ಯಾಸರಾಜ - ರಾಘವೇಂದ್ರ ಎಂಬ ಅವತಾರತ್ರಯಗಳ ಸ್ಮರಣೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರವಾದ ಕೃತಿಯಾಗಿದೆ.
***
This kirtana by Ananda Vittala (Kulkarni Rama Rao) is a beautiful tribute to Sri Raghavendra Swamy, structured as a conversation between two women (sisters or friends). It highlights the three major incarnations of Guru Rayaru: Prahlada, Vyasaraja, and Raghavendra.
Summary
The song follows a "Question and Answer" format. One woman asks, "Who is this great saint riding the chariot in such glory?" The other replies by explaining that he is the crown jewel of the ascetic lineage, Guru Raghavendra. She then traces his lineage through history: the child devotee Prahlada who revealed Lord Narasimha, the great saint Vyasaraja who danced before Lord Krishna, and finally the master of the "Parimala" commentary who protects devotees on the banks of the Tungabhadra river.
Stanza-wise Meaning
Chorus (Pallavi):
Tēranēri meredu baruva bhūsuravandya yārakka |
Guru rāghavēndrarentēmbō yati kula tilaka kēḷtāṅgi ||
Meaning: * Question: "Sister, who is this great personage riding the chariot in such splendor, worshipped by the learned and the wise (Bhusuras)?"
Answer: "Listen, my dear sister, he is the crown jewel among the ascetics (Yati Kula Tilaka), known to the world as Guru Raghavendra."
Stanza 1:
Candadi kundaṇa mukuṭava dharisida sundaranīta yārakka |
Tandeya aghaharidu narahariya tōrida prahlādarāya kēḷtāṅgi ||
Meaning: * Question: "Who is this beautiful saint wearing a lovely golden crown?"
Answer: "Listen, sister, in a previous birth, he was Prince Prahlada. He wiped away the sins (Agha) of his father (Hiranyakashipu) and made Lord Narasimha appear from a pillar."
Stanza 2:
Vipraru dāsaru yatitatigaḷa kūḍi barutiha nīta yārakka |
Kappu kr̥ṣṇana oppisi kuṇisida vyāsarāya kēḷtāṅgi ||
Meaning: * Question: "Who is he, surrounded by a grand procession of priests, devotees (Dasas), and groups of monks?"
Answer: "Listen, sister, he was born as Sri Vyasaraja. He was the one who pleased the 'dark-hued' Krishna (of Udupi) so much with his devotion that he made the Lord dance to his songs."
Stanza 3:
Varahaja nadiya tīradi iddu bhakutara porevava yārakka |
Haruṣadi ānanda viṭhalana sārida parimala rāya kēḷtāṅgi ||
Meaning: * Question: "Who is he, dwelling on the banks of the Varahaja river (Tungabhadra) to protect his devotees?"
Answer: "Listen, sister, he is 'Parimala Raya' (the author of the Parimala commentary). He joyfully chants the name of Lord Ananda Vittala and keeps his devotees under his divine protection."
The poem is unique because it connects the historical and spiritual continuity of Guru Raghavendra’s soul across different ages (Yugas).
***
No comments:
Post a Comment