ರಾಗ ಕಾಪಿ
Audio by Mrs. Nandini Sripad
CLICK-> INDEX ದೇವರನಾಮ ಕೇಳಿ ಕಲಿಯಲು ಲಿಂಕ್ LINKS TO LEARN DEVARANAMA
or just scroll down for other devaranama
ಶ್ರೀವಿಜಯದಾಸಾರ್ಯ ವಿರಚಿತ ಪಂಚಪ್ರಾಣಾಹುತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯ ಸುಳಾದಿ
ಧ್ರುವತಾಳ
ಆಹುತಿ ಕೊಡುವದು ಪಂಚ ಪ್ರಾಣರಿಗೆ ಸಂ -
ದೇಹ ಮಾಡದಲೆ ಮನಸು ಪೂರ್ವಕದಿಂದ
ದೇಹದೊಳಗೆ ಐದು ಸ್ಥಾನಂಗಳು ತಿಳಿದು
ಸ್ವಾಹಲೋಲನ್ನ ಪ್ರೀತಿ ಬಡಿಸಿ ಉಣಿಸು
ಆಹಾರ ಮೆಲುವಾಗ ಮರಿಯಲಾಗದು ಅತಿ
ಸ್ನೇಹಭಾವದಿಂದ ಸರ್ವದಲ್ಲಿ
ಮಹ ಪುಣ್ಯ ಬಪ್ಪದು ಮಾಡಿದಾಘರಣ್ಯ
ದಹನವಾಗುವದು ತಡವಿಲ್ಲದೇ
ಗಹನವಿದು ಕೇಳಿ ಕಂಡವರಿಗಿಲ್ಲಾ
ಇಹಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ದಾಂತ ತಿಳಿದು
ಮೋಹಕ ಶಾಸ್ತ್ರ ಜರಿದು ಮದ ಮತ್ಸರ ಹರಿದು
ಕುಹಕ ಬುದ್ದಿ ಬಿಟ್ಟು ಉಚಿತದಲ್ಲಿ
ಶ್ರೀಹರಿ ವೈಶ್ವಾನರನೆಂಬೊ ನಾಮ ಚತುರ
ಯೂಹಗಳಿಪ್ಪವೆನ್ನಿ ಅಲ್ಲಿಗಲ್ಲೀ
ಬಹಳಾಧಿಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ ಶುಭಸಾರ ಭುಂಜಿಸುವಾ
ದ್ರೋಹಿ ಮಾನವರ ತೊರೆದು ತಿಳಿಯಗೊಡದೆ
ಅಹಂಕಾರ ಮಮಕಾರ ತೊರೆದು ದೈನ್ಯದಲ್ಲಿ ದಾ -
ಸೋಹಂ ಎಂದವಗೆ ಫಲದಾಯಕಾ
ದೇಹಿ ದೇಹಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣನಾಗಿ ಇಪ್ಪ ವಾರಿ -
ರುಹ ಲೋಚನ ನಮ್ಮ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲನು
ಅನುಗ್ರಹ ಮಾಡುವವರ್ಪಿತ ಕೈಕೊಂಡು ॥ 1 ॥
ಮಟ್ಟತಾಳ
ಮೊಗದಲ್ಲಿ ಆಹವನಿಯ ಎಂದೆಂಬೊ ದೇವಾ-
ಮೊಗನುಂಟು ಅಲ್ಲಿ ಓಂ ಪ್ರಾಣನೆಂದೂ
ಮಿಗೆ ಹೋಮಿಸುವದು ಸ್ವಹಾ ಕಡೆಯಲ್ಲಿ
ನುಡಿದು ರುಕುಮವರ್ನ ಕ್ಷುಧಾಗ್ನಿ ಋಷಿದೇವತ
ಗಗನಮಣಿಯನ್ನು ಗಾಯಿತ್ರಿ ಛಂದಸ್ಸು
ಬಗೆಯನ್ನು ತಿಳಿದು ತಿಳಿದು ಶಿವಪುತ್ರನು ಪವನ -
ಮಗನು ಚಕ್ಷು ಶ್ವಾಸೋಚ್ಛ್ವಾಸದಭಿಮಾನಿಗ ರವಿ ಅ -
ಹಿ ಗರುಡ ಪ್ರಣವಾಚ್ಯರಿವರು
ದ್ಯುಗನಾಮಕಳು ಭಾರತಿದೇವಿ ಆಮೇಲೆ
ಜಗಜೀವನತನಕ ಅಧಿಷ್ಠಾನವ ಗ್ರಹಿಸಿ
ನಿಗಮಾಭಿಮಾನಿ ಶ್ರೀಲಕುಮಿಯ ಹೃದಯದೊ -
ಳಗೆ ಪ್ರಾಣನಾಮಕ ಅನಿರುದ್ಧಾತ್ಮಕಾ
ಅಗಣಿತ ಗುಣಸಾರ ವೈಶ್ವಾನರನಿಗೇ
ಸೊಗಸಾಗಿ ಕೊಟ್ಟು ತೃಪ್ತಿಯ ಬಡಿಸಿರೋ
ಪೊಗಳಿದವರ ಪ್ರಾಣ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲ ದೈವಾ -
ದಿಗಳ ಕೈಯ್ಯಾ ವಾಲಗಕೊಳುತಿಪ್ಪಾ ॥ 2 ॥
ರೂಪಕತಾಳ
ವಕ್ಷ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಗಾರ್ಹಸ್ಪತ್ಯ ಚತು -
ರಾಕ್ಷನಲ್ಲಿ ಅಪಾನನೆಂಬಾಹುತಿ
ತೀಕ್ಷಣವಾಗಿ ಹೋಮಿಸುವದು ಮೊದಲಂತೆ
ಲಕ್ಷಣ ಕಡೆ ಮೊದಲು ನೋಡಿ ಪ್ರಣವ ಸ್ವಹಾ
ಗೋಕ್ಷೀರ ವರ್ನ ಶ್ರದ್ನಾಗ್ನಿ ಋಷಿ ದೇವಾದಿ
ನಕ್ಷತ್ರ ಪತಿ ತೃಷ್ಟಪ ಛಂದ
ದಕ್ಷಾರಿ ಪಿತನ ಪುತ್ರ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣನ ಮಗ
ದಿಕ್ಷು ಶ್ರೋತ್ರಾಭಿಮಾನಿ ಚಂದ್ರ ಮತ್ತೆ ಫಾ -
ಲಾಕ್ಷ ಶೇಷ ಗರುಡ ತನ್ನಾಮಕರಾಗಿ
ನೀಕ್ಷಿಸುತ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮಧಿಷ್ಠಾನದಲಿ
ಸೂಕ್ಷ್ಮರೂಪದಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪರು ಇವರೊಳಗೆ
ಈ ಕ್ಷಿತಿನಾಮಕ ಭಾರತಿ ಅಲ್ಲೀಗಾ
ಸಾಕ್ಷಾತ ಪ್ರಾಣದೇವನ ತನ್ನ ಮದ್ಯದಲ್ಲಿ
ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಇಪ್ಪಳು ಅಧಿಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ
ಅಕ್ಷರ ಪುರುಷ ಅಪಾನನಾಮಕ ಪ್ರ -
ತ್ಯಕ್ಷ ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನಾತ್ಮಕ ವೈಶ್ವಾನರಾ -
ಪೇಕ್ಷಾ ರಹಿತ ತಾನೆ ಶುಭರಸ ಕೈಕೊಂಬ
ಮೋಕ್ಷದಾತೃ ಸ್ವಾಮಿ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲ ಕಲ್ಪ -
ವೃಕ್ಷ ಕಾಣೊ ಕರಮುಗಿದು ಬೇಡುವರಿಗೆ ॥ 3 ॥
ಝಂಪೆತಾಳ
ವ್ಯಾನನೆಂಬಾಹುತಿ ನಾಭಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ದ -
ಕ್ಷಿಣ ಪಾವಕನಲ್ಲಿ ಹೋಮಿಸುವದು
ಈ ನುಡಿಗೆ ಪದ್ಮವರ್ನ ಹುತಾಶನ ಋಷಿ ಕೃ -
ಶಾನು ದೇವತಾ ಅನುಷ್ಟುಪ ಛಂದಸ್ಸು
ಆ ನಿಟಿಲನೇತ್ರನ ಪುತ್ರನೊಬ್ಬನು ಮುಖ್ಯ -
ಪ್ರಾಣಪುತ್ರನು ಮುಂದೆ ವಾಗಾಸ್ಪರಿಶಾಭಿಮಾನಿ
ಅಗ್ನಿದೇವತಾ ಪಾರ್ವತಿ ಪತಿ ಶೇಷ
ವೈನತೇಯ ಇವರಿವರು ಎಲ್ಲಾ
ವ್ಯಾನ ಶಬ್ದವಾಚಕರಾಗೆ ಇವರಧಿಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ ವಿ -
ದ್ಯುನ್ನಾಮಕ ಭಾರತಿ ಪ್ರಾಣದೇವರು
ವ್ಯಾನ ನಾಮದಲ್ಲಿ ತಾನಿಪ್ಪಾನಾತನೊಳು ಲೋಕಾತುಮ ಉಂಟು
ವ್ಯಾನನಾಮದಲ್ಲಿ ಸಂಕರುಷಣಾತ್ಮಕ ವೈ -
ಶ್ವಾನರ ಭುಂಜಿಸುವ ಶುಭರಸವನ್ನು
ಏನು ಗಣನೆ ಮಾಡಿ ಸಂಖ್ಯ ಪೇಳಲುಂಟೆ
ಆನಂದ ಮೂರುತಿ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲರೇಯಾ
ಧೇನಿಪರ ಮನಕೆ ಚಿಂತಾಮಣಿ ಸರ್ವದಾ ॥ 4 ॥
ತ್ರಿವಿಡಿತಾಳ
ಶರಭಿ ಎಂಬೊ ಅಗ್ನಿ ನಾಭಿ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ
ಇರುತಿಪ್ಪದು ಉದಾನನೆಂಬಾಹುತಿ
ಸ್ಮರಿಸು ಓಂಕಾರದಲಿ ಸ್ವಾಹಾ ಕಡೆಯಲ್ಲಿ ನುಡಿದು
ಪರಮ ಭಕುತಿಯಿಂದ ಕೊಡಲಿಬೇಕು
ಸ್ಪರಿಶಾಗ್ನಿ ಋಷಿ ವಾಯುರ್ದೇವತಾ ಬೃಹತಿ ಛಂದ
ಹರಿಮಣಿ ವರ್ನ ಎಂಬ ಮಂತ್ರವು
ಹರಪುತ್ರ ಪ್ರಾಣಜ ಅನಿರುದ್ಧ ರುದ್ರಾಹಿ
ಗರುಡ ಇವರಿಗೆ ಉದಾನ ಶಬ್ಧಾ
ಕರಿಸಿಕೊಳುತಿಪ್ಪರೊ ಕವಚದಂದದಲಿ ಇದ್ದು
ಹಿರಿದಾಗಿ ವಾಙ್ ನಾಮ ಭಾರತಿದೇವಿ ಮುಖ್ಯ -
ಮರುತದೇವ ಉದಾನನೆಂಬೊ ನಾಮದಲಿ
ಇರಲು ರಮ್ಮೆದೇವಿ ಅವರೊಳಗೆ
ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಇಪ್ಪಳು ಅಧಿಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ
ಹರಿ ಉದಾನ ವಾಸುದೇವಾತ್ಮಕಾ ವೈಶ್ವಾ -
ನರನೆಂಬೊ ಪೆಸರಿಲಿ ಕರಿಸಿಕೊಂಡು ಸ್ವೀ -
ಕರಿಸುವ ದಿವ್ಯಾನ್ನ ಕರುಣಾರಸದಿಂದ
ಪರಮಪುರುಷ ನಮ್ಮ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲರೇಯ
ಸುರಧೇನು ಕರದುಂಬ ಭಕ್ತರಾ ಕುಲಕೇ ॥ 5 ॥
ಧ್ರುವತಾಳ
ಮತ್ತೆ ಸಮಾನವೆಂಬಾಹುತಿ ನಾಭಿ
ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿಲಿ ಆವ ಶರಭಿಲಿ
ಹೋತ್ರನಲ್ಲಿ ಹೋಮಿಸು ವಿದ್ಯುದ್ವರ್ನ
ಉತ್ತಮ ವಿರುಪಾಗ್ನಿ ಋಷಿ ಪರ್ಜನ್ಯದೇವತಾ
ಪಂಕ್ತಿ ಛಂದ ಇದೆ ನಾಮಕರಾಗಿ
ಕೃತ್ತಿವಾಸನ ಮಗ ಮರುತದೇವನ
ಪುತ್ರನು ವೃಷ್ಟಿ ಪರ್ಜನ್ಯನು ಅಭಿಮಾನಿ
ವೃತ್ರಾರಿ ರುದ್ರ ಗರುಡ ವಿದ್ಯುನಾಮಕ
ಚಿತ್ತ ಶುದ್ಧವಾದ ಭಾರತಿ ಇವರೊಳು
ಸೂತ್ರನಾಮಕ ಪ್ರಾಣ ಸಮಾನ ನಾಮದಿ
ತತ್ತಳಿಸುತಿರೆ ಸಮಾನ ನಾರಾಯ -
ಣಾತ್ಮಕ ವೈಶ್ವಾನರನೆಂಬೊ ನಾಮದಿ
ತುತ್ತು ತೆಗೆದುಕೊಂಬ ಪರಮ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ
ಹತ್ತಾದ ಮನುಜಗೆ ಹತ್ತಿಲಿದ್ದರೇನು
ಉತ್ತಮ ಶ್ಲೋಕ ಶ್ರೀವಿಜಯವಿಟ್ಠಲರೇಯ
ಎತ್ತಿದವರ ಕೈಯ್ಯಾ ಅಮೃತಕಲಶವೊ ॥ 6 ॥
ಝಂಪಿತಾಳ
ಜಠಾರಾಗ್ನಿ ಬ್ರಹ್ಮಣೆ ಎಂಬಾಹುತಿ
ಸಠೆಯಲ್ಲ ಹೋಮಿಸು ಬ್ರಹ್ಮ ಋಷಿ ಅ -
ಚ್ಚಟ ಅಗ್ನಿರ್ದೇವತಾ ದೇವಿ ತ್ರಿಪದಿ ಛಂದ
ಘಟದೊಳಗೆ ಇಪ್ಪ ಚೇತನಾನಂತರ್ಗತ
ಧಟ ರಮಾಧಿಷ್ಠಾನದಲಿ ವಾಸಾ ನಿ -
ಚ್ಚಟ ಆತ್ಮ ವೈಶ್ವಾನರ ಕೇವಲ ಸಾರಭೋಕ್ತಾ
ತಟಿತ್ಕೋಟಿ ಸಮಪ್ರಭ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲರೇಯ
ಪಠಿಸಿದವರ ಮನದ ಕುಮುದ ಚಂದ್ರಾ ॥ 7 ॥
ತ್ರಿವಿಡಿತಾಳ
ಅನಿರುದ್ಧಾತ್ಮಕ ವಿಶ್ವಾ ಅಂತರಾತುಮ ತೈಜ -
ಸನು ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನ ಪರಮಾತ್ಮ ಪ್ರಾಜ್ಞಾ -
ನನು ಸಂಕರುಷಣ ಮೂರು ವ್ಯೂಹರಾಗಿ
ಅನುದಿನ ಮಧ್ಯದಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸ್ಥೂಲ -
ವನು ಬಿಡದಲೆ ಇದೆ ಉಕ್ತ ಪ್ರಕಾರದಲಿ
ಎಣಿಸಿ ತಿಳಿದು ವೈಶ್ವಾನರನ ಉಪಾ -
ಸನ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತ ನಾಡ್ಯಾಂತರ್ಗತ ರೂಪ
ಅನಿರುದ್ಧಾದಿ ವಿಶ್ವಾದೆಂಟು ಮೂರ್ತಿ
ಮಿನಗುವ ಚತುರ್ವಿಂಶತಿ ಮೂರ್ತಿಗಳು
ಅನ್ನಮಯಾದಿ ಕೃದ್ಧೋಲ್ಕಾದಿ ಪಂಚ
ಸನತ್ಕುಮಾರ ಮೂರ್ತಿ ಸಾಸಿರ ಮೂರುತಿ
ಮುನಿವೇದವ್ಯಾಸ ಶಿಂಶುಮಾರ
ವನಚರಾದಿ ರೂಪ ಶಕ್ತ್ಯಾದಿ ಹನ್ನೊಂದು
ಗಣನೆ ಇಲ್ಲದ ಪರಾದಿ ಅಜಿತಾದಿ ರೂಪ
ವನಜಜಾಂಡಕ್ಕಾಧಾರ ತ್ರಿಧಾಮದಲ್ಲಿ ವಾಸಾ
ಅನಿಮಿಷ ಪೆಸರಿನನಂತ ಮೂರುತಿ
ತೃಣಕಾಷ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದ ತನ್ನಾಮಕ ವರ್ನ
ಘನ ಅಣುವಿನಲಿ ತತ್ ಪ್ರಮಾಣ ಮೂರುತಿ
ಮನುಜ ದನುಜರಲ್ಲಿ ತದಾಕಾರ ಮೂರುತಿ
ದಿನ ಕಾಲ ಮೃಗ ಪಕ್ಷಿ ತರು ಗಿರಿ ನಭ ವಾಯು
ಅನಲ ತೇಜ ಉದಕ ಭೂಮಿ ಶರಧಿ ನದಿ ದ್ವೀಪ
ಮನಸು ನಾನಾ ವಸ್ತು ಮಿಕ್ಕಾದಲ್ಲಿ
ಗುಣಪೂರ್ಣ ಅವಿಕಾರ ಅಖಂಡ ವ್ಯಾಪ್ತ
ಇನಿತು ತಿಳಿದು ಪಂಚ ರೂಪಾತ್ಮಕನಲ್ಲಿ
ನೆನದು ಚಿಂತನೆ ಮಾಡೀ ಏಕೀಭೂತಾ
ಮುನಿಗಳ ಸಮ್ಮತವಾಹುದು ದೇವ ತೃಪ್ತನಾಹ
ಅನುಮಾನಗೊಳದಿರು ಮನದೊಳಗೆ
ಜನನದೂರ ನಮ್ಮ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲರೇಯ
ಘನದೋಷ ತಿಮಿರಕ್ಕೆ ಮಾರ್ತಾಂಡನು ಕಾಣೊ ॥ 8 ॥
ಧ್ರುವತಾಳ
ಇಂತು ಭೋಜನ ಮಾಡೆ ಅನ್ನದೋಷದಿಂದ
ಸಂತೋಷವಾಗುವರೊ ಆ ಚಂದ್ರ ಸೂರ್ಯರು
ಮಂತ್ರಿ ದಕ್ಷ ಕಾಮ ಇಂದ್ರ ಉಮಾದೇವಿ
ಕಂತುಹರ ಶೇಷ ಗರುಡ ಇವರ ಸತಿಯರು
ಮುಂತೆ ಭಾರತಿ ವಾಣಿ ವಾಯು ವಾರಿಜಭವ
ಕಂತುಜನನಿ ಲಕುಮಿ ಈ ಸುಜನರು ನಿ -
ರಂತರ ಅನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಭಿಮಾನಿಗಳು
ಅಂತರ ಸಂಪ್ರದ ನೇಮಕ ವಿಷ್ಣು ಭಗ -
ವಂತನು ಇರುತಿಪ್ಪ ಇದರ ವಿನವಾಗಿ
ಚಿಂತಿಸು ಭೋಕ್ತರಲ್ಲಿ ಸಂಕರುಷಣ ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನ
ಶಾಂತಿಪತಿ ಅನಿರುದ್ಧ ನಾರಾಯಣನು ಭೋಜ್ಯದ್ರವ್ಯದಲ್ಲಿ
ಇಂತಿವರ ಮಧ್ಯ ಅವಕಾಶಪ್ರದ ವಾಸುದೇವ
ಅತ್ಯಂತ ಭಯಂಕರ ನಾರಸಿಂಹ ಸರ್ವರಿಗೆ
ನಿಂತು ಅಪ್ಯಾಯನ ಜಲ ಸಮೂಹದಿಂದ
ಸಂತಸ ಕೊಡುವನು ಹೀಗೆಂದು ತಿಳಿದರೆ
ಯಂತ್ರವಾಹಕ ದೇವ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲರೇಯಾ
ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿ ಪೊಳೆವ ದುರಿತ ಕಳೆವ ॥ 9 ॥
ಅಟ್ಟತಾಳ
ಈ ತೆರದಲಿ ಭುಂಜಿಸಿದ ಮಾನವ ತನ್ನ
ಜಾತಿಯೊಳಗೆ ಅಧಿಕನಾಹನು
ತಾ ತೃಪ್ತಿಯಾಗಿ ಉಂಡ ಮಿಕ್ಕ ಎಂಜಲು
ದೂತ ಚಾಂಡಾಲ ಶ್ವಾನ ನಾನಾ ಯೋನಿ
ಜಾತರಿಗೆ ಕೊಡೆ ಅವರಲ್ಲಿ ಇದ್ದ
ಜಾತವೇದಸನು ತೃಪ್ತಿಯಾಗುವನಯ್ಯಾ
ಭೂತಳದೊಳಗೆ ತಿಳಿದವನೆ ಧನ್ಯನೊ
ಪಾತಕದವನಲ್ಲ ಯಾತನಿಗೆ ಸಲ್ಲಾ
ವಾತದೇವನ ದಯ ಪಡೆದು ಮಹಾ ಕೀ -
ರುತಿವಂತನಾಹಾ ಜ್ಞಾನವಂತನಾಹ
ಪೂತುರೆ ಮುಕ್ತಿಲಿ ಸುಖಸಾಂದ್ರದೊಳಗಿಪ್ಪ
ಮಾತಿಗೆ ಗತಿ ಈವ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲರೇಯಾ
ನೂತನ ನೂತನ ಮಹಿಮೆ ತೋರುವಾ ॥ 10 ॥
ಆದಿತಾಳ
ಕೇಳುವದುಂಡನ್ನ ಮೂರು ಭಾಗವಾಗಿ
ಸ್ಥೂಲಭಾಗ ಪೂರೀಷ ಮಧ್ಯಭಾಗವೇ ಮಾಂಸ
ಮೇಲು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಭಾಗ ಮನಸಿಗೆ ಉಪಾದಾನ
ವಾಲಯ ಉಂಟು ಮತ್ತೆ ಉದಕ ಮೂರು ಭಾಗ
ಸ್ಥೂಲ ಭಾಗವೆ ಮೂತ್ರ ರಕ್ತ ಮಧ್ಯಮ ಭಾಗವು
ಮೇಲು ಸೂಕ್ಷ್ಮಭಾಗ ವಾಕ್ಯಕ್ಕೆ ಉಪಾದಾನ
ಆಲಸವಿಲ್ಲದೆ ಘೃತ ಮೂರು ಭಾಗವಾಗಿ
ಸ್ಥೂಲಭಾಗವೆ ಅಸ್ಥಿ ಮಧ್ಯಭಾಗವೆ ರೇತಸ್ಸು
ಮೇಲು ಸೂಕ್ಷ್ಮಭಾಗವೆ ಶ್ವಾಸೋಚ್ವಾಸಕ್ಕೆ ಕಾರಣಾ
ಏಳಾಲ ಮಾಡದೆ ಒಲಿಸಿ ಒಲಿಮೆಯಲ್ಲಿ
ಭೂಲೋಕದೊಳಗಿಂತು ತಿಳಿಯದೆ ಭೂಮಿಸುರನು
ಹೋಳಿಗೆ ಪರಮಾನ್ನ ಉಂಡರೆ ಫಲವಿಲ್ಲಾ
ಕೋಳಿ ಸೂಕರ ಕತ್ತೆ ನಾಯಿ ನರಿಗಳು
ಕಾಲವ ಕಳೆಯವೆ ಜಾತಿ ಆಹಾರವ ತಿಂದು
ಪೇಳುವದೇನು ಇವನು ಅವಕ್ಕಿಂತ ಕನಿಷ್ಟ
ಕಾಲನ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ವೀಳ್ಯದವನು
ವ್ಯಾಳಿ ವ್ಯಾಳ್ಯಗೆ ಉಣಲು ಉಂಡವನಲ್ಲಾ
ಮೌಳಿಯ ತೂಗುತ್ತ ಸುರ ಸಮುದಾಯ ನೆರೆದು
ಪಾಲಿಸುತಿಪ್ಪರು ಪ್ರತಿದಿನದಲಿ ಬಂದು
ಪಾಲಸಾಗರಶಾಯಿ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲರೇಯ
ಆಳುವ ಜ್ಞಾನ ಭಕುತಿ ವೈರಾಗ್ಯವ ಕೊಟ್ಟು ॥ 11 ॥
ಜತೆ
ಈ ಪರಿಯ ತಿಳಿದು ಯಾಗವ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ
ತಾಪತ್ರಯಗಳಿಲ್ಲ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲ ಬಲ್ಲಾ ॥
***
Dhruva Tāla
Āhuti koḍuvadu pañcha prāṇarige saṁ -
Dēha māḍadale manasu pūrvakadinda
Dēhadoḷage aidu sthānaṅgaḷu tiḷidu
Svāhalōlanna prīti baḍisi uṇisu
Āhāra meluvāga mariyalāgadu ati
Snēhabhāvadinda sarvadalli
Maha puṇya bappadu mādidāgha-raṇya
Dahanavāguvadu taḍavilladē
Gahanavidu kēḷi kaṇḍavarigillā
Ihalōkadalli siddhānta tiḷidu
Mōhaka śāstra jaridu mada matsara haridu
Kuhaka buddi biṭṭu uchitadalli
Śrīhari vaiśvānaraneṁbo nāma chatura
Yūhagaḷippavenni alligallī
Bahaḷādhiṣṭhānadalli śubhasāra bhuñjisuva
Drōhi mānavara toredu tiḷiyagoḍade
Ahaṅkāra mamakāra toredu dainyadalli dā -
Sōhaṁ endavage phaladāyakā
Dēhi dēhagaḷalli pūrṇanāgi ippa vāri -
Ruha lōchana namma vijayaviṭhṭhalanu
Anugraha māḍuvavari-arpita kaikoṇḍu || 1 ||
Maṭṭa Tāla
Mogadalli āhavaniya endeṁbo dēvā -
Moganuṇṭu alli ōṁ prāṇanendū
Mige hōmisuvadu svahā kaḍeyalli
Nuḍidu rukumavarna kṣudhāgni r̥ṣidēvata
Gaganamaṇiyannu gāyitri chhandassu
Bageyannu tiḷidu tiḷidu śivaputranu pavana -
Maganu chakṣu śvāsōchchhvāsadabhimāniga ravi a -
Hi garuḍa praṇavāchyarivaru
Dyuganāmakāḷu bhāratidēvi āmēle
Jagajīvanatanaka adhiṣṭhānava grahisi
Nigamābhimāni śrīlakumiya hr̥dayado -
ḷage prāṇanāmaka aniruddhātmakā
Agaṇita guṇasāra vaiśvānaranigē
Sogasāgi koṭṭu tr̥ptiya baḍisirō
Pogaḷidavara prāṇa vijayaviṭhṭhala daivā -
Digaḷa kaiyyā vālagakoḷutippā || 2 ||
Rūpaka Tāla
Vaksha pradēśadalli gārhaspatya chatu -
Rākṣanalli apānaneṁbāhuti
Tīkṣṇavāgi hōmisuvadu modalante
Lakṣaṇa kaḍe modalu nōḍi praṇava svahā
Gōkṣīra varna śradnāgni r̥ṣi dēvādi
Nakṣatra pati tr̥ṣṭapa chhanda
Dakṣāri pitana putra mukhyaprāṇana maga
Dikṣu śrōtrābhimāni chandra matte phā -
Lākṣa śēṣa garuḍa tannāmakarāgi
Nīkṣisuta tamma tammadhiṣṭhānadali
Sūkṣmarūpadalli ipparu ivaroḷage
Ī kṣitināmaka bhārati allīgā
Sākṣāta prāṇadēvana tanna madyadalli
Lakṣmī ippāḷu adhiṣṭhānadalli
Akṣara puruṣa apānanāmaka pra -
tyakṣa pradyumnātmaka vaiśvānarā -
Pēkṣā rahita tāne śubharasa kaikoṁba
Mōkṣadātr̥ svāmi vijayaviṭhṭhala kalpa -
Vr̥kṣa kāṇo karamugidu bēḍuvarige || 3 ||
Jhampetāla
Vyānaneṁbāhuti nābhiyalli idda da -
Kṣiṇa pāvakanalli hōmisuvadu
Ī nuḍige padmavarna hutāśana r̥ṣi kr̥ -
śānu dēvatā anuṣṭupa chhandassu
Ā niṭilanētrana putranobbanu mukhya -
Prāṇaputranu munde vāgāspariśābhimāni
Agnidēvatā pārvati pati śēṣa
Vainatēya ivarivaru ellā
Vyāna śabdavāchakarāge ivaradhiṣṭhānadalli vi -
dyunnāmaka bhārati prāṇadēvaru
Vyāna nāmadalli tānippānātanōḷu lōkātuma uṇṭu
Vyānanāmadalli saṅkaruṣaṇātmaka vai -
śvānara bhuñjisuva śubharasavannu
Ēnu gaṇane māḍi saṅkhya pēḷuluṇṭe
Ānanda mūruthi vijayaviṭhṭhalarēyā
Dhēnīpara manake chintāmaṇi sarvadā || 4 ||
Trividi Tāla
Śarabhi eṁbo agni nābi balabhāgadalli
Irutippadu udānaneṁbāhuti
Smarisu ōṅkāradali svāhā kaḍeyalli nuḍidu
Parama bhakutiyinda koḍalibēku
Spariśāgni r̥ṣi vāyurdēvatā br̥hati chhanda
Harimaṇi varna eṁba mantravu
Haraputra prāṇaja aniruddha rudrāhi
Garuḍa ivarige udāna śabhdā
Karisikoḷutipparo kavachadandadali iddu
Hiridāgi vāṅ nāma bhāratidēvi mukhya -
Marutadēva udānaneṁbo nāmadali
Iralu rammēdēvi avaroḷage
Sthiravāgi ippāḷu adhiṣṭhānadalli
Hari udāna vāsudēvātmaka vaiśvā -
Naraneṁbo pesarili karisikoṇḍu svī -
karisuva divyānna karuṇārasadinda
Paramapuruṣa namma vijayaviṭhṭhalarēya
Suradhēnu karadumba bhaktarā kulakē || 5 ||
Dhruva Tāla
Matte samānaneṁbāhuti nābhi
Uttara dikkili āva śarabhili
Hōtranalli hōmisu vidyudvarna
Uttama virupāgni r̥ṣi parjanyadēvatā
Paṅkti chhanda ide nāmakarāgi
Kr̥ttivāsana maga marutadēvana
Putranu vr̥ṣṭi parjanyanu abhimāni
Vr̥trāri rudra garuḍa vidyunāmaka
Chitta śuddhavāda bhārati ivaroḷu
Sūtranāmaka prāṇa samāna nāmadi
Tattaḷisutire samāna nārāya -
ṇātmaka vaiśvānareneṁbo nāmadi
Tuttu tegedukoṁba parama prītiyinda
Hattāda manujage hattiliddarēnu
Uttama ślōka śrīvijayaviṭhṭhalarēya
Ettidavara kaiyyā amr̥takalaśavo || 6 ||
Jhampitāla
Jaṭhārāgni brahmaṇē eṁbāhuti
Saṭheyalla hōmisu brahma r̥ṣi a -
chchaṭa agnirdēvatā dēvi tripadi chhanda
Ghaṭadoḷage ippa chētanānantargata
Dhaṭa ramādhiṣṭhānadali vāsa ni -
chchaṭa ātma vaiśvānara kēvala sārabōktā
Taṭitkōṭi samaprabha vijayaviṭhṭhalarēya
Paṭhisidavara manada kumuda chandrā || 7 ||
Trividi Tāla
Aniruddhātmaka viśvā antarātuma taija -
sanu pradyumna paramātma prājñā -
nanu saṅkaruṣaṇa mūru vyūharāgi
Anudina madhyadali sūkṣma sthūla -
vanu biḍadale ide ukta prakāradali
Eṇisi tiḷidu vaiśvānarana upā -
sana māḍalāgitta nāḍyāntargata rūpa
Aniruddhādi viśvādēṇṭu mūrti
Minaguva chaturviṁśati mūrtigaḷu
Annamayādi kr̥ddhōlkādi pañcha
Sanatkumāra mūrti sāsira mūruthi
Munivēdavyāsa śiṁśumāra
Vanacharādi rūpa śaktyādi hannonda
Gaṇane illada parādi ajitādi rūpa
Vanajajāṇḍakkādhāra tridhāmadalli vāsa
Animiṣa pesarina-ananta mūruthi
Tr̥ṇakāṣṭhadallidda tannāmaka varna
Ghana aṇuvinali tat pramāṇa mūruthi
Manuja danujaralli tadākāra mūruthi
Dina kāla mr̥ga pakṣi taru giri nabha vāyu
Anala tēja udaka bhūmi śaradhi nadi dvīpa
Manasu nānā vastu mikkādalli
Guṇapūrṇa avikāra akhaṇḍa vyāpta
Initu tiḷidu pañcha rūpātmakanalli
Nenadu chintane māḍī ēkībhūtā
Munigaḷa sammatavāhudu dēva tr̥ptanāha
Anumānagoḷadiru manadoḷage
Jananadūra namma vijayaviṭhṭhalarēya
Ghanadōṣa timirakke mārtāṇḍanu kāṇo || 8 ||
Dhruva Tāla
Intu bhōjana māḍe annadōṣandinda
Santōṣavāguvaro ā chandra sūryaru
Mantri dakṣa kāma indra umādēvi
Kantuhara śēṣa garuḍa ivara satiyaru
Munte bhārati vāṇi vāyu vārijabhava
Kantujanani lakumi ī sujanaru ni -
rantara annadalli abhimānigaḷu
Antara samprada nēmaka viṣṇu bhaga -
vantu irutippa idara vinavāgi
Chintisu bhōktaralli saṅkaruṣaṇa pradyumna
Śāntipati aniruddha nārāyaṇanu bhōjyadravyadalli
Intivara madhya avakāśaprada vāsudēva
Atyanta bhayaṅkara nārasiṁha sarvarige
Nintu apyāyana jala samūhadinda
Santasa koḍuvanu hīgendu tiḷidare
Yantravāhaka dēva vijayaviṭhṭhalarēyā
Antaraṅgadalli poḷeva durita kaḷeva || 9 ||
Aṭṭa Tāla
Ī teradali bhuñjisida mānava tanna
Jātiyoḷage adhikanāhanu
Tā tr̥ptiyāgi uṇḍa mikka eñjalu
Dūta chāṇḍāla śvāna nānā yōni
Jātarige koḍe avaralli idda
Jātavēdasanu tr̥ptiyāguvanayyā
Bhūtaḷadoḷage tiḷidavane dhanyanō
Pātakadavanalla yātanige sallā
Vātadēvana daya paḍedu mahā kī -
rutivantānāhā jñānavantānāha
Pūture muktili sukhasāndradoḷagippa
Mātige gati īva vijayaviṭhṭhalarēyā
Nūtana nūtana mahime tōruvā || 10 ||
Ādi Tāla
Kēḷuvadundanna mūru bhāgavāgi
Sthūlabhāga pūrīṣa madhyabhāgavē māṁsa
Mēlu sūkṣma bhāga manasige upādāna
Vālaya uṇṭu matte udaka mūru bhāga
Sthūla bhāgave mūtra rakta madhyama bhāgavu
Mēlu sūkṣma-bhāga vākyakke upādāna
Ālasavillade ghr̥ta mūru bhāgavāgi
Sthūlabhāgave asthi madhyabhāgave rētassu
Mēlu sūkṣma-bhāgavē śvāsōchchhvāsakke kāraṇā
Ēḷāla māḍade olisi olimēyalli
Bhūlōkadoḷagintu tiḷiyade bhūmisuranu
Hōlige paramānna uṇḍare phalavillā
Kōḷi sūkara katte nāyi narigaḷu
Kālavā kaḷeyave jāti āhārava tindu
Pēḷuvadēnu ivanu avakkinta kaniṣṭha
Kālana paṭṭaṇakke modalu vīḷyadavanu
Vyāḷi vyāḷyage uṇalu uṇḍavanallā
Mauḷiya tūgutta sura samudāya neredu
Pālisutipparu pratidinaldi bandu
Pālasāgaraśāyi vijayaviṭhṭhalarēya
Āḷuva jñāna bhakuti vairāgyava koṭṭu || 11 ||
Jate
Ī pariya tiḷidu yāgavā mādidavarige
Tāpatrayagaḷilla vijayaviṭhṭhala ballā ||
***
Pronunciation Guide
ā, ī, ū, ē, ō: Extended vowels. Pronounce them twice as long as short vowels (e.g., ā as in "father", ī as in "meet", ō as in "boat").
a, i, u, e, o: Short vowels. Pronounce them quickly (e.g., a as in "but", i as in "pin").
ḍ, ṭ, ḷ, ṇ, ṭh, ṣ: Retroflex consonants. Curl the tip of your tongue backwards against the hard roof of your mouth to produce a distinct, heavy sound.
ś: A soft palatal "sh" sound, as heard in the word "shoe" or "sheet".
th, dh, bh, gh, kh, chchhh: Aspirated consonants. Pronounce the base letter while letting out a sharp puff of air from your lungs.
d, t: Soft dental sounds (e.g., pronounce t as in the word "thai" or d as in "the". Avoid the hard English 't' or 'd' bounce).
ṁ / saṁ / raṁ: Indicates an Anusvara trailing nasal humming vibration, sounding like an "m" or a deep "ng" sound at the end of a syllable.
r̥: Vocalic "ri" sound (e.g., r̥ṣi sounds like the "ri" in "riddle" or the vocalic leap in "krishna").
***
ಒಟ್ಟಾರೆ ಸಾರಾಂಶ
ಈ 'ಪಂಚಪ್ರಾಣಾಹುತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯ ಸುಳಾದಿ'ಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ವಿಜಯದಾಸರು ನಾವು ನಿತ್ಯವೂ ಮಾಡುವ ಭೋಜನವನ್ನು ಕೇವಲ ಹಸಿವು ನೀಗಿಸುವ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನಾಗಿ ನೋಡದೆ, ಅದನ್ನೊಂದು ಪವಿತ್ರವಾದ 'ಪ್ರಾಣಾಗ್ನಿಹೋತ್ರ ಯಜ್ಞ' ಎಂದು ಭಾವಿಸಬೇಕಾದ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ವಿವರವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ನಮ್ಮ ದೇಹದಲ್ಲಿರುವ ಪಂಚಪ್ರಾಣಗಳಾದ ಪ್ರಾಣ, ಅಪಾನ, ವ್ಯಾನ, ಉದಾನ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ಎಂಬ ಐದು ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ, ಭಗವಂತನು ವೈಶ್ವಾನರ, ಅನಿರುದ್ಧ, ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನ, ಸಂಕರ್ಷಣ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣ ಎಂಬ ರೂಪಗಳಿಂದ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ. ನಾವು ಉಣ್ಣುವ ಆಹಾರದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಭಾಗಗಳು ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸು, ವಾಕ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಪೋಷಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸಿ, ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ತೊರೆದು ಭಗವದರ್ಪಣ ಭಾವದಿಂದ ಉಣ್ಣುವವನೇ ನಿಜವಾದ ಜ್ಞಾನಿ ಮತ್ತು ಮುಕ್ತಿಗೆ ಅರ್ಹನು ಎಂಬುದನ್ನು ದಾಸಾರ್ಯರು ಈ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರತಿ ಚರಣದ ಭಾವಾರ್ಥ
ಧ್ರುವತಾಳ
ಆಹುತಿ ಕೊಡುವದು ಪಂಚ ಪ್ರಾಣರಿಗೆ ಸಂ -
ಅನುಗ್ರಹ ಮಾಡುವವರ್ಪಿತ ಕೈಕೊಂಡು ॥ 1 ॥
ಭಾವಾರ್ಥ:
ನಾವು ಭೋಜನ ಮಾಡುವಾಗ ನಮ್ಮ ದೇಹದೊಳಗಿರುವ ಪಂಚಪ್ರಾಣಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲದೆ, ಪೂರ್ಣ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಆಹುತಿಯನ್ನು ನೀಡಬೇಕು. ನಮ್ಮ ಶರೀರದಲ್ಲಿರುವ ಐದು ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು (ಮುಖ, ವಕ್ಷ, ನಾಭಿ ಮುಂತಾದವು) ಅರಿತು, ಅಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿರೂಪದಲ್ಲಿರುವ, ಸ್ವಾಹಾ ದೇವಿಯ ಪ್ರಿಯನಾದ ಆ ಪರಮಾತ್ಮನಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಉಣಿಸಬೇಕು. ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸುವಾಗ ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲೆಡೆಯೂ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವ ಆ ಭಗವಂತನನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು. ಅತ್ಯಂತ ಸ್ನೇಹ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿಭಾವದಿಂದ ಈ ರೀತಿ ಭೋಜನವನ್ನು ಯಜ್ಞದಂತೆ ಮಾಡಿದರೆ ಮಹತ್ತರವಾದ ಪುಣ್ಯ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ; ಅಲ್ಲದೆ ನಮ್ಮ ಸಮಸ್ತ ಪಾಪಕರ್ಮಗಳು ತಡವಿಲ್ಲದೆ ಸುಟ್ಟು ಭಸ್ಮವಾಗುತ್ತವೆ. ಈ ತತ್ವವು ಅತ್ಯಂತ ಗಹನವಾದುದು (ತಿಳಿಯಲು ಕಷ್ಟವಾದುದು). ಲೌಕಿಕ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಅರಿತು, ಮೋಹಗೊಳಿಸುವ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು, ಮದ-ಮತ್ಸರಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಕಪಟ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಯೋಗ್ಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವರ್ತಿಸಬೇಕು. ಶ್ರೀಹರಿಯು ವೈಶ್ವಾನರ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಚತುರ್ವ್ಯೂಹ ರೂಪಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ದೇಹದ ವಿವಿಧ ಅಧಿಷ್ಠಾನಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿ ನಾವು ಉಣ್ಣುವ ಆಹಾರದ ಶುಭಕರವಾದ ರಸವನ್ನು ಉಣ್ಣುತ್ತಾನೆ. ಅಹಂಕಾರ ಮತ್ತು ಮಮಕಾರಗಳನ್ನು ತೊರೆದು, ದೈನ್ಯತೆಯಿಂದ "ನಾನು ನಿನ್ನ ದಾಸ" ಎಂದು ಶರಣಾದವನಿಗೆ ಈ ವಾರಿರುಹಲೋಚನನಾದ (ಕಮಲದಳ ಕಣ್ಣಿನ) ನಮ್ಮ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲನು ಒಲಿದು, ನಾವು ಅರ್ಪಿಸಿದ ಆಹಾರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಅನುಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಮಟ್ಟತಾಳ
ಮೊಗದಲ್ಲಿ ಆಹವನಿಯ ಎಂದೆಂಬೊ ದೇವಾ-
ಪೊಗಳಿದವರ ಪ್ರಾಣ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲ ದೈವಾ - ದಿಗಳ ಕೈಯ್ಯಾ ವಾಲಗಕೊಳುತಿಪ್ಪಾ ॥ 2 ॥
ಭಾವಾರ್ಥ:
ನಮ್ಮ ಮುಖದಲ್ಲಿ 'ಆಹವನೀಯ' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಅಗ್ನಿಯಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ 'ಓಂ ಪ್ರಾಣಾಯ ಸ್ವಾಹಾ' ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ ಮೊದಲನೆಯ ಆಹುತಿಯನ್ನು ಹೋಮಿಸಬೇಕು. ಇಲ್ಲಿ ರುಕ್ಮವರ್ಣ (ಚಿನ್ನದ ಬಣ್ಣದ) ಕ್ಷುಧಾಗ್ನಿ (ಹಸಿವಿನ ಅಗ್ನಿ) ಇದ್ದು, ಸೂರ್ಯನು ಮತ್ತು ಗಾಯತ್ರಿ ಛಂದಸ್ಸು ಇದರ ಅಭಿಮಾನಿಗಳಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ತತ್ವವನ್ನು ಅರಿತು, ಚಕ್ಷು (ಕಣ್ಣು) ಹಾಗೂ ಶ್ವಾಸೋಚ್ಛ್ವಾಸದ ಅಭಿಮಾನಿಗಳಾದ ಸೂರ್ಯ, ಸರ್ಪರಾಜ, ಗರುಡ ಮತ್ತು ಪ್ರಣವಾಚ್ಯರನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಬೇಕು. ದ್ಯು (ಆಕಾಶ) ನಾಮಕಳಾದ ಭಾರತಿ ದೇವಿಯು ಮತ್ತು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಜೀವನಾಧಾರನಾದ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವರು ಇಲ್ಲಿ ಅಧಿಷ್ಠಾನವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ವೇದಾಭಿಮಾನಿಯಾದ ಶ್ರೀಲಕ್ಷ್ಮೀದೇವಿಯ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಾಣನಾಮಕನಾದ ಮತ್ತು ಅನಿರುದ್ಧಾತ್ಮಕನಾದ, ಅಗಣಿತ ಗುಣಶಾಲಿಯಾದ ವೈಶ್ವಾನರ ರೂಪದ ಭಗವಂತನಿಗೆ ಈ ಆಹುತಿಯನ್ನು ಸೊಗಸಾಗಿ ನೀಡಿ ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಬೇಕು. ತನ್ನನ್ನು ಕೊಂಡಾಡುವ ಭಕ್ತರ ಪ್ರಾಣಪ್ರಿಯನಾದ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲನು ದೇವತೆಗಳಿಂದಲೇ ಸೇವೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಪರಮದೈವವಾಗಿದ್ದಾನೆ.
ರೂಪಕತಾಳ
ವಕ್ಷ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಗಾರ್ಹಸ್ಪತ್ಯ ಚತು -
ಪೇಕ್ಷಾ ರಹಿತ ತಾನೆ ಶುಭರಸ ಕೈಕೊಂಬ ಮೋಕ್ಷದಾತೃ ಸ್ವಾಮಿ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲ ಕಲ್ಪ - ವೃಕ್ಷ ಕಾಣೊ ಕರಮುಗಿದು ಬೇಡುವರಿಗೆ ॥ 3 ॥
ಭಾವಾರ್ಥ:
ನಮ್ಮ ವಕ್ಷ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ (ಎದೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ) 'ಗಾರ್ಹಸ್ಪತ್ಯ' ಎಂಬ ಅಗ್ನಿಯಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ 'ಓಂ ಅಪಾನಾಯ ಸ್ವಾಹಾ' ಎಂದು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ (ದೃಢವಾದ) ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಎರಡನೆಯ ಆಹುತಿಯನ್ನು ಹೋಮಿಸಬೇಕು. ಇದಕ್ಕೆ ಗೋಕ್ಷೀರವರ್ಣ (ಹಸುವಿನ ಹಾಲಿನ ಬಣ್ಣ), ಶ್ರದ್ಧಾಗ್ನಿ ಋಷಿ, ಚಂದ್ರದೇವ ಹಾಗೂ ತ್ರಿಷ್ಟುಪ್ ಛಂದಸ್ಸು ಅಭಿಮಾನಿಗಳಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಶಿವನ ಪಿತನಾದ ಬ್ರಹ್ಮದೇವರ ಪುತ್ರ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣನ ಮಗನಾದ ಅಪಾನ, ದ दिक्ಕುಗಳು (ದಿಕ್ಕುಗಳು), ಶ್ರೋತ್ರಾಭಿಮಾನಿ ಚಂದ್ರ, ಶೇಷ ಮತ್ತು ಗರುಡರು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಅಧಿಷ್ಠಾನಗಳಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮರೂಪದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರೊಳಗೆ ಕ್ಷಿತಿನಾಮಕಳಾದ ಭಾರತಿ ದೇವಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣದೇವರೂ, ಅವರ ಅಧಿಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿಯೂ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಕ್ಷರ ಪುರುಷನಾದ, ಅಪಾನನಾಮಕನಾದ ಮತ್ತು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನಾತ್ಮಕನಾದ ವೈಶ್ವಾನರನು ಯಾವುದೇ ಅಪೇಕ್ಷೆಯಿಲ್ಲದವನಾಗಿ ತಾನೇ ಆಹಾರದ ಶುಭರಸವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಕರಮುಗಿದು ಬೇಡುವ ಭಕ್ತರಿಗೆ ನಮ್ಮ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲ ಸ್ವಾಮಿಯು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ನೀಡುವ ಕಲ್ಪವೃಕ್ಷದಂತಿದ್ದಾನೆ.
ಝಂಪೆತಾಳ
ವ್ಯಾನನೆಂಬಾಹುತಿ ನಾಭಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ದ -
ಧೇನಿಪರ ಮನಕೆ ಚಿಂತಾಮಣಿ ಸರ್ವದಾ ॥ 4 ॥
ಭಾವಾರ್ಥ:
ಮೂರನೆಯದಾಗಿ 'ವ್ಯಾನಾಯ ಸ್ವಾಹಾ' ಎಂಬ ಆಹುತಿಯನ್ನು ನಾಭಿಯಲ್ಲಿ (ಹೊಕ್ಕಳಿನಲ್ಲಿ) ಇರುವ 'ದಕ್ಷಿಣ ಪಾವಕ' (ದಕ್ಷಿಣಾಗ್ನಿ) ಎಂಬ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಮಿಸಬೇಕು. ಇದಕ್ಕೆ ಪದ್ಮವರ್ಣ (ಕಮಲದ ಬಣ್ಣ), ಕೃಶಾನು ದೇವತೆ ಮತ್ತು ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಛಂದಸ್ಸು ನೆಲೆಗಳಾಗಿವೆ. ಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣುಳ್ಳ ಶಿವನ ಪುತ್ರನಾದ ಗಣಪತಿ, ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣನ ಪುತ್ರ, ವಾಕ್ ಹಾಗೂ ಸ್ಪರ್ಶಕ್ಕೆ ಅಭಿಮಾನಿಯಾದ ಅಗ್ನಿದೇವ, ಪಾರ್ವತಿಪತಿಯಾದ ಶಿವ, ಶೇಷ ಮತ್ತು ಗರುಡ ಇವರೆಲ್ಲರೂ ವ್ಯಾನ ಶಬ್ದವಾಚ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ಅಧಿಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ನಾಮಕಳಾದ ಭಾರತಿ ದೇವಿಯೂ, ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವರೂ ಇದ್ದಾರೆ. ವ್ಯಾನ ನಾಮದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಆ ಭಗವಂತನೊಳಗೆ ಲೋಕಾತ್ಮಕನಾದ ರೂಪವಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ವ್ಯಾನನಾಮಕನಾದ ಸಂಕರ್ಷಣಾತ್ಮಕ ವೈಶ್ವಾನರನು ಆಹಾರದ ಶುಭರಸವನ್ನು ಭುಂಜಿಸುತ್ತಾನೆ (ಉಣ್ಣುತ್ತಾನೆ). ಆತನ ಲೀಲೆಗಳನ್ನು ಎಣಿಸಿ ಹೇಳಲು ಸಾಧ್ಯವೇ? ನಿರಂತರ ಧ್ಯಾನಿಸುವ ಭಕ್ತರ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಆನಂದಮೂರ್ತಿಯಾದ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲರಾಯನು ಚಿಂತಾಮಣಿಯಂತಿದ್ದಾನೆ.
ತ್ರಿವಿಡಿತಾಳ
ಶರಭಿ ಎಂಬೊ ಅಗ್ನಿ ನಾಭಿ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ...
ಸುರಧೇನು ಕರದುಂಬ ಭಕ್ತರಾ ಕುಲಕೇ ॥ 5 ॥
ಭಾವಾರ್ಥ:
ನಾಭಿಯ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ 'ಶರಭಿ' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಅಗ್ನಿಯಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ 'ಓಂ ಉದಾನಾಯ ಸ್ವಾಹಾ' ಎಂದು ಓಂಕಾರಪೂರ್ವಕವಾಗಿ, ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಹಾ ಎಂದು ನುಡಿದು ಪರಮ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಆಹುತಿಯನ್ನು ನೀಡಬೇಕು. ಇದಕ್ಕೆ ಸ್ಪರ್ಶಾಗ್ನಿ ಋಷಿ, ವಾಯುದೇವತೆ, ಬೃಹತಿ ಛಂದಸ್ಸು ಮತ್ತು ಹರಿಮಣಿವರ್ಣ (ನೀಲಮಣಿಯ ಬಣ್ಣ) ಅಭಿಮಾನಿಗಳಾಗಿವೆ. ಹರಪುತ್ರ, ಪ್ರಾಣಜ, ಅನಿರುದ್ಧ, ರುದ್ರ, ಶೇಷ ಮತ್ತು ಗರುಡ ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಉದಾನ ಶಬ್ದದಿಂದ ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾ ಕವಚದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಇಲ್ಲಿ ವಾಙ್ ನಾಮಕಳಾದ ಭಾರತಿ ದೇವಿಯೂ, ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವರೂ ಉದಾನನೆಂಬ ನಾಮದಿಂದ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರೊಳಗೆ ರಮಾದೇವಿಯು (ಲಕ್ಷ್ಮಿ) ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾಳೆ. ಈ ಅಧಿಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ ಹರಿಯು ಉದಾನ-ವಾಸುದೇವಾತ್ಮಕ ವೈಶ್ವಾನರನೆಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾ, ಅತ್ಯಂತ ಕರುಣೆಯಿಂದ ನಾವು ನೀಡುವ ದಿವ್ಯಾನ್ನವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಪರಮಪುರುಷನಾದ ನಮ್ಮ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲರಾಯನು ಭಕ್ತರ ಕುಲವನ್ನು ಸಲಹುವ ಕಾಮಧೇನುವಾಗಿದ್ದಾನೆ.
ಧ್ರುವತಾಳ
ಮತ್ತೆ ಸಮಾನವೆಂಬಾಹುತಿ ನಾಭಿ...
ಎತ್ತಿದವರ ಕೈಯ್ಯಾ ಅಮೃತಕಲಶವೊ ॥ 6 ॥
ಭಾವಾರ್ಥ:
ಮುಂದೆ, ಐದನೆಯದಾದ 'ಸಮಾನಾಯ ಸ್ವಾಹಾ' ಎಂಬ ಆಹುತಿಯನ್ನು ನಾಭಿಯ ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಶರಭಿ ಎಂಬ ಅಗ್ನಿಹೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೋಮಿಸಬೇಕು. ಇದಕ್ಕೆ ವಿದ್ಯುದ್ವರ್ಣ (ಮಿಂಚಿನ ಬಣ್ಣ), ಉತ್ತಮ ವಿರುಪಾಗ್ನಿ ಋಷಿ, ಪರ್ಜನ್ಯ ದೇವತೆ ಮತ್ತು ಪಂಕ್ತಿ ಛಂದಸ್ಸು ಅಭಿಮಾನಿಗಳಾಗಿವೆ. ಶಿವನ ಮಗ, ಮರುತದೇವನ (ಪ್ರಾಣದೇವರ) ಪುತ್ರ, ವೃಷ್ಟಿಕಾರಕನಾದ ಪರ್ಜನ್ಯ, ಇಂದ್ರ, ರುದ್ರ, ಗರುಡ, ವಿದ್ಯುತ್ ನಾಮಕಳು ಮತ್ತು ಶುದ್ಧ ಚಿತ್ತಳಾದ ಭಾರತಿ ದೇವಿಯರಿದ್ದಾರೆ. ಇವರೊಳಗೆ ಸೂತ್ರನಾಮಕ ಪ್ರಾಣದೇವರು ಸಮಾನ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸಮಾನ-ನಾರಾಯಣಾತ್ಮಕ ವೈಶ್ವಾನರನೆಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಭಗವಂತನು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ತುತ್ತನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇಂತಹ ಉತ್ತಮಶ್ಲೋಕನಾದ ಶ್ರೀ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲರಾಯನು ಹತ್ತಿರದಲ್ಲೇ ಇರುವಾಗ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಬೇರೇನು ಕೊರತೆ? ಆತನು ತನ್ನನ್ನು ನಂಬಿದವರ ಕೈಯಲ್ಲಿರುವ ಅಮೃತ ಕಲಶದಂತಿದ್ದಾನೆ.
ಝಂಪಿತಾಳ
ಜಠಾರಾಗ್ನಿ ಬ್ರಹ್ಮಣೆ ಎಂಬಾಹುತಿ...
ಪಠಿಸಿದವರ ಮನದ ಕುಮುದ ಚಂದ್ರಾ ॥ 7 ॥
ಭಾವಾರ್ಥ:
ಕೊನೆಯದಾಗಿ ಜಠರಾಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ 'ಬ್ರಹ್ಮಣೇ ಸ್ವಾಹಾ' ಎಂಬ ಆಹುತಿಯನ್ನು ಹೋಮಿಸಬೇಕು; ಇದು ಸುಳ್ಳಲ್ಲ, ಪರಮ ಸತ್ಯ. ಇದಕ್ಕೆ ಬ್ರಹ್ಮ ಋಷಿ, ಅಗ್ನಿದೇವತಾ ಮತ್ತು ತ್ರಿಪದಿ ಗಾಯತ್ರಿ ಛಂದಸ್ಸು ಅಭಿಮಾನಿಗಳಾಗಿವೆ. ದೇಹದೊಳಗೆ ನೆಲೆಸಿರುವ ಚೇತನರ ಅಂತರ್ಯಾಮಿಯಾಗಿ, ರಮಾದೇವಿಯ ಅಧಿಷ್ಠಾನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಆತ್ಮ-ವೈಶ್ವಾನರ ರೂಪದ ಭಗವಂತನು ಕೇವಲ ಆಹಾರದ ಸಾರವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಉಣ್ಣುವವನಾಗಿದ್ದಾನೆ (ಸಾರಭೋಕ್ತಾ). ಕೋಟಿ ಮಿಂಚುಗಳ ಪ್ರಭೆಯುಳ್ಳವನಾದ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲರಾಯನು ಈ ತತ್ವವನ್ನು ಪಠಿಸುವ ಮತ್ತು ಸ್ಮರಿಸುವ ಭಕ್ತರ ಮನಸ್ಸೆಂಬ ಕಮಲವನ್ನು ಅರಳಿಸುವ ಚಂದ್ರನಂತಿದ್ದಾನೆ.
ತ್ರಿವಿಡಿತಾಳ
ಅನಿರುದ್ಧಾತ್ಮಕ ವಿಶ್ವಾ ಅಂತರಾತುಮ ತೈಜ -...
ಜನನದೂರ ನಮ್ಮ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲರೇಯ ಘನದೋಷ ತಿಮಿರಕ್ಕೆ ಮಾರ್ತಾಂಡನು ಕಾಣೊ ॥ 8 ॥
ಭಾವಾರ್ಥ:
ಭಗವಂತನು ಅನಿರುದ್ಧಾತ್ಮಕ ವಿಶ್ವ, ಅಂತರಾತ್ಮಕ ತೈಜಸ, ಪರಮಾತ್ಮಕ ಪ್ರಾಜ್ಞ ಹಾಗೂ ಸಂಕರ್ಷಣ ಎಂಬ ಮೂರು ವ್ಯೂಹ ರೂಪಗಳಿಂದ ಪ್ರತಿದಿನ ನಮ್ಮ ದೇಹದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಮತ್ತು ಸ್ಥೂಲ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಿಡದೆ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ. ಹೇಳಲಾದ ಪ್ರಕಾರದಲ್ಲಿ ಇವುಗಳನ್ನು ಎಣಿಸಿ ತಿಳಿದು ವೈಶ್ವಾನರನ ಉಪಾಸನೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು. ನಾಡಿಗಳ ಅಂತರ್ಗತ ರೂಪಗಳಾದ ಅನಿರುದ್ಧಾದಿ ವಿಶ್ವದ ಎಂಟು ಮೂರ್ತಿಗಳು, ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ ಇಪ್ಪತ್ತನಾಲ್ಕು (ಚತುರ್ವಿಂಶತಿ) ಮೂರ್ತಿಗಳು, ಅನ್ನಮಯಾದಿ ರೂಪಗಳು, ಕೃದ್ಧೋಲ್ಕಾದಿ ಪಂಚ ರೂಪಗಳು, ಸನತ್ಕುಮಾರ ಮೂರ್ತಿಗಳು, ಸಹಸ್ರ (ಸಾವಿರ) ಮೂರ್ತಿಗಳು, ಮುನಿವೇದವ್ಯಾಸರು, ಶಿಂಶುಮಾರ ರೂಪ, ಶಕ್ತ್ಯಾದಿ ಹನ್ನೊಂದು ರೂಪಗಳು ಹಾಗೂ ಗಣನೆಗೆ ಸಿಗದ ಅಜಿತಾದಿ ರೂಪಗಳಿಂದ ಭಗವಂತನು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡಕ್ಕೆ ಆಧಾರನಾಗಿ ತ್ರಿಧಾಮದಲ್ಲಿ (ಮೂರು ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ) ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಆತನು ದೇವತೆಗಳ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಅನಂತಮೂರ್ತಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಹುಲ್ಲು-ಕಡ್ಡಿಗಳಲ್ಲೂ ತತ್ತತ್ ಪ್ರಮಾಣದ ಮೂರ್ತಿಯಾಗಿ, ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ದಾನವರಲ್ಲಿ ಅವರವರ ಆಕಾರದ ಮೂರ್ತಿಯಾಗಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ. ದಿನ, ಕಾಲ, ಮೃಗ, ಪಕ್ಷಿ, ಗಿಡಮರ, ಪರ್ವತ, ಆಕಾಶ, ವಾಯು, ತೇಜಸ್ಸು, ನೀರು, ಭೂಮಿ, ಸಮುದ್ರ, ನದಿ, ದ್ವೀಪ ಹಾಗೂ ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನ ನಾನಾ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಗುಣಪೂರ್ಣನೂ, ಅವಿಕಾರನೂ, ಅಖಂಡ ವ್ಯಾಪ್ತನೂ ಆಗಿ ತುಂಬಿದ್ದಾನೆ. ಇಷ್ಟನ್ನು ತಿಳಿದು, ಪಂಚರೂಪಾತ್ಮಕನಾದ ಆ ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಏಕಾಗ್ರಗೊಳಿಸಿ ಚಿಂತನೆ ಮಾಡುವುದು ಮುನಿಗಳಿಗೆ ಸಮ್ಮತವಾದುದು; ಇದರಿಂದ ದೇವರು ತೃಪ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಅನುಮಾನ ಬೇಡ. ಜನನ-ಮರಣಗಳ ಭೀತಿಯನ್ನು ದೂರಮಾಡುವ ನಮ್ಮ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲರಾಯನು ನಮ್ಮ ಘೋರ ಪಾಪಗಳೆಂಬ ಕತ್ತಲನ್ನು (ತಿಮಿರ) ನಾಶಮಾಡುವ ಸೂರ್ಯನಾಗಿದ್ದಾನೆ (ಮಾರ್ತಾಂಡ).
ಧ್ರುವತಾಳ
ಇಂತು ಭೋಜನ ಮಾಡೆ ಅನ್ನದೋಷದಿಂದ...
ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿ ಪೊಳೆವ ದುರಿತ ಕಳೆವ ॥ 9 ॥
ಭಾವಾರ್ಥ:
ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಭಗವದನುಸಂಧಾನದಿಂದ ಭೋಜನ ಮಾಡಿದರೆ ಅನ್ನದೋಷವು ತಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ; ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ದೇಹದಲ್ಲಿರುವ ಚಂದ್ರ, ಸೂರ್ಯ, ಮಂತ್ರಿ, ದಕ್ಷ, ಕಾಮ, ಇಂದ್ರ, ಉಮಾದೇವಿ, ಶಿವ, ಶೇಷ, ಗರುಡ ಹಾಗೂ ಅವರ ಪತ್ನಿಯರು ಸಂತೋಷಪಡುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಭಾರತಿ, ವಾಣಿ, ವಾಯುದೇವ, ಬ್ರಹ್ಮದೇವರು ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮೀದೇವಿಯರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಅನ್ನದಲ್ಲಿ ಅಭಿಮಾನಿ ದೇವತೆಗಳಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರೆಲ್ಲರ ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿ ನಿಯಾಮಕನಾಗಿ ವಿಷ್ಣು ಭಗವಂತನು ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ. ಇದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಆಹಾರವನ್ನು ಉಣ್ಣುವವರಲ್ಲಿ (ಭೋಕ್ತೃಗಳಲ್ಲಿ) ಸಂಕರ್ಷಣ, ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನ, ಶಾಂತಿಪತಿಯಾದ ಅನಿರುದ್ಧ ಮತ್ತು ನಾರಾಯಣ ರೂಪಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಭೋಜ್ಯ ದ್ರವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ (ಆಹಾರ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ) ವಾಸುದೇವ ರೂಪವನ್ನು ಚಿಂತಿಸಬೇಕು. ಅತ್ಯಂತ ಭಯಂಕರನಾದ ನರಸಿಂಹದೇವರು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಆಧಾರವಾಗಿ ನಿಂತು, ಭೋಜನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರೋಕ್ಷಿಸುವ ಅಥವಾ ಕುಡಿಯುವ ಜಲಸಮೂಹದಿಂದ ತೃಪ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ಹೀಗೆಂದು ತಿಳಿದು ಉಣ್ಣುವವನ ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿ ಜಗದ ಸೂತ್ರಧಾರನಾದ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲರಾಯನು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾ, ಆತನ ಸಮಸ್ತ ಪಾಪಗಳನ್ನು ದೂರಮಾಡುತ್ತಾನೆ.
ಅಟ್ಟತಾಳ
ಈ ತೆರದಲಿ ಭುಂಜಿಸಿದ ಮಾನವ ತನ್ನ...
ಮಾತಿಗೆ ಗತಿ ಈವ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲಕಾಲೇಯಾ ನೂತನ ನೂತನ ಮಹಿಮೆ ತೋರುವಾ ॥ 10 ॥
ಭಾವಾರ್ಥ:
ಈ ವಿಧವಾಗಿ ಯಜ್ಞ ಭಾವನೆಯಿಂದ ಉಣ್ಣುವ ಮನುಷ್ಯನು ತನ್ನ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾಗುತ್ತಾನೆ (ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಅಧಿಕನಾಗುತ್ತಾನೆ). ತಾನು ತೃಪ್ತಿಯಾಗಿ ಉಂಡು ಉಳಿದ ಎಂಜಲು ಅನ್ನವನ್ನು ಸೇವಕರಿಗೋ, ಚಾಂಡಾಲರಿಗೋ, ನಾಯಿಗಳಿಗೋ ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ಯೋನಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಜೀವಿಗಳಿಗೋ ನೀಡಿದರೆ, ಆಯಾ ಜೀವಿಗಳ ಒಳಗಿರುವ 'ಜಾತವೇದಸ' ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಭಗವಂತನ ಅಗ್ನಿರೂಪವು ತೃಪ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಈ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿದವನೇ ಧನ್ಯನು; ಅವನು ಎಂದಿಗೂ ಪಾಪಿಯಾಗಲಾರ ಮತ್ತು ಅವನಿಗೆ ನರಕಯಾತನೆ ಸಂಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅವನು ವಾಯುದೇವರ ಕೃಪೆಯನ್ನು ಪಡೆದು ಮಹಾ ಕೀರ್ತಿವಂತನೂ, ಜ್ಞಾನವಂತನೂ ಆಗುತ್ತಾನೆ. ಅಂತಹವನು ಮುಕ್ತಿಲೋಕದಲ್ಲಿ ನಿರಂತರ ಸುಖಸಾಗರದಲ್ಲಿ ತೇಲುತ್ತಾನೆ. ಭಕ್ತರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗೆ ಸದ್ಗತಿಯನ್ನು ನೀಡುವ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲರಾಯನು ಕ್ಷಣಕ್ಷಣಕ್ಕೂ ನೂತನವಾದ ತನ್ನ ಮಹಿಮೆಗಳನ್ನು ತೋರ್ಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಆದಿತಾಳ
ಕೇಳುವದುಂಡನ್ನ ಮೂರು ಭಾಗವಾಗಿ...
ಪಾಲಸಾಗರಶಾಯಿ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲರೇಯ ಆಳುವ ಜ್ಞಾನ ಭಕುತಿ ವೈರಾಗ್ಯವ ಕೊಟ್ಟು ॥ 11 ॥
ಭಾವಾರ್ಥ:
ನಾವು ಉಣ್ಣುವ ಅನ್ನವು ಶರೀರದೊಳಗೆ ಹೋದಾಗ ಮೂರು ಭಾಗವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಶಾಸ್ತ್ರಗಳು ಹೇಳುತ್ತವೆ ಕೇಳಿ: ಅನ್ನದ ಸ್ಥೂಲ ಭಾಗವು ಮಲವಾಗಿ (ಪುರೀಷ) ಹೊರಹೋಗುತ್ತದೆ; ಮಧ್ಯಮ ಭಾಗವು ಮಾಂಸವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ; ಅತ್ಯಂತ ಮೇಲಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಭಾಗವು ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಪೋಷಣೆಯನ್ನು (ಉಪಾದಾನ) ನೀಡುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ನಾವು ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಮೂರು ಭಾಗವಾಗುತ್ತದೆ: ಸ್ಥೂಲ ಭಾಗವು ಮೂತ್ರವಾಗುತ್ತದೆ; ಮಧ್ಯಮ ಭಾಗವು ರಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ; ಮೇಲಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಭಾಗವು ನಮ್ಮ ವಾಕ್ ಶಕ್ತಿಗೆ (ಮಾತಿಗೆ) ಆಧಾರವಾಗುತ್ತದೆ. ನಾವು ತಿನ್ನುವ ತುಪ್ಪವು (ಘೃತ) ಮೂರು ಭಾಗವಾಗಿ: ಸ್ಥೂಲ ಭಾಗವು ಮೂಳೆಯಾಗಿ (ಅಸ್ತಿ), ಮಧ್ಯಮ ಭಾಗವು ವೀರ್ಯವಾಗಿ (ರೇತಸ್ಸು) ಮತ್ತು ಮೇಲಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಭಾಗವು ನಮ್ಮ ಶ್ವಾಸೋಚ್ಛ್ವಾಸಕ್ಕೆ (ಪ್ರಾಣಶಕ್ತಿಗೆ) ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಆಲಸ್ಯ ಮಾಡದೆ, ಭಗವಂತನನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಒಲಿಸಿಕೊಂಡು ಈ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಅರಿಯಬೇಕು. ಈ ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿ ಈ ತತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿಯದೆ ಕೇವಲ ರುಚಿಗಾಗಿ ಹೋಳಿಗೆ, ಪರಮಾನ್ನಗಳನ್ನು ಉಂಡರೆ ಯಾವುದೇ ಫಲವಿಲ್ಲ. ಕೋಳಿ, ಹಂದಿ, ಕತ್ತೆ, ನಾಯಿ, ನರಿಗಳೂ ಕೂಡ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ತಮ್ಮ ಜಾತಿಯ ಆಹಾರವನ್ನು ತಿಂದು ಕಾಲ ಕಳೆಯುತ್ತವೆ; ಈ ತತ್ವವನ್ನರಿಯದ ಮನುಷ್ಯನು ಅವುಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಕನಿಷ್ಠನಾಗುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಯಮನ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ (ನರಕಕ್ಕೆ) ಹೋಗಲು ಮೊದಲಿಗನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಯಾರು ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ಭಗವದನುಸಂಧಾನದಿಂದ ಉಣ್ಣುತ್ತಾರೋ, ದೇವತೆಗಳ ಸಮೂಹವೇ ಬಂದು ಪ್ರತಿದಿನ ಅವರ ತಲೆಯನ್ನು ತೂಗುತ್ತಾ (ಮೆಚ್ಚುಗೆಯಿಂದ) ಅವರನ್ನು ಪಾಲಿಸುತ್ತದೆ. ಕ್ಷೀರಸಾಗರಶಾಯಿಯಾದ ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲರಾಯನು ತನ್ನ ಭಕ್ತರನ್ನು ಜ್ಞಾನ, ಭಕ್ತಿ ಮತ್ತು ವೈರಾಗ್ಯಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಆಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
ಜತೆ
ಈ ಪರಿಯ ತಿಳಿದು ಯಾಗವ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ
ತಾಪತ್ರಯಗಳಿಲ್ಲ ವಿಜಯವಿಟ್ಠಲ ಬಲ್ಲಾ ॥
ಭಾವಾರ್ಥ:
ಈ ಪ್ರಕಾರವಾಗಿ ಪ್ರಾಣಾಗ್ನಿಹೋತ್ರದ ರಹಸ್ಯವನ್ನು ಅರಿತು ನಿತ್ಯವೂ ಭೋಜನವೆಂಬ ಯಾಗವನ್ನು ಮಾಡುವವರಿಗೆ ಸಂಸಾರದ ಯಾವುದೇ ತಾಪತ್ರಯಗಳು (ಕಷ್ಟಗಳು) ತಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿಜಯವಿಠ್ಠಲನು ಬಲ್ಲನು (ಅನುಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾನೆ).
***
Overall Summary
In this 'Pancha Pranahuti Prakriya Suladi', Sri Vijaya Dasaru reveals the esoteric spiritual science behind our daily act of eating, explaining that it should not be treated as a mere mundane activity to satisfy hunger, but as a sacred ritual called 'Pranagnihotra Yajna' (an offering into the vital inner fires). Within our body reside the five vital breaths (Pancha Pranas)—Prana, Apana, Vyana, Udana, and Samana. In these five centers, the Supreme Lord dwells in His specialized forms as Vaishvanara, Aniruddha, Pradyumna, Sankarshana, and Narayana. Dasaru methodically breaks down how the subtle components of the food we consume nourish our mind, speech, and life force (Prana). He asserts that anyone who casts away ego and partakes of food with a mindset of absolute surrender to the indwelling Lord is a true Knower (Jnani) and becomes instantly eligible for final liberation.
Meaning of Each Verse (Charana)
Dhruva Tala
Aahuti koduvadu pancha praanarige sam -
Anugraha maaduvaavarpita kaikondu || 1 ||
Meaning:
When partaking of a meal, one must make the food offerings into the five vital breaths (Pancha Pranas) residing within the body with complete mindfulness and without a shred of doubt. Understanding the five distinct inner locations, one must lovingly feed the Supreme Lord, who is present there as the cosmic fire (Vaishvanara) and is the beloved of Goddess Swaha. While consuming food, one must never forget the omnipresent Lord who pervades everything. Eating with such intense devotion treats the meal as a holy sacrifice (Yajna), which earns immense spiritual merit and instantly burns away all past sins. This philosophy is deeply profound and hard to grasp. To practice it, one must cast away deceptive scriptures, discard pride, envy, and deceit, and act righteously in this material world. Lord Hari assumes four cosmic forms (Chaturvyuha) under the primary name of Vaishvanara to consume the pure, nutritious essence of the food within these bodily centers. He who abandons the arrogance of "I" and "mine" and surrenders with the humblest attitude of "I am Your servant" receives the grace of our lotus-eyed Lord Vijaya Vitthala, who lovingly accepts the offering.
Matta Tala
Mogadalli aahavaniya endembo deva-
Pogalidavara praana Vijayavitthala daiva - digala kaiyya vaalagakolutippa || 2 ||
Meaning:
Within our mouth (Moga) resides the sacred fire called Ahavaniya. It is there that the first offering must be made with the mantra 'Om Pranaya Swaha'. The hunger-fire present here is of a brilliant golden hue (Rukmavarna), and its presiding deities are the Sun God and the Gayatri meter. Recognizing this reality, one must meditate upon the deities ruling the eyes and the breath—the Sun, the Serpent King, Garuda, and those designated by the sacred syllable Pranava (Om). Goddess Bharati (associated with the sky) and Mukhyaprana (the life force of the universe) serve as the foundations here. Within the heart of Goddess Lakshmi, who presides over the Vedas, resides the Lord in His Aniruddha aspect under the name of Prana-Vaishvanara. By offering this first bite to Him, one satisfies the infinite, perfect Lord. Lord Vijaya Vitthala, the beloved of His chanting devotees, is the supreme God who accepts services from all other demigods.
Rupaka Tala
Vaksha pradeshadalli gaarhaspatya chatu -
Pekshaa rahita taane shubharasa kaikomba mokshadaatru svaami Vijayavitthala kalpa - vriksha kaano karamugidu beduvarige || 3 ||
Meaning:
Within the chest region (Vaksha Pradesha), the sacred fire called Garhaspatya resides. It is there that the second offering must be made with deep, unshakeable devotion using the mantra 'Om Apanaya Swaha'. This fire possesses a milk-white radiance (Gokshira-varna), and is governed by the sage Shraddhagni, the Moon God, and the Trishtup meter. Subordinate to these are Apana (the son of Mukhyaprana, who is the son of Brahma), the deities of the directions, the Moon ruling the ears, Shesha, and Garuda, all residing in their subtle forms within their respective seats. Pervading them all is Goddess Bharati (ruling the earth), within whom rests Mukhyaprana, and within whose foundation sits Goddess Maha Lakshmi. The immutable Supreme Being, manifest as Pradyumna under the name of Apana-Vaishvanara, is entirely free from material desires yet personally accepts the pure essence of the food. To those who pray with folded hands, our Lord Vijaya Vitthala acts as the wish-fulfilling tree (Kalpavriksha) that grants ultimate salvation.
Jhampita Tala
Vyananembaahuti naabhiyalli idda da -
Dhenipara manake chintamani sarvadaa || 4 ||
Meaning:
The third offering, 'Om Vyanaya Swaha', must be made into the Dakshinagni (the southern sacrificial fire) located at the navel (Naabhi). This domain is associated with a lotus-pink hue (Padma-varna), the deity Krishanu (Fire), and the Anushtup meter. The deities associated with the word Vyana include Ganesha (the son of the three-eyed Shiva), the son of Mukhyaprana, the Fire God who rules speech and touch, Shiva (the consort of Parvati), Shesha, and Garuda. Pervading their seats are Goddess Bharati (named Vidyut here) and Mukhyaprana. Within this Vyana form of the Lord sits His world-encompassing aspect. Here, the Lord as Sankarshana under the name of Vyana-Vaishvanara consumes the pure essence of the food. His divine plays are beyond human calculation. For the minds of those who constantly meditate upon Him, the blissful Lord Vijaya Vitthala is like the wish-fulfilling gem (Chintamani).
Trividi Tala
Sharabhi embo agni naabhi balabhaagadalli...
Suradhenu karadumba bhaktara kulake || 5 ||
Meaning:
To the right side of the navel sits the internal fire named Sharabhi. It is there that the fourth offering must be made with supreme devotion, prefixing it with the sacred Om and suffixing it with Swaha ('Om Udanaya Swaha'). This fire is governed by the sage Sparshagni, the Wind God, the Brihati meter, and possesses a sapphire-blue hue (Harimani-varna). The deities designated by the term Udana—including Ganesha, the son of Prana, Aniruddha, Rudra, Shesha, and Garuda—envelop and protect the soul like a coat of armor. Goddess Bharati (under the name of Vaak) and Mukhyaprana dwell here in the form of Udana, and within them, Goddess Rama (Lakshmi) is eternally established. In this bodily base, Lord Hari is known as Vasudeva under the name of Udana-Vaishvanara, out of pure compassion accepting the divine food offered to Him. The Supreme Being, our Lord Vijaya Vitthala, is the divine cow (Suradhenu) that nourishes and protects the entire lineage of His devotees.
Dhruva Tala
Matte samaanembaahuti naabhi...
Ettidavara kaiyya amrutakalashavo || 6 ||
Meaning:
Next, the fifth offering, 'Om Samanaya Swaha', must be made into the Sharabhi fire situated to the north of the navel. This fire flashes with the color of lightning (Vidyud-varna), and is governed by the sage Virupagni, the rain-god Parjanya, and the Pankti meter. Residing here are Ganesha, the son of Mukhyaprana, Parjanya (the cause of rain), Indra, Rudra, Garuda, Goddess Bharati (ruling lightning), and the pure-hearted Goddess Bharati. Inside them, the thread-soul Mukhyaprana shines under the name of Samana. In that spot, the Lord manifests as Narayana under the name of Samana-Vaishvanara, accepting every single morsel of food with supreme affection. When this praiseworthy Lord Vijaya Vitthala is so intimately close to a human being, what can one possibly lack? He is like a vessel of nectar (Amrita Kalasha) resting in the hands of those who rely upon Him.
Jhampita Tala
Jathaaragni brahmane embaahuti...
Pathisidavara manada kumuda chandraa || 7 ||
Meaning:
Finally, an offering must be made directly into the main digestive fire (Jatharagni) with the mantra 'Om Brahmane Swaha'; this is the absolute, unshakeable truth. This fire is governed by the sage Brahma, the core Fire God, and the three-line Gayatri meter. Acting as the indweller of the soul inside the physical frame, and residing within the foundation of Goddess Rama, the Lord as the Atma-Vaishvanara is the exclusive enjoyer of the subtle nutritional essence of the food (Sara-bhokta). Radiating with the brilliance of ten million lightning bolts, Lord Vijaya Vitthala is like the moon that causes the lotus-like minds of those who chant and remember this philosophy to blossom with joy.
Trividi Tala
Aniruddhaatmaka vishva antaraatuma taija -...
Jananadoora namma Vijayavitthalareya ghanadosha timirakke maartaandanu kaano || 8 ||
Meaning:
Every day, the Lord resides within the core of our body through three primary groupings (Vyuhas): Vishva (linked to Aniruddha), Taijasa (linked to Pradyumna), and Prajna (linked to Sankarshana), never separating from either our subtle or physical forms. One must systematically meditate upon Vaishvanara by understanding these groupings. Pervading our nerve channels (Nadis) are the eight forms beginning with Aniruddha-Vishva, the twenty-four glowing cosmic forms (Chaturvimshati Murti), the five forms beginning with Annamaya, the five specialized forms beginning with Kriddholka, the Sanatkumara forms, the thousand divine forms (Sahasra Murti), Sage Vedavyasa, the Shishumara form, the eleven primary energy forms (Shaktyadi), and the countless forms beginning with Ajita. Through these, the Lord sustains the entire universe and dwells across the three celestial realms (Tridhama). He is the infinite Being who is addressed by the names of various demigods. He sits inside a blade of grass or a piece of wood in a size proportional to it; He sits inside humans and demons alike, mirroring their respective shapes. He fills time, seasons, wild beasts, birds, trees, mountains, the sky, the wind, light, water, earth, oceans, rivers, islands, and the diverse objects of our mind as the infinitely perfect, unchangeable, and undivided all-pervading reality. Knowing this, anchoring the mind with absolute concentration on this five-fold Supreme Being is a method approved by great sages; it completely satisfies the Almighty, so harbor no doubts in your heart. Our Lord Vijaya Vitthala, who delivers souls from the cycle of birth and death, is like the radiant sun (Martanda) that destroys the deep darkness (Timira) of our terrible sins.
Dhruva Tala
Intu bhojana maade annadoshandinda...
Antarangadalli poleva durita kaleva || 9 ||
Meaning:
When a meal is consumed with such high spiritual awareness, no impurity of food (Anna-dosha) can ever touch the individual. Furthermore, the mystical forms of the Moon, the Sun, Daksha, Kama, Indra, Goddess Uma, Shiva, Shesha, Garuda, and their respective consorts who reside within our body feel immensely gratified. Additionally, Goddesses Bharati, Vani, Vayu, Brahma, and Maha Lakshmi are the eternal presiding deities over the food we eat. Ruling over all of them as the ultimate director is Lord Vishnu. Keeping this in mind, one must meditate upon the forms of Sankarshana, Pradyumna, Aniruddha (the lord of peace), and Narayana within the consumer (Bhokta), and upon the form of Vasudeva within the items being consumed (Bhojya Dravya). The awe-inspiring Lord Narasimha stands as the foundation of all, bringing absolute satisfaction through the water that is sipped or sprinkled at the end of the meal. Knowing this, as one partakes of food, the ultimate puppeteer of the cosmos, Lord Vijaya Vitthala, illuminates the inner heart and destroys all deep-seated sins.
Atta Tala
Eee teradali bhunjisida maanava tanna...
Maatige gati eeva Vijayavitthalareya nootana nootana mahime toruvaa || 10 ||
Meaning:
A human being who consumes food in this sacrificial spirit becomes exalted and spiritually superior within their community. If, after eating to his full satisfaction, he offers the remaining food (Uchista) to servants, outcasts, dogs, or any other living creatures, the divine fire named Jatavedasa residing inside those respective creatures is fully satisfied. He who realizes this hidden spiritual truth on this earth is the truly blessed one; he is wiped clean of sin and will never face the torments of hell. Earning the special grace of the Wind God (Mukhyaprana), he becomes a person of immense renown and spiritual wisdom. Ultimately, he enters the state of liberation, swimming in an ocean of pure bliss. Lord Vijaya Vitthala, who fulfills the prayers of His devotees, reveals brand new glories of His nature at every single moment.
Adi Tala
Keļuvandunna mooru bhaagavaagi...
Paalasaagarashaayi Vijayavitthalareya aaluva jnaana bhakuti vairagyava kottu || 11 ||
Meaning:
Listen closely to what the scriptures say about how the food we eat is processed into three distinct parts inside the body: The grossest component of the solid food turns into waste matter (Purisha); the middle component is transformed into the flesh (Mamsa) of the body; and the topmost, subtlest component provides direct nourishment and material (Upadana) to the mind. Similarly, the water we drink is divided into three parts: The gross component becomes urine; the middle component turns into blood; and the subtlest component forms the foundation for our faculty of speech (Vaak). The clarified butter (Ghritha) we ingest splits into three parts: The gross component strengthens the bones (Asthi); the middle component turns into reproductive fluid (Retas); and the highest, subtlest component fuels our inhalation and exhalation (the vital life force). Therefore, without laziness, one must win the love of the Lord and understand this deep reality. If a person lacks this spiritual awareness and merely gluttonizes over sweets and rich delicacies for sensory pleasure, it yields no spiritual fruit. Even chickens, pigs, donkeys, dogs, and foxes live out their days eating food natural to their species; a human who eats without knowing this inner chemistry is baser than those animals and stands first in line to enter the gates of hell (Kala-pattana). Conversely, for the one who eats at the right times while maintaining this constant connection with the Divine, the assembly of gods arrives daily, nodding their heads in approval and protecting him. The Lord who reclines on the ocean of milk, Vijaya Vitthala, rules over His devotees by gifting them pure knowledge (Jnana), intense devotion (Bhakti), and dispassion (Vairagya).
Jate (Couplet)
Eee pariya tilidu yaagava maadidavarige
Taapatrayagalilla Vijayavitthala balla ||
Meaning:
For those who understand this method and turn their daily meals into a lifelong holy sacrifice (Yajna), the threefold miseries of material existence (Tapatrayas) will never touch them; Lord Vijaya Vitthala knows this truth and ensures their protection.
***
No comments:
Post a Comment