Audio by Mrs. Nandini Sripad
CLICK-> INDEX ದೇವರನಾಮ ಕೇಳಿ ಕಲಿಯಲು ಲಿಂಕ್ LINKS TO LEARN DEVARANAMA
or just scroll down for other devaranama
ರಾಗ ರೇವತಿ
ಧ್ರುವತಾಳ
ದುರಿತವನಕುಠಾರಿ ದುರ್ಜನ ಕುಲವೈರಿ
ಶರಣಾಗತವಜ್ರಪಂಜರ ಕುಂಜರ -
ವರಸಂರಕ್ಷಕ ಜನ್ಮಮರಣರಹಿತ ಮಹಿತ
ಪರಮಕರುಣಾ ಸಿಂಧು ಭಕುತಬಂಧು
ಸ್ವರತ ಸ್ವತಂತ್ರ ಜಗದ್ಭರಿತ ಚಿತ್ಸುಖಪೂರ್ಣ
ಹರಿಯೆ ಕ್ಷರಾಕ್ಷರಪುರುಷೋತ್ತಮ
ಉರುಗಾಯ ವೈಕುಂಠವರಮಂದಿರ , ಚಂದಿರ -
ತರಣಿಕೋಟಿಸಂಕಾಶ ವಿಮಲಕೇಶ
ಧುರದೊಳಗರ್ಜುನನ ತುರಗನಡೆಸಿದ ಸಂ -
ಗರ ಭಯಂಕರ ಲೋಕೈಕವೀರ
ನರಸಿಂಹ ನಿನ್ನ ಪಾದಕ್ಕೆರಗಿ ಬಿನ್ನೈಸುವೆ
ಮೊರೆಹೊಕ್ಕ ದಾಸಗೆ ಬಂದ ಭಯವ
ಪರಿಹರಿಸಿ ಸೌಖ್ಯವ ಕರುಣಿಸು ದಯದಿಂದ
ಸರ್ವರಂತರ್ಯಾಮಿ ಲೋಕಸ್ವಾಮಿ
ಸ್ಮರಣೆ ಮಾತ್ರದಿ ಅಜಾಮಿಳಗೆ ಮುಕ್ತಿಯನಿತ್ತೆ
ಅರಿದೆನೊ ನೀನೆಮ್ಮ ಪೊರೆವುದೀಗ
ಸರುವಕಾಮದ ಜಗನ್ನಾಥವಿಠ್ಠಲ ಭಕ್ತ -
ಪರಿಪಾಲಕನೆಂಬ ಬಿರುದು ನಿನ್ನದಲ್ಲವೇ || 1 ||
ಮಟ್ಟತಾಳ
ವಿಧಿಪಿತ ನೀನಲ್ಲದೆ ನಿಧಿಪತಿಗಳು ಉಂಟೆ
ಸಧನನಾಗಿ ಇಪ್ಪೆ ನಿನ್ನ ದಾಸರಿಗಾಗಿ
ಮಧುಸೂದನ ಜಗನ್ನಾಥವಿಠ್ಠಲರೇಯ
ನಿಧನನೆನಿಸಿಕೊಂಡೆ ನಿನ್ನ ದ್ವೇಷಿಗಳಿಗೆ || 2 ||
ರೂಪಕತಾಳ
ಮೂರುಲೋಕಸ್ವಾಮಿ ಸರ್ವಜ್ಞ ಸುಖಪೂರ್ಣ
ಪ್ರೇರಣಸಾಕ್ಷಿ ಕಾರಣಕಾರ್ಯ ದೋಷವಿ-
ದೂರ ಸದ್ಗುಣಸಾಂದ್ರ ಸಜ್ಜನಾಂಬುಧಿಚಂದ್ರ
ಭಾರಕರ್ತ ಜಗಕೆ ನೀನಿರೆ ಎಮ್ಮ ಮ-
ನೋರಥ ಸಲಿಸುವುದೇನಸಾಧ್ಯವೊ ನಿನಗೆ;
ಕ್ರೂರಮಾನವರ ಸಂಹಾರ ಮಾಡಿಸು ಗುರು -
ಮಾರುತನಿಂದತಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ
ನೀ ರಕ್ಷಿಸೆಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುವ ಭಕ್ತಗೆ ಭೂರಿ
ಸಾರಭಾಗ್ಯವನಿತ್ತು ಕೃಪೆಮಾಡು ಅನುದಿನ
ಶೂರ ಜಗನ್ನಾಥವಿಠ್ಠಲ ನೀನಲ್ಲದಿ-
ನ್ನಾರು ಭಕ್ತರ ಕಾವ ಕರುಣಿಗಳು ಜಗದೀ || 3 ||
ಝಂಪೆತಾಳ
ಪಿತನಿಂದ ನೊಂದ ಪ್ರಹ್ಲಾದನ ಕಾಯ್ದೆ , ದೇ-
ವತೆಗಳಿಗೆ ಬಂದ ಭಯ ಪರಿಹರಿಸಿ, ದಯದಿ ದ್ರೌ-
ಪತಿಯ ಮೊರೆಕೇಳಿ ದಿವ್ಯಾಂಬರವ ಕರುಣಿಸಿದೆ
ಕ್ಷಿತಿಜನಾಲಯದಿ ಬಳಲುವ ಬಾಲೆಯರ ದ್ವಾರಾ-
ವತಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ದು ಒಲಿದವರ ಪೋಷಿಸಿದೆ ; ಮಾ-
ರುತಿಯ ಕರದಿಂದ ಬೃಹದ್ರಥನ ಕುವರನ ಕೊಲಿಸಿ
ಪೃಥಿವಿಪರ ಬಿಡಿಸಿ ಪಾಲಿಸಿದೆ ಕರುಣದಲಿ ; ಕುರು-
ಪೃತನೆಯೊಳು ಪಾಂಡವರ ಗೆಲಿಸಿ ಕೀರ್ತಿಯನಿತ್ತೆ
ಶತಮೋದನಾಸ್ತ್ರದಿಂದಲಿ ಗರ್ಭದೊಳಗೆ ಪೀ-
ಡಿತನಾದ ಶಿಶುಪರೀಕ್ಷಿತನ ಸಂತೈಸಿದೆ
ಶಿತಿಕಂಠಗೊಲಿದು ಸಾಯಕನಾಗಿ ಮುಪ್ಪುರದ
ಸತಿಯರನು ಒಲಿಸಿ ಕೀರುತಿಯಿತ್ತೆ ಭಕುತನಿಗೆ
ಮಿತಿಯುಂಟೆ ನಿನ್ನ ಕರುಣಕ್ಕೆ ದೇವವರ್ಯ ಸಾಂ-
ಪ್ರತ ಬೇಡಿಕೊಂಬೆ ಬಿನ್ನಪಕೇಳಜಸ್ರ ಸಂ-
ಸ್ತುತಿಪ ಭಕುತರ ಮನೋರಥವ ಪೂರೈಸು ಸು-
ವ್ರತನಾಮ ಶ್ರೀಜಗನ್ನಾಥವಿಠ್ಠಲ ಭಾಗ-
ವತಜನಪ್ರೀಯ ನೀನೆ ಗತಿ ಎಮಗೆ ಇಹಪರದಿ || 4 ||
ತ್ರಿವಿಡಿತಾಳ
ನೀ ಸಲಹಲಿನ್ಯಾರು ಬಂದ-
ಡ್ಡೈಸುವರು ಮೂಲೋಕದೊಳಹೊರ-
ಗೀ ಸಮಸ್ತ ದಿವೌಕಸರು ನಿನ -
ಗೆ ಸಮರ್ಪಕವಾದ ಕಾರ್ಯ ಮ-
ಹಾಸುಖದಿ ನಡೆಸುವರು ನಿರುತ ಲಕ್ಷ್ಮೀ
ದಾಸಿ ಎಂದೆನಿಪಳು ನಿನ್ನರಮನೆಯಲ್ಲಿ
ದೇಶಕಾಲಗುಣಕರ್ಮಾದಿಗಳು ನಿನಗಾ-
ವಾಸಯೋಗ್ಯಸ್ಥಾನವೆಂದೆನಿಪವು
ಈಶಲೋಕತ್ರಯಕೆ ಲೇಸಾಯಾಸ ಕಾಣೆನೋ ಕರು-
ಣಾಸಮುದ್ರನೆ ಒಲಿದು ಎಮ್ಮ ಅಭಿ-
ಲಾಷೆ ಪೂರೈಸೆಂದು ಬೇಡಿಕೊಂಬೆನೋ ; ವೇದ-
ವ್ಯಾಸ ಕೀಟಗೆ ನೀನೇ ಒಲಿದು ಕೊಟ್ಟೆ ಮ -
ಹಾಸಿಂಹಾಸನವನೇರಿಸಿ ಪೊರೆದೆಯೋ ಪ-
ರಾಶರಾತ್ಮಜ ನಿನ್ನ ಗುಣಗಣಬಣ್ಣಿಸೆ
ನಾ ಸಮರ್ಥನೆ ಎಂದಿಗಾದರು ದೇವ
ನೀ ಸುಲಭನೆಂದಾಶ್ರಯಿಸಿಂದು ನಾ ಬಿ -
ನ್ನೈಸಿದೆನೊ ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸ-
ರ್ವಾಸುನಿಲಯ ಜಗನ್ನಾಥವಿಠಲರೇಯ
ಈಸು ಮಾತುಗಳ್ಯಾಕೆ ಮನ್ಮನ -
ದಾಸೆ ಪೂರ್ತಿಯ ಮಾಡಿ ಎಮ್ಮನು-
ದಾಸಿಸದೆ ದಯದಿಂದ ನೋಳ್ಪುದು || 5 ||
ಅಟ್ಟತಾಳ
ನಿಗಮತತಿಗಳಿಗೆ ವೇದ್ಯವಾದ ನಿನ್ನ
ಅಗಣಿತ ಮಹಿಮೆ ಲಕುಮಿಬೊಮ್ಮಭವಾ -
ದಿಗಳು ತಾವರಿಯರು ಸಾಕಲ್ಯದಿ ಮಂದಜೀ -
ವಿಗಳಿಗೆ ಗೋಚರಿಸುವುದೆ ನಿನ್ನ ರೂಪ
ಭಗವಂತ ನೀನೆ ದಯಾಳು ಎಂದರಿದು ನಾ
ಪೊಗಳಿದೆನೊ ಯಥಾಮತಿಯೊಳಗೆ ಲೇಶ
ಬಗೆಯದಿರೆನ್ನಪರಾಧಕೋಟಿಗಳ
ಜಗತ್ಪತಿ ತನ್ನ ಮಗುವಿನ ತೊದಲು ಮಾ -
ತುಗಳನೆ ಕೇಳಿ ತಾ ನಗುತಲಿ ಕಾಮಿತ
ಬಗೆಬಗೆಯಿಂದ ಪೂರ್ತಿಸಿ ಮಿಗೆ ಹರುಷದಿ
ಬಿಗಿದಪ್ಪಿ ಮೋದಿಪನಲ್ಲದೆ ಶಿಶುವನು
ತೆಗೆದು ಬಿಸುಟು ಮತ್ತೆ ಹಗೆಗೊಂಬನೇನೋ ತ್ರೈ -
ಯುಗನೆ ಬಿಡದೆ ಪಾಡಿ ಪೊಗುಳುವ ದಾಸಗೀ -
ಬಗೆ ಬಡತನವ್ಯಾಕೊ ಸಂಸಾರದೊಳಗೆ ನಾ -
ಲ್ಮೊಗನಯ್ಯ ಅರ್ಥಕಾಮಗಳೊಳಗಿಪ್ಪ ಈ -
ರ್ವಗೆರೂಪ ಒಂದಾಗೆ ಆವುದಸಾಧ್ಯವೊ
ಗಗನಭೂಪಾತಾಳವ್ಯಾಪ್ತರೂಪನೆ ಕರ
ಮುಗಿವೆ ಗೋಚರಿಸೆನ್ನ ದೃಗುಯುಗಗಳಿಗಿಂದು
ಯುಗಕರ್ತ ಶ್ರೀಜಗನ್ನಾಥವಿಠಲ ನರ -
ಮೃಗನಾಗಿ ಸ್ತಂಭದಿಂದೊಗೆದು ಬಂದೊದಗಿದೆ || 6 ||
ಏಕತಾಳ
ಶ್ರೀನಿಧಿ ಪ್ರತಿದೇಹಂಗಳಲ್ಲಿ ಗತಿ
ನೀನಲ್ಲದೆ ಎನಗಾರಿಹಪರದಲ್ಲಿ
ಆ ನಳಿನಭವಾದ್ಯನಿಮಿಷ -
ರಾ ನಿಜಾನಂದವರಿತು ಫಲಗಳ ಕೊಡುವಿ ಮ -
ಹಾನುಭಾವ ಎಮ್ಮಭಿಮತ ಸಲಿಸುವು
ದೇನಚ್ಚರಿ ನಿನ್ನರಸಿ ಲಕುಮಿ ಕಡೆ -
ಗಾಣಳು ಪರಮೈಶ್ವರ್ಯದ ಪ್ರಾಂತ ಚಿ -
ದಾನಂದಮಯನೆ ಪ್ರಣತರ ಅಧಿಕಾ -
ರಾನುಸಾರ ಸುಖವನಧಿಯೊಳೋಲ್ಯಾಡಿಸುವಿ
ದಾನಿಗಳರಸ ಮನಾದಿಕರಣಗಳಗಭಿ -
ಮಾನಿಗಳಿಗೊಡೆಯನೆನಿಸುವ ಮುಖ್ಯ -
ಪ್ರಾಣಪತಿಗೆ ನೂತನ ವಿಜ್ಞಾಪನ -
ವೇನುಂಟಿನ್ನನುದಿನದಲಿ ಮಾಳ್ಪುದು
ಮಾನದ ಗುರು ಜಗನ್ನಾಥವಿಠ್ಠಲ ಕರು -
ಣಾನಿಧಿ ಸರ್ವದಾ ಸುಲಭ ನೀನಲ್ಲವೆ || 7 ||
ಜತೆ
ಚಟುಲಕಾರ್ಯಗಳ ಸಂಘಟನೆ ಮಾಡಿಸುವಿ ನಿ -
ಷ್ಕುಟಿಲ ಶ್ರೀಜಗನ್ನಾಥವಿಠ್ಠಲ ದೇವೋತ್ತಮ ||
***
Dhruva Tāḷa
Duritavanakuṭhāri durjana kulavairi |
śaraṇāgatavajrapanjara kunjara |
varasaṁrakṣaka janmamaraṇarahita mahita |
paramakaruṇā sindhu bhakutabandhu |
svarata svatantra jagadbharita chitsukhapūrṇa |
hariye kṣarākṣarapurruṣōttama |
urugāya vaikunṭhavaramandira , chandira |
taraṇikōṭisankāśa vimalakēśa |
dhuradoḷagajunanana turaganaḍesida san |
gara bhayankara lōkaikavīra |
narasiṁha ninna pādakkeragi binnaisuve |
morehokka dāsage banda bhayava |
pariharisi saukhyava karuṇisu dayadinda |
sarvarantaryāmi lōkasvāmi |
smaraṇe mātradi ajāmiḷage muktiyanitte |
arideno nīnemma porevudīga |
saruvakāmada jagannāthaviṭṭhala bhakta |
paripālakanemba birudu ninnadallavē || 1 ||
Maṭṭa Tāḷa
Vidhipita nīnallade nidhipatigaḷu unṭe |
sadhananāgi ippe ninna dāsarigāgi |
madhusūdana jagannāthaviṭṭhalarēya |
nidhananenisikonḍe ninna dvēṣigaḷige || 2 ||
Rūpaka Tāḷa
Mūrulōkasvāmi sarvajña sukhapūrṇa |
prēraṇasākṣi kāraṇakārya dōṣavi |
dūra sadguṇasāndra sajjanāmbudhichandra |
bhārakarta jagake nīnire emma ma |
nōratha salisuvudēnasādhyavo ninage |
krūramānavara saṁhāra māḍisu guru |
mārutanindati śīghravāgi |
nī rakṣisendu prārthisuva bhaktage bhūri |
sārabhāgyavanittu kr̥pemāḍu anudina |
śūra jagannāthaviṭṭhala nīnalladi |
nnāru bhaktara kāva karuṇigaḷu jagadī || 3 ||
Jhampa Tāḷa
Pitaninda nonda prahlādana kāyde , dē |
vategalige banda bhaya pariharisi , daya di drau |
patiya morekēḷi divyāmbarava karuṇiside |
kṣitijanālayadi baḷaluva bāleyara dvārā |
vatige karedoydu oladavara pōṣiside ; mā |
rutiya karadinda br̥hadrathana kuvarana kolisi |
pr̥thivipara biḍisi pāliside karuṇadali ; kuru |
pr̥taneyoḷu pānḍavara gelisi kīrtiyanitte |
śatamōdanāstradindali garbhadoḷage pī |
ditanāda śiśuparīkṣitana santaiside |
śitikanṭhagolidu sāyakanāgi muppurada |
satiyarannu olisi kīrutiyitte bhakutanige |
mitiyunṭe ninna karuṇakke dēvavarya sām |
prata bēḍikōnbe binnapakēḷajasra san |
stutipa bhakutara manōrathava pūraisu su |
vratanāma śrījagannāthaviṭṭhala bhāga |
vatajanaprīya nīne gati emage ihaparadi || 4 ||
Triviḍi Tāḷa
Nī salahalinyāru band |
addaisuvaru mūlōkadoḷahora |
gī samasta divaukasaru nina |
ge samarpakavāda kārya ma |
hāsukhadli naḍesuvaru niruta lakṣmī |
dāsi endenipaḷu ninnaramaneyalli |
dēśakālaguṇakarmādigaḷu ninagā |
vāsayōgyasthānavendenipavu |
īśalōkatrayake lēsāyāsa kāṇenō karu |
ṇāsamudrane olidu emma abhi |
lāṣe pūraisendu bēḍikōnbenō ; vēda |
vyāsa kīṭage nīnē olidu koṭṭe ma |
hāsiṁhāsanavannērisi poredeyō pa |
rāśarātmaja ninna guṇagaṇabanṇise |
nā samarthane endigādaru dēva |
nī sulabhanendāśrayisindu nā bi |
nnaisideno ī rītiyalli sa |
rvāsunilaya jagannāthaviṭṭhalarēya |
īsu mātugaḷyāke manmana |
dāse pūrtiya māḍi emmanu |
dāsasade dayadinda nōḷpudu || 5 ||
Aṭṭa Tāḷa
Nigamatatigaḷige vēdyavāda ninna |
agaṇita mahime lakumibomma bhavā |
digaḷu tāvariyaru sākalyadi mandajī |
vigaḷige gōcharisuvude ninna rūpa |
bhagavanta nīne dayāḷu endaridu nā |
pogaḷideno yathāmatiyoḷage lēśa |
bageyadirennaparādhakōṭigaḷa |
jagatpati tanna maguvina todalu mā |
tu-gaḷane kēḷi tā nagutali kāmita |
bagebageyinda pūrtisi mige haruṣadi |
bigidappi mōdipanallade śiśuvanu |
tegedu bisuṭu matte hagegonbanēnō trai |
yugane biḍade pāḍi poguḷuva dāsagī |
bage baḍatana vyāko saṁsāradoḷage nā |
lmoganayya arthakāmagaḷoḷagippa ī |
rvagerūpa ondāge āvudasādhyavo |
gaganabhūpātāḷavyāptarūpane kara |
mugive gōcharisenna dr̥guyugagaḷigindu |
yugakarta śrījagannāthaviṭṭhala nara |
mr̥ganāgi stambhadindogedu bandodagide || 6 ||
Ēka Tāḷa
Śrīnidhi pratidēhangaḷalli gati |
nīnallade enagārihaparadalli |
ā naḷinabhavādyanimiṣa |
rā nijānandavaritu phalagaḷa koḍuvi ma |
hānubhāva emmabhimata salisu |
vudēnacchari ninnarasi lakumi kaḍe |
gāṇaḷu paramaiśvaryada prānta chi |
dānandamayane praṇatara adhikā |
rānusāra sukhavanadhiyoḷōlyāḍisuvi |
dānigaḷarasa manādikaraṇagaḷagabhi |
mānigaḷigoḍeyanenisuva mukhya |
prāṇapatige nūtana vijñāpana |
vēnunṭinnanudadinali māḷpudu |
mānada guru jagannāthaviṭṭhala karu |
ṇānidhi sarvadā sulabha nīnallave || 7 ||
Jate
Chaṭulakāryagaḷa saṅghaṭane māḍisuvi ni |
ṣkuṭila śrījagannāthaviṭṭhala dēvōttama ||
***
Pronunciation Key
Vowel Duration: Letters with a bar (ā, ē, ī, ō, ū) are long vowels; hold them twice as long as the short versions.
Retroflex Sounds: For ḷ, ṇ, ḍ, ṭ, the tongue must curl back and touch the hard palate (e.g., Sthaḷa, Paṇḍava).
The Soft 'ś': Pronounce ś as a gentle "sh," where the tongue is closer to the upper teeth than in the English "shoe" (e.g., śaraṇāgata).
Vocalic 'r̥': This is a quick "ri" sound, not a full syllable (e.g., kr̥pe or pr̥thivi).
Aspiration: Consonants followed by 'h' (bh, dh, gh, kh, th) should be pronounced with a soft puff of air.
It's wonderful to see you documenting these intricate works by Jagannatha Dasa.
***
ಶ್ರೀ ಜಗನ್ನಾಥದಾಸರು (ಅಂಕಿತ: ಜಗನ್ನಾಥವಿಠ್ಠಲ) ವಿರಚಿತ ಈ 'ಶ್ರೀ ಲಕ್ಷ್ಮೀ ನೃಸಿಂಹ ಸುಳಾದಿ'ಯು ಭಗವಂತನ ಶಕ್ತಿ, ಕರುಣೆ ಮತ್ತು ಭಕ್ತರಕ್ಷಣೆಯ ಗುಣಗಳನ್ನು ಕೊಂಡಾಡುವ ಅದ್ಭುತ ಕೃತಿಯಾಗಿದೆ.
ಸಾರಾಂಶ (Summary)
ಈ ಸುಳಾದಿಯಲ್ಲಿ ಜಗನ್ನಾಥದಾಸರು ಶ್ರೀ ನರಸಿಂಹ ದೇವರನ್ನು ಪಾಪನಾಶಕ ಮತ್ತು ಭಕ್ತರ ಸಂಕಟಹರ ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಹ್ಲಾದ, ದ್ರೌಪದಿ, ಪಾಂಡವರು ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಿತ ರಾಜನಂತಹ ಭಕ್ತರನ್ನು ಭಗವಂತನು ಕಾಪಾಡಿದ ಪ್ರಸಂಗಗಳನ್ನು ನೆನೆಯುತ್ತಾ, "ನನ್ನ ಮನದ ಆಸೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿ, ಸಂಸಾರ ಭಯವನ್ನು ನೀಗಿಸು" ಎಂದು ಮೊರೆಯಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಭಗವಂತನು ಸರ್ವತಂತ್ರ ಸ್ವತಂತ್ರನಾಗಿದ್ದರೂ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಒಲಿಯುವವನು ಎಂಬುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾಗಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಭಾವಾರ್ಥ (Paragraph-wise Meaning)
೧. ಧ್ರುವತಾಳ (ನರಸಿಂಹನ ಸ್ವರೂಪ ಮತ್ತು ಪ್ರಾರ್ಥನೆ):
ಪಾಪಗಳೆಂಬ ಕಾಡಿಗೆ ಕೊಡಲಿಯಂತಿರುವ (ದುರಿತವನಕುಠಾರಿ), ದುರ್ಜನರ ವೈರಿಯಾದ ನರಸಿಂಹನೇ, ನೀನು ಶರಣಾಗತರಿಗೆ ವಜ್ರಪಂಜರದಂತೆ ರಕ್ಷಕ. ಜನ್ಮ-ಮರಣಗಳಿಲ್ಲದ, ಕರುಣಾಸಾಗರನಾದ ನೀನು ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ಮತ್ತು ಸ್ವತಂತ್ರ. ಅರ್ಜುನನ ಸಾರಥಿಯಾಗಿ ಯುದ್ಧ ಗೆಲ್ಲಿಸಿದ ಲೋಕೈಕವೀರ ನೀನು. ನಿನ್ನ ಪಾದಕ್ಕೆ ಶರಣಾದ ಈ ದಾಸನ ಭಯವನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸಿ ಸೌಖ್ಯವನ್ನು ಕರುಣಿಸು. ಭಕ್ತರನ್ನು ಸಲಹುವುದೇ ನಿನ್ನ ಬಿರುದು (ಬಿರದು) ಅಲ್ಲವೇ?
೨. ಮಟ್ಟತಾಳ (ಸರ್ವೇಶ್ವರತ್ವ):
ಬ್ರಹ್ಮದೇವನ ತಂದೆಯಾದ (ವಿಧಿಪಿತ) ನಿನಗಿಂತ ದೊಡ್ಡ ನಿಧಿಪತಿಗಳು ಯಾರಿದ್ದಾರೆ? ನಿನ್ನನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುವವರಿಗೆ ನೀನು ಅಸ್ತಿತ್ವವಿಲ್ಲದವನಂತೆ ಕಂಡರೂ (ನಿಧನ), ನಿನ್ನ ಭಕ್ತರಿಗಾಗಿ ನೀನು ಸಕಲ ಐಶ್ವರ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಸದಾ ಅವರ ಜೊತೆಗಿರುತ್ತೀಯೆ.
೩. ರೂಪಕತಾಳ (ಭಕ್ತರ ಮನೋರಥ):
ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಒಡೆಯನೇ, ನೀನು ಸಕಲ ಜ್ಞಾನಿ ಮತ್ತು ಸುಖಪೂರ್ಣ. ಜಗತ್ತಿನ ಸಕಲ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ನೀನೇ ಪ್ರೇರಕ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಷಿ. ಕ್ರೂರ ಮಾನವರನ್ನು ವಾಯುದೇವರ (ಗುರುಮಾರುತ) ಮೂಲಕ ಸಂಹಾರ ಮಾಡಿಸಿ, ನಿನ್ನನ್ನು ನಂಬಿದ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಅಪಾರವಾದ ಸೌಭಾಗ್ಯವನ್ನು ಕರುಣಿಸು. ನಿನ್ನನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಭಕ್ತರನ್ನು ಕಾಯುವ ಕರುಣಿಗಳು ಬೇರೆ ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ.
೪. ಝಂಪೆತಾಳ (ಐತಿಹಾಸಿಕ ರಕ್ಷಣೆಯ ಪ್ರಸಂಗಗಳು):
ತಂದೆಯಿಂದ ನೊಂದ ಪ್ರಹ್ಲಾದನನ್ನು ಕಾಯ್ದೆ; ದ್ರೌಪದಿಯ ಮೊರೆ ಕೇಳಿ ಅಕ್ಷಯ ವಸ್ತ್ರ ನೀಡಿದೆ; ಸೆರೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಸಾವಿರಾರು ರಾಜಕುಮಾರಿಯರನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ ದ್ವಾರಕೆಯಲ್ಲಿ ಪೋಷಿಸಿದೆ. ಭೀಮನ ಮೂಲಕ ಜರಾಸಂಧನನ್ನು (ಬೃಹದ್ರಥನ ಕುವರ) ಕೊಲ್ಲಿಸಿ ರಾಜರನ್ನು ಬಿಡಿಸಿದೆ. ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ ಅಸ್ತ್ರದಿಂದ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿದ್ದ ಪರೀಕ್ಷಿತನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದೆ. ಶಿವನಿಗೂ (ಶಿತಿಕಂಠ) ಒಲಿದು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದೆ. ನಿನ್ನ ಕರುಣೆಗೆ ಮಿತಿಯಿಲ್ಲ, ದೇವವರ್ಯ! ನನ್ನ ಮನದ ಆಸೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸು.
೫. ತ್ರಿವಿಡಿತಾಳ (ಶರಣಾಗತಿ ಮತ್ತು ಅಸಹಾಯಕತೆ):
ನೀನು ಸಲಹುವಾಗ ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸುವವರು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ. ಲಕ್ಷ್ಮೀದೇವಿಯೇ ನಿನ್ನ ಮನೆಯ ದಾಸಿಯಂತಿದ್ದಾಳೆ. ಸಮಸ್ತ ದೇಶ, ಕಾಲ, ಗುಣಗಳು ನಿನಗೆ ಅಧೀನ. ವೇದವ್ಯಾಸ ರೂಪಿಯಾಗಿ ನೀನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕೀಟಕ್ಕೂ ಮಹಾಸಿಂಹಾಸನ ನೀಡಬಲ್ಲೆ. ನಿನ್ನ ಗುಣಗಳನ್ನು ಬಣ್ಣಿಸಲು ನಾನು ಸಮರ್ಥನಲ್ಲ. ಆದರೂ ನೀನು ಭಕ್ತರಿಗೆ ಸುಲಭ ಎಂದು ಅರಿತು ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ, ನನ್ನನ್ನು ಉದಾಸೀನ ಮಾಡದೆ ದಯೆಯಿಂದ ನೋಡು.
೬. ಅಟ್ಟತಾಳ (ವಾತ್ಸಲ್ಯ ಮತ್ತು ದರ್ಶನ ಭಾಗ್ಯ):
ನಿನ್ನ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮ-ರುದ್ರರಿಗೂ ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ತಿಳಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹೀಗಿರುವಾಗ ಮಂದಮತಿಯಾದ ನನಗೆ ನಿನ್ನ ರೂಪ ಹೇಗೆ ತಿಳಿಯಲಿ? ಆದರೆ, ತಂದೆಯು ಮಗುವಿನ ತೊದಲು ನುಡಿಯನ್ನು ಕೇಳಿ ಸಂತೋಷಪಡುವಂತೆ, ನನ್ನ ಅಜ್ಞಾನದ ಸ್ತುತಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು. ತಂದೆಯು ಮಗುವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಮುದ್ದಾಡುತ್ತಾನೆಯೇ ಹೊರತು ಹಗೆತನ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಆಕಾಶ, ಭೂಮಿ, ಪಾತಾಳ ವ್ಯಾಪಿಯಾದ ನರಸಿಂಹನೇ, ಕಂಬದಿಂದ ಒಡೆದು ಬಂದಂತೆ ನನ್ನ ಕಣ್ಣೆದುರು ಇಂದು ಗೋಚರಿಸು.
೭. ಏಕತಾಳ (ಸರ್ವಾನುಗ್ರಹ):
ಸಕಲ ಜೀವಿಗಳ ಅಂತರಾತ್ಮನಾಗಿರುವ ಶ್ರೀನಿಧಿಯೇ, ಇಹಪರಗಳಲ್ಲಿ ನೀನಲ್ಲದೆ ಬೇರೆ ಗತಿ ಇಲ್ಲ. ಲಕ್ಷ್ಮೀದೇವಿಯೂ ನಿನ್ನ ಐಶ್ವರ್ಯದ ಕೊನೆಯನ್ನು ಕಾಣಲಾರಳು. ಪ್ರಾಣದೇವರಿಗೆ (ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣಪತಿ) ಒಡೆಯನಾದ ನಿನಗೆ ತಿಳಿಯದ ವಿಷಯಗಳಿಲ್ಲ. ಜಗನ್ನಾಥವಿಠ್ಠಲನೇ, ನೀನು ಸರ್ವದಾ ಸುಲಭನಾದ ಕರುಣಾನಿಧಿ.
ಜತೆ (ಉಪಸಂಹಾರ):
ಅಸಾಧ್ಯವಾದ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಮಾಡಿಸುವ, ಕಪಟವಿಲ್ಲದ ಜಗನ್ನಾಥವಿಠ್ಠಲನೇ ದೇವೋತ್ತಮ.
ಈ ಸುಳಾದಿಯು ನರಸಿಂಹ ದೇವರ ಉಪಾಸನೆಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದುದಾಗಿದೆ. ರಾಯರ ಆರಾಧನೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ನಿತ್ಯ ಪಾರಾಯಣದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಪಠಿಸುವುದು ಭಕ್ತರಿಗೆ ಮಂಗಳಕರ.
***
This 'Shri Lakshmi Narasimha Suladi' composed by Shri Jagannatha Dasa (with the signature Jagannatha Vittala) is a magnificent devotional work that glorifies the power, mercy, and protective nature of Lord Narasimha.
Summary
In this Suladi, Jagannatha Dasa portrays Lord Narasimha as the ultimate destroyer of sins and the savior of those in distress. By recounting the instances where the Lord saved devotees like Prahlada, Draupadi, the Pandavas, and King Parikshit, the poet pleads for relief from the cycle of worldly existence. He emphasizes that while the Lord is independent and supreme, He is easily accessible to his true devotees through simple surrender.
Stanza-wise Meaning
1. Dhruva Tala (Form and Prayer)
O Narasimha, you are the axe to the forest of sins and the enemy of the wicked. You are a "diamond cage" (Vajrapanjara) of protection for those who surrender. You are the eternal, supreme ocean of mercy and the friend of your devotees. As the independent master of the universe, you are the hero who guided Arjuna's chariot in battle. I bow at your feet; remove the fears of this servant and grant me peace. It is your very title to be the protector of the faithful.
2. Matta Tala (Lord of All)
O Father of Brahma (Vidhipita), is there any master of wealth greater than you? To those who hate you, you remain hidden (as if non-existent), but for your devotees, you are always present, filled with all auspicious riches.
3. Rupaka Tala (The Heart's Desire)
O Master of the three worlds, you are the all-knowing witness and the source of all joy. You are the cause and the prompter behind every action. I pray that you use the power of Vayu (Guru Maruta) to destroy the influence of the cruel and grant your devotees great fortune. Who else in this world is as merciful as you in protecting the seekers?
4. Jhampa Tala (Historic Acts of Protection)
You protected Prahlada from his father's torture; you removed the fears of the gods; you heard Draupadi’s cry and granted her infinite robes. You rescued thousands of princesses and brought them to Dwaraka. You had Bhima slay Jarasandha to release the captive kings. You protected the infant Parikshit in the womb from the lethal weapon. You even aided Shiva (Shitikantha) in his battles. There is no limit to your mercy!
5. Trividi Tala (The Inevitable Support)
When you decide to protect someone, who in the three worlds can stand in your way? Goddess Lakshmi herself serves in your palace. Space, time, and nature are all your dwellings. You are so powerful that you could turn a tiny insect into a king on a throne. I am not capable of describing all your virtues, but knowing you are easily pleased by devotion, I seek your shelter. Do not ignore me; look upon me with grace.
6. Atta Tala (Divine Affection and Vision)
Your infinite glory is not fully known even to Lakshmi, Brahma, or Shiva. How then can a dull-witted soul like me grasp your form? Yet, just as a father smiles at the incoherent babbling of his child and hugs him with joy rather than getting angry, please accept my imperfect prayers. O Lord who pervades the sky, earth, and netherworld, I fold my hands—appear before my eyes today just as you burst forth from the pillar!
7. Eka Tala (Supreme Shelter)
O Shrinidhi, you are the indweller of every body and my only refuge in this life and the next. You grant the fruits of bliss to Brahma and the other gods. Even Lakshmi cannot find the end of your supreme opulence. O Master of Mukhya Prana, there is nothing new I can tell you that you do not already know. You are the ocean of mercy, always accessible to the humble.
Jate (Conclusion)
O Jagannatha Vittala, the supreme God who makes even the most difficult tasks possible, you are the one without deceit.
***
Śrī Jagannāthaviṭhala Sulādi (Rāga Rēvati)
1. Dhruvatāla
duritavanakuṭhāri durjana kulavairi
śaraṇāgatavajrapañjara kuñjara -
varasaṃrakṣaka janmamaraṇarahita mahita
paramakaruṇā sindhu bhakutabandhu
svarata svatantra jagadbharita chitsukhapūrṇa
hariye kṣarākṣarapuruṣōttama
urugāya vaikuṇṭhavaramandira , candira -
taraṇikōṭisaṅkāśa vimalakēśa
dharadoḷagārjunana turaganaḍesida saṃ -
gara bhayaṅkara lōkaikavīra
narasiṃha ninna pādakkeragi binnaisuve
morehokka dāsage banda bhayava
pariharisi saukhyava karuṇisu dayadinda
sarvarantaryāmi lōkasvāmi
smaraṇe mātradi ajāmiḷage muktiyanitte
arideno nīemma porevudīga
saruvakāmada jagannāthaviṭhṭhala bhakta -
paripālakanemba birudu ninnadallavē || 1 ||
2. Maṭṭatāla
vidhipita nīnallade nidhipatigaḷu uṇṭe
sadhananāgi ippe ninna dāsarigāgi
madhusūdana jagannāthaviṭhṭhalarēya
nidhananenisikoṇḍe ninna dvēṣigaḷige || 2 ||
3. Rūpakatāla
mūrulōkasvāmi sarvajña sukhapūrṇa
prēraṇasākṣi kāraṇakārya dōṣavi-
dūra sadguṇasāndra sajjanāmbudhicandra
bhārakarta jagake nīnire emma ma-
nōratha salisuvudēnasādhyavo ninage;
krūramānavara saṃhāra māḍisu guru -
mārutandati śīghravāgi
nī rakṣisendu prārthisuva bhaktage bhūri
sārabhāgyavanittu kṛpemāḍu anudina
śūra jagannāthaviṭhṭhala nīnalladi-
nnāru bhaktara kāva karuṇigaḷu jagadī || 3 ||
4. Jhampetāla
pitaninda nonda prahlādana kāyde , dē-
vategaḷige banda bhaya pariharisi, dayadi drau-
patiya morekēḷi divyāmbarava karuṇiside
kṣitijanālayadi baḷaluva bāleyara dvārā-
vatige karedoydu olidavara pōṣiside ; mā-
rutiya karadinda bṛhadrathana kuvarana kolisi
pṛthivipara biḍisi pāliside karuṇadali ; kuru-
pṛtaneyoḷu pāṇḍavara gelisi kīrtiyanitte
śatamōdanāstradindali garbhadoḷage pī-
ditanāda śiṣuparikṣitana santaiside
śitikaṇṭhagolidu sāyakanāgi muppurada
satiyaranu olisi kīrutiyitte bhakutanige
mitiyuṇṭe ninna karuṇakke dēvavarya sāṃ-
prata bēḍikombe binnapakēḷajasra saṃ-
stuthipa bhakutara manōrathava pūraisu su-
vratanāma śrījagnnāthaviṭhṭhala bhāga-
vatajanaprīya nīne gati emage ihaparadi || 4 ||
5. Trividitāla
nī salahalinyāru banda-
ḍḍaisuvaru mūlōkadoḷahora-
gī samasta divaukasaru nina -
ge samarpakavāda kārya ma-
hāsukhadi naḍesuvaru niruta lakṣmī
dāsi endenipaḷu ninnaramaneyalli
dēśakālaguṇakarmādigaḷu ninagā-
vāsayōgyasthānavendenipavu
īśalōkatrayake lēsāyāsa kāṇenō karu-
ṇāsamudrane olidu emma abhi-
lāṣe pūraisendu bēḍikoṃbenō ; vēda-
vyāsa kīṭage nīnē olidu koṭṭe ma -
hāsiṃhāsanavanērisi poredayō pa-
rāśarātmaja ninna guṇagaṇabaṇṇise
nā samarthane endigādaru dēva
nī sulabhanendāśrayisindu nā bi -
nnaisideno ī rītiyalli sa-
rvāsunilaya jagannāthaviṭhalarēya
īsu mātugaḷyāke manmana -
dāse pūrtiya māḍi emmanu-
dāsisade dayadinda nōḷpudu || 5 ||
6. Atṭatāla
nigamatatigaḷige vēdyavāda ninna
agaṇita mahime lakumibommabhavā -
digaḷu tāvariyaru sākalyadi mandajī -
vigaḷige gōcharisuvude ninna rūpa
bhagavanta nīne dayāḷu endaridu nā
pogaḷideno yathāmatiyoḷage lēśa
bageyadirennaparādhakōṭigaḷa
jagatpati tanna maguvina todalu mā -
tugaḷane kēḷi tā nagutali kāmita
bagebageyinda pūrtisi mige haruṣadi
bigidappi mōdipanallade śiṣuvanu
tegedu bisuṭu matte hagegoṃbanēnō trai -
yugane biḍade pāḍi poguḷuva dāsagī -
bage baḍatnavayāko saṃsāradoḷage nā -
lmoganayya arthakāmagaḷoḷagippa ī -
rvarūpa on dāge āvudasādhyavo
gaganabhūpātāḷavyāptarūpane kara
mugive gōcharisenna dṛguyugagaḷigindu
yugakarta śrījagnnāthaviṭhala nara -
mṛganāgi stambhadindogedu bandodagide || 6 ||
7. Ēkatāla & Jathē
śrīnidhi pratidēhaṅgaḷalli gati
nīnallade enagārihaparadalli
ā naḷinabhavādyanimiṣa -
rā nijānandavaritu phalagaḷa koḍuvi ma -
hānubhāva emmabhimata salisuvu
dēnaccari ninnarasi lakumi kaḍe -
gāṇaḷu paramaiśvaryada prānta chi -
dānandamayane praṇatara adhikā -
rānusāra sukhavanadhiyoḷōlyāḍisuvi
dānigaḷarasa manādikaraṇagaḷagabhi -
māṇigaḷigoḍeyanenisuva mukhya -
prāṇapatige nūtana vijñāpana -
vēnuṇṭinnanudinadali māḷpudu
mānada guru jagannāthaviṭhṭhala karu -
ṇānidhi sarvadā sulabha nīnallave || 7 ||
chaṭulakāryagaḷa saṅghaṭane māḍisuvi ni -
ṣkuṭila śrījagannāthaviṭhṭhala dēvōttama ||
**
Macron (ā, ī, ū): Marks long vowels; hold the sound twice as long as the short versions.
Underdot (ṭ, ḍ, ṇ, ḷ): Indicates retroflex sounds; curl your tongue back to touch the roof of the mouth.
Overdot/Tilde (ṅ, ñ): Represents nasal sounds (like 'ng' in "song" or 'ny' in "canyon").
Accented S (ś): A soft "sh" sound made by the tongue touching the upper teeth (palatal).
Dot Under S (ṣ): A hard "sh" sound made with the tongue curled back (retroflex).
Anusvara (ṃ): Represents a nasal "m" or "n" vibration that follows a vowel.
Visarga (ḥ): A soft, breathy echo of the preceding vowel at the end of a word.
***
ಶ್ರೀ ಜಗನ್ನಾಥದಾಸರು ವಿರಚಿಸಿರುವ ಈ ಸುದೀರ್ಘವಾದ ಮತ್ತು ಅರ್ಥಗರ್ಭಿತವಾದ ಕೃತಿಯು 'ನರಸಿಂಹ ದೇವರ' ಕುರಿತಾದ ಅದ್ಭುತವಾದ ಸ್ತೋತ್ರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಹರಿಭಕ್ತಿಯ ಪರಾಕಾಷ್ಠೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಭಗವಂತನ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿತ್ವವನ್ನು ಸಾರುತ್ತದೆ.
ಸಾರಾಂಶ (Summary)
ಈ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಜಗನ್ನಾಥದಾಸರು ಭಗವಂತನನ್ನು (ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನರಸಿಂಹ ರೂಪವನ್ನು) ಕೊಂಡಾಡುತ್ತಾ, ತಮಗೆ ಬಂದಿರುವ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಮೊರೆ ಇಡುತ್ತಾರೆ. ಭಗವಂತನು ದುಷ್ಟರನ್ನು ಶಿಕ್ಷಿಸುವವನು, ಭಕ್ತರನ್ನು ಕಾಯುವವನು ಎಂದು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾ, ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಪ್ರಹ್ಲಾದ, ದ್ರೌಪದಿ, ಅರ್ಜುನ ಮುಂತಾದವರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದ ಉದಾಹರಣೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ. "ತಂದೆಯು ಮಗುವಿನ ತೊದಲು ನುಡಿಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಹೇಗೆ ಸಂತೋಷಪಡುತ್ತಾನೋ, ಹಾಗೆಯೇ ನನ್ನ ಈ ಅಲ್ಪ ಸ್ತುತಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಸಲಹು" ಎಂದು ದಾಸರು ಅತ್ಯಂತ ವಿನಮ್ರತೆಯಿಂದ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಪ್ರತಿ ತಾಳಗಳ ಭಾವಾರ್ಥ (Parawise Meaning)
೧. ಧ್ರುವತಾಳ (ನರಸಿಂಹನ ಮಹಿಮೆ):
ಪಾಪವೆಂಬ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಕೊಡಲಿಯಂತಿರುವವನೇ, ಶರಣಾದವರಿಗೆ ಭದ್ರವಾದ ಕೋಟೆಯಂತಿರುವವನೇ, ನರಸಿಂಹನೇ ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ನೀನು ಅಜಾಮಿಳನಂತಹ ಪಾಪಿಗೂ ಮುಕ್ತಿ ನೀಡಿದವನು. ಅರ್ಜುನನ ಸಾರಥಿಯಾಗಿ ಲೋಕೈಕವೀರ ಎನಿಸಿಕೊಂಡವನೇ, ನನ್ನ ಭಯವನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಿ ಸೌಖ್ಯವನ್ನು ಕರುಣಿಸು. ಜಗನ್ನಾಥವಿಠ್ಠಲನೇ, ಭಕ್ತರನ್ನು ಸಲಹುವ ಬಿರುದು ನಿನಗಿದೆ ಅಂದಮೇಲೆ ನನ್ನನ್ನು ಕಾಯುವುದು ನಿನ್ನ ಧರ್ಮ.
೨. ಮಟ್ಟತಾಳ (ವಿಧಿಪಿತ):
ಬ್ರಹ್ಮನ ತಂದೆಯಾದ ನಿನಗಿಂತ ದೊಡ್ಡ ಸಂಪತ್ತು ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಬೇರೊಂದಿಲ್ಲ. ನೀನು ನಿನ್ನ ಭಕ್ತರಿಗಾಗಿ ಸದಾ ಐಶ್ವರ್ಯದ ನಿಧಿಯಾಗಿದ್ದೀಯೆ. ಆದರೆ ನಿನ್ನನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುವವರಿಗೆ ನೀನು ಮೃತ್ಯುಪ್ರಾಯನಾಗಿದ್ದೀಯೆ.
೩. ರೂಪಕತಾಳ (ಮನೋರಥ ಪೂರೈಕೆ):
ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಒಡೆಯನೇ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಬಲ್ಲವನೇ, ನೀನು ಇಡೀ ಜಗತ್ತಿನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊತ್ತಿರುವಾಗ, ನನ್ನ ಆಸೆಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸುವುದು ನಿನಗೆ ಕಷ್ಟವೇ? ದುಷ್ಟರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಲು ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವರನ್ನು (ವಾಯುದೇವ) ಪ್ರೇರೇಪಿಸು ಮತ್ತು ನಿನ್ನ ಭಕ್ತನಾದ ನನಗೆ ಸಕಲ ಭಾಗ್ಯಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಕೃಪೆ ಮಾಡು.
೪. ಝಂಪೆತಾಳ (ಐತಿಹಾಸಿಕ ರಕ್ಷಣೆ):
ನೀನು ಪ್ರಹ್ಲಾದನನ್ನು ಕಾಯ್ದೆ, ದೇವತೆಗಳ ಭಯ ಹೋಗಲಾಡಿಸಿದೆ, ದ್ರೌಪದಿಗೆ ವಸ್ತ್ರ ನೀಡಿದೆ. ಬಂದೀಖಾನೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಸಾವಿರಾರು ರಾಜಕುಮಾರಿಯರನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ ದ್ವಾರಕೆಗೆ ಕರೆತಂದು ರಕ್ಷಿಸಿದೆ. ಪಾಂಡವರಿಗೆ ವಿಜಯ ತಂದುಕೊಟ್ಟೆ, ಅಶ್ವತ್ಥಾಮನ ಅಸ್ತ್ರದಿಂದ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿದ್ದ ಪರೀಕ್ಷಿತನನ್ನು ಬದುಕಿಸಿದೆ. ಶಂಕರನಿಗೊಲಿದು ಅವನಿಗೆ ಕೀರ್ತಿ ತಂದೆ. ನಿನ್ನ ಕರುಣೆಗೆ ಮಿತಿಯೇ ಇಲ್ಲ.
೫. ತ್ರಿವಿಡಿತಾಳ (ಶರಣಾಗತಿ):
ನೀನು ಸಲಹುವಾಗ ಅಡ್ಡಪಡಿಸುವವರು ಯಾರು? ಲಕ್ಷ್ಮಿಯೇ ನಿನ್ನ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ದಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾಳೆ. ದೇಶ, ಕಾಲಗಳೆಲ್ಲವೂ ನಿನ್ನ ಅಧೀನ. ವೇದವ್ಯಾಸ ರೂಪಿಯಾಗಿ ಬಂದು ಕೀಟದಂತಿದ್ದ ನನಗೂ ಜ್ಞಾನದ ಸಿಂಹಾಸನ ಏರಿಸಬಲ್ಲವನು ನೀನೇ. ನನ್ನ ಮನದ ಆಸೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸಿ, ನನ್ನನ್ನು ಉದಾಸೀನ ಮಾಡದೆ ದಯೆಯಿಂದ ನೋಡು.
೬. ಅಟ್ಟತಾಳ (ತಂದೆ-ಮಗುವಿನ ಸಂಬಂಧ):
ಲಕ್ಷ್ಮಿ, ಬ್ರಹ್ಮ, ರುದ್ರರಿಗೇ ನಿನ್ನ ಮಹಿಮೆ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಿಳಿಯದಿರುವಾಗ, ಅಲ್ಪ ಜೀವನಾದ ನನಗೆ ಅದು ಹೇಗೆ ತಿಳಿಯಲು ಸಾಧ್ಯ? ಆದರೂ ನನ್ನ ಮತಿಗನುಸಾರ ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಹೊಗಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ತಂದೆಯು ಮಗುವಿನ ತೊದಲು ಮಾತು ಕೇಳಿ ಮಗುವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಮುದ್ದಾಡುತ್ತಾನೆಯೇ ಹೊರತು, ಮಾತು ತಪ್ಪೆಂದು ಎಸೆದುಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ ನನ್ನ ಅಪರಾಧಗಳನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸಿ, ನಿನ್ನ ನರಸಿಂಹ ರೂಪವನ್ನು ನನ್ನ ಕಣ್ಣುಗಳಿಗೆ ತೋರಿಸು.
೭. ಏಕತಾಳ ಮತ್ತು ಜತೆ (ಅಂತಿಮ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ):
ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದೇಹದಲ್ಲಿಯೂ ನೀನೇ ಅಂತರಾಮಿಯಾಗಿದ್ದೀಯೆ. ನಿನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯ ಪತ್ನಿ ಲಕ್ಷ್ಮೀದೇವಿಯೇ ನಿನ್ನ ಐಶ್ವರ್ಯದ ಆಳವನ್ನು ಕಾಣಲಾರಳು. ಅಂದಮೇಲೆ ಭಕ್ತರ ಯೋಗ್ಯತೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಸುಖ ನೀಡುವವನು ನೀನು. ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣಪತಿಯಾದ ಜಗನ್ನಾಥವಿಠ್ಠಲನೇ, ನೀನು ಸದಾ ಸುಲಭವಾಗಿ ಸಿಗುವ ಕರುಣಾನಿಧಿ. ಕುಟಿಲವಿಲ್ಲದವನೇ, ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿಸು.
***
This profound and extensive composition by Sri Jagannatha Dasa is a powerful prayer (Stotra) dedicated to Lord Narasimha. It is structured in the Sulaadi format—a series of verses set to different rhythmic cycles (Talas).
Summary
The poet praises the Almighty as the supreme protector who is "easy to reach" for his devotees. He recounts several historical instances where the Lord intervened to save His children—like Prahalada, Draupadi, and the Pandavas. The core of the prayer is a humble request: just as a father finds joy in the incoherent babbles of his toddler, Jagannatha Dasa asks the Lord to overlook his flaws and accept this simple song as a sincere offering of love.
Meaning (Based on Talas)
1. Dhruva Tala (The Supreme Power)
You are the axe that cuts down the forest of sins and the enemy of the wicked. You are the diamond fortress for those who surrender. O Lord Narasimha, who saved the elephant Gajendra, You are beyond birth and death. You are independent and full of bliss. Like You guided Arjuna’s horses in battle, guide me. I bow to Your feet; remove my fears and grant me peace.
2. Matta Tala (The Source of Wealth)
O Father of Brahma! Is there any treasure greater than You? You stand as an eternal hoard of wealth for Your devotees, but for those who hate You, You appear as death itself.
3. Rupaka Tala (The Fulfiller of Desires)
Master of the three worlds and all-knowing One! You carry the burden of the entire universe; surely, fulfilling my small desires is not impossible for You. Use the power of the Great Vayu (Mukhya Prana) to destroy evil and bless me with abundance.
4. Jhampé Tala (The Historical Savior)
You protected Prahalada from his father’s wrath and removed the fear of the Gods. You heard Draupadi’s cry and provided the divine infinite garment. You rescued thousands of princesses from the prison of Narakasura and brought them to Dwaraka. You ensured the victory of the Pandavas and saved the unborn Parikshit in the womb. Your mercy is truly boundless.
5. Trividi Tala (The Absolute Refuge)
When You decide to protect someone, who in the three worlds can stop You? Goddess Lakshmi herself serves in Your palace. Space, time, and karma are all under Your command. Even though I am insignificant, You can elevate me to a throne of knowledge. Do not ignore me; look upon me with compassion.
6. Atta Tala (The Father-Child Bond)
Even Lakshmi, Brahma, and Shiva cannot fully comprehend Your infinite glory; how then can a common soul like me see Your true form? Yet, I praise You according to my limited intellect. A father listens to his child’s stuttering words and laughs with joy, hugging the child tight. He does not throw the child away for speaking incorrectly. O Lord, do not let me suffer in this world; appear before my eyes in Your magnificent form.
7. Eka Tala & Jathé (Final Surrender)
You are the soul dwelling in every body. Even Your consort Lakshmi cannot find the end of Your supreme opulence. You grant bliss to devotees according to their capacity. O Jagannatha Vitthala, Lord of Mukhya Prana, You are the ocean of mercy and always accessible. O blemish-less One, lead all my actions to success.
***
ದಾರಿದ್ರ್ಯಾದಿಸಕಲಾನಿಷ್ಟನಿವೃತ್ತಿಪೂರ್ವಕಜ್ಞಾನಾದಿ
ಸಕಲೈಶ್ವರ್ಯಪ್ರದ
ಶ್ರೀಲಕ್ಷ್ಮೀನೃಸಿಂಹಸುಳಾದಿ
ಈ ಸುಳಾದಿಯ ರಚನೆಗೆ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಹೀಗಿದೆ :
ಶ್ರೀ ಜಗನ್ನಾಥದಾಸರಾಯರು ತೀರ್ಥಯಾತ್ರಾನಿಮಿತ್ತ ಸಂಚಾರ ಮಾಡುತ್ತಾ ಒಮ್ಮೆ ಸುರಪುರಕ್ಕೆ ದಯಮಾಡಿಸಿದರು. ಆಗಿನ ಸುರಪುರದ ಅರಸನಾದ ವೆಂಕಪ್ಪನಾಯಕ ಶ್ರೀದಾಸರ ಮಹಿಮಾಶ್ರವಣ ಮಾಡಿದ್ದರಿಂದ ಅವರನ್ನು ಸತ್ಕರಿಸಿ , ಪೂಜಿಸಿ ಕೃತಕೃತ್ಯನಾದನು. ಶ್ರೀದಾಸರು ರಾತ್ರಿ ಭೋಜನಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸುಜನರಿಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದ ಹಿತೋಪದೇಶದಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಿತನಾದ ಆ ಊರಿನ ಕಡುಬಡವನಾದ ವೈಷ್ಣವನೊಬ್ಬನು ಅವರ ಸನಿಹವನ್ನು ಬಿಡಲಾರದೆ , ಹೆಂಡತಿ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಶ್ರೀದಾಸರನ್ನೇ ಸುರಪುರದಿಂದ ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದನು. ಶ್ರೀದಾಸರು ಹತ್ತಾರು ದಿವಸಗಳಿಂದಲೂ ತಮ್ಮ ಪರಿವಾರದೊಂದಿಗೇ ಬರುತ್ತಿದ್ದು , ತಮ್ಮ ಹಿತೋಪದೇಶದಿಂದ ಪರಿಪಕ್ವಮನಸ್ಕನಾದ ಆತನನ್ನು ಊರು-ಮನೆ ಬಿಟ್ಟು ತಮ್ಮನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸಲು ಕಾರಣವೇನೆಂದು ಮೃದುವಚನಗಳಿಂದ ಕೇಳಿದರು. ಕರುಣಾರ್ದ್ರಹೃದಯರೂ , ದೀನರ ಪಾಲಿನ ಚಿಂತಾಮಣಿ - ಕಲ್ಪವೃಕ್ಷರೂ, ಕಾಮಧೇನುಗಳೂ ಆದ ಶ್ರೀದಾಸರ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ತನ್ನ ತೀವ್ರಬಡತನದ ಬೇಗೆಯನ್ನೂ , ತನ್ನ ಸಾಧನದ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿನ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನೂ ಕಣ್ಣೀರಿಡುತ್ತಾ ಬಿನ್ನವಿಸಿದಾಗ , ಶ್ರೀದಾಸರು - ಆತನಿಗೆ ಹಿಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಸತ್ಪಾತ್ರರಿಗೆ ದಾನಮಾಡದ ಲೋಭಿತನವೇ ಈಗಿನ ಬಡತನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೆಂದು ತಿಳಿದು - ಆತನಲ್ಲಿದ್ದ ಒಡಕು ತಂಬಿಗೆಯೊಂದನ್ನು ತಾವೇ ದಾನವಾಗಿ ಪಡೆದು - ಅದನ್ನು ಮಾರಿಸಿ ಬಂದ ಹಣದಿಂದ ಕಲ್ಲುಸಕ್ಕರೆಯನ್ನು ತರಿಸಿ , ಪಾನಕ ಮಾಡಿಸಿ ಶ್ರೀನೃಸಿಂಹನಿಗೆ ನಿವೇದಿಸಿ ಅದನ್ನು ತಾವೂ ಸವಿದು -ಇತರರಿಗೂ ವಿತರಿಸಿದರು. ಆನಂತರ ಈ ' ಶ್ರೀಲಕ್ಷ್ಮೀನೃಸಿಂಹಸುಳಾದಿ 'ಯನ್ನು ರಚಿಸಿ ಆ ಬಡವೈಷ್ಣವನಿಗೆ ಉಪದೇಶನೀಡಿ ಅದನ್ನು ಸುರಪುರದ ಗುಡ್ಡದಲ್ಲಿನ ಶ್ರೀವ್ಯಾಸರಾಯರಿಂದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಪ್ರಾಣದೇವನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಂಡಲ ಪಠಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದರು.
ಶ್ರೀದಾಸರ ಅಣತಿ - ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಆತ ಮಾಡಿದ ಸೇವೆಯ ಫಲವಾಗಿ ಆಗಿನ ಸುರಪುರದ ರಾಜನಾಗಿದ್ದ ವೆಂಕಪ್ಪನಾಯಕನ ಭೇಟಿಯಾಗಿ ಶ್ರೀದಾಸರ ಶಿಷ್ಯನೆಂಬ ಕಾರಣದಿಂದ ಆತನಿಗೆ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಕೊಟ್ಟು ಕ್ರಮೇಣ ತನ್ನ ದಿವಾನನನ್ನಾಗಿಯೂ ನೇಮಿಸಿ ಪುರಸ್ಕರಿಸಿದ. ಇಷ್ಟಾದರೂ ಆ ವೈಷ್ಣವ ಪ್ರತಿನಿತ್ಯ ಈ ಸುಳಾದಿಯ ಪಠನ ಹಾಗೂ ಶ್ರೀದಾಸರ ಉಪಕಾರಸ್ಮರಣೆ ಮಾಡುವುದನ್ಧು ಬಿಡಲಿಲ್ಲ! ಈಗಲೂ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಈ ಸುಳಾದಿಯನ್ನು ಪಾರಾಯಣಮಾಡಿದರೆ ತಕ್ಷಣ ಅನಿಷ್ಟನಿವೃತ್ತಿಯಾಗಿ ಇಷ್ಟಪ್ರಾಪ್ತಿಯಾಗುವುದರಲ್ಲಿ ಸಂದೇಹವೇ ಇಲ್ಲ.
ಸಿದ್ಧಿಪ್ರದಸ್ತ್ವಂ ಕಿಲದೇವವರ್ಯ ತ್ವತ್ಪ್ರೇರಿತೋऽಹಂ ತವಪಾದಮಾಪ್ತಃ ।
ತ್ವತ್ಪಾದಭಕ್ತೋ ಬಹಿರಂತರಾತ್ಮನ್ ಕಿಮಸ್ತಿ ವಿಜ್ಞಾಪ್ಯಮಶೇಷಸಾಕ್ಷಿಣಃ ॥ (೪-೮)
ಆದಿತ್ಯಪುರಾಣಾಂತರ್ಗತ ಶ್ರೀವೇಂಕಟೇಶಮಹಾತ್ಮ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ದೇವಶರ್ಮನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯ ಭಾವ ಈ ಸುಳಾದಿಯ ಮಾತುಗಳಲ್ಲಿದೆ.
ಸಂಗ್ರಹ :
ಹರಿದಾಸರತ್ನಂ ಶ್ರೀಗೋಪಾಲದಾಸರು
**********************
ಶ್ರೀಲಕ್ಷ್ಮೀನೃಸಿಂಹಸುಳಾದಿ
ಧ್ರುವತಾಳ
ದುರಿತವನಕುಠಾರಿ ದುರ್ಜನಕುಲವೈರಿ
ಶರಣಾಗತ ವಜ್ರಪಂಜರ ಕುಂಜರ-
ವರ ಸಂರಕ್ಷಕ ಜನ್ಮಮರಣರಹಿತ ಮಹಿತ
ಪರಮಕರುಣಾಸಿಂಧು ಭಕ್ತಬಂಧು
ಸ್ವರತ ಸ್ವತಂತ್ರ ಜಗದ್ಭರಿತ ಚಿತ್ಸುಖಪೂರ್ಣ
ಹರಿಯೆ ಕ್ಷರಾಕ್ಷರಪುರುಷೋತ್ತಮ
ಉರುಗಾಯ ವೈಕುಂಠವರಮಂದಿರ ಚಂದಿರ-
ತರಣಿಕೋಟಿಸಂಕಾಶ ವಿಮಲಕೇಶ
ಧುರದೊಳಗರ್ಜುನನ ತುರಗ ನಡೆಸಿದ ಸಂ-
ಗರಭಯಂಕರ ಲೋಕೈಕವೀರ
ನರಸಿಂಹ ನಿನ್ನ ಪಾದಕ್ಕೆರಗಿ ಭಿನ್ನೈಸುವೆ
ಮೊರೆಹೊಕ್ಕ ದಾಸಗೆ ಬಂದ ಭಯವ
ಪರಿಹರಿಸಿ ಸೌಖ್ಯವ ಕರುಣಿಸು ದಯದಿಂದ ಸರುವರಂತರ್ಯಾಮಿ ಲೋಕಸ್ವಾಮಿ
ಸ್ಮರಣೆಮಾತ್ರದಿ ಅಜಾಮಿಳಗೆ ಮುಕ್ತಿಯನಿತ್ತೆ
ಅರಿದೆನೊ ನೀ ಎಮ್ಮ ಪೊರೆವುದೀಗ
ಸರುವಕಾಮದ ಜಗನ್ನಾಥವಿಠ್ಠಲ ಭಕ್ತ-
ಪರಿಪಾಲಕನೆಂಬ ಬಿರುದು ನಿನ್ನದಲ್ಲವೇ ॥ 1 ॥
ಅರ್ಥ :- ದುರಿತವನಕುಠಾರಿ = ಪಾಪಗಳೆಂಬ ಅರಣ್ಯಕ್ಕೆ ಕೊಡಲಿಯ ಸದೃಶವಾಗಿದೆ ಶ್ರೀನರಸಿಂಹನ ಸ್ಮರಣೆ , ದುರ್ಜನಕುಲವೈರಿ = ದುಷ್ಟಜನರೆಂಬ ದೈತ್ಯರ ವಂಶಕ್ಕೆ ಶತ್ರು ರೂಪವಾಗಿದೆ , ಶರಣಾಗತವಜ್ರಪಂಜರ = ಮೊರೆಹೊಕ್ಕ ಜನರಿಗೆ ವಜ್ರಕವಚದಂತೆ ರಕ್ಷಕನು , ಕುಂಜರವರಸಂರಕ್ಷಕ = ಗಜೇಂದ್ರಪಾಲಕನು (ಕುಂಜರ - ಗಜ) , ಜನ್ಮಮರಣರಹಿತ = ಆದ್ಯಂತ ವಿದೂರ (ನಿತ್ಯ ಶಾಶ್ವತ ಸ್ವರೂಪನು), ಮಹಿತ = ಅಪಾರ ಮಹಿಮಾ ಸಂಪನ್ನನು , ಪರಮಕರುಣಾಸಿಂಧು = ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ದಯಾಸಾಗರನು , ಭಕ್ತಬಂಧು = ಭಕ್ತರಿಗೆ ಆಪ್ತಬಾಂಧವನು (ಬಿಂಬಗಲದ ಬಿಂಬರೂಪಿಯು) , ಸ್ವರತ = ತನ್ನ ಭಗವದ್ರೂಪಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಕ್ರೀಡಿಸುವವನು (ಸ್ವರಮಣನು), ಸ್ವತಂತ್ರ = ಯಾರಿಂದಲೂ ಪರಾಧೀನನಲ್ಲ (ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಎಂಬುದು ಶ್ರೀಪರಮಾತ್ಮನ ಸ್ವರೂಪಗತ ಧರ್ಮವು) , ಜಗದ್ಭರಿತ = ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲೆಡೆಯಲ್ಲಿಯೂ ವ್ಯಾಪಕನು (ತುಂಬಿ ಹರಡಿರುವವನು) , ಚಿತ್ಸುಖಪೂರ್ಣ = ಅಪ್ರಾಕೃತ (ಜಗದ್ವಿಲಕ್ಷಣವಾದ) ಜ್ಞಾನಾನಂದಸ್ವರೂಪನು (ಚಿತ್ - ಜ್ಞಾನ , ಸುಖ - ಆನಂದ) , ಹರಿಯ = ಸಜ್ಜನರ ಸಕಲಪಾಪ ಪರಿಹಾರಕವಾದ ಬಿಂಬರೂಪವು (ಹರಿ ಎಂದರೆ ಸಿಂಹ - ನರಸಿಂಹನೆಂತಲೂ ಅರ್ಥ) , ಕ್ಷರಾಕ್ಷರಪುರುಷೋತ್ತಮ = ಕ್ಷರ ನಾಮಕರಾದ ಬ್ರಹ್ಮಾದಿ ಜೀವರು , ಅಕ್ಷರನಾಮಕಳಾದ ಶ್ರೀಲಕ್ಷ್ಮೀದೇವಿ ಇವರುಗಳಿಗಿಂತ ಅನಂತಾನಂತ ಕೋಟಿ ಗುಣಗಳಿಂದ ಉತ್ತಮೋತ್ತಮನು , ಉರಗಶಯನ = ಶೇಷಶಾಯಿ (ಉರಗ - ಹೊಟ್ಟೆಯಿಂದ ಚಲಿಸುವ ಸರ್ಪ) , ವೈಕುಂಠವರಮಂದಿರ = ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ (ಪರಮಪದ) ವೈಕುಂಠವೆಂಬ ಮುಕ್ತಿಧಾಮನಿವಾಸಿಯು , ಚಂದಿರ = ಲಾವಣ್ಯನಿಧಿಯು (ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಮನ್ಮಥ ಮನ್ಮಥಃ) , ತರಣಿಕೋಟಿಸಂಕಾಶ = ಕೋಟಿಸೂರ್ಯರ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳವನು , ವಿಮಲಕೇಶ = ಕೃಷ್ಣ ಕೇಶದಿಂದ ಅವತರಿಸಿದ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ (ಸರ್ವ ಅವಯವ ಅಂಗಾಂಗ ಪರಿಪೂರ್ಣನೆಂದರ್ಥ) , ಧುರದೊಳಗೆ = ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ ಮಹಾಸಂಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ , ಅರ್ಜುನನ ತುರಗ = ಪಾರ್ಥನ ರಥವನ್ನು (ತುರಗ - ಕುದುರೆ , ಇಲ್ಲಿ ವಾಹನವಾದ ರಥವು) , ನಡೆಸಿದ = ಪಾರ್ಥಸಾರಥಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ , ಸಂಗರಭಯಂಕರ = ರಣರಂಗದಲ್ಲಿ ಯಾರಿಂದಲೂ ಅಜೇಯನು (ಶತ್ರುಗಳಿಗೆ ಭೀಕರಸ್ವರೂಪನು) , ಲೋಕೈಕವೀರ = ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಏಕೈಕ ಅಸಮಪರಾಕ್ರಮಿ , ಸ್ಮರಣೆ ಮಾತ್ರದಿ = ಅಂತ್ಯಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಗನನ್ನು ಕರೆಯುವ ನೆಪದಲ್ಲಿ ' ನಾರಾಯಣ ' ಎಂದು ಕೂಗಿದ , ಅಜಾಮಿಳಗೆ = ಅಜಾಮಿಳನು ಸುಸಂಸ್ಕೃತ , ಜ್ಞಾನಿ . ಪ್ರಾರಬ್ಧಕರ್ಮವಶದಿಂದ ಕರ್ಮಭ್ರಷ್ಟನಾಗಿದ್ದ . ಅಂತ್ಯಕಾಲದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಮನ್ನಾರಾಯಣನ ಸ್ಮರಣೆಯಿಂದಲೇ ಸದ್ಗತಿ ಪಡೆದನು. ಅರಿದೇನೋ = ನೀನು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಸಂರಕ್ಷಕನೆಂದು ತಿಳಿದಿರುವೆ , ಸರುವ ಕಾಮದ = ಭಕ್ತಜನರ ಸಕಲ ಮನೋಭೀಷ್ಟಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುವ (ಕಾಮ - ಇಷ್ಟಾರ್ಥ , ದ - ಕೊಡುವವನು) , ಭಕ್ತಪರಿಪಾಲಕನೆಂಬ = ನಿನ್ನ ಬಿರುದೇ ಭಕ್ತವತ್ಸಲ - ಭಕ್ತ ಸಂರಕ್ಷಕನೆಂದಲ್ಲವೇ?
ಸಂಗ್ರಹ : ಭಜನಕೌಸ್ತುಭ
ಹೆಚ್ . ಎಸ್ . ಶ್ರೀನಿವಾಸಮೂರ್ತಿ
***
No comments:
Post a Comment