CLICK-> INDEX ದೇವರನಾಮ ಕೇಳಿ ಕಲಿಯಲು ಲಿಂಕ್ LINKS TO LEARN DEVARANAMA
or just scroll down for other devaranama
ದೇವ ದೇವೇಶ ಶ್ರೀ ಹರಿಯಲ್ಲದೆ ||ಪ||
ಆವ ತಂದೆಯು ಸಲಹಿದನು ಪ್ರಹ್ಲಾದನ
ಆವ ತಾಯಿ ಕಾಯ್ದೆಳು ಧ್ರುವರಾಯನ
ಆವ ಮಗ ಸಲಹಿದನು ಆ ಉಗ್ರ ಸೇನನ
ಜೀವಂಗೆ ಪೋಷಕನು ಶ್ರೀ ಹರಿಯಲ್ಲದೆ ||೧||
ಆವ ಬಾಂಧವರು ಸಲಹಿದರು ಆ ಗಜರಾಜನ
ಆವ ಪತಿ ಕಾಯ್ದ ದ್ರೌಪದಿಯ ಮಾನ
ಆವ ಸೋದರ ಸಲಹಿದನು ಆ ವಿಭೀಷಣನ
ಜೀವರಿಗೆ ದಾತೃ ಶ್ರೀ ಹರಿಯಲ್ಲದೇ ||೨||
ಆವನಾಧಾರ ಅಡವಿಯೊಳಿಪ್ಪ ಮೃಗಗಳಿಗೆ
ಆವ ರಕ್ಷಕನು ಪಶು ಜಾತಿಗಳಿಗೆ
ಆವ ಪೋಷಕನು ಗರ್ಭದಲ್ಲಿಪ್ಪ ಶಿಶುವಿಗೆ
ದೇವ ಸಿರಿ ಪುರಂದರವಿಠಲನಲ್ಲದಲೆ ||೩||
***
Pallavi:
Āvanāvanu kāyda avaniyōḷage
Dēva dēvēśa śrī hariyallade ||
Charana 1:
Āva tandeyu salahidanu prahlādana
Āva tāyi kāydeḷu dhruvarāyana
Āva maga salahidanu ā ugra sēnana
Jīvaṅge pōṣakanu śrī hariyallade || 1 ||
Charana 2:
Āva bāndhavaru salahidaru ā gajarājana
Āva pati kāyda draupadiya māna
Āva sōdara salahidanu ā vibhīṣaṇana
Jīvarige dātṛ śrī hariyalladē || 2 ||
Charana 3:
Āvanādhāra aḍaviyoḷippa mṛgagaḷige
Āva rakṣakanu paśu jātigaḷige
Āva pōṣakanu garbhadallippa śiśuvige
Dēva siri purandaraviṭhalanalladale || 3 ||
***
Quick Pronunciation Guide:
ā / ē / ō: Long vowels (like father, play, and go).
ḷ: Retroflex 'l' (tongue curls back to touch the roof of the mouth).
ṣ: 'sh' sound (as in shampoo).
ṛ: A vocalic 'r' (like the 'ri' in riddle).
***
ಪುರಂದರದಾಸರ ಈ ಸುಂದರ ಕೀರ್ತನೆಯ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಅರ್ಥ ಇಲ್ಲಿದೆ:
ಸಾರಾಂಶ (Summary)
ಈ ಕೀರ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ಪುರಂದರದಾಸರು "ಶ್ರೀಹರಿಯೇ ಜಗತ್ತಿನ ಏಕೈಕ ರಕ್ಷಕ" ಎಂಬ ಸತ್ಯವನ್ನು ಸಾರಿದ್ದಾರೆ. ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಕಷ್ಟ ಬಂದಾಗ ತಂದೆ-ತಾಯಿ, ಬಂಧು-ಬಳಗ ಅಥವಾ ಅಧಿಕಾರ ಯಾವುದೂ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಸಹಾಯಕ್ಕೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಪುರಾಣದ ಉದಾಹರಣೆಗಳ ಮೂಲಕ (ಪ್ರಹ್ಲಾದ, ಧ್ರುವ, ದ್ರೌಪದಿ), ಕಾಡಿನ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಗರ್ಭದಲ್ಲಿರುವ ಶಿಶುವಿನವರೆಗೆ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಸಲಹುವವನು ಆ ಶ್ರೀಹರಿ ಮಾತ್ರ ಎಂದು ದಾಸರು ಇಲ್ಲಿ ಮನವರಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ಯಾರಾವಾರು ಅರ್ಥ (Paragraph-wise Meaning)
ಪಲ್ಲವಿ:
ಆವನಾವನು ಕಾಯ್ದ ಅವನಿಯೊಳಗೆ
ದೇವ ದೇವೇಶ ಶ್ರೀ ಹರಿಯಲ್ಲದೆ ||ಪ||
ಅರ್ಥ: ಈ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ (ಅವನಿಯೊಳಗೆ) ಜೀವಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವವರು ಯಾರು? ದೇವ ದೇವೋತ್ತಮನಾದ ಆ ಶ್ರೀಹರಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಮತ್ಯಾರೂ ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಪಾಡಲಾರರು. ಅವನೇ ಸರ್ವರಕ್ಷಕ.
ಮೊದಲನೇ ಚರಣ:
ಆವ ತಂದೆಯು ಸಲಹಿದನು ಪ್ರಹ್ಲಾದನ
ಆವ ತಾಯಿ ಕಾಯ್ದೆಳು ಧ್ರುವರಾಯನ
ಆವ ಮಗ ಸಲಹಿದನು ಆ ಉಗ್ರಸೇನನ
ಜೀವಂಗೆ ಪೋಷಕನು ಶ್ರೀ ಹರಿಯಲ್ಲದೆ ||೧||
ಅರ್ಥ:
ಪ್ರಹ್ಲಾದನನ್ನು ಅವನ ಹೆತ್ತ ತಂದೆಯೇ (ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು) ಕೊಲ್ಲಲು ಹೋದಾಗ, ಯಾವ ತಂದೆ ಅವನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದನು? (ಶ್ರೀಹರಿ ನರಸಿಂಹನಾಗಿ ಬಂದು ರಕ್ಷಿಸಿದ).
ಧ್ರುವರಾಯನು ಕಾಡಿಗೆ ಹೋದಾಗ ಯಾವ ತಾಯಿ ಅವನನ್ನು ಸಲಹಿದಳು? (ಅವನ ತಪಸ್ಸಿಗೆ ಮೆಚ್ಚಿ ಹರಿಯೇ ದರ್ಶನ ನೀಡಿದ).
ಉಗ್ರಸೇನನನ್ನು ಅವನ ಮಗ ಕಂಸನೇ ಜೈಲಿಗೆ ಹಾಕಿದಾಗ, ಯಾವ ಮಗ ಅವನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದನು? (ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಬಂದು ರಕ್ಷಿಸಿದ).
ಹೀಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಜೀವಿಗೆ ಪೋಷಕನು ಆ ಶ್ರೀಹರಿಯೇ ಹೊರತು ಲೌಕಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳಲ್ಲ.
ಎರಡನೇ ಚರಣ:
ಆವ ಬಾಂಧವರು ಸಲಹಿದರು ಆ ಗಜರಾಜನ
ಆವ ಪತಿ ಕಾಯ್ದ ದ್ರೌಪದಿಯ ಮಾನ
ಆವ ಸೋದರ ಸಲಹಿದನು ಆ ವಿಭೀಷಣನ
ಜೀವರಿಗೆ ದಾತೃ ಶ್ರೀ ಹರಿಯಲ್ಲದೇ ||೨||
ಅರ್ಥ:
ಮೊಸಳೆಯ ಬಾಯಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದ ಗಜೇಂದ್ರನನ್ನು (ಗಜರಾಜ) ಯಾವ ಬಂಧು-ಬಳಗದವರು ಬಂದು ಬಿಡಿಸಿದರು?
ಭರತಸಭೆಯಲ್ಲಿ ದ್ರೌಪದಿಯ ಮಾನ ಹರಣವಾಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಯಾವ ಪತಿ (ಪಾಂಡವರು) ಅವಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಿದರು? (ಅಕ್ಷಯ ವಸ್ತ್ರ ನೀಡಿ ಕಾಯ್ದವನು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ).
ರಾವಣನಿಂದ ಅವಮಾನಿತನಾದ ವಿಭೀಷಣನನ್ನು ಯಾವ ಸಹೋದರ ಸಲಹಿದನು? (ಶ್ರೀರಾಮನು ಅವನಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ನೀಡಿದ).
ಸಕಲ ಜೀವರಾಶಿಗಳಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡುವ ದಾತೃ ಶ್ರೀಹರಿ ಮಾತ್ರ.
ಮೂರನೇ ಚರಣ:
ಆವನಾಧಾರ ಅಡವಿಯೊಳಿಪ್ಪ ಮೃಗಗಳಿಗೆ
ಆವ ರಕ್ಷಕನು ಪಶು ಜಾತಿಗಳಿಗೆ
ಆವ ಪೋಷಕನು ಗರ್ಭದಲ್ಲಿಪ್ಪ ಶಿಶುವಿಗೆ
ದೇವ ಸಿರಿ ಪುರಂದರವಿಠಲನಲ್ಲದಲೆ ||೩||
ಅರ್ಥ:
ದಟ್ಟ ಅಡವಿಯಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಾಣಿ-ಪಕ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಆಹಾರ ನೀಡಿ ಆಧರಿಸುವವರು ಯಾರು?
ಮೂಕ ಪಶುಗಳಿಗೆ ರಕ್ಷಕರು ಯಾರು?
ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭದೊಳಗೆ ಇರುವ ಶಿಶುವಿಗೆ ಆಹಾರ ನೀಡಿ ಬೆಳೆಸುವ ಪೋಷಕರು ಯಾರು?
ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಮಾಡುವವನು ನಮ್ಮ ಶ್ರೀ ಪುರಂದರ ವಿಠಲನೇ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಯಾರೂ ಅಲ್ಲ. ನಂಬಿದವರನ್ನು ಕೈಬಿಡದ ದೇವನವನು.
***
summary and paragraph-wise meaning of the devaranama in English:
Summary
In this famous composition, Purandara Dasa emphasizes that Lord Shri Hari is the ultimate protector of all creation. He argues that worldly relations—be it parents, spouses, or siblings—often fail or are limited in their ability to help during times of extreme crisis. By citing various mythological instances (like Prahlada, Draupadi, and Gajendra), the poet illustrates that from the animals in the forest to a fetus in the womb, it is only the Divine Grace of Vitthala that sustains and shields every life form.
Paragraph-wise Meaning
Refrain (Pallavi):
Avanaavanu kaayda avaniyolage
Deva devesha shri hariyallade
Meaning: Who is the one who truly protects everyone on this earth (avani)? There is no one other than the God of Gods, Shri Hari. He is the sole refuge for all.
Stanza 1:
Ava tandeyu salahidanu prahladana
Ava taayi kaaydelu dhruvarayana
Ava maga salahidanu aa ugra senana
Jivange posshakanu shri hariyallade
Meaning:
Which father protected Prahlada? (His own father, Hiranyakashipu, tried to kill him; it was Hari who saved him as Narasimha).
Which mother shielded Dhruva when he went to the forest? (Divine grace guided the child).
Which son rescued Ugrasena? (His son Kamsa imprisoned him; it was Lord Krishna who eventually liberated him).
The poet concludes that for every living soul (jiva), the ultimate nourisher is none other than Shri Hari.
Stanza 2:
Ava baandhavaru salahidaru aa gajarajana
Ava pati kaayda draupadiya maana
Ava sodara salahidanu aa vibhishanana
Jivarige daatru shri hariyallade
Meaning:
Which relatives came to the rescue of Gajendra (the elephant king) when he was caught by the crocodile?
Which husband protected the dignity (maana) of Draupadi in the assembly of the Kauravas? (The Pandavas were helpless; Krishna provided the infinite saree).
Which brother supported Vibhishana when he was cast out? (His brother Ravana exiled him; Rama gave him shelter).
The true provider and benefactor for all beings is Shri Hari alone.
Stanza 3:
Aavanaadhara adaviyolippa mrugagalige
Ava rakshakanu pashu jaatigalige
Ava poshakanu garbhadallippa shishuvige
Deva siri purandara vittalanalladale
Meaning:
Who is the support for the wild animals living deep in the forest?
Who is the guardian of the cattle and all animal species?
Who is the nourisher of the fetus (unborn child) inside the mother's womb?
It is none other than the Lord Purandara Vitthala, who takes care of the smallest and largest life forms with equal compassion.
***
ರಾಗ ಕಾಂಭೋಜ. ರೂಪಕ ತಾಳ (raga tala may differ in audio)
Avanavanu kayda avaniyolage
Deva devesa sri hariyallade ||pa||
Ava tandeyu salahidanu prahladana
Ava tayi kaydelu dhruvarayana
Ava maga salahidanu A ugra senana
Jivange poshakanu sri hariyallade ||1||
Ava bandhavaru salahidaru A gajarajana
Ava pati kayda draupadiya mana
Ava sodara salahidanu A vibishanana
Jivarige datru sri hariyallade ||2||
Avanadhara adaviyolippa mrugagalige
Ava rakshakanu pasu jatigalige
Ava poshakanu garbadallippa sisuvige
Deva siri purandaravithalanalladale ||3||
***
pallavi
AvanAvanu kaiva avaniyoLage
anupallavi
jIvarige dhAtru shrI hariyallade
caraNam 1
Ava tandeyu salahidanu prahlAdanna Ava tAyiyu salahidaLu dhruvana
Ava sOdararu IDErisidaru vibhISaNana jIvarige dhAtru shrI hariyallade
caraNam 2
Ava bandhugaLu salahidaru gajarAjanna Ava patiyAda draupadi kAlake
AvAva sakhanAta pANDavara samayakke jIvarige dhAtru shrI hariyallade
caraNam 3
AvanAdhAra aDaviyoLidda mrgagaLige Ava pOSaka garbada shishuvige
Ava pAlipa pashu pakSi mukhya jIvarige dEva shrI purandara viTTalannade
***
ಆವನಾವನು ಕಾಯ್ವ ಅವನಿಯೊಳಗೆ ||ಪ||
ಜೀವರಿಗೆ ಧಾತೃ ಶ್ರೀ ಹರಿಯಲ್ಲದೆ ||ಅ||
ಆವ ತಂದೆಯು ಸಲಹಿದನು ಪ್ರಹ್ಲಾದನ್ನ
ಆವ ತಾಯಿಯು ಸಲಹಿದಳು ಧ್ರುವನ
ಆವ ಸೋದರರು ಈಡೇರಿಸಿದರು ವಿಭೀಷಣನ
ಜೀವರಿಗೆ ಧಾತೃ ಶ್ರೀ ಹರಿಯಲ್ಲದೆ ||
ಆವ ಬಂಧುಗಳು ಸಲಹಿದರು ಗಜರಾಜನ್ನ
ಆವ ಪತಿಯಾದ ದ್ರೌಪದಿಕಾಲಕೆ
ಆವಾವ ಸಖನಾದ ಪಾಂಡವರಸಮಯಕ್ಕೆ
ಜೀವರಿಗೆ ಧಾತೃ ಶ್ರೀ ಹರಿಯಲ್ಲದೆ ||
ಆವನಾಧಾರ ಅಡವಿಯೊಳಿದ್ದ ಮೃಗಗಳಿಗೆ
ಆವ ಪೋಷಕ ಗರ್ಭದ ಶಿಶುವಿಗೆ
ಆವ ಪಾಲಿಪ ಪಶುಪಕ್ಷಿ ಮುಖ್ಯಜೀವರಿಗೆ
ದೇವ ಶ್ರೀ ಪುರಂದರವಿಠಲನ್ನದೆ||
*********
ಶ್ರೀಪತಿಯ ಕಟಾಕ್ಷವೀಕ್ಷಣವು ತಪ್ಪುವಾಗ
ಅನೇಕ ಬಂಧುಗಳು ಲಕ್ಷ ವೈದ್ಯರುಗಳು
ಇರಲಾಗಿ ಕಣ್ಣಕಣ್ಣ ಬಿಡುವರು
ತಾಪಸಿಯರಣ್ಯದೊಳಗೆ ಒಬ್ಬ ಒಂಟಿಯಾಗಿರಲು
ಅಂಜಬೇಡೆಂದು ನಮ್ಮ ಕಂಜನಾಭನೆ ಬಂದು
ಆಪತ್ತುಗಳ ಪರಿಹರಿಸುವ ನಮ್ಮ ಪುರಂದರ ವಿಠಲ.......
ಆವನಾವನ ಕಾಯ್ವ ಅವನಿಯೊಳಗೆ
ದೇವದೇವೇಶ ಶ್ರೀ ಹರಿಯಲ್ಲದೆ.... ಪ
ಆವ ತಂದೆಯು ಸಲಹಿದನು ಪ್ರಹ್ಲಾದನ
ಆವ ತಾಯಿ ಸಲಹಿದಳು ಧ್ರುವರಾಯನ
ಆವ ಸುತ ಸಲಹಿದನು ಆ ಉಗ್ರಸೇನನ
ಜೀವರಿಗೆ ಪೋಷಕನು ಹರಿಯಲ್ಲದೆ...1
ಆವ ಬಂಧುವು ಸಲಹಿದನು ಗಜರಾಜನನು
ಆವ ಪತಿ ಕಾಯ್ದ ದ್ರೌಪದಿಯ ಮಾನ
ಆವ ಸೋದರರು ಸಲುಹಿದರು ವಿಭೀಷಣನ
ಜೀವರಿಗೆ ದಾತೃ ಶ್ರೀ ಹರಿಯಲ್ಲದೆ....2
ಆವನಾಧಾರ ಅಡವಿಯೊಳಿಪ್ಪ ಮೃಗಗಳಿಗೆ
ಆವ ರಕ್ಷಕ ಪಕ್ಷಿಜಾತಿಗಳಿಗೆ
ಆವ ಪೊಷಕನು ಗರ್ಭದಲ್ಲಿದ್ದ ಶಿಶುಗಳಿಗೆ
ದೇವ ಶ್ರೀ ಪುರಂದರವಿಠಲನಲ್ಲದಲೆ..3
***
No comments:
Post a Comment