CLICK-> INDEX ದೇವರನಾಮ ಕೇಳಿ ಕಲಿಯಲು ಲಿಂಕ್ LINKS TO LEARN DEVARANAMA
or just scroll down for other devaranama
ಮುಸುರೆ ತೊಳೆಯಬೇಕು |||ಪ||
ಮುಸುರೆ ತೊಳೆಯಬೇಕು , ಗುಸುಗುಸು ಬಿಡಬೇಕು
ಈಶಪ್ರೇರಣೆಯೆಂಬೊ , ಹಸಿಯ ಹುಲ್ಲನು ಹಾಕಿ ||
ಅಷ್ಟಮದದಿಂದ ಸುಟ್ಟ ಈ ಪಾತ್ರೆಯ
ವಿಷ್ಣು ನಾಮವೆಂಬೊ ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯಲ್ಲಿ ||
ಕಾಮ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಬೆಂದ ಈ ಪಾತ್ರೆಯ
ರಾಮ ಕೃಷ್ಣನೆಂಬೊ ಹೇಮಾ ನದಿಯಲ್ಲಿ ||
ವಿಷವೆಂಬೊ ಪಾತ್ರೆಯ ಮುಸುರೆ ತೊಳದಿಟ್ಟು
ಬಿಸಜಾಕ್ಷ ಪುರಂದರವಿಠಲಗರ್ಪಿಸೋ ನಿತ್ಯ ||
***
Pallavi
Musure toḷeyabēku, ī manasina
Musure toḷeyabēku ||
Anupallavi
Musure toḷeyabēku, gusugusu biḍabēku |
Īśaprēraṇeyembo, hasiya hullanu hāki ||
Stanza 1
Aṣṭamadadinda suṭṭa ī pātreya |
Viṣṇu nāmavembo kṛṣṇā nadiyalli ||
Stanza 2
Kāma krōdhadinda benda ī pātreya |
Rāma kṛṣṇanembo hēmā nadiyalli ||
Stanza 3
Viṣayavembo pātreya musure toḷadiṭṭu |
Bisajākṣa purandaraviṭhalagarpisō nitya ||
***
Key Pronunciation & Vocabulary Notes
Musure: Mu-su-re. The sticky, burnt, or greasy residue left on a cooking vessel after use.
Aṣṭamada: Ash-ta-ma-da. The eight types of ego/pride (lineage, wealth, beauty, youth, scholarship, power, austerity, and success).
Hasiya Hullu: Ha-si-ya Hul-lu. Fresh/green grass, traditionally used in Indian households as a natural abrasive to scrub metal pots.
Bisajākṣa: Bi-sa-jāk-sha. One with eyes like a lotus (another name for Lord Vishnu).
Hēmā Nadi: Hē-mā Na-di. Refers to the Hemavathi River, symbolizing a pure, cooling flow of devotion.
***
ಈ ಕೀರ್ತನೆಯು ಶ್ರೀ ಪುರಂದರದಾಸರ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾದ ರೂಪಕ (Metaphor) ಕಾವ್ಯವಾಗಿದೆ. ದೈನಂದಿನ ಜೀವನದ ಸಾಧಾರಣ ಕೆಲಸವಾದ 'ಪಾತ್ರೆ ತೊಳೆಯುವುದನ್ನು' ಮನಸ್ಸಿನ ಶುದ್ಧೀಕರಣಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿ ದಾಸರು ಇಲ್ಲಿ ಅದ್ಭುತವಾದ ಉಪದೇಶ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
ಸಾರಾಂಶ (Summary)
ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಅಡುಗೆ ಮಾಡಿದ ಪಾತ್ರೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಮುಸುರೆ ತೆಗೆದು ತೊಳೆಯುತ್ತೇವೆಯೋ, ಹಾಗೆಯೇ ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವ ಅಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಕೆಟ್ಟ ಗುಣಗಳನ್ನು ತೊಳೆದು ಶುದ್ಧ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂದು ದಾಸರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಅಹಂಕಾರ ಮತ್ತು ಕಾಮ-ಕ್ರೋಧಗಳಿಂದ ಸುಟ್ಟು ಕರಕಲಾಗಿರುವ ಈ 'ಮನಸ್ಸೆಂಬ ಪಾತ್ರೆ'ಯನ್ನು ಭಗವಂತನ ನಾಮಸ್ಮರಣೆ ಎಂಬ ನದಿಯಲ್ಲಿ ತೊಳೆದು, ನಿರ್ಮಲವಾಗಿ ಆ ಪುರಂದರವಿಠಲನಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದು ಈ ಕೃತಿಯ ಆಶಯ.
ಭಾವಾರ್ಥ (Kannada Meaning)
ಪಲ್ಲವಿ:
ಮುಸುರೆ ತೊಳೆಯಬೇಕು, ಈ ಮನಸಿನ ಮುಸುರೆ ತೊಳೆಯಬೇಕು ||
ಭಾವಾರ್ಥ: ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿರುವ ಎಂಜಲನ್ನು (ಮುಸುರೆ) ಹೇಗೆ ತೊಳೆಯುತ್ತೇವೆಯೋ, ಹಾಗೆಯೇ ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವ ಅಜ್ಞಾನ, ಕೆಟ್ಟ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಮತ್ತು ಲೌಕಿಕ ಆಸೆಗಳೆಂಬ ಕೊಳೆಯನ್ನು ತೊಳೆದು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಅನುಪಲ್ಲವಿ:
ಮುಸುರೆ ತೊಳೆಯಬೇಕು, ಗುಸುಗುಸು ಬಿಡಬೇಕು |
ಈಶಪ್ರೇರಣೆಯೆಂಬೊ, ಹಸಿಯ ಹುಲ್ಲನು ಹಾಕಿ ||
ಭಾವಾರ್ಥ: ಮನಸ್ಸಿನ ಕೊಳೆಯನ್ನು ತೊಳೆಯಬೇಕು ಮತ್ತು ಪರವ್ಯರ್ಥದ ಮಾತುಗಳನ್ನು (ಗುಸುಗುಸು) ಬಿಡಬೇಕು. ಪಾತ್ರೆಯನ್ನು ಉಜ್ಜಲು ಹುಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸುವಂತೆ, ಭಗವಂತನ ಪ್ರೇರಣೆ (ಈಶಪ್ರೇರಣೆ) ಎಂಬ ಹಸಿರು ಹುಲ್ಲನ್ನು ಬಳಸಿ ಮನಸ್ಸಿನ ಮೈಲಿಗೆಯನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸಬೇಕು.
ಪದ್ಯ ೧:
ಅಷ್ಟಮದದಿಂದ ಸುಟ್ಟ ಈ ಪಾತ್ರೆಯ |
ವಿಷ್ಣು ನಾಮವೆಂಬೊ ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯಲ್ಲಿ ||
ಭಾವಾರ್ಥ: ಅಹಂಕಾರದ ಎಂಟು ವಿಧದ ಮದಗಳಿಂದ (ಕುಲ, ವಿದ್ಯೆ, ಧನ ಇತ್ಯಾದಿ) ಈ ಮನಸ್ಸೆಂಬ ಪಾತ್ರೆಯು ಸುಟ್ಟು ಕರಕಲಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ಪಾತ್ರೆಯನ್ನು ಶುದ್ಧ ಮಾಡಲು 'ವಿಷ್ಣು ನಾಮ'ವೆಂಬ ಪವಿತ್ರವಾದ 'ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿ'ಯ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಅದ್ದಿ ತೊಳೆಯಬೇಕು.
ಪದ್ಯ ೨:
ಕಾಮ ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಬೆಂದ ಈ ಪಾತ್ರೆಯ |
ರಾಮ ಕೃಷ್ಣನೆಂಬೊ ಹೇಮಾ ನದಿಯಲ್ಲಿ ||
ಭಾವಾರ್ಥ: ಅತಿಯಾದ ಆಸೆ (ಕಾಮ) ಮತ್ತು ಸಿಟ್ಟು (ಕ್ರೋಧ) ಎಂಬ ಉರಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಂದು ಹೋಗಿರುವ ಈ ಪಾತ್ರೆಯನ್ನು 'ರಾಮ-ಕೃಷ್ಣ' ಎಂಬ ದಿವ್ಯ ನಾಮಸ್ಮರಣೆಯ 'ಹೇಮಾವತಿ' (ಹೇಮಾ) ನದಿಯಲ್ಲಿ ತೊಳೆದು ತಣಿಸಬೇಕು.
ಪದ್ಯ ೩:
ವಿಷವೆಂಬೊ ಪಾತ್ರೆಯ ಮುಸುರೆ ತೊಳದಿಟ್ಟು |
ಬಿಸಜಾಕ್ಷ ಪುರಂದರವಿಠಲಗರ್ಪಿಸೋ ನಿತ್ಯ ||
ಭಾವಾರ್ಥ: ವಿಷಯಾಸಕ್ತಿಗಳೆಂಬ ವಿಷ ತುಂಬಿರುವ ಈ ಪಾತ್ರೆಯ ಕೊಳೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೊಳೆದು, ಅದನ್ನು ನಿರ್ಮಲವಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು, ದಿನನಿತ್ಯ ಆ ಕಮಲನಾಭನಾದ (ಬಿಸಜಾಕ್ಷ) 'ಪುರಂದರವಿಠಲ'ನ ಪಾದಗಳಿಗೆ ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಅರ್ಪಿಸು.
Note
ಪುರಂದರದಾಸರು ಅಧ್ಯಾತ್ಮದ ಕ್ಲಿಷ್ಟ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುವಂತೆ ಹೇಳಲು ಇಂತಹ ಮನೆಮಾತಿನ ಉದಾಹರಣೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಕೀರ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಹೇಮಾ ನದಿ ಎಂಬ ಉಲ್ಲೇಖವು ide.
***
This kirtana is a brilliant example of Sri Purandara Dasa’s ability to use mundane household metaphors to explain profound spiritual truths. In this "Metaphorical Poem," he compares the cleaning of a metal pot used for cooking to the purification of the human mind.
Summary
The poet observes that just as we must scrub away the burnt residue (Musure) from a cooking pot to reuse it, we must scrub away the residues of ignorance, ego, and desire from our minds. He suggests that the "scouring pad" is divine inspiration (Isha-prerane) and the "cleansing water" is the constant chanting of the Lord’s names like Krishna and Rama. Only a clean vessel is fit to be offered to Lord Purandara Vitthala.
Stanza-wise Meaning (English)
Chorus (Pallavi):
Musure toḷeyabēku, ī manasina musure toḷeyabēku ||
Meaning: "You must wash away the residue; you must wash away the burnt, sticky residue from this mind." (Just as a pot used for cooking gets blackened and stained, the mind gets stained by worldly experiences).
Anupallavi:
Musure toḷeyabēku, gusugusu biḍabēku |
Īśaprēraṇeyembo, hasiya hullanu hāki ||
Meaning: "Scrub the mind clean and stop the incessant whispering (Gusugusu) of gossip and useless talk. Use the fresh grass (Hullu) of Divine Inspiration (Isha-prerane) as your scouring pad to clean the stains of the ego."
Stanza 1:
Aṣṭamadadinda suṭṭa ī pātreya |
Viṣṇu nāmavembo kṛṣṇā nadiyalli ||
Meaning: "This vessel (the mind) has been burnt black by the fire of the 'Eight Types of Pride' (Ashta-mada—pride of lineage, wealth, beauty, etc.). Immerse this burnt vessel in the holy waters of the 'Krishna River,' which is the Chanting of Lord Vishnu’s Name."
Stanza 2:
Kāma krōdhadinda benda ī pātreya |
Rāma kṛṣṇanembo hēmā nadiyalli ||
Meaning: "This vessel has been scorched by the intense heat of Lust (Kama) and Anger (Krodha). Cool it down and wash it clean in the 'Hema River' (Hemavathi), which is the constant remembrance of 'Rama' and 'Krishna'."
Stanza 3:
Viṣayavembo pātreya musure toḷadiṭṭu |
Bisajākaṣa purandaraviṭhalagarpisō nitya ||
Meaning: "Take this vessel that was once filled with the poison (Visha) of sensory attachments, scrub it until it shines, and then offer it daily to Lord Purandara Vitthala, the Lotus-Eyed One (Bisajaksha)."
Note
This song is particularly clever because it turns a daily chore into a spiritual exercise.
***
ರಾಗ ಧನಶ್ರೀ ಮಟ್ಟೆ ತಾಳ (raga, taala may differ in audio)
pallavi
musure toLeyabhEku I manasina musure toLeyabhEku
anupallavi
musure toLeyabhEku kusukusu biDa bhEku Isha prEraNeyembo hasiya hullanu hAki
caraNam 1
aSTamadadinda suTTa I pAtreya viSNu nmavembo krSNA nadiylli
caraNam 2
kAma krOdhadnda benda I pAtreya rAma krSNanembo hEmA nadiyalli
caraNam 3
viSavembo pAtreya musure toLadiTTu bisajAkSa purandara viTTala garpisO nitya
***
ಶ್ರೀ ಪುರಂದರದಾಸರ ಕೃತಿ ..ಮುಸುರೆ ತೊಳೆಯಬೇಕು..
ಸಂಗೀತ ಪಿತಾಮಹ ಶ್ರೀ ಪುರಂದರದಾಸರ ಆರಾಧನೆ ಇದೇ ಬುಧವಾರ . 475000 ಹಾಡುಗಳ ರಚನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ . ಆದರೆ ನಮಗೆ ದೊರಕಿರುವುದು ಅಂದಾಜು 5000 ಮಾತ್ರ . ನಾವೆಷ್ಟು ತಯಾರಾಗಿದ್ದೇವೆ ಅವರ ಹಾಡುಗಳ , ಉಗಾಭೋಗ ಗೆಜ್ಜೆ ಕಟ್ಟಿ ಕುಣಿದು ನಲಿಯು ವುದಕ್ಕೆ. ಬುತ್ತಿಯ ಕಟ್ಟೂ ಮನುಜ ... ಬುತ್ತಿಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿದರೆ ಎತ್ತಲಾದರೂ ಉಣ ಬಹುದು. .. ಹೆಂಡತಿ ಸಂತತಿ ಸಾವಿರ ವಾಗಲಿ ದಂಡಿಗೆ ಬೆತ್ತ ಹಿಡಿಸಿದಳಯ್ಯ....ಹೆಂಡತಿ ಪ್ರಾಣ ಹಿಂಡುತಿ... ಈ ಪರಿಯ ಸೊಬಗು ಇನ್ಯಾವ ದೇವರಲ್ಲಿ ನಾ ಕಾಣೆ ...
ಈ ಕೀರ್ತನೆಯ ಸ್ವಲ್ಪ ಅರ್ಥ ನೋಡೋಣ ..
ತೊಳೆಯಬೇಕು ಈ ಮನಸಿನ
ಮುಸುರೆ ತೊಳೆಯಬೇಕು
ಮುಸುರೆ ತೊಳೆಯಬೇಕು ಗುಸುಗುಸು ಬಿಡಬೇಕು l
ಈಶ ಪ್ರೇರಣೆಯೆಂಬೊ ಹಸಿಯ ಹುಲ್ಲನು ಹಾಕಿ ll
ಅಷ್ಟ ಮದದಿಂದ ಸುಟ್ಟ ಈ ಪಾತ್ರೆಯ l
ವಿಷ್ಣುನಾಮವೆಂಬೊ ಕೃಷ್ಣಾನದಿಯಲ್ಲಿ ll
ಕಾಮಕ್ರೋಧದಿಂದ ಬೆಂದ ಈ ಪಾತ್ರೆಯ l
ರಾಮಕೃಷ್ಣರೆಂಬೊ ಹೇಮಾನದಿಯಲ್ಲಿ ll
ವಿಷವೆಂಬೊ ಪಾತ್ರೆಯ ಮುಸುರೆ ತೊಳೆದಿಟ್ಟು l
ಬಿಸಜಾಕ್ಷ ಪುರಂದರವಿಠಲಗರ್ಪಿಸೊ ನಿತ್ಯ ll
ಮುಸುರೆ ತೊಳೆಯಬೇಕು ಹೃದಯದ ಮುಸುರೆ ತೊಳೆಯಬೇಕು.ಭಗವಂತನನ್ನು ಮಂದಿರದಲ್ಲೋ ಗೋಪುರದಲ್ಲೋ ಹುಡುಕುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಹೃದಯಮಂದಿರವೂ ಆತನ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವೇ. ಆದರೆ ಅವನ ವಾಸ ನಿರಂತರ ವಾಗಿರಬೇಕೆಂದರೆ, ಕಲ್ಮಶಗಳು ಸೇರಿ ಕೊಳ್ಳದಂತೆ ಈ ಮಂದಿರವನ್ನು ನಾವು ಶುಭ್ರವಾಗಿ ಚೊಕ್ಕಟವಾಗಿಟ್ಟು ಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಒಂದು ಖಾಲಿ ಪಾತ್ರೆ ಇದ್ದರೆ ನಮಗೆ ಬೇಕಾದುದನ್ನು ಅದರಲ್ಲಿ ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಆದರೆ, ಏನು ತುಂಬುತ್ತೇವೆ ? ಏನು ತುಂಬಬೇಕು ? ಎಂಬುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಹೃದಯವೂ ಹೀಗೆಯೇ; ಒಳ್ಳೆಯ ಸಂಗತಿಗಳು ಎಷ್ಟಿದ್ದರೂ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಅವಕ್ಕೆ ಜಾಗ ಇದ್ದೇ ಇರುತ್ತದೆ. ನಾವು ಭಗವಂತನಿಗೆ ಹತ್ತಿರ ವಾಗಬೇಕು. ಆತ ನಮ್ಮ ಹೃದಯನಿವಾಸಿ ಯಾಗಬೇಕು ಎಂದರೆ ನಮ್ಮ ಹೃದಯ ಖಾಲಿಯಿರಬೇಕು = ಶುಭ್ರವಾಗಿ ಚೊಕ್ಕಟವಾಗಿಟ್ಟು ಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
(whatsapp)
***
No comments:
Post a Comment